قسمت اول
معرفت
شماره 120 مجله « معرفت » با عناوين زير منتشر شده است : اخلاق و عرفان اسلامي
احمد(ص ) پيامبر موعود
حكمت خالده و
وحدت متعالي اديان
حقيقت پيامبري از منظر فلسفه مشا و كلام اماميه
امامت از منظر متكلمان شيعي و فلاسفه اسلامي
استعاره و
ايجاد معاني جديد در زبان
حكم اهانت به مسيح در سنت مسيحيت
از جنگ مقدس تا صلح مقدس و برخي عناوين ديگر در ذيل مقاله
« از جنگ مقدس تا صلح مقدس » را كه ترجمه سيدجلال امام مي باشد
براي بهره گيري خوانندگان درج مي كنيم .
اشاره
حركات مغرضانه غربي ها
و تلاش آنها در جهت معرفي اسلام به عنوان دين جنگ و شمشير و اتهام آنها به مسلمانان به عنوان
پديدآورندگان « جنگ مقدس » سبب شده تا نويسندگان مسلمان در مقابل اين گونه حركات موضع گيري نمايند.
متن حاضر سعي دارد تا با مقايسه متون مقدس تورات . انجيل و قرآن سهم تورات در تحريك يهوديان به جنگ را معرفي نمايد. نيز
نويسنده مي كوشد تا آيات و كلمات ناظر به صلح و دوستي را از ميان كتب مقدس استخراج نموده و به عنوان راه كاري براي دوري از
تعصبات ديني
و نيل به سوي صلح و آرامش جهاني ارائه نمايد.
معرفي مقاله
آنچه در ذيل مي آيد ترجمه مقاله اي است با عنوان « از جنگ مقدس تا صلح مقدس »
نوشته آقاي محمد المختار الشنقيطي
نويسنده
اهل موريتاني
كه اكنون مقيم آمريكاست . وي استاد دانشگاه « الايمان » در يمن و مشاور علمي « مركز مطالعات استراتژيك » در صنعا بوده
و هم اكنون مدير مركز اسلامي در تگزاس آمريكاست . كتاب الحركه الاسلاميه في سودان
مدخل الي فكرها الاستراتيجي و التنظيمي » و
مقاله « مسلموا آمريكا امام قيودالحربات المدنيه بعد 11 سپتامبر » ازجمله آثار اوست .
اين مقاله در چند بخش تنظيم شده است :
.1 ويران كردن به فرمان خدا : در اين بخش
نويسنده آيات موجود در تورات را ـ كه بني اسرائيل را پس از خروج از مصر و فرار از
دست فرعون به جنگ با مردم فلسطين فرامي خواند ـ دليل اصلي و ريشه « جنگ مقدس » معرفي مي كند. « مقدس » از اين رو
كه متن
كتاب مقدس
آنها را به چنين جنگي دعوت مي كند!
.2 از جنگ عادلانه به سوي جنگ مقدس : در اين بخش
نويسنده مي خواهد بگويد : مسيحيت به مدت يكهزار سال به « جنگ
مقدس » آلوده نشده بود. اما پس از اينكه قدرت و شوكت و پيشرفت اسلام و مسلمانان اروپا را فراگرفت . مسيحيان به گونه اي فريب
يهوديان را خوردند و به فكر ويران كردن و كشتن آنها افتادند. براي اينكه جنگ هاي صليبي را در افكارعمومي مشروع جلوه دهند و مردم
را به « جنگ مقدس » دعوت كنند دست به دامن تورات شدند و از آياتي كه محرك و تشويق كننده جنگ هاي ويرانگر بود
استفاده نمودند.
.3 جنگ عادلانه شايد
جنگ مقدس هرگز : سپس نويسنده به سراغ اسلام و قرآن آمده است و تلاش مي كند تا جنگي را كه در قرآن
بدان توصيه شده جنگ عادلانه معرفي نمايد. به عقيده نويسنده
جنگ در اسلام نه جنگ مقدس
بلكه دفاع از خويش است و اين امري
معقول و پذيرفته شده است و هرگز قرآن انسان ها را به شروع جنگ و كشتن انسان هاي بي گناه ترغيب نمي كند.
.4 نقش حكومت بازي كردن : در اين بخش
نويسنده پاسخ اين شبهه را مي دهد كه پس چرا اسلام در مدت كوتاهي
سرزمين هاي
واقع بين چين تا مديترانه را با جنگ هاي پي درپي از آن خود كرد كوتاه پاسخ اينكه كشورگشايي و حد و مرزهاي آن زمان بسي متفاوت
از قانون هاي بين المللي كنوني بوده است .
.5 از جنگ مقدس به سوي صلح مقدس : در اين بخش . نويسنده سعي دارد تا آياتي كه انسان ها را به سوي صلح و رفتار مسالمت آميز
با هم فرامي خوانند
متذكر شود و مردم را از سخن گفتن درباره « جنگ مقدس » به سخن گفتن درباره صلح مقدس دعوت كند. نويسنده
عقيده دارد : در هر سه كتاب مقدس
ما مي توانيم آيات و كلماتي را بيابيم كه ما را به صلح تشويق مي كنند; هم تورات
هم انجيل و هم
قرآن
كه بايد به آنها توجه كرد و درصدد بود تا بيشتر از اين آيات سخن به ميان آيد
نه آياتي كه دم از جنگ مي زنند.
.6 مباني صلح مقدس : نويسنده بر اين باور است كه رسيدن به صلح اصولي دارد كه هر سه دين توحيدي و تمامي كشورها بايد بدان
پايبند باشند تا اين صلح و حفظ حرمت انسان ها عملي شود. اين اصول عبارتند از : عدالت
صداقت و عقلانيت .
بررسي مقاله
يكي از اصلي ترين منابعي كه نويسنده از آنها استفاده نموده ـ و اينجا فرصتي براي معرفي آن پيش مي آيد ـ كتاب زندگي نامه
پيامبراسلام محمد(ص )
نوشته خانم كارن آرمسترانگ است . وي از كارشناسان و متخصصان صاحب نام عرصه دين در جهان انگليسي
زبان است كه مدتي از عمر خويش را راهبه بوده . ازجمله تاليفات وي
مي توان به كتاب هاي نردبان معنويت
تاريخ خدا
تحول بزرگ
و
محمد پيامبري براي زمان ما اشاره نمود. كتاب زندگي نامه پيامبر اسلام محمد(ص ) در زمان خود
پرفروش ترين كتاب سال آمريكا لقب
گرفت .
پس از تاليف كتاب آيات شيطاني توسط سلمان رشدي و نگاه منفي وي به پيامبر اكرم (ص ) و هتك حرمت ساحت مقدس پيامبر
خاتم (ص )
خانم كارن آرمسترانگ اقدام به تاليف كتاب مذكور نمود. دو كتاب ديگر نيز در دفاع از شخصيت پيامبر اكرم (ص ) نوشته
شده اند : يكي محمد(ص ) در اروپا. نوشته مينو صميمي و ديگري محمد رسول خدا(ص )
نوشته آنه ماري شيمل .
خانم آرمسترانگ مي گويد : در ابتدا احساس مي كردم كه مسلمانان از نوشتن اين كتاب توسط يك زن بي مذهبي مثل من به خشم
مي آيند. اما پس از نشر اين كتاب
با استقبال مسلمانان روشن فكر مواجه شدم . نويسنده در كتابش سعي دارد تا ابتدا سير تاريخي مبارزه
غرب با اسلام را بررسي نموده
مصاديق رويارويي و مبارزه مسيحيان و يهوديان با اسلام را متذكر شود. وي در ابتدا مي نويسد : مردم
غرب از اينكه مسلمانان كتاب آيات شيطاني را آتش مي زدند و واكنش آنچنان جدي از خود نشان مي دادند
تعجب مي كردند
در حالي كه
اين واقعه سابقه هاي زيادي دارد كه دنياي مسيحيت همين كار را با مسلمانان انجام مي داد. وي درپايان اين بررسي
مي نويسد : مرض
ضديت با اسلام به تدريج
به صورت يك جنون رواني آثار خود را نشان مي داد. وي اولين جوانه هاي رويكرد مثبت به اسلام را مربوط
به قرن دوازدهم مي داند كه آقاي پيتر ونربل اقدام به ترجمه قرآن نمود.
از قسمت هاي اصلي اين كتاب
بخش « جنگ مقدس » است . در اين بخش
نويسنده سعي دارد تا فلسفه جهاد در اسلام را روشن
نمايد. انگيزه اي كه سبب شده تا نويسنده به اين بخش اهميت زيادي بدهد
اين است كه اخيرا در رسانه هاي غربي
اسلام به عنوان دين
شمشير و جنگ معرفي مي شود. برداشت غرب از اسلام اين است كه اين دين فقط براي جنگ و خون ريزي آمده است و پيروان خود را
بدان تشويق مي نمايد.
استدلال غربي ها و توده عظيمي از خاورشناسان
كه چنين برداشتي از دين اسلام و پيامبر اكرم (ص ) دارند اين است كه وقتي پيامبر به
مدينه آمد تغيير روش داد. تا زماني كه در مكه بود در پي نشر دين الهي و الهاماتي بود كه از خداوند دريافت مي نمود; اما زماني كه به
مدينه آمد براي دست يابي به قدرت
از دين سواستفاده نمود! خانم آرمسترانگ در اين باره مي نويسد : اين نوع نگاه به اسلام
نوعي
وارونه نگري محض است . هر ديني مباني اصولي خود را براي ارزش گذاري معنوي دارد. كارهاي وي پس از آمدن به مدينه و شروع
غزوه ها و جنگ ها نيز در راستاي رسالت او بود. چنين نبود كه در مكه دم از خدا بزند و چون محبوبيت كسب كرد
در مدينه به فكر
حكومت باشد و جنگ آغاز كند. نويسنده در جواب كساني كه معتقدند آيات مدني موضع گيري سياسي به پيامبر مي دهند
مي نويسد :
برخلاف عقيده غربي ها
اين به آن معنا نيست كه در ايده محمد(ص ) انحرافي به وجود آمد و او به فكر استفاده از دين براي كسب قدرت
و موقعيت اجتماعي افتاد. در هر جا كه قرآن دستوري صادر نمايد
باز هم همان جايگاه روحاني و ماورايي پيامبر را حفظ مي نمايد. شما
نمي توانيد يك آيه از قرآن پيدا كنيد كه « خدامحوري » مبناي صدور آن نباشد.
نويسنده در بخش پاياني كتاب . به « صلح مقدس » مي پردازد
« صلح حديبيه » و نقش آن در پيروزي پيامبر را يادآور مي شود كه
علي رغم پيشنهاد افرادي از قبيل عمر براي شروع جنگ
پيامبر قرارداد صلح بست و همين مقدمه اي شد براي فتح مكه در سال آينده و
اين از تاثيرهاي صلح مقدس است . در اين بخش
نويسنده در مقام اثبات اين واقعيت است كه هميشه پيامبر دست به شمشير نبرد
بلكه
به مقتضاي زمان و مكان پيش مي رفت و مي بينيم كه وي با صلح « حديبيه »
پيروزي اي كسب كرد كه با جنگ ها و غزوه ها دست يافتني
نبود.
آرمسترانگ در يكي ديگر از كتاب هاي خود
كه در همين زمينه
تاليف نموده است
مي نويسد : من معتقدم كه بنابر شواهد موجود
جاهليت امروز
هم در غرب و هم در جهان اسلام
عده اي را در چنگال خود اسير كرده و از اين روست كه جهان گرفتار خشونت و ترور
است .
آقاي محمد المختار با الهام از حركت چنين كتاب هايي در دفاع از اسلام و پيامبر اعظم (ص )
به روشي تازه وارد بحث شده است . وي
آيات سه كتاب تورات
انجيل و قرآن را با هم مقايسه كرده و چنين نتيجه گرفته است كه تورات
آيات محرك به جنگ بيشتري در خود
دارد. در مقابل
آيات قران انسان ها را به جنگل عادلانه تشويق مي كند; جنگ در دفاع از خويش . در ابتدا
مقاله را مرور مي كنيم و در پايان
به ارزيابي آن خواهيم نشست :
از جنگ مقدس تا صلح مقدس
صلح مقدس است
اما جنگ خير. « جنگ مقدس » امروزه موضوع اصلي رسانه هاي غربي است . غربي ها به اشتباه
اين پديده را
ساخته و پرداخته اسلام و مسلمانان تلقي مي كنند. اين درحالي است كه جنگ هاي صليبي قرون دوازده و سيزده ميلادي براي مسلمانان
خاطره دردناكي است ; (چرا كه مسيحيان بااستفاده از آيات تورات
« جنگ مقدس » را بر مسلمانان تحميل كردند.) اديان ابراهيمي (يهود
مسيحيت و اسلام ) بايد بيشتر از « صلح مقدس » صحبت كنند تا « جنگ مقدس » . و اين آن چيزي است كه بايد در گفتمان هاي ديني و
سياسي
بيشتر بدان بپردازيم .
نابودكردن به فرمان خدا
منشا و پايه پيدايش جنگ مقدس
در تورات (كه متشكل از پنج كتاب اول كتاب مقدس يا عهده عتيق است ). بنيان نهاده شده ; جايي
كه رويداد منحصر به فرد يهوديان پس از « خروج » از مصر به صورت قداستي خون بار مطرح شده است . اگرچه واژه « جنگ مقدس » در
عهد عتيق به كار نرفته
اما از واژگان مشابه ديگري استفاده شده است ; از قبيل : « جنگ هاي خداوند » و « به جنگ آمدند. »
هزاران مردم بي گناه شامل زنان و كودكان
به منظور آماده سازي زمين
براي ورود يهود به سرزمين مقدس
به دلايل نامعلومي كشته
شدند. جنگ هاي نابودكننده يهود به هيچ وجه در دفاع از خويش و مشروع و موجه نبود
تنها جنگ توهين آميزي بود كه به فرمان خدا
انجام شد. خدايي كه در تورات به عنوان « جنگجو » معرفي شده است : « خداوند مرد جنگي است » ; و خدا سربازي است كه به خاطر
اسرائيل مي جنگد : « خداوند براي شما جنگ خواهد كرد و شما خاموش باشيد »
اين ايده
كه خدا امتش را در ميدان جنگ حمايت مي كند
در هيچ يك از اديان ابراهيمي ناشناخته نيست
و توسعه دادن قلمروها و
مرزها هم در تاريخ مسيحيت و هم اسلام
پديده اي نو نيست . آنچه طبق كتاب مقدس
اين اقدام عجيب يهود را از سايران متمايز كرده
مشروعيت دادن به براندازي بي قيد و شرط تمام مردم از طريق كشتار انسان هايي است كه در شهرهاي تصرف شده زندگي مي كنند.
يهوديان عقيده دارند كه ماموريت خدايي دارند تا تمامي انسان هايي را كه در مسير آنها قرار دارند و مانع براي آنان هستند به قتل برسانند :
« به همه شهرهايي كه از تو بسيار دورند كه از شهرهاي اين امت ها نباشند
چنين رفتار نما; اما از شهرهاي اين امت هايي كه يهوه خدايت
تو را به ملكيت مي دهد هيچ ذي نفس را زنده مگذار
بلكه ايشان را
يعني حتيان و اموريان و كنعانيان و فرزيان و حويان و يبوسيان را
چنان كه يهوه خدايت تو را امر فرموده است بالكل هلاك ساز. »
خداي جنگ جويي كه در تورات آمده
يهود را از نشان دادن هرگونه ترحم و مهرباني پرهيز داده است : « چون يهوه خدايت
تو را به
زميني كه براي تصرفش به آنجا مي روي
درآورد و امت هاي بسيار را از پيش تو اخراج نمايد. و چون يهود خدايت ايشان را به تو تسليم
نمايد و تو ايشان را مغلوب سازي
آنگاه ايشان را بالكل هلاك كن و با ايشان عهد مبند و بر ايشان ترحم منما » .
اين فرمان خدا مو به مو اجرا مي شود : « و تمامي شهرهاي او را در آن وقت گرفته
مردان و زنان و اطفال هر شهر را هلاك كرديم كه يكي را
باقي نگذاشتيم . »
در توضيح متن تورات
دانشمند انگليسي
خانم كارن آرمسترانگ
اين گونه نتيجه گيري مي كند : در جنگ مقدس يهود
درخواست
همزيستي مسالمت آميز
احترام متقابل و يا پيمان صلح وجود ندارد... زماني كه يهوديان در سرزمين مقدس بساط خود را پهن كردند
اخلاق معمولي و متداول هم از ميان رخت بربست .
