روزنامه جمهوري اسلامي 30/06/1387 صفحه سرمقاله
*****
درسي براي پالايش روح


  • بسم الله الرحمن الرحيم
    تاريخ رسانه در ايران مالامال است از رويدادهاي تلخ و شيرين كه پرداختن به آنها نيز مي تواند در كار رسانه اي جايگاه قابل توجهي داشته باشد. اصحاب رسانه به نقل رويدادها و نقد رفتارها و گفتارهاي ديگران مي پردازند اما در اين ميان خود را ناديده مي انگارند و يا فرصت پرداختن به رفتارها و گفتارهاي خود را ندارند.
    اينكه ما قلم به دستان چقدر به رسالتي كه همزيستي با قلم برعهده ما قرار داده وفادار هستيم و چقدر حق اين نعمت بزرگ كه خدا در قرآن به آن قسم يادكرده است را مي شناسيم و ادا مي كنيم موضوع بسيار مهمي است كه در منظومه كاري ما كمتر به آن توجه مي شود. علاوه بر خود ما ديگران هم كه مخاطبان ما هستند و يا كساني كه ما از آنها روايت مي كنيم و گفتارها و رفتارهاي آنها موضوع فعاليت قلم را تشكيل مي دهد آنها هم به جايگاه قلم و اصحاب قلم چندان توجهي ندارند.
    در اين ميان رويدادي از قبيل آنچه بنيانگذار پايگاه خبري و تحليلي « الف » پديد آورنده آن بود در تاريخ رسانه لااقل در كشور ما نادر است . هفته گذشته آقاي دكتر احمد توكلي با انتشار مطلبي با صراحت اعلام كرد 13 مورد از مطالبي كه پايگاه خبري تحليلي « الف » به آقاي سيدحسين موسويان در موضوع پرونده هسته اي وي نسبت داده نادرست بوده و به همين دليل از وي حلاليت طلبيد. انتشار اين خبر در شب ميلاد حضرت امام حسن مجتبي عليه السلام و در آستانه شب هاي قدر يك رويداد رسانه اي قابل توجه بود كه مي تواند منشا يك تحول در تعامل اصحاب رسانه با مخاطبان و كساني كه موضوع كارهاي رسانه اي هستند باشد. در اين زمينه چند نكته را بايد مورد توجه قرار دهيم .
    1 ـ اعتراف به اشتباه توسط يك رسانه يك اقدام شجاعانه است كه بايد مورد تحسين قرار گيرد . همانطور كه يك ضرب المثل قديمي مي گويد « ديكته نانوشته غلط ندارد » اصحاب رسانه به دليل اينكه ديكته هاي زيادي مي نويسند طبيعي است كه غلط هاي زيادي هم داشته باشند. معمول اينست كه غلط ها و اشتباهات چاپي سريعا با تصحيح و پوزش تذكر داده مي شوند ولي اشتباهات محتوائي مشمول اين روش پسنديده قرار نمي گيرند. اين كار نياز به شهامت دارد و ما اصحاب رسانه با اعتراف به اينكه مصون از خطا نيستيم بايد شجاعت تصحيح اشتباهات محتوائي كار خود را در خود ايجاد نمائيم .
    2 ـ هنگامي كه يك مومن اعلام مي كند من اشتباه كرده ام و از كسي كه اين اشتباه به او مربوط مي شود حلاليت مي طلبم وظيفه اسلامي ايجاب مي كند اين اقدام را به عنوان يك كار اعتقادي و با همان نيتي كه اقدام كننده مي گويد بپذيريم و براي آن معاني و محتملات ديگري نتراشيم . زيرا اولا ما از نيات اشخاص خبر نداريم و ثانيا دستور اسلام اينست كه فعل مومن حمل بر صحت گردد و بهترين و مثبت ترين مفهوم ممكن براي آن در نظر گرفته شود.
    3 ـ طبيعي است كه اعتراف يك رسانه به اشتباه درباره آنچه به فردي كه متهم است نسبت داده به معناي قضاوت قانوني درباره اتهامات او و به عبارت روشن تر تبرئه قانوني او نيست . اين دستگاه قضائي است كه در اين زمينه نظر مي دهد و تصميم ميگيرد و آنچه در عمل نافذ است فقط تصميم قضائي است . با اينحال اقدام رسانه « الف » يك انجام وظيفه اخلاقي با ارزش است كه در كار رسانه اي تاثير بسزائي خواهد داشت و به گرايش جامعه ما به روش هاي اخلاقي و پرهيز از قضاوت كردن هاي نابجا كمك شاياني خواهد كرد. در دوران حاكميت نظام مقدس جمهوري اسلامي متاسفانه عليرغم اقتضاي تقدس اين نظام ديني زياده روي هاي زباني و قلمي فراواني بروز كرده كه نمره بد اخلاقي جامعه ما را و ازجمله جامعه رسانه اي ما را بسيار منفي كرده است . تهمت ها شايعه پراكني ها دروغ ها و نسبت هاي نادرست و ناروائي كه خارج از چارچوب هاي شرعي و اخلاقي به اين و آن داده شده فضاي جامعه را منفي كرده و دافعه ها را به حداكثر و جاذبه ها را به حداقل رسانده است . جبران اين بداخلاقي ها و بازگشت به جامعه اخلاقي مورد نظر نظام مقدس جمهوري اسلامي كاري است كه بايد براي تحقق آن تلاش كرد.
    4 ـ از همزماني انتشار اين واقعه اخلاقي در رسانه ها مي توانيم و شايسته است اين درس را بگيريم كه خود را با پيروي كردن از اخلاق كريمه حضرت امام حسن مجتبي و با جداساختن از غرورها و رذايل اخلاقي آماده ورود به درياي بي كران رحمت الهي نمائيم و از باقيمانده شب هاي قدر براي پالايش روح خود از رسوبات منفي گذشته حداكثر بهره برداري را بنمائيم تا در روز قيامت كه « يوم تبلي السرائر » است و در آن روز هيچكس را گريزي از ايستادن در برابر محكمه عدل الهي و پاسخگوئي درباره اعمال خود نيست سبكبار باشيم روزي كه حتي پوست هاي بدن انسان ها درباره اعمال آنها شهادت ميدهند و در جواب اعتراض صاحبان خود كه چرا عليه ما شهادت داده ايد مي گويند به قدرت خدا مامور به شهادت به آنچه از شما سرزده است شده ايم « و قالو الجلو دهم لم شهدتم علينا قالوا انطقنا الله الذي انطق كلشيي و هو خلقكم اول مره و اليه ترجعون » .