قزوين ـ خبرنگار روزنامه جمهوري اسلامي : دومين كنگره عاشورا پژوهي با عنوان « عاشورا انقلاب و انتظار » در سالن اجتماعات سازمان تبليغات اسلامي قزوين برگزار شد.
در اين كنگره يك روزه كه با انگيزه « تبيين عاشورا انقلاب اسلامي و انتظار » برپا گرديد آيت الله باريك بين امام جمعه و نماينده ولي فقيه مهندس سيد احمد نصري استاندار ائمه جمعه و جماعات مسئولين استاني و هيئات مذهبي متوليان موقوفات و جمع كثيري از دانش آموزان و دانشجويان استان قزوين حضور داشتند.
در اين مراسم معنوي و عرفاني حجت الاسلام والمسلمين مسعود يزدي مدير كل اوقاف و امور خيريه استان قزوين ضمن تشريح اهداف اين همايش و خوشامدگويي به ميهمانان از فرهنگ عاشورايي و پايان ناپذيري اين سرمايه بزرگ معنوي سخن گفت .
و با اشاره به آثار ارسالي به اين كنگره گفت : از سراسر كشور تعداد 105 مقاله در پنج محور جهت كنگره ارسال شد كه از سطح بسيار بالايي برخوردار بود. وي افزود : نويسندگان اين آثار اكثرا داراي تحصيلات فوق ليسانس به بالا بودند.
حجت الاسلام مسعود يزدي افزود : امسال 4 كنگره در شهرهاي اين استان با همكاري بسيج دانش آموزي و دانشجويي برگزار شد كه جمعا 600 مقاله مختلف علمي و فرهنگي دريافت نموديم كه داراي غنا و محتواي بسيار بالايي بود و اين نوع مطالب كار هيئت داوران را در اختيار آثار برگزيده سخت تر كرده بود.
وي با اشاره به استقبال سراسري از اين كنگره گفت : از شهرهاي مختلف به سايت سازمان اوقاف و امور خيريه استان مراجعه كرده بودند از جمله كاشان بافت كرمان و همچنين يكي از مقالات برگزيده از يك دانش آموز تيزهوش مي باشد.

مديركل اوقاف و امور خيريه قزوين با تشكر از همكاران خود در سازمان از واحد امور ديني و روابط عمومي تشكر كرده و افزود : برگزاري كنگره با عنوان « عاشورا انقلاب انتظار » جاي كار بسياري داشت ولي بضاعت ما بيشتر از اين نبود اميدواريم در آينده بيشتر و بهتر بتوانيم كنگره اي با غنا و محتواي بالاتري ارائه دهيم .
در ادامه مراسم حجت الاسلام پناهيان مسئول نمايندگي ولي فقيه در دانشكده هنرهاي زيبا طي سخناني به مقايسه قيام امام حسين و قيام فاطمي و مهدوي با قيام اباعبدالله پرداخت .
وي در بخشي از سخنانش گفت : اگر امام حسين قيام نمي كرد تمام دين از بين مي رفت و انقلاب ما مقدمه اي است تا اهل عالم به شفافيت و جدايي مرزهاي حق وباطل برسند و زمينه را براي قيام حضرت مهدوي عج فراهم سازند.
در پايان به برگزيدگان دومين كنگره عاشورا پژوهي هداياي نفيسي توسط استاندار و مديركل اوقاف و امور خيريه استان اهدا شد و از مقالات برتر تقدير شد.
اسامي برگزيدگان به اين ترتيب مي باشد :
1 ـ آقاي عباسعلي اخوان ملكي كارشناس ارشد و استاد دانشگاه

2 ـ آقاي احمد آزاد فر مدرس دانشگاه
3 ـ خانم سميرا حسنپور مهندس معماري
4 ـ خانم منير سادات نجم آبادي با مدرك حوزوي
5 ـ آقاي علي شيرازي كارشناس ارشد مديريت
6 ـ خانم فرشته اميني فارغ التحصيل حوزه
7 ـ آقاي عسگر آرمون كارشناس ارشد مديريت
8 ـ آقاي محمد معين مرادي سوم متوسطه تيز هوشان
6 ـ خانم فاطمه و آقاي حسين سلطان محمدي
10 ـ حجت الاسلام مهدي حيدري فطرت امام جمعه بوئين زهرا

قسمت دوم
روز دوم ـ سه شنبه
با صداي زنگ ساعت تلفن همراه براي نماز صبح بيدار شدم بعد از گرفتن دوش آب گرم لوازم مورد نياز مثل دوربين و ضبط و ... را آماده كردم هنگام خوردن صبحانه در رستوران هتل آقاي حسيني هم آمده بود و پس از سلام و احوالپرسي مختصري با همكاران ساكت در گوشه اي مشغول خوردن صبحانه شد. حسيني سخنگوي وزارت خارجه را در اين سفر آن گونه كه من شناختم سيدي متين و آرام و البته كم حرف و تا حدودي گريزان از جمع همكاران رسانه اي بنظر مي رسيد نمي دانم اين خصوصيت ايشان بود يا معمولا ويژگي ديپلمات هاو سياستمداران است ; يا هر دو به اضافه همسفر شدن با نمايندگان رسانه هاكه از او فردي محتاط و كم حرف ساخته بود يكبار كه در طول سفر سر صحبت را با وي باز كردم با پاسخ هاي كوتاه و يا تقريبا بدون پاسخ ولي مودبانه و با روي خوش او مواجه شدم . در مذاكرات و گفتگو با مقامات بحريني و بازديد از روزنامه هاي آنها او را با هوش و دقيق يافتم پاسخ هاي كوتاه دقيق و بجا مي داد بدون شرح و بسط هاي اضافي و كاملا از موضع يك سخنگوي وزارت خارجه سخن مي گفت .
اولين ديدار در وزارت خارجه بحرين
ساعت 9 30 صبح در وزارت خارجه بحرين با شيخ عبدالعزيز بن مبارك آل خليفه معاون وزير خارجه بحرين در امور هماهنگي و پيگيري ديدار كرديم بعد از تعارفات معمول ديپلماتيك موقع معرفي اعضاي هيئت ايراني وقتي نوبت به همكارمان آقاي روحاني از كيهان عربي رسيد هيات بحريني لحظاتي با لبخند به وي خيره شدند. آقاي حسيني در پاسخ به اعلام آمادگي طرف بحريني براي ارتقا سطح روابط و برطرف نمودن موانع به او گفت : موانع ارتقا سطح روابط در دو كشور نيستند و همه ظرفيت ها موجود هستند. مانع اصلي وجود دخالت هاي كشورهاي فرامنطقه اي براي جلوگيري از گسترش روابط جمهوري اسلامي و بحرين مي باشد كه بدنبال ايجاد ترس در كشورهاي منطقه از ايران هستند. در مورد فعاليت هاي هسته اي ايران هم آنها گفتند : مواضعشان تابع گزارشات آژانس انرژي اتمي است . او از سفر احمدي نژاد رئيس جمهور به بحرين و شركت در جلسه شوراي همكاري خليج فارس هم اعلام رضايت كرد.
نقش آمريكا و انگليس در بحرين
با شناخت نقش و ميزان تاثير آمريكا و انگليس بر روابط خارجي و حتي مسائل داخلي بحرين است كه مي توان درك بهتري از مواضع مقامات بحريني و آنچه در اين كشور مي گذرد بدست آورد و گزارش سفر بدون اين توضيح نامفهوم خواهد بود. واقعيت اين است كه روابط ايران و بحرين به شدت تحت تاثير دخالت هاي آمريكا قرار دارد و تابع مشكلاتي است كه در روابط ايران و آمريكا وجود دارد. در منامه قرار بود آقاي حسيني يك مصاحبه با رسانه داشته باشد كه بطور جسته و گريخته شنيدم كه با دخالت سفارت آمريكا در منامه بحريني هامجبور شدند اين برنامه را لغو كنند!!
بحرين هم اكنون محل استقرار پايگاه ناوگان پنجم دريايي آمريكا و مين روب هاي اين كشور است بسياري از كارشناسان معتقدند فرق حضور آمريكا در عراق و بحرين در اشغال سخت افزاري عراق و اشغال نرم افزاري بحرين است . در بازارها و خيابان هاو سطح شهر و هتل ها در كنار نمادهاي پررنگ اسلامي نمادهاي آمريكايي همچون بانك ها كمپاني هاي نفتي و مراكز و كالاهاي آمريكايي همچون رستوران هاي مك دونالد در هر گوشه بحرين و به خصوص شهر منامه به چشم مي خورد. حضور انجمن هاو باشگاههاي فرهنگي آمريكا و ساير كشورهاي غربي همچون انگليسي هاو فرانسوي هاعمق تاثير آمريكايي هارا بر تصميم گيري هاي حاكمان بحرين نشان مي داد.

روابط بحرين و آمريكا از سال (1311 هجري ) با توسعه صنعت نفت اين كشور آغاز شد و در سال (1327 هجري ) جزيره بحرين مركز فرماندهي ناوهاي آمريكايي در خليج فارس شد و در سال 1350 هجري همزمان با جدايي از ايران و كسب استقلال ظاهري سفارت آمريكا در منامه گشايش يافت و در سال 1381 هجري بوش رئيس جمهور آمريكا بحرين را به عنوان يكي از متحدان استراتژيك خود اعلام كرد. بدنبال همكاري نظامي بحرين با آمريكا در جنگ خليج فارس و در جريان حمله آمريكا به عراق نفوذ آمريكا در بحرين افزايش يافت . تكنولوژي نظامي بحرين به طور مطلق وارداتي و سيستم تسليحاتي آن آمريكايي است . البته حضور قوي و عميق غرب و بخصوص آمريكا و انگليس در بحرين چيزي نيست كه مسئولين اين كشور سعي در كتمان و يا كمرنگ جلوه دادن آن باشند; در همين سفر شيخ خالد وزير خارجه بحرين صريحا به ما گفت : « حضور بيگانگان از قديم بوده است و بيشتر براي امنيت دريايي است و اين حضور عليه هيچ كشوري نيست ! »
حاكمان بحريني كه بيشتر نگران به خطر افتادن حاكميت خاندان آل خليفه هستند به خوبي از شرايط جهاني آمريكا و گردابي كه اين كشور در عراق و منطقه دچار آن شده است آگاهند و از قدرت نرم افزاري و سخت افزاري جمهوري اسلامي ايران نيز به خوبي مطلعند لذا آنها به داشتن يك رابطه خوب و متقابل با ايران علاقمند هستند و اين موضوعي است كه مسئولان ايراني نيز در تلاش براي تقويت آن هستند. البته واقعيت را نيز بايد قبول كرد انتظار تصميم گيري مستقل از سوي حاكمان بحرين نيز نوعي خيال بافي است كه نبايد دچار آن شد.
اما در خصوص انگلستان بايد گفت : حضور و نفوذ انگليسي هادر بحرين بدليل قدمت بسيار وسيع و عميق و موثر و داراي مولفه هاي فرهنگي است . بحرين از سال 1240 هجري (1861 ميلادي ) به اشغال انگليس درآمد و به جمع مستعمراتش در خليج فارس پيوست نظام قضايي بحرين براساس قوانين اسلامي و حقوق قضايي انگلستان تدوين شده است . سازمان اطلاعات و امنيت بحرين هم زمان با جداسازي اين كشور از ايران و دادن استقلال ظاهري توسط انگليسي هاتشكيل شد كه تا همين چند سال پيش فردي به نام هندرسون در راس آن قرار داشت كه در بين مردم بحرين به جلاد معروف بود. اين سازمان امروز اگرچه زير نظر وزارت كشور بحرين است ولي تحت كنترل انگليسي هاقرار دارد و علاوه بر مقابله با فعاليت هاي خرابكاري و جاسوسي در خدمت جمع آوري اطلاعات براي كمك به انگليس و آمريكا نيز قرار دارد. مطلبي در منامه شنيدم كه بر تعجب من افزود و اين كه در هر وزارتخانه و سازمان دولتي افرادي انگليسي به عنوان مستشار در كنار وزيران قرار دارند كه در تصميمات وي نقش اساسي دارند. كه به اين ترتيب عمق وابستگي حاكمان اين جزيره را به غرب نشان مي دهد. انگليسي هاحق زيادي بر گردن خاندان آل خليفه دارند زيرا بسياري از جنبش هاي اصلاح طلبانه و آزادي خواهانه در گذشته توسط انگليسي ها بشدت سركوب شده اند.
