مقدمه
سپاس خداي را كه بر انسان منت نهاد و او را آئينه دار راز هستي قرار داد
باشد كه انسان بتواند از اين موهبت الهي براي
كشف و دستيابي به حقيقت گامهاي موثري را برداشته و بهره لازم را ببرد.
با اعتماد و اتكال بر ذات الهي و بهره گيري از رهنمودهاي ارزشمند قرآن كريم و با عنايت به ابلاغ سياستهاي كلي اصل 44
قانون اساسي از سوي مقام معظم رهبري و اينكه تلاش و فعاليت در اين زمينه از ديدگاه معظم له جهاد نام گرفته است لذا اين
مهم
نقطه عطفي در بخش تعاون كشور محسوب مي گردد.
در حال حاضر ضرورت توجه بيش از پيش به توسعه و اشاعه بخش تعاون به عنوان يك رويكرد اساسي در راستاي تحقق
عدالت اجتماعي و افزايش ثروت ملي در جامعه اسلامي مورد تاكيد ويژه قرار گرفته است و بدون شك تحقق كامل اين
رويكرد همانا انقلاب مباركي را در پهنه اقتصاد ايران و استان درپي خواهد داشت .
بديهي است كه تحقق قابليتها جهت دستيابي سياستهاي كلي و سند ملي توسعه بخش تعاون مستلزم بكارگيري شيوه ها
تمهيدات و سياستهايي است كه قابليت توانايي و پتانسيل دستيابي به اين اهداف را داشته باشند.
به منظور تحقق اين امر و رسيدن به وضعيت مطلوب و نيل به اهداف كمي و كيفي مورد انتظار اين بخش
شناخت وضعيت
موجود و ارائه سيماي تعاون استان ضروري بنظر مي رسد.
اميد است اين مجموعه بتواند در تبيين جايگاه
و نهادينه كردن ارزشهاي كليدي بخش تعاون و ارائه راهكارهاي حل و رفع
مشكلات فراروي توسعه اين بخش مثمر ثمر واقع گردد.
عليرضا بصيري ـ مديركل تعاون استان خراسان شمالي
معرفي اداره كل تعاون استان خراسان شمالي
پس از تقسيم استان خراسان در سال 1383 و با تاسيس اداره كل تعاون استان خراسان شمالي در سال 1384 اين اداره كل با
طراحي و پي ريزي برنامه هاي عملياتي در واحدهاي مختلف سعي در شناخت جايگاه تعاون در سطح استان دارد تا با
برنامه هاي كاربردي و عملياتي بتواند به اهداف والاي بخش تعاون اقتصاد جمهوري اسلامي جامه عمل بپوشاند.
همانطور كه گذشت اين استان داراي قابليتها و ظرفيتهاي زيادي در بخش تعاون مي باشد و شركتهاي تعاوني مختلفي در
زمينه هاي گوناگون در سطح شهرستانهاي اين استان تشكيل گرديده اند كه به لحاظ اقتصادي فعاليتهاي چشمگيري را از خود
نشان داده اند.
اين اداره كل در سال 84 شامل يك اداره در شهرستان شيروان و يك نمايندگي در شهرستان اسفراين بوده است كه در سال
85 نمايندگي تعاون شهرستان مانه و سملقان تاسيس گرديد و در سال 86 نيز نمايندگي تعاون شهرستان اسفراين به اداره
ارتقا يافت و همچنين نمايندگي تعاون شهرستان جاجرم افتتاح گرديد.
در حال حاضر اداره كل تعاون استان به همراه ادارات و نمايندگيهاي تابعه در كليه شهرستانها
امر تاسيس و نظارت
برشركتهاي تعاوني را بر عهده دارند.
عملكرد اداره كل تعاون در زمينه تشكيل تعاونيها

برنامه هاي انجام شده در سال 86 :
طرح مسكن مهر :
تامين مسكن مناسب براي آحاد ملت به خصوص اقشار كم درآمد از ركن هاي حقوق مردم است كه در قانون اساسي
جمهوري اسلامي ايران و قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادي
اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران مورد تاكيد قانون
گذار قرار گرفته است . در قانون بودجه سال 1386 به اين موضوع توجه گرديده و در بند (د) تبصره 6 در اين قانون تكاليف
دستگاههاي مرتبط و نحوه حمايت آنها براي تامين مسكن اقشار كم درآمد مشخص شده است .
آمار تعداد تعاونيهاي مسكن معرفي شده جهت استفاده از تسهيلات
طرح به روزآوري آمار و اطلاعات تعاوني ها و اتحاديه هاي تعاوني
تشكيل تيم 19 نفره ستادي متشكل از مدير اجرايي
معاون فني طرح
كارشناس مسئول
كارشناس گروه آمارگيران (به
تعداد 12 نفر) و بازبينان (3 نفر)
برگزاري كلاس هاي آموزشي سرشماري براي اعضا تيم
سرشماري تعداد يك هزارو 680 تعاوني در طرح
تمديد طرح از طريق انتشار فراخوان در رسانه هاي گروهي
تعداد تعاوني هاي تحت پوشش و طرح به روز آوري آمار و اطلاعات تعاوني ها و اتحاديه هاي بخش تعاون استان سال 1386
سهام عدالت :
شركتهاي تعاوني سهام عدالت با اهداف توزيع متعادل ثروت و درآمد در كشور
گسترش سهم بخش تعاون در اقتصاد كشور و
تسريع در روند خصوصي سازي از طريق واگذاري گسترده سهام شركتهاي دولتي
شكل گرفتند.
مصوبات هيات دولت :
در دور نخست سفر رياست جمهوري به استان خراسان شمالي 5 مصوبه در بخش تعاون استان تعيين گرديد كه جدول زير
شامل عناوين مصوبات و اقدامات انجام شده در مورد هريك از آنها مي باشد.

مكاتبات با رياست محترم جمهوري
: اقدامات انجام شده در خصوص پيگيري 6 هزارو 217 نامه تحويلي به اين اداره كل طي سفر نخست رياست جمهوري در
مردادماه سال 85 به شرح ذيل مي باشد :
الف ) ـ برگزاري 120 جلسه ترويجي با موضوعات زير جهت ترغيب افراد به تشكيل شركت تعاوني در راستاي تحقق
سياست اشتغالزايي وزارت تعاون
ب ) ـ تشكيل تعداد 39 شركت تعاوني در گرايشهاي مختلف
ج ) ـ ارجاع نامه هاي مربوط به وام خوداشتغالي به استانداري
د) ـ ثبت مشخصات دقيق كليه متقاضيان اشتغال در سايت تعاون .
دورنماي تعاون استان منطبق بر سند توسعه :
تنظيم فرم مشخصات به همراه كد رهگيري جهت متقاضيان و ارسال به آنها به منظور تكميل اطلاعات و درج در سايت
در سال 86 تعداد 398 شركت تعاوني با عضويت بيش از 11 هزار نفر و سرمايه گذاري بالغ بر 12 ميليون ريال در استان خراسان شمالي
تشكيل شده است كه از اين تعداد 99 شركت تعاوني در زمينه كشاورزي
79 شركت در زمينه صنعتي
يك شركت در زمينه معدن
89
شركت خدماتي
18 شركت فرش دستباف
12 شركت در زمينه حمل و نقل
دو شركت عمراني
92 شركت در زمينه مسكن و دو
شركت در زمينه تامين نياز توليد كنندگان مي باشد.
لازم به ذكر است تعداد 4 اتحاديه متفرقه ديگر نيز در اين رابطه تشكيل شده است .
9 ـ عملكرد بنگاههاي كوچك و زود بازده
برگزاري دوره هاي آموزشي كوتاه مدت براي اتحاديه ها و شركتهاي تعاوني :
عملكرد شوراي پژوهشي :
برپايي چندين جلسه شوراي پژوهشي و انتشار آگهي فراخوان اولويت هاي پژوهشي در روزنامه خراسان شمالي

اعلام 6 عنوان تحقيقاتي در قالب فراخوان عمومي به شرح ذيل :
1 ـ بررسي راههاي توسعه تعاونيهاي فرش دستباف در استان خراسان شمالي و ارائه راهكارهاي ارتقا بهره وري .
