متن پيام امام خميني به مناسبت پيروزي رزمندگان اسلام در عمليات طريق القدس
بسم الله الرحمن الرحيم
جناب آقاي حاج سيد علي خامنه اي رئيس جمهوري محترم اسلامي ايران تيمسار سرتيپ ظهيرنژاد رئيس ستاد مشترك ارتش جمهوري اسلامي ايران سركار سرهنگ علي صياد شيرازي فرمانده نيروي زميني جناب آقاي محسن رضايي فرمانده سپاه پاسداران انقلاب اسلامي : ان تنصروالله ينصركم و يثبت اقدامكم (1 ) .
تلگرافهاي شريف كه بشارت پيروزي قواي مسلح شجاع را بر قواي شيطان آمريكايي صداميان كه با هجوم ظالمانه خود فتح قادسيه را به مغزهاي تهي از ايمان به غيب وعده مي دادند واصل گرديد. اتكا به مسلسل و تانك و غفلت از خداوند قادر و جنود الهي انسانها را به ورطه هلاكت و فضاحت مي كشاند.
آنانكه رمز پيروزي را مجهز به جهاز شيطاني و « ميگ » ها(2 ) و « ميراژ » ها (3 ) مي دانند و ايمان به غيب و خداوند قادر را به حساب نمي آورند و دم از پيروزي قادسيه (4 ) مي زنند و رمز پيروزي قادسيه و مومنان صدر اسلام را باز نيافته اند و قدرت ايمان و شهادت طلبي را نمي فهمند بايد با شكست مفتضحانه روبرو شوند و گوشمالي الهي ببينند. اينان از پيروزيهاي صدر اسلام ـ كه پيروزي ايمان و خون بر شمشير و قواي جهنمي بود ـ بايد عبرت بگيرند. مردم ايران و ارتش و سپاه و بسيج و ساير قواي نظامي و غير نظامي براي حفظ اسلام و كشور اسلامي و رسيدن به لقا الله دفاع مي كنند و فرق است بين اين عزيزان و آن گولخوردگان كه براي مقاصد پليد امريكا و وابستگان آن به جنگ برضد اسلام و قرآن مجيد برخاسته اند. آنچه براي اينجانب غرورانگيز و افتخار آفرين است روحيه بزرگ و قلوب سرشار از ايمان و اخلاص و روح شهادت طلبي اين عزيزان ـ كه سربازان حقيقي ولي الله الاعظم ـ ارواحنا فداه ـ هستند و اين است فتح الفتوح . من به ملت بزرگ ايران و به فرماندهان شجاع قبل از آنكه پيروزي شرافتمندانه و بزرگ خوزستان را تبريك بگويم وجود چنين رزمندگاني را كه در دو جبهه معنوي و صوري و ظاهر و باطن از امتحان سرافراز بيرون آمده اند تبريك مي گويم .
مبارك باد بر كشور عزيز ايران و بر ملت شريف رزمندگاني چنين قدرتمند و عاشقاني چنين محو جمال ازلي و سربازاني چنين دلباخته كه شهادت را آرزوي نهايي خود و جانبازي در راه محبوب را آرمان اصيل خويش مي دانند. افتخار بر رزمندگاني كه جبهه هاي نبرد را با مناجات خويش و راز و نياز به محبوب خود عطر آگين نمودند. فخر و عظمت بر جوانان عزيزي كه در راهي قدم برداشته و پاسداري از مكتبي مي كنند كه شكست ناپذير و سرتاپا پيروزي است . و ننگ بر آنان كه در راهي جان خود را هدر مي دهند و عرض و آبروي خود را مي برند كه پيروزيشان شكست و زندگيشان ننگ آفرين است .
اينجانب از فرماندهان محترم و رزمندگان عزيز قواي مسلح نظامي و انتظامي ارتش و سپاهي و بسيج مستضعفان و ژاندارمري و شهرباني و عشاير محترم و نيروهاي نامنظم و مردمي تشكر و قدرداني مي كنم . درود بر شما و همه آنان كه براي اسلام و كشور عزيز خود حماسه مي آفرينند. از خداوند تعالي پيروزي نهايي رزمندگان اسلام و سلامت و سعادت همگان را خواهانم . والسلام عليكم و رحمه الله و بركاته
روح الله الموسوي الخميني
پاورقي :
1 ـ سوره محمد (ص ) آيه 7 « اگر خدا را ياري كنيد خدا شما را ياري مي كند و گامهايتان را استوار مي گرداند . »
2 ـ ميگ نوعي هواپيماي جنگي روسي .