بازديد از مجلس نمايندگان
ساعت 11 براي ديدار از مجلس نمايندگان بحرين يا به اصطلاح خودشان « مجلس النواب » آنجا بوديم خوبي منامه بدليل نبودن ترافيك و فاصله هاي كوتاه اين است كه جابجا شدن خيلي راحت و سريع صورت مي گرفت موقع يكي از اين ديدارها براي اينكه خيلي زودتر از موعد مقرر به آنجا نرويم مجبور شديم تقريبا دوبار شهر را دور بزنيم يعني حدود نيم ساعت .
ابتدا در جلسه اي مسئول روابط عمومي مجلس در مورد تاريخچه و نحوه قانونگذاري و ساير موارد توضيحاتي داد و ترجمه شد. بهرحال طبق اصلاحات سال 1380 كه توسط امير بحرين اعلام شده قواي سه گانه جدا شدند و مجلس ملي آنها كه از سال 1354 تعطيل بود در شكل جديد فعلي متشكل از دو مجلس نواب (نمايندگان ) و مجلس شورا تشكيل گرديد . هر كدام از اين مجالس 40 نفر نماينده دارند اعضاي مجلس نواب توسط مردم انتخاب مي شوند و 40 نفر مجلس شورا توسط شاه بحرين منصوب مي گردند . مصوبات مجلس نمايندگان به مجلس شورا ارائه مي شود و مجلس شورا كه تاييد كند پادشاه جهت اجرا تصويب مي كند. در صورتي كه مصوبات مجلس نمايندگان توسط مجلس شورا رد شوند يا اختلاف نظر بود مجلس ملي زير نظر پادشاه و با حضور تعدادي از نمايندگان انتخابي و انتصابي و نخست وزير اختلاف را حل مي كنند . مدت نمايندگي 4 سال و نحوه انتخاب نمايندگان براساس دايره هاي جمعيتي است كه از قبل تعيين شده و با حسابگري خاصي طراحي شده كه با وجود جمعيت 70 درصدي شيعيان بحرين نمايندگان آنها در مجلس هميشه در اقليت قرار مي گيرند هم اينك شيعيان 17 نماينده در مجلس دارند تنها زن نماينده مجلس از استان جنوبي بود كه ماجراي ورود او به مجلس تا حدودي برايمان جالب بود زيرا بعد فهميديم وي تنها نامزد در يكي از اين دايره هاي جمعيتي بوده است و به همين دليل بدون راي گيري به مجلس وارد شده است . مجلس نواب بحرين بعد از اصلاحات امير بحرين دومين دوره خود را مي گذراند. و اولين سابقه مجلس در اين كشور به سال 1352 باز مي گردد كه آن هم دو سال بعد تعطيل شد . نظام سياسي بحرين ظاهرا براساس سه قوه مجريه مقننه و قضاييه بنا نهاده شده است اما همه امور قائم به ذات امير و نظر اوست . طبق قانون اساسي بحرين پادشاه حاكم و رييس كشور است و حكومت در خانواده وي موروثي است و فرزند بزرگ ذكور او به عنوان جانشين تعيين مي شود. پادشاه بحرين بالاترين مرجع قانوني كشور است و نخست وزير و اعضاي كابينه و مقامات قضايي نظامي و استانداران و معاونان وي توسط او تعيين مي شوند. با همه اين اوصاف يكي از مصوبات مهم و بي سابقه مجلس نمايندگان بحرين در ارديبهشت ماه سال 86 به تصويب رساندن طرح ممنوعيت در اختيار قرار دادن خاك آب و حريم فضايي اين كشور به آمريكا براي حمله به جمهوري اسلامي ايران بود. اين طرح توسط فراكسيون الوفاق (شيعيان ) پيشنهاد گرديد كه با 39 راي موافق و يك راي ممتنع از مجموع 40 راي به تصويب رسيد . كه همان موقع جمهوري اسلامي ايران از اين اقدام استقبال نمود و آن را حركتي در جهت جلوگيري از يكجانبه گرايي آمريكا در منطقه اعلام نمود. پس از نيم ساعت كه توضيحات نسبتا خسته كننده مسئول روابط عمومي تمام شد به جايگاه ميهمانان مجلس رفتيم و شاهد بحث و گفتگوي نمايندگان مجلس شديم كه در خصوص صندوق ملي خدمات درماني در حال تصميم گيري بودند الظهراني رئيس مجلس ورود هيئت ايراني را خيرمقدم گفت و در هنگام پايين آمدن از محل استقرار ميهمانان عده اي از نمايندگان بخصوص شيخ علي سلمان رهبر فراكسيون الوفاق