2 ـ بررسي چالشهاي بخش تعاون و ارائه راهكارهاي نو در فرآيند توسعه بخش تعاون استان .
3 ـ بررسي رويكرد جديد و مناسب جهت ارتقا و قوت بخشيدن به تعاونيهاي استان خراسان شمالي .
4 ـ بررسي عوامل تاثير گذار بر موفقيت تعاونيهاي موفق .
5 ـ بررسي راههاي حضور موفق تعاونيهاي استان در بازار منطقه اي .
عملكرد معاونت اداري ـ مالي :
1 ـ نيروي انساني
1 ـ اخذ 19 نفر سهميه استخدام پيماني و استخدام 15 نفر كارشناس جديد
2 ـ برگزاري 900 ساعت كلاس آموزشي بدو استخدام
3 ـ افزايش جذب و بكار گيري 136 درصدي نيروي انساني (19 نفر در ابتداي سال به 46 نفر بر اساس چارت تشكيلاتي در
انتهاي سال )
4 ـ برگزاري 73 جلسه شامل شوراي عمومي شوراي هماهنگي شوراي معاونين كمسيون نيروي انساني تحول اداري
5 ـ تشكيل وشروع بكار اتاق فكر و نظام پيشنهادات اداره كل تعاون خراسان شمالي
6 ـ تشكيل و شروع بكار پايگاه بسيج امام جعفر صادق (ع ) اداره كل تعاون خراسان شمالي

2 ـ واحدپشتيباني
1 ـ راه اندازي و تجهيز ساختمان جديد اداره كل تعاون خراسان شمالي و واحدهاي تابعه
2 ـ راه اندازي نمايندگي هاي تعاون شهرستان هاي جاجرم و مانه و سملقان .
3 ـ راه اندازي اتوماسيون اداري اداره كل تعاون خراسان شمالي
ساختمان جديد اداره كل تعاون LAN 4 ـ راه اندازي سيستم
امور اداري MIS 5 ـ راه اندازي سيستم نرم افزار
6 ـ توسعه كمي و كيفي شبكه رايانه اي اداره كل تعاون واحدهاي تابعه از 16 دستگاه به 46 دستگاه و همچنين تجهيزات
سمعي وبصري .
از جمله تشكيلات ديگري كه در راستاي اهداف بخش تعاون فعاليت مي كنند مي توان به موارد زير اشاره كرد
تشكيلات وابسته :
به طور كلي عملكرد اين اتاق از ابتداي تاسيس تاكنون را مي توان در دو بخش خلاصه نمود اول حضور در كار گروههاي
تخصصي
نهادها سياستگذاري و همايشها (شركت در كارگروه هاي بنياد توسعه و كارآفريني استان
كميته توسعه استان
كميسيون ماده 5
صلاحيت تعاوني ها
شوراي ساماندهي مبادلات مرزي
ستاد اجرايي استان
كميته راهبردي مسكن اداره
كل تعاون استان ) و دوم فعاليتها اجرايي مانند مسكن
صادرات (پيشنهاد ايجاد پايانه صادراتي توسط اتاق تعاون
پيشنهاد راه اندازي بازار چه مرزي « پرسه سو » در منطقه راز و
جرگلان
انجام مطالعات بازاريابي براي كالاهاي استان در بازارهاي خارجي
اخذ مجوزهاي لازم از استانداري محترم به
منظور ايجاد مجتمع خدماتي
رفاهي
و توريستي بين راهي در يكي از مسيرهاي پرتردد استان و تلاش جهت افزايش سهم
بخش تعاون در تفاهم نامه بازرگاني ايران و تركمنستان و....
توليد و خدمات (ساماندهي حدود 270 تعاوني خدماتي و توليدي صنعتي در استان )
صندوق تعاون :
عملكرد پرداخت تسهيلات سرپرستي صندوق تعاون استان خراسان شمالي در سال 1386
بنياد توسعه و كار آفريني :
عملكرد بنياد توسعه و كارآفريني خراسان شمالي .
اتحاديه شركتهاي تعاوني :
اتحاديه هاي فعال در سطح استان خراسان شمالي

*****
توسط معاون وزير صنايع مطرح شد : .
عمليات اجراي دو واحد توليدي و صنعتي در خراسان شمالي
|
عمليات ساخت دو واحد توليدي و صنعتي در شهرك صنعتي بجنورد و شيروان با حضور معاون امور اقتصادي و بين الملل
وزير صنايع و معادن آغاز شد.
يكي از اين طرحها ساخت واحد صنعتي گردآورنده حرارت خورشيدي تحت خلا در بجنورد است كه با سرمايه 184
ميليارد و 381 ميليون ريال در زميني به مساحت 8 هزار و 500 متر مربع آغاز شده است .
اين واحد صنعتي با 300 روز فعاليت در سال مي تواند 396 هزار عدد لوله جاذب حرارت توليد كند و با بهره برداري از اين
طرح صنعتي 406 نفر شاغل مي شوند .
همچنين عمليات ساخت كشتارگاه صنعتي شيروان با ظرفيت كشتار چهار ميليون قطعه مرغ و توليد هفت هزار تن پودر
ضايعات كشتارگاهي در زميني به مساحت 10 هزار مترمربع آغاز شد .
براي ساخت كشتارگاه صنعتي شيروان 33 ميليارد و 954 ميليون ريال اعتبار منظور شده كه با بهره برداري از اين طرح 80 نفر
جذب كار مي شوند.
معاون اقتصادي و امور بين الملل وزير صنايع و معادن در حاشيه آغاز عمليات اجرايي دو طرح صنعتي در خراسان شمالي
گفت : سهم كالاهاي صنعتي و معدني كشور در بخش صادرات غيرنفتي روبه افزايش مي باشد و اين رقم هم اكنون به 86
درصد رسيده است .
علي اصغر رمزي به توسعه صادرات صنعتي كشور اشاره كرد و گفت : سهم كالاهاي صنعتي ـ معدني كشور در صادرات
غيرنفتي تا سال 1383 معادل 30 درصد بود
اما با تلاش هاي انجام شده اين رقم در سال 1387 به 86 درصد رسيده است .
معاون وزارت صنايع و معادن كشورمان در ادامه افزود : بر اين اساس صادرات توليدات صنعتي و معدني كشور 200 درصد
بيش از پيش بيني برنامه چهارم توسعه رشد داشته است .
وي همچنين به اجراي طرح آمايش صنعت و معدن اشاره كرد و گفت : در راستاي اجراي اين طرح 800 پروژه صنعتي و
معدني در سطح كشور به مرحله اجرايي رسيده است .

*****
نگاهي به طبخ غذاهاي سنتي و متنوع رايج خراسان شمالي در ماه رمضان
|

استان خراسان شمالي از اقوام مختلف كرد
ترك
فارس
تركمن
عرب
بلوچ و لر تشكيل شده است و هر يك از اقوام در اين
روزها غذاهاي سنتي خاصي را براي افطار و سحر طبخ مي كنند.
پخت نان محلي « آنه » فتير قتلمه « آش زرشك يا زرك » و آش « بلكه » از غذاهاي سنتي رايج بر سفر روزه داران استان خراسان
شمالي است كه بيشتر در روستاها طبخ و گاها در شهرها به فروش مي رسد كه سفره شهروندان استان را نيز رنگين
مي كند.
يكي از ترك زبانان بجنوردي از سنت معمول پخت آش " زرشك " يا " زرك " در بين تركهاي فاميل خود سخن به ميان آورده و
در گفت و گو با ايرنا مي گويد : اين آش غذاي مورد علاقه اي است كه در ماه رمضان طرفداران زيادي در خانواده ما دارد.
« زهرا رضايتي » افزود : آش موسوم به « زرك » نوعي آش قديمي است كه بيشتر در فصول سرد سال طبخ مي شود
ولي در ماه
رمضان اين نوع آش بر روي سفره ضيافت افطار استقبال كننده هاي زيادي دارد.
او اين نوع آش را در بين اقوام عشاير بيشتر شناخته شده دانسته و مي گويد : اين نوع آش با استفاده از زرشك كوهي كه در دل
طبيعت در تابستان جمع آوري مي شود پخته مي شود.
وي آش « بلكه » را يكي ديگر از غذاهاي خوش طعم و پرطرفدار ماه رمضان در بين بجنورديها ذكر كرد و گفت : در اين آش از
برگه هاي مستطيل شكل و باريك رشته هاي محلي استفاده مي شود و به اين منظور به اين آش محلي « بلكه » گفته
مي شود.
« ليلا سوري » از اهالي شهرستان مانه وسملقان نيز مي گويد : بيشتر روستاييان اين ديار از يكي دو روز مانده به ماه مبارك رمضان
تدارك پخت انواع نان محلي
موسوم به نان خانگي
فتير و قتلمه را مي دهند.
او مي گويد : در دل روستاها و حتي شهرهاي اين منطقه آنچنان شور رمضان و معنويت اين ماه نفوذ كرده است كه زنان
قديمي اين خطه هر ساله به عنوان رسم ترجيح مي دهند نان سفره افطار را براي تمام اين 30 روز ماه مبارك به وسيله پخت نان
محلي و در تنورهاي خانگي انجام دهند.
او مي افزود : اين سنت هنوز هم دربين اهالي اين شهرستان به صورت كمرنگ تري نمود دارد و مردم براي تهيه انواع نان محلي
سفره افطار همه روزه در صفهاي طولاني پخت و پز نانهاي محلي در اين شهرستان در انتظار مي مانند.
وي كه از شور و نشاط از ياد رفته روستاها براي تهيه اقلام ماه رمضان كه هميشه از يك هفته قبل شروع مي شد خاطرات
شيريني به ياد دارد
مي گويد : در چند سال پيش همسايه هاي يك محل به صورت مشترك يك روز كامل را براي پخت نان و
فتير ماه رمضان صرف مي كردند.
يكي از اهالي شهرستان مانه و سملقان از اقليتهاي عرب اين شهرستان مي گويد : در چند سال اخير غذاهايي كه براي
سفره هاي افطار و سحر طبخ مي شود بيشتر به سمت طبخ انواع پلو و كباب رفته است .
او مي گويد : با اين حال من در اين ماه هنگام پخت غذاي افطار و سحر به اين فكر مي كنم كه غذاي سفره ام رنگ تجمل
نگيرد.
اين زن روستايي افزود : هر گاه نوه ها و فرزندانم در افطار ميهمان من باشند حلواي شيره خرما از غذاهاي معمولي است كه در
افطار برايشان آماده مي كنم .
را از رسومات اين خطه ذكر كرد و گفت : به اين نوع نان در ساير مناطق خراسان ) ANE ( يكي از اهالي « شوقان » نيز پخت نان « انه »
شمالي نان چوزمه گفته مي شود.
وي افزود : اين نان با استفاده از خميرآرد گندم و سرخ كردن در روغنهاي نباتي و گياهي كنجد
دانه پنبه درست مي شود كه بعد
از آماده شدن با پاشيدن شكر بر روي آن خورده مي شود.
يك محقق بجنوردي در اين زمينه مي گويد : حلوا
آش رشته
حليم
پلو با خورشت قيمه
زولبيا
باميه و خرما از خوراكهاي
معمول سفره هاي افطار و سحر اين استان است .
« قاسم مهر نيا » به خبرگزاري جمهوري اسلامي اظهار داشت : پلوي قابلي
آبگوشت
پخت انواع نان قاق
قتلمه
نان سبزي
فتير شيرين را از ديگر خوراك مرسوم ماه رمضان در خراسان شمالي ذكر كرد.

| |