بازنشستگي و سالمندي پايان راه نيست
ث به انگيزه روز خانواده و تكريم بازنشستگان
مجيد زندي
آنقدر نوه اش را دوست دارد و از با او ماندن سرخوش است كه خود را 70 سال كوچكتر مي سازد و با نوه اش همبازي مي شود
لحظه
لحظه اين بازي هم آنچنان برايش روحيه بخش است كه حتي با نوه اش كشتي مي گيرد و سعي مي كند خود را به زمين بيندازد تا لبخند
نوه اش را به تماشا بنشيند.
يكي از شادترين لحظات عمر پدربزرگ ها نيز ديدن شادي فرزندان و نوه هاست و چه بسا از بزرگ و رشيد شدن نوه هاي خود نيز
احساس غرور مي كنند و فخر مي فروشند و همين شيوه زندگي باعث تضمين سلامتي جسمي و روحي سالمندان مي شود اين حرف من
نيست همه تحقيقات پزشكان و روانپزشكان و تجربه هاي عيني نشان مي دهد سالمنداني كه حضوري فعال و پر نشاط در خانواده و
اجتماع دارند و از طرف اطرافيان مورد پذيرش قرار مي گيرند 7 تا 10 سال بيشتر از بقيه سالمندان عمر مي كنند .
تصوير روي ديگر سكه زندگي برخي از سالمندان سخت و نگران كننده است ; اما بسياري از ما نمونه هاي مخالف مثال فوق را هم
ديده ايم
پيرمرد يا پيرزني كه هنگام سخن گفتن درباره سرگذشت خود به گريه مي افتند. عين نمونه اي كه ديده ام ; هنگامي كه مادر پيري از
تنهايي شكوه مي كرد و غم انگيزترين لحظه هاي عمر خود را دوري از فرزندان ونوه ها مي گفت كه چگونه حتي تمام شدن داروهاي قلبي
خود را نيز با كمك همسايه ها جايگزين مي كند و بچه هايش هيچ حساسيتي نسبت به تهيه داروي قلبي مادر نشان نمي دهند دارويي كه
تمام شدن آن با تمام شدن عمر يك مادر همراه خواهد شد.
اين شرايط نيز سبب كاهش عمر سالمندان مي شود
سالمنداني كه در انزوا قرار گيرند و همصحبت نداشته باشند و يا گفتار فرزندان و
نوه ها با آنها با تندي و به بدخويي باشد. اين سالمندان در معرض بيماريهاي نظير اختلالات مغزي و شناختي و در نهايت كاهش عمر
قرار خواهند گرفت .
پس همانقور كه خنديدن و لبخند زدن پدر بزرگ ها و مادر بزرگ ها زيبا
شادي آور و دلنشين است
ديدن گريه هاي آنها نيز غم انگيز و
ناراحت كننده است .
ديروز در تقويم رسمي كشور « روز خانواده و تكريم بازنشستگان نامگذاري » شده است و اگر بتوان در جامعه به اين كرامت افراد
سالمند اهميت داد يك ضلع از اضلاع اهميت به خانواده شكل خواهد گرفت
اهميتي كه اگر مبناي حركت جامعه نيز قرار گيرد
در مسير
درست قدم برخواهد داشت . زيرا اگر در هر جامعه اي
خانواده با اهميت باشد
علاوه بر اينكه در ابعاد مادي و پيشرفت علمي رشد
خواهد كرد
جرم و جنايات و حتي بيماريهاي جسمي و روحي نيز با كاهش مواجه خواهد شد موضوعي كه در سالهاي اخير در جامعه
ما كمتر به آن توجه مي شود.
پيوند جدايي ناپذير بين خانواده و بازنشستگان و سالمندان سبب ايجاد انگيزه
اميدواري و نشاط در سالمندان
و سبب ترغيب و
تشويق آن ها به استمرار حضور موثر در مسايل اجتماعي
فرهنگي و سياسي و باعث ارتقاع منزلت آنها در خانواده و جامعه خواهد شد.
لحظه اي وضعيت كنوني جامعه را پيش چشم خود مرور كنيم
چه بسا اختلافاتي كه بر اثر فوت بزرگ خانواده پديد مي آيد و حتي
جدايي و طلاق را سبب مي شود
چه بسا رفت و آمد و صله رحم در اثر فوت مادربزرگ و پدربزرگ كم مي شود و يا حتي از بين مي رود
اما حسرت آن نگاه منتظر و چشم به راهي ديدار فاميل درجه اول در ذهن ها باقي مي ماند.