از جنگ عادلانه به سوي جنگ مقدس
تفكر جنگ مقدس در مسيحيت
قريب يكهزار سال قابل تصور نبود و مسيحيان بدان فكر نكرده بودند; چون (حضرت ) عيسي (ع )
يك انسان صلح طلب بود. اما نابودي امپراتوري روم
سن اگوستين و ديگر حكيمان و متكلمان مسيحي را وادار كرد تا بر اساس كتاب
مقدس
توجيهي براي اقدام به جنگ پيدا كنند. آنها مفهوم « جنگ عادلانه » را مانند مشابه آن در اسلام . به نحو چشم گيري گسترش دادند;
)چرا كه ) تنها مقدار كمي از آياتي كه در عهد جديد آمده است
مي تواند تاييدي براي يك جنگ طلب و تصديق (كار) وي در شروع جنگ
باشد. براي نمونه
آياتي را كه (حضرت ) عيسي (ع ) گفته است : « گمان مبريد كه آمده ام تا سلامتي بر زمين بگذارم
نيامده ام تا سلامتي
بگذارم بلكه شمشير را » ; « من آمدم تا آتشي در زمين افروزم . پس چه مي خواهم اگر الان در گرفته باشد » ; « آيا گمان مي بريد كه من آمده ام
تا سلامتي بر زمين بخشم
ني
بلكه به شما مي گويم تفريق را » « اما آن دشمنان من كه نخواستند من بر ايشان حكم راني كنم در اينجا
حاضر ساخته
پيش من به قتل رسانيد. »
(همين بخش كمي از آيات را نيز) تعدادي از غيرمسيحيان
دليل نقص اخلاقي يا تناقض منطقي پيام هاي )حضرت ) عيسي (ع ) تلقي
مي كنند. اما بيشتر حكيمان و متكلمان مسيحي اين متون را حمل بر مجاز مي كنند
و يا آنها را پيش گويي هاي يوحنا مي دانند
نه تجويز
اخلاقي براي اعمال خشونت . كلمات شمشير و آتش
كه در اين آيات به كار رفته به مثابه كلام قاطع (حضرت ) عيسي عليه السلام و نور
معنوي وي تفسير شده است . تمام سياق و محتواي كلمات و رفتار (حضرت ) عيسي عليه السلام چنين تفيسر مسالمت آميزي را از زبان
جنگ كتاب انجيل اثبات مي كند
اگرچه (حضرت ) عيسي عليه السلام به هنگام ظهور
صلح طلب نخواهد بود
آن هم در صورتي كه آنچه
را تعدادي از پروتستان هاي آمريكايي امروزي درباره (حضرت ) عيسي عليه السلام مي گويند
جدي بگيريم .
معيارهايي در تعاليم قديمي مسيحي وجود دارند كه جنگ را عادلانه و منصفانه مي كنند. اين معيارها شامل « دليل عقلايي براي
جنگ
تا حدي هدف صحيح
احتمال موفقيت
و مصونيت غيرنظاميان » است . اينها به لحاظ اخلاقي و عملي
اصولي مهم و اساسي
هستند . اما مسيحيان در خلال جنگ هاي صليبي
و در مقابل دنياي اسلام و امپراتوري بيزانس در قرن 12 و 13
و به هنگام توسعه
قلمرو خويش در دنياي جديد
به اين اصول چندان توجهي نداشتند (و از جنگ عادلانه به جنگ مقدس روي آوردند.) براي جنگ هاي
غربي از قرن دوازدهم به بعد
الگو براندازي يوشع و داود است
نه تعاليم سن آگوستين و توماس آكوبيتاس .
براي شروع جنگ هاي صليبي
انجيل (حضرت ) عيسي عليه السلام براي تاييد و حمايت از جنگ هاي ويرانگر كافي نبود. از اين رو
مسيحيان آنچه را نياز داشتند در عهد عتيق (تورات ) پيدا كردند (كه قريب 75 درصد از كتاب مقدس مسيحيان را تشكيل مي دهد
)
آغازگران جنگ هاي صليبي مانند پاپ اوربان دوم و پاپ اينوكينت سوم
براي اينكه در دعوت مردم به جنگ هاي صليبي
متني و
مرجعي به عنوان مويد داشته باشند
از عهد عتيق بيش از عهد جديد استفاده كردند; دعوتي كه به دو قرن بي رحمي و قساوت نسبت به
مسلمانان فلسطين كشيده شد و براي يهوديان و مسيحيان سوريه اي و روم شرقي و عذاب به ارمغان آورد.
نيازي به گفتن ندارد كه وحشيگري جنگ هاي صليبي در قرون دوازدهم و سيزدهم چه زخم عميقي به جاي گذاشت كه براي هميشه
روابط مسمومي بين اسلام و غرب به همراه دارد.