و جمعي از نمايندگان از جمله روحانيون شيعه مجلس جلوي پله هاآمده و از هيئت استقبال صميمانه اي بعمل آوردند. بلافاصله جلسه اي با حضور نايب رئيس اول مجلس و عادل عبدالرحمن معاوده مسئول كميسيون خارجي تشكيل شد. نايب رييس كه معلوم بود تحت تاثير جاذبه هاي گردشگري و پيشرفت هاي پزشكي ايران قرار داشت با علاقه و احساس خاصي درباره اين موضوع صحبت مي كرد. شيخ عادل عبدالرحمن معاوده هم خيلي خوب صحبت كرد كه تا اين اندازه قابل انتظار نبود. او گفت قبلا براي ديدار به ايران آمده است و خيلي هم تحت تاثير قرار گرفته بود و مطلبي گفت كه كلي هم باعث خنده حاضران شد. وي گفت : وقتي مي خواستم به ايران بيايم مرا از ايراني هاترساندند و حتي گفتند با لباس مبدل برو وقتي به ايران آمدم ديدم اين طور كه مي گفتند. نيست و مردم ايران بسيار هم مهربان هستند و فقط بخاطر سر و قيافه ام به من طالبان مي گفتند ظاهرا آن هم به خاطر ريش بسيار بلند وي و سبيل كوتاهش بوده است . او حتي با احساسات بيشتري ادامه داد و افزود : چرا انرژي هسته اي براي آمريكا و اسراييل و هند مجاز باشد ولي براي ايران نباشد. من مردم ايران را دوست دارم و علاقمندم ايران قوي و قدرتمند باشد حتي داراي سلاح اتمي هم باشد! زيرا اگر ايران داراي اقتدار نباشد آمريكا آن را از بين مي برد و قرآن به ما مي گويد : « و اعدوا لهم ما استطعتم من قوه » كه البته آقاي حسيني ضمن تشكر از اظهارات او در مورد سلاح هسته اي پاسخ داد طبق فتواي رهبر انقلاب اسلامي استفاده از سلاح هسته اي حرام و ممنوع است . عادل عبدالرحمن همچنين نگراني خود از دخالت بعضي افراد در امور داخلي بحرين را نيز بصورت گلايه مطرح كرد و خواهان رفع سوتفاهمات و بي اعتمادي ها شد كه آقاي حسيني يكي از اقدامات ايران براي رفع بي اعتمادي را فراموش كردن برخي اقدامات دولتهاي منطقه در حمايت از صدام در جنگ تحميلي عليه ايران نمونه آورد : جلسه با گرفتن چند عكس يادگاري و لبخندهاي ديپلماتيك تمام شد! پس از پايان اين ديدار بود كه همكاران به آقاي آدينه لو رابط رسانه اي وزارت خارجه پيشنهاد كردند به همكاران رسانه اي فرصت بيشتري براي بحث با مسئولين بحريني داده شود تا در مورد مسائل مورد علاقه سوال و جواب كنند كه مورد استقبال قرار گرفت و در ادامه ديدارهاي بعدي اين اتفاق افتاد و بحث هاجذاب تر شد.
مهماني ناهار وزارت خارجه بحرين با غذاهاي گياهي
ظهر ناهار ميهمان معاون وزارت خارجه بحرين در رستوران محل اقامت بوديم نماز ظهر و عصر را در اتاق خوانديم بسيار گرسنه و خسته بوديم در اطراف لابي هتل رستوران هاي متعددي (حدود 13 رستوران ) با غذاهاي متفاوت از كشورهاي مختلف از مشتريان خود پذيرايي مي كردند رستوران تخت جمشيد با غذاهاي ايراني و كاركنان ايراني با زبان فارسي ـ رستوران ديگري با غذاهاي مديترانه اي و رستوراني با غذاهاي (لبناني و سوريه و ...) ـ رستوراني هم با غذاهاي آسياي جنوب شرقي كه خدمتكارانش خانم هاي آسياي شرقي بودند ناهار را در همين رستوران كه با معماري و دكوراسيون خاص آسياي جنوب شرقي تزيين شده بود صرف كرديم . غذاهاي سنتي رستوران هم بيشتر شبيه همان غذاهايي بود كه در سريال تلويزيوني « جواهري در قصر » يانگوم و دوستانش مي پختند! غذاهاي گياهي و دريايي با عطر و طعم هاي متفاوت و البته بسيار هم خوشمزه بودند. ناهار كه تمام شد حوله هاي خيس شده در آب ولرم را براي تميز كردن دست ها دادند كه با ديدن آنها ياد همان آفتابه و لگن قديمي و سنتي خودمان افتادم .