افرادي كه خود قدر بزرگترهاي خانواده را نگه نداشته بودند اكنون كه در ميانسالي هستند
چه بسا حرف هاي ناگفته اي در دلشان حبس
مي شود و براي آنها سنگين مي گردد
اما ديگر سنگ صبوري ندارند تا برايشان بازگو كنند و گاه براي تسلاي خاطر هم كه شده خاطرات
شيرين گذشته را مرور مي كنند درحاليكه اكنون از عملكردهاي خود پشيمان هستند و افسوس مي خورند. اين شرايط جامعه اي است كه
مي بينيم در آن افسردگي رو به افزايش است و مردم بيشتر از هر زمان ديگر به درون خودشان خزيده اند.
حداقل اكنون را قدر بدانيم و غنيمت بشماريم
حال كه پدر پير و مادر پيري داريم قدرشان را بدانيم . نوه ها قدر پدربزرگ ها و
مادربزرگ ها را بدانند و فراموش نكنند تكريم بزرگترها
تكريم خودشان است .سفارشي كه در موارد مكرر در فرهنگ ديني ما آمده است
آن جا كه علي (ع ) احترام به دانشمند را به خاطر علمش و بزرگسال را به دليل سن و سالش سفارش مي كند و امام صادق (ع ) آن رئيس
مكتب تشييع آنچنان كه بر اهميت احترام به بزرگسالان تاكيد مي كنند و مي گويند حتي هنگام راه رفتن از بزرگسالان جلوتر راه نرويد و يا
آن جا كه سفارش حضرت محمد(ص ) را در اوج سفارش هاي اخلاقي احترام به پدر و مادر داريم كه نگاه با محبت به چهره پدر ومادر را
عبادت مي خوانند
ديگر حرف جديدي نمي توان و نبايد گفت .
در بزرگسالي
آدمي زود رنج مي شود و در برابر كوچكترين ناملايمات كه در نظر جوانان جزيي خوانده مي شود
آن ها دچار نااميدي
و نگراني و افسردگي مي شوند. در عين حاليكه حرمت به بزرگترها نشانه رشد عقلي و عاطفي است كه اگر تلاش و همت آنها نبود
اگر
تعهد و سرپرستي آنها نبود
جوانان و ميانسالان حتي به اين مرحله سني هم نمي رسيدند تا چه رسد به اينكه سلامتي خود را نيز مديون
زحمات آنها هستيم .
در اين شرايط آنچه مي تواند كمك موثري در حفظ شان بازنشستگان و سالمندان باشد
حقوق مكفي براي گذران زندگي بازنشستگي
است ; اگر چه سخت ترين زمان زندگي براي آن دسته از سالمندان رقم مي خورد كه به دليل بيمه نبودن
كشاورز يا بي كار بودن و كارگر روز
مزدي بودن و... امروز هيچ حقوقي و درآمدي از خود ندارند و به دست فرزندان نگاه مي كنند; اما در كنار آن نيز تاكنون بسياري از قوانين
حق و حقوق در نظر گرفته شده براي بازنشستگان جنبه اجرايي و عملياتي نيز به خود نگرفته و متاسفانه تبليغات سازماني به راه يكسويه
خود ادامه مي دهد.
اكنون تنها كاري كه از سوي سازمان هاي بيمه گر انجام مي شود
پرداخت حقوق به بازنشستگان است كه آن هم طي سالها از حقوقشان
كسر شده بود و بازنشستگان تامين اجتماعي نيز عليرغم اينكه بخش اعظم ذخيره آنها در صندوق بيمه بازنشستگي در طول زمان جنگ
تحميلي و پس از آن از سوي دولت براي گذران امور خود برداشت شده بود
آنچنان كه حق و حقوق جامعه كارگري است پرداخت نشده
و اكنون دريافتي اين دسته از بازنشستگان در حداقل ممكن براي گذران زندگي در شرايط تورمي كنوني است .
در حد حرف زدن بهبود شرايط اين دسته از بازنشستگان همين بس كه اخيرا وزير رفاه و تامين اجتماعي هم گفته است كه « كار
كارشناسي براي بازنگري حقوق بازنشستگان تامين اجتماعي صورت مي گيرد زيرا عزم دولت بر اين است كه تعادل مناسبي بين
پرداختي بازنشستگان كشوري
لشكري و تامين اجتماعي فراهم كند كه اميدواريم اين مساله به زودي محقق شود. دولت مصمم است كه
فاصله بين بازنشستگان تامين اجتماعي را با بازنشستگان كشوري كم كند تا به يك سطح مناسب دست يابيم كه البته اجراي كار
كارشناسي براي اين امر
مدتي طول مي كشد » !
