روزنامه جمهوري اسلامي 22/06/1386 صفحه گزارش
*****
رنگ پرهزينه !




  • مجيد زندي
    تنها براساس آمارهاي رسمي اعلام شده همه ساله بالغ بر يك ميليارد دلار لوازم آرايشي در ايران استفاده مي شود در عين حاليكه هيچگاه نمي توان مجموع هزينه هايي كه براي عمل جراحي تتو (كاشت ابرو به صورت دلخواه ) مصرف مي شود را به طور دقيق محاسبه كرد.
    واقعا هزينه كردن يك ميليارد دلار در ايران براي خريد لوازم آرايشي از چه چيزي حكايت مي كند ضمن آنكه به خاطر تقلبي يا بدلي بودن بسياري از اين لوازم آرايشي صدمات پوستي و حتي بروز بيماريهاي همچون آلرژي پوست و زخم هاي پوستي و حتي سرطان پوست و... را هم نمي توان با پول سنجيد.
    در كشور ما به دليل حرمت آرايش زن براي مرد نامحرم گسترش آرايش مساله اي اجتماعي هم محسوب مي شود كه متاسفانه در برخي موارد مي تواند به بنيان خانواده هم آسيب برساند و زمينه بروز طلاق و مشكلات خاص جدايي زن و شوهر را هم فراهم سازد كه اگر از سر انصاف بررسي نمائيم ريشه هايي از چنين مشكلاتي را در رواج آرايش هاي زننده و حتي براي جلب توجه مردان نامحرم مي توان يافت كه در جاي خود قابل بررسي است .
    حتما همه شنيده و يا ديده ايم كه اين روزها تا چه حد تنوع فرآورده هاي آرايشي در كشور فراوان شده به گونه اي كه تنها بالغ بر 300 شركت توليدي و وارداتي ثبت شده در كشور داريم و حداقل در همين حد فعاليت نيز واردات غيرمجاز انجام مي شود. محصولاتي از چاق و لاغركننده هاي موضعي فرايندهاي آنتي سلولي گرفته تا صدها محصولات ديگر كه قابل طرح نمي باشد اما گسترده فراوان آن نشان دهنده بخشي از هجوم شركت هاي خارجي عرضه كننده لوازم آرايشي به بازار 70 ميليوني ايران است .
    استفاده از انواع و اقسام رنگ مو محصولات آرايشي رنگ پوست صورت و ناخن اكنون به صورت مد روز هر روز با نوع جديدي به مصرف مي رسد در حاليكه در بسياري موارد استفاده از اين محصولات به زيان فرد مصرف كننده هم تمام مي شود زيرا پوست آدمي خود به صورت سدي دفاعي در برابر امراض و بيماريها عمل مي كند كه اگر بنا به هر دليلي با استفاده از مواد آرايشي فعاليت عادي پوست را مختل كنيم خود را از سد دفاعي مستحكم طبيعي محروم مي سازيم و اين مساله علاوه بر اينكه از لحاظ پزشكي تاييد شده است در عرف عادي هم مطرح مي شود كه اگر يكبار از لوازم آرايشي خاصي استفاده شود فرد مجبور به تداوم استفاده از آن خواهد بود در حاليكه به مرور شادابي و طراوت گذشته پوست خود را هم از دست مي دهد و براي جبران آن مجبور به افزايش حجم و دفعه استفاده از لوازم آرايشي مي گردد.
    در اين زمينه پژوهشگران به نتايج قابل توجهي هم رسيده اند كه مصرف لوازم آرايشي و بهداشتي به صورت مداوم سبب وارد شدن 5 نوع مواد شيميايي به بدن مي شود زيرا اين مواد شيميايي از طريق پوست جذب خواهند شد .
    كارشناسان پوست معتقدند استفاده از اين مواد خصوصا در اطراف چشم تهديدكننده تر است زيرا هم هنگام مصرف و هم هنگام پاك كردن بخشي از اين مواد شيميايي وارد چشم مي شود كه اغلب موارد آلرژي زا و تخريب كننده بافت چشم است و به مرور باعث كاهش بينايي مي گردد.
    جالب اينكه براساس همين تحقيقات مشخص شده كه برخي از سردردها و سرگيجه ها كه پزشكان مختلف از شناسايي علت اصلي آن عليرغم آزمايشهاي مختلف درمانده بودند ريشه در رنگ مو داشته كه با خود موادشيميايي « پرسولفات آمونيوم » را دارد.
    امروزه با گسترش دامنه ارتباطات و اطلاع رساني خصوصا از طريق ماهواره و سايت هاي كامپيوتري تبليغ انواع لوازم آرايشي و هم نوع آرايش سر وصورت به يك بازار پر سود براي كشورهاي غربي درآمده و متاسفانه اثرات منفي آن در كشور ما هم آشكار شده است . تبليغاتي كه از آرايش عنوان « درسهايي براي زيبايي و جاودانگي جواني » انتخاب مي شود!
    به راستي اگر بخواهيم راهي منطقي براي كاهش مصرف اين محصولات در كشور خود بيابيم بايد از چه مسيري عبور كنيم
    امير يكي از فروشندگان لوازم آرايشي در خيابان مروي معروف به عرب ها در گفت وگو با گزارشگر ما مي گويد : ما واقعا نمي خواهيم اجناس نامرغوب در اختيار مصرف كنندگان قرار دهيم اما از طرف مقابل هم اگر دولت به واردكنندگان شناخته شده و شركت هاي معتبر اجازه فعاليت دهد خود به خود اجناس نامرغوب و غيربهداشتي از بازار جمع آوري خواهد شد.
    وي مي افزايد : اگر بازار تقاضا باشد جنس قاچاق و نامرغوب به هر روشي كه باشد وارد مي شود كما اينكه بسياري ديگر از محصولات غيرمجاز به آساني وارد مي شود. دولت واردات كالا را نظامند سازد آنوقت بر عملكرد شركت هاي نام و نشان دار به خوبي مي توان نظارت كرد چون آنها نمي خواهند جايگاه خود را با عرضه محصولات نامرغوب خراب سازند.
    وي مي افزايد : من به عنوان يك فروشنده اين كالا واقعا نگران هستم كه با برخي تصميمات غلط اجازه داده مي شود اجناس نامرغوب كه خطر شيوع انواع بيماريهاي پوستي و بعضا سرطان پوست را هم با خود دارد به وفور در بازار وجود داشته باشد.
    وي مي افزايد : بسياري از لوازم تقلبي آرايشي در داخل هم توليد مي شود كه با اسامي شركت هاي نام ونشان دارد به چرخه توزيع بازار وارد مي شود و مصرف كننده نيز به دليل قيمت پائين تر از آن استفاده مي كند.
    يكي ديگر از فروشندگان لوازم بهداشتي و آرايشي در خيابان سعدي تهران نيز به گزارشگر ما مي گويد : دامنه فروش محصولات غيربهداشتي آنقدر فراوان است كه هيچگاه نمي توان بر عملكرد همه اين مغازه ها كه معمولا همه نوع اجناس را هم عرضه مي كنