اقدام شجاعانه براي وحدت عملي
بسم الله الرحمن الرحيم
تهران اين روزها شاهد برگزاري بيست و يكمين اجلاس بين المللي وحدت اسلامي است . اجلاس بيست و يكم كه از روز يكشنبه اين هفته آغاز به كار كرده و امروز به پايان مي رسد بررسي « منشور وحدت اسلامي » را در دستور كار خود قرار داده است .
اجلاس امسال اين امتياز را نيز دارد كه همزمان هيئتي از دارالتقريب مصر كه بعد از 30 سال ركود بار ديگر فعاليت خود را از سرگرفته به تهران آمده تا روابط نيم قرن قبل اين نهاد كهن تقريبي را با مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي كه از ثمرات انقلاب اسلامي و از دستاوردهاي نظام جمهوري اسلامي است مستحكم كند. به دليل همين دو امتياز مي توان براي اجلاس بيست و يكم وحدت اسلامي اهميت خاصي قائل شد و از آن انتظارات بيشتري داشت .
دارالتقريب محصول همفكري مرحوم آيت الله العظمي بروجردي و مرحوم شيخ محمود شلتوت است كه نيم قرن قبل شكل گرفت و تاثيرات مهمي در جهت تقويت مذاهب اسلامي و نزديك ساختن افكار مسلمانان به يكديگر بر جاي گذاشت . آيت الله العظمي بروجردي مجتهد بزرگي بود كه شعاع مرجعيت او در نيمه اول قرن حاضر سرتاسر جهان تشيع را فرا گرفت و در كل جهان اسلام از اعتبار و شهرت و نفوذ فوق العاده اي برخوردار بود. شيخ محمود شلتوت نيز در آن زمان مفتي بزرگ اهل سنت بود كه رياست دانشگاه الازهر مصر را برعهده داشت .
آگاهي به مسائل روز شناخت جهان و جهان اسلام تسلط بر مباني اسلامي و برخورداري از ذهن و فكر روشن و آزادانديش ويژگي هائي بودند كه آيت الله العظمي بروجردي و شيخ محمود شلتوت را به همديگر پيوند ميدادند. اين ويژگي ها براي همه علماي اسلام از شيعه و سني از لوازم انفكاك ناپذيرند و فقدان آنها در بسياري از علما موجب رشد اختلافات ميان مسلمانان و سواستفاده دشمنان از تفرقه ميان امت اسلامي شده است .
اكنون كه دشمنان اسلام از هر طرف با حربه هاي مختلف درحال تهاجم به اين دين پاك هستند و از كتاب « آيات شيطاني » گرفته تا فيلم « فتنه » را تهيه و منتشر مي كنند امت اسلامي بيش از هر زمان ديگري به وجود بزرگان روشن ضمير و آزادانديشي همچون آيت الله بروجردي و شيخ محمود شلتوت نيازمند است . پيروزي انقلاب اسلامي زمينه را براي وحدت امت اسلامي فراهم ساخت و امام خميني راه را براي تفاهم علماي اسلام باز كرد اما دست اندركاران تقريب در 21 سال گذشته كمتر توانستند به وحدت عملي نزديك شوند و بيشتر در عالم الفاظ و بيان ضرورت وحدت سير كردند. مطرح ساختن اين شعارها و توجه دادن به زيان هاي تفرقه نيز مفيد است اما از علماي اسلام انتظاري بيش از اين وجود دارد.
قطعا بعد از 21 سال اكنون نوبت به عمل رسيده است . اين توصيه آيت الله هاشمي رفسنجاني كه خود از پيشگامان تقريب است و دردهاي جانكاه جهان اسلام و موانع راه را به خوبي ميشناسد بسيار بموقع و بجاست كه در سخنراني افتتاحيه اجلاس بيست و يكم گفتند : « علماي اسلام براي ايجاد وحدت عملي شجاعانه اقدام كنند » .
موانع راه بسيار زيادند. دشمنان اسلام نيز امكانات زيادي در اختيار دارند در درون جوامع اسلامي نيز گروه هاي متحجر و منحرف كه دانسته يا ندانسته به سود دشمنان عمل مي كنند نيز زيادند.
با اينحال وسعت جهان اسلام كثرت عددي مسلمانان امكانات فراواني كه مسلمانان در اختيار دارند علماي روشن ضمير و نيروهاي آزادانديش كه در همه كشورهاي اسلامي موج مي زند و شرايط اجتماعي و سياسي جهان اسلام كه ويژه اوج بيداري اسلامي است زمينه هاي بسيار خوبي براي مقابله با همه موانع موجود هستند و اگر به درستي و با مهارت بكار گرفته شوند قطعا مي توانند همه موانع را برطرف كنند و امت اسلامي را به وحدت برسانند.
باقي ماندن در شرايط بحث و بررسي منشور وحدت بيش از اين جايز نيست . اكنون وقت آنست كه به سطر سطر و كلمه كلمه اين منشور عمل شود. هرچند تهاجم عليه اسلام بسيار سنگين است ولي قدرت مقابله اي كه امروز مسلمانان دارند بيش از هر زمان ديگري است . قدرت اصلي در روح جهاد و مبارزه نهفته است كه امروز به بركت بيداري اسلامي برخاسته از انقلاب اسلامي و مواضع شجاعانه امام خميني در اختيار مسلمانان است . از نظر پيشرفت هاي علمي نيز ملت هاي مسلمان اكنون در شرايط مطلوبي قرار دارند. امكانات ارتباطي و تبليغي نيز به مسلمانان اين اجازه را ميدهد كه به انسجامي در خور يك جمعيت بيش از يك و نيم ميليارد نفري دست يابند و هر وقت اراده كنند از قدرت كم نظير نهفته در اين جمعيت بزرگ رودي خروشان پديد آورند و براي تحقق اهداف خود و به عقب راندن دشمنان از آن استفاده كنند.
اگر اين واقعيت ها را بخواهيم در يك جمله خلاصه كنيم اين مي شود كه : خدا حجت را بر مسلمانان تمام كرده وقت آنست كه براي تجديد عظمت امت اسلامي قيام كنند.
در اين قيام هر چند همه مسلمانان بايد حضور داشته باشند اما مسئوليت اصلي توجه علما و متفكران مسلمان است . انتظار از آنها اينست كه از بحث هاي نظري عبور كنند و مقوله وحدت را به ميدان عمل بكشانند.