3 ـ ميراژ هواپيماي جنگي و پيشرفته فرانسوي
4 ـ قادسيه يكي از جنگهاي مسلمين با ايرانيان بود كه به پيروزي لشكريان اسلام انجاميد و صدام حسين جنگ تحميلي عراق عليه ايران را جنگ قادسيه ناميد!
مبارك باد بر كشور عزيز ايران و بر ملت شريف رزمندگاني چنين قدرتمند و عاشقاني چنين محو جمال ازلي و سربازاني چنين دلباخته كه « شهادت » را آرزوي نهايي خود و جانبازي در راه محبوب را آرمان اصيل خويش مي دانند
افتخار بر رزمندگاني كه جبهه هاي نبرد را با مناجات خويش و راز و نياز با محبوب خود عطرآگين نمودند. فخر و عظمت بر جوانان عزيزي كه در راهي قدم برداشته و پاسداري از مكتبي مي كنند كه شكست ناپذير و سرتاسر پيروزي است

عمليات طريق القدس دو ماه پس از عمليات ثامن الائمه طراحي شد و در تاريخ 1360 9 8 به اجرا درآمد . ويژگي هاي مهم اين عمليات عبارت بودند از :
1 ـ افزايش وسعت منطقه عمليات : اعتماد به نفس رزمندگان و درك صحيح از نقاط ضعف و ناتواني دشمن همراه با افزايش ظرفيت به كارگيري تمامي امكانات موجود كه به انتخاب منطقه عملياتي طريق القدس با وسعتي بيش از دو برابر منطقه عملياتي ثامن الائمه انجاميد.
2 ـ گسترش اهداف عملياتي : رسيدن به مرزهاي بين المللي قطع كردن ارتباط بخش شمالي دشمن با بخش جنوبي آن (در منطقه اشغالي جنوب ) آزادسازي شهر مرزي بستان انهدام دشمن و پاكسازي مناطق آزادسازي نيروهاي خودي و... بخشي از اهداف و نتايج عمليات را تشكيل مي داد. افزايش سطح اهداف عملياتي نشان دهنده ظرافت دقت برنامه ريزي در تدبير و طراحي عمليات و همچنين حاكي از افزايش توان عملياتي رزمندگان اسلام بود.
3 ـ افزايش ظرفيت سازمان دهي نيروهاي مردمي : سپاه پاسداران انقلاب اسلامي به طور مشخص در عمليات طريق القدس و به دنبال افزايش جذب نيروهاي مردمي سازمان رزم خود را گسترش داد. يكي از فرماندهان سپاه پاسداران گسترش سازمان رزم سپاه را نتيجه تغيير وضعيت وفضاي كار دانسته مي گويد :
« به خوبي توانستيم با تجديدنظر و سازمان دهي نيروهايمان بخش وسيعي از نيروهاي مردمي كه عامل موثري در اين عمليات بودند را وارد صحنه كرده و تجارب با ارزشي به دست آوريم . »
به عبارت ديگر عمليات طريق القدس تجلي گاه بارز حضور نيروهاي مردمي در جبهه هاي جنگ بود كه به دنبال پاكسازي جبهه انقلاب از عناصر آلوده و خائن به منصه ظهور رسيد.
4 ـ اتخاذ تاكتيك ويژه : طراحي عبور از رمل به عنوان محور شمالي عمليات يكي از ويژگي هاي عمليات و ناشي از خلاقيت و ابتكار متاثر از گسترش حضور نيروهاي مردمي در جنگ بود كه موجب دور خوردن دشمن و تضمين كننده پيروزي عمليات گرديد. اين طرح به قدري دور از انتظار دشمن بود كه حتي اسراي دشمن همواره تاكيد داشتند كه رزمندگان اسلام به صورت « هلي برد » در اين محور وارد عمل شده اند ـ چرا كه رمل به طور طبيعي مانعي اساسي و غيرقابل عبور است ـ و اين درحالي بود كه رزمندگان جهت رسيدن به اهداف مورد نظر هيچ استفاده اي از هلي كوپتر نكرده بودند.