منشا و پايه پيدايش جنگ مقدس
در تورات بنيان نهاده شده ; جايي كه رويداد منحصر به فرد يهوديان پس از خروج از مصر
به
صورت قداستي خونبار مطرح شده است . در عهد عتيق
واژه هايي از قبيل جنگ هاي خداوند و..... معادل جنگ مقدس مي باشد
با اين
حال
در حال حاضر رسانه هاي غربي
جنگ مقدس به اسلام نسبت مي دهند
جنگ هاي يهود به هيچ وجه موجه و دفاع از خويش نبود. اين جنگ ها
جنگ هاي نابودكننده اي بود كه به منظور آماده سازي ورود
يهود به سرزمين مقدس محسوب مي شد. خدايي كه در تورات معرفي شده است
خدايي است كه مرد جنگي و سربازي براي اسرائيل
مي باشد. اين موضوع
چيزي جز توهين به خدا نيست . خدايي كه در تورات معرفي مي شود
خدايي است كه يهود را از هرگونه ترحم و
مهرباني پرهيز مي دهد
*****
شاهد ياران
|
شماره 25 ماهنامه فرهنگي و تاريخي شاهد ياران با عناوين زير منتشر شده است : زنده تاريخ
مدرس در آئينه توصيف امام
زندگينامه خود نوشت شهيد مدرس
آيت بزرگ الهي و نابغه عصر
ناگفته هايي از زندگي فردي و اجتماعي شهيد مدرس
رجل بي نظير
تاريخ معاصر
تاملاتي در حيات سياسي شهيد مدرس
جايگاه كتاب زرد در تاريخ نگاري
نسبت مدرس و امام خميني
مدرس و ميراث
مشروعه خواهان
مدرس سياستمدار و شريعتمدار
درباره يكي از ويژگي هاي شهيد مدرس
استادان شهيد آيت الله مدرس
مدرس و
قانون
مدرس و سياست موازنه عدمي
مدرسه و تغيير سلطنت
اخلاق سياسي مدرس
مدرس و تغيير سلطنت
مدرس در بستر
سياست و...
نامه جامعه
شماره 40 ماهنامه « نامه جامعه » با عناوين زير منتشر شده است : عيد خدا
استراتژي شيعه در مواجهه با تفرقه مذهبي
مطلع عشق
منشور ماندگار
اطهار بندگي
گلي از گلستان
حجاب و عفاف
انسان شناسي
سيره نبوي
ردپاي خليل
زنان و پرسش هاي پيش رو
جايگاه مباحث اعتقادي حقوق بشر
يك جرعه معرفت
فقه و زندگي
محيط زيست و فرآيند تشبيه در آيات و روايات و...
*****
نيايش
|
شماره 29 كتاب نياش با عناوين زير منتشر شده است : آداب نماز
روايات نماز
گزارش نقش نماز در بهسازي زندگي
سيماي نماز
در آيينه شعر خواجه حافظ شيرازي
نماز مطلوب از ديدگاه قرآن و...
سلام بچه ها
شماره 213 ماهنامه فرهنگي « سلام بچه ها » با عناوين زير منتشر شده است : چرا او را نمي خواهي
چشمه چشمه نور
پاي خرچنگ
را ببند
گزارش واژه ها
با گذشتگان قدمي بزنيم
چراغ ها را روشن كنيم
سلطان قصه ها و تعدادي عناوين ديگر.
صحنه
شماره 47 ماهنامه تخصصي تئاتر (صحنه ) و شماره 17 ماهنامه سينمايي « نقد سينما » منتشر شده است . در فهرست مطالب ماهنامه
نقد سينما عناوين زير ديده مي شود : هنرمند و هنر سفارشي . پروانه ها در طوفان
رويدادهاي سينماي ايران
ويژگي هاي كلي سينماي
كودك
نگاهي آسيب شناختي به سينماي كودك
عناصر فيلمنامه نويسي روايي و عناوين متعدد ديگر.
پوپك
شماره 161 ماهنامه پوپك و شماره 33 ماهنامه سنجاقك با عناوين زير منتشر شده اند : كارهاي خوب امروز
قنداق
چشم ها و
چراغ ها
روزي كه خورشيد خواب ماند
قصه هاي رمزي
شكوفه هاي آسماني
پيامبر و شتر عصباني
نگهبان و عناوين متعدد ديگر.
*****
طلوع
|
شماره 22 فصلنامه تخصصي « طلوع » با عناوين زير منتشر شده است : رجعت از نگاه فريقين
منجي گرايي در اديان
مشروعيت
نمازجمعه در عصر غيبت از ديدگاه مذاهب اسلامي
موعود در اديان و مذاهب
تفسير تطبيقي آيه وعد
بررسي تطبيقي روايات حضرت
مهدي (عج ) در صحاح سنه و منابع شيعه
وحي و خاتميت و...
| | | |