با عبدالعزيز بن مبارك معاون وزير خارجه بحرين همان سر ميز غذا بحث هاي ديدار صبح اين بار صريح تر ادامه پيدا كرد او از رسانه هاي ايراني خواست كه با نوشتن برخي مطالب به جو بي اعتمادي دامن نزنند كه در ادامه بحث مختلف من به او گفتم : در جايي كه شما در شوراي همكاري خليج فارس بيانيه هايي در خصوص جزاير سه گانه ايراني مي دهيد و از ادعاي باطل امارات حمايت مي كنيد چه انتظاري از مطبوعات و رسانه هاي ايران داريد پاسخي كه عبدالعزيز داد عمق رنجي كه از فشارهاي بيگانگان به آنها وارد مي شود را مي شد احساس كرد : او چهره اش را در هم كشيد و در پاسخ گفت : ما از مسئله جزاير واقعا در فشار و رنج هستيم و مايليم هر چه زودتر اين مسئله تمام بشود و از من سوال كرد : شما بگوييد چه بايد كرد كه من هم به او گفتم : بهترين راه پيشنهادي است كه جمهوري اسلامي ايران داده كه كميته اي دو جانبه بين ايران و امارات تشكيل شود و اگر سئوالي دارند و مشكلي وجود دارد حل كنند و ديگران در اين موضوع دخالت نكنند.
نكته اي كه در منامه از يكي از افراد مطلع شنيدم اين بود كه در بحرين هيچ روزنامه و نشريه اي اجازه ندارد در مورد جزاير ايراني چيزي بنويسد و حتي شنيدم قسمتي از بيانيه هاي صادر شده از سوي شوراي همكاري خليج فارس را كه به ادعاي مردود امارات در مورد جزاير ايراني اختصاص داشت در راديو و تلويزيون و مطبوعات بحرين منعكس نكردند.

رئيس سازمان جنگلها مراتع و آبخيزداري كشور گفت : در سال جاري در حدود 20 هزار هكتار از اراضي جنگلي كشور در اثر اشتباهات عمدي و سهوي در آتش سوخته و از بين رفته است .
فرود شريفي در گفتگو با خبرگزاري مهر در كرج اظهار داشت : در اثر بي توجهي سهل انگاري و عدم رعايت اصول ايمني در حفاظت از جنگلها در سال جاري 20 هزار هكتار از اراضي جنگلي از بين رفته است .
وي در خصوص حفظ آب سفره هاي زيرزميني و استفاده كمتر از آن افزود : ترويج الگوهاي صحيح مصرف ميزان هدررفت آب در كشور را كاهش داد تا امكان استفاده بهينه از آب سفره هاي زيرزميني در كشور فراهم شود و از اين منابع آب كمتري برداشت شود.
اين مسئول خاطرنشان كرد : نهادينه كردن فرهنگ مصرف آب در كشور يكي از اقدامات ضروري است كه اين امر بايد از طريق آموزش عملي شود.
شريفي عنوان كرد : در اين راستا آموزش كودكان و نوجوانان و آگاهي بخشي عمومي از طريق اين بخش از جامعه ضروري به نظر مي رسد و بر همين اساس اين سازمان برنامه هايي را با همكاري وزارت آموزش و پرورش و سازمان دانش آموزي اتخاذ كرده است .
معاون وزير جهاد كشاورزي يادآور شد : سازمانهاي مردم نهاد نيز مي توانند در اين امر نقش بسزايي داشته باشند به نحوي كه هم اكنون تعداد اين تشكلها در سراسر كشور رو به افزايش است .
وي تاكيد كرد : اين سازمانها زماني مي توانند موفق باشند كه برنامه هاي خود را بر اساس نيازها وشرايط بومي و اقليمي تدوين كنند و با تكيه بر خرد جمعي اداره شوند و حتي در مواردي نقش نظارتي را نيز ايفا كنند.