« افرايم كارش » يكي از كارشناسان برجسته نظامي در ارزيابي عمليات طريق القدس ضمن تاكيد بر شكل گيري تاكتيك جديد رزمندگان اسلام مي نويسد :
« عمليات طريق القدس نتايج مهم عملياتي دربرداشت با اين تلاش وسيع ايراني ها در جنگ تا اين مرحله قدرت برنامه ريزي عملياتي و مهارت هاي فرماندهي و كنترلشان تا حدود زيادي افزايش يافت . در واقع اين عمليات بيانگر لياقت ايراني ها در ايجاد و كنترل عمليات نظامي مختلف در سطح وسيع بود. ثانيا پاتك بستان ايران را قادر ساخت كه براي اولين بار با موفقيتي چشمگير تاكتيك هاي موج انساني را كه بعدها تاكتيك حاكم بر جبهه هاي جنگ شد به مرحله آزمايش بگذارد. »
آثار عمليات طريق القدس
دشمن اگرچه شكست نيروهايش در عمليات ثامن الائمه را ناشي از « نحوه استقرار ناقص نيروها » و « محدود بودن عقبه آنها به دو پل روي رودخانه كارون » عنوان كرد ليكن در عمليات طريق القدس نظر به اينكه از لحاظ نظامي توجيهي براي شكست خود نداشت مجبور به پذيرش واقعيات جديد گرديد.
بنابراين از يك سو شكل گيري تاكتيك جديد عملياتي و از سوي ديگر تغيير ذهنيت غلط دشمن و باور كردن توانايي رزمي رزمندگان از عواملي بود كه تاثيرات خود را در صحنه هاي نبردهاي آتي باقي گذاشت . دشمن از اين پس با شك و ترديد به ادامه حضور خود در مناطق اشغالي مي نگريست زيرا استقرار ناقص نيروهاي عراقي آنان را در برابر توانايي جديد رزمندگان و حمله هاي احتمالي آنان را در برابر توانايي جديد رزمندگان و حمله هاي احتمالي آنان در معرض انهدام و آسيب پذيري جدي قرار داده بود. به اعتماد صاحب نظران جنگ حمله دشمن به پل سابله پس از گذشت چند روز از عمليات طريق القدس و سپس عقب نشيني آنها از شمال رودخانه نيسان اولين تحول در باور و نگرش دشمن بود چرا كه از اين پس نيروهاي عراقي براي ادامه حضور در مناطق اشغالي نياز به تصميم گيري تازه اي داشتند.
از اين پس « تهاجم » و « ابتكار عمل » در صحنه نبرد در اختيار رزمندگان اسلام قرار گرفت . « تداوم عمليات » و « سرعت عمل » در اجرا مهمترين عامل در مختل كردن سيستم تصميم گيري دشمن بود. از نظر دشمن صحنه داخل كشور كه يكي از مباني و فرضيات اساسي عراق در ارزيابي ضعف هاي جمهوري اسلامي محسوب مي شد دگرگون شده و جبهه هاي جنگ نيز شاهد حماسه آفريني رزمندگان و بيرون راندن متجاوزين بود. دشمن از اين پس نياز به « زمان » و « حفظ وضع موجود » براي اتخاذ تصميم نهايي در مورد ادامه استقرار در مناطق اشغالي يا فرار و عقب نشيني داشت . (سيري در جنگ ايران و عراق ج 1 ص 78 ـ 75 )

درحالي كه در اوايل جنگ جبهه هاي جنوب هيچ سر و ساماني نداشت شهيد باقري به همراه ديگر فرماندهان به ساماندهي مناطق عملياتي پرداخت و اولين كاري كه در جبهه جنوب شكل گرفت ايجاد ستاد عمليات جنوب بود.
حسن باقري به عنوان مسئول اطلاعات ستاد عمليات جنوب بنيان گذار بخش اطلاعات نظامي سپاه بود كه با هوش و درايت بالاي خود توانست اين بخش از سپاه پاسداران را تاسيس كند. حسن باقري كه به حق بايد او را يكي از نوابغ جنگ تحميلي بدانيم جزو طراحان بزرگ عمليات هاي مهمي از جمله شكست حصر آبادان فتح المبين و آزادسازي خرمشهر بود. ايمان اراده شجاعت و قدرت تصميم گيري بالا از ديگر خصايص اين فرمانده شهيد سپاه اسلام است . امروز دفترچه خاطرات حسن باقري يكي از بهترين اسناد مربوط به دفاع مقدس است .
شهيد باقري علاقه زيادي به كادرسازي و تربيت نيروهاي رزمنده براي فرماندهي داشت كه مي توان به شهيد مهدي زين الدين به عنوان يكي از شاگردان وي اشاره كرد كه بعدها به فرماندهي لشكر 17 علي بن ابيطالب (ع ) رسيد .
سرلشكر رحيم صفوي