درباره حقيقت اين طولاني شدن يكي ديگر از مسئولان ميگويد : « علت عدم در برگيري بازنشستگان تامين اجتماعي در قانون
خدمات كشوري
بار مالي سنگين آن است . كسي اعتبار لازم اين طرح را تامين نمي كند » !
در چنين شرايطي است كه معتقديم نه تنها تكريم بازنشستگان در كانون هاي خانوادگي ضعيف شده كه حتي در تصويب و اجراي
قوانين نيز كمتر به آن توجه شده است و اين يك ضعف ماهيتي است كه در شوون كاركنان جامعه نفوذ كرده است . كاركرد رسانه ها نيز با
كمال تاسف گرفتار آن شده اند و در نمايش تصوير بازنشستگان در تلويزيون و روزنامه ها
تصوير و عكس سالمنداني را به نمايش
مي گذارند كه روي صندلي پارك ها نشسته و مشغول صحبت هستند در حاليكه اكنون بسياري از بازنشستگان تامين اجتماعي عليرغم
سالمندي مجبور به كار كردن هستند تا بتوانند نيازهاي مالي خود و خانواده تحت تكفل خود را تامين نمايند. افرادي كه روز به روز به
شمار آن ها در جامعه اضافه مي شود و در كلان شهر بزرگي چون تهران هم اكنون بالغ بر 650 هزار سالمند زندگي مي كنند كه عده فراواني
از آنها حتي پس از بازنشستگي به كار خدماتي مشغول هستند يا براي بسياري ديگر از كار مندان و كارگران كه در آستانه بازنشستگي
هستند هيچ برنامه جامع و مدوني جز پرداخت حقوق بازنشستگي وجود ندارد!
در اين گزارش خبري اگر ما نيز همانند دولت و مجلس
بازنشستگان تامين اجتماعي را ناديده بگيريم (!) براساس آمار اخيرا سازمان
بازنشستگي كشوري منتشر ساخته
اين سازمان فعاليتهاي گسترده اي را براي بازنشستگان خود تدارك ديده است كه سبب قدرداني
نمايندگان بازنشستگان خدمات كشوري از رئيس جمهور هم شده كه لوح سپاس آنها در ساختمان قديمي مجلس شوراي اسلامي به
رئيس جمهور اهدا شده است .
اين سازمان در حال حاضر با داشتن 35 نمايندگي در سراسر كشور انجام فعاليتهاي بيمه اجتماعي در امور بازنشستگي
از كار افتادگي
و فوت مشمولين مقررات باز نشستگي دولتي را براي يك ميليون و چهار صد هزار و 154 نفر از شاغلين و 865 هزار و 601 نفر از
بازنشسته ها و موظفي ها برعهده دارد.
سازمان بازنشستگان كشوري
اجراي موفقيت آميز قانون مديريت خدمات كشوري را از جمله عملكرد مفيد خود در سال جاري
مي داند و در گزارش خود مي آورد : قانون مديريت خدمات كشوري در راستاي تغييرات عمده در سياست هاي ادواري و يكسان سازي
قوانين مختلف استخدامي به خصوص قانون استخدام كشوري كه به مرور زمان شامل اصلاحات متعددي شد و شايد يكي از مهم ترين
عوامل ايجاد تبعيض در سيستم اداري كشور بود و با اصول و اهداف نظام مقدس جمهوري اسلامي ايران هم خواني نداشت
تدوين
گرديد. اين قانون به منظور برقراري ارتباط مستقيم و مناسب بين خدمات كاركنان
ويژگي هاي شاغلين با ميزان حقوق و مزاياي دريافتي
آن ها و رعايت عدالت در پرداخت هاي كاركنان از سوي مجلس تصويب و توسط دولت اجرا شد.
در اين گزارش عوامل مهم در تعيين حقوق بازنشستگان در اجراي قانون مديريت خدمات كشوري به شرح زير اعلام شد :
بازنشستگاني كه در زمان جنگ در مناطق جنگ زده مشغول خدمت اداري بوده اند
به ازاي هر سال خدمت در زمان جنگ براي آن ها
125 امتياز در نظر گرفته شده است .
بازنشستگاني كه در طول دوران خدمت حداقل به مدت 2 سال داراي سمت هاي مديريتي بوده اند بين 5 تا 25 درصد به امتياز
حقوق آن ها اضافه مي شود.
بازنشستگان و وظيفه بگيران كه سابقه پرداخت كسور بازنشستگي آن ها بيش از 30 سال است به ازا هر سال (تا 10 سال ) 2
5
درصد به ارقام جداول امتياز اضافه مي گردد و افرادي كه سابقه پرداخت كسور بازنشستگي آنها كمتر از 30 سال است (تا پانزده سال ) به
ازا هر 2
5 سال از ارقام جداول امتياز مربوط كسر مي گردد مشروط بر اينكه ميزان حقوق بازنشستگي يا وظيفه آنان از حداقل حقوق
بازنشستگي كمتر نگردد.
هر كدام از بازنشستگان و وظيفه بگيران چنانچه براساس مقررات مورد عمل قبلي
بيش از ارقام (پس از اجراي قانون مديريت
خدمات كشوري ) دريافت مي نمايند
همان ارقام قبلي ملاك پرداخت مي باشد.
بر اين اصول جدول احكام بازنشستگان سازمان بازنشستگي كشور اصلاح و با محاسبه امتياز
حقوق و مزاياي آنها افزايش يافت . تا
حدي كه حقوق و مزاياي بسياري از بازنشستگان از 50 تا 80 درصد افزايش يافته است .
اين سازمان همچنين اجراي بيمه تكميل درمان با كمك دولت
اجراي بيمه عمر و حوادث بازنشستگان با كمك دولت
پرداخت وام
به بازنشستگان و از كار افتادگان و يا بازماندگان آنها در چارچوب اعتبارات مصوب
پرداخت محدود كمك هاي بلاعوض به بازنشستگان
و از كارافتادگان و يا بازماندگان آنها در حد امكان
راه اندازي تورهاي زيارتي و سياحتي
تمهيد احداث خانه هاي فرهنگي مهر جهت ارائه
تسهيلات فرهنگي به بازنشستگان و صدور كارت شناسايي « منزلت » براي بازنشستگان از ديگر خدمات رفاهي
فرهنگي و اجتماعي در
كنار افزايش حقوق و مزايا اعلام كرده است .
همانگونه كه اشاره شد افزايش حقوق و مزايا و ارائه خدمات رفاهي
بخش محدودي از تكريم بازنشستگان و سالمندان محسوب
مي شود كه خوشبختانه برخي از اين امور براي بازنشستگان دستگاههاي دولتي فراهم شده است ; اما فراموش نكنيم بازنشستگان تامين
اجتماعي
سالمندان فاقد مقرري بازنشستگي و كارگران فصلي و بي كاران نيز جزوي از سالمندان اين مملكت هستند و سهمي در خور
شان خود از امكانات موجود در كشور لازم دارند كه متاسفانه مورد غفلت قانوني و اجرايي قرار گرفته اند. ارائه خدمات به اين دسته از
سالمندان در ارائه خدمات رفاهي و به ويژه ايجاد طب سالمندي در كشور از ضرورت هاي پيش رو براي كشور محسوب
مي شود.
فراموش نكنيم همه سالمندان مظهر پيشرفت و اعتلاي فرهنگي و اجتماعي كشور و گنجينه اي از اندوخته هاي علمي و اجرايي يك
ملت محسوب مي شوند
ارتقا شان و منزلت و اعطاي حقوق و مزاياي مكفي و تكريم خيل عظيم بازنشستگان
زمينه ساز گراميداشت
حقيقي همه سالمندان جامعه و حتي همه افراد خواهد شد.
همانقدر كه خنديدن و لبخندزدن سالمندان زيبا و شادي آور است
ديدن ناراحتي و گريه آنها نيز بسيار غم انگيز و ناراحت كننده
است
پيوند جدايي ناپذير خانواده و سالمندان و بازنشستگان
سبب افزايش اميد به زندگي
تشويق و ترغيب سالمندان به حضور مستمر
در فعاليت هاي اجتماعي و فرهنگي و از همه مهمتر سبب تضمين سلامتي و طول عمر آنها خواهد شد
در سالهاي اخير اگرچه دولت در قالب قانون خدمات كشوري توجه ويژه اي به بازنشستگان دستگاههاي دولتي داشته
اما بازنشستگان
تامين اجتماعي و سالمندان فاقد حقوق و درآمد ثابت زندگي سختي را مي گذرانند
تحقيقات علمي نشان داده است سالمنداني كه از طرف اطرافيان مورد پذيرش و در خانواده از طرف فرزندان و نوه ها مورد تكريم قرار
مي گيرند 7 تا 10 سال بيشتر از بقيه سالمندان عمر خواهند كرد
در هر جامعه اي اگر كانون خانواده مورد توجه قرار گيرد و سالمندان داراي احترام باشند
علاوه بر پيشرفت هاي مادي و معنوي ; جرم و
جنايت
بزه هاي اخلاقي و اجتماعي
طلاق و جدايي و از هم پاشيدگي هاي اخلاقي به حداقل ممكن خواهد رسيد و جامعه نيز به سمت
تعالي و سعادت پيش خواهد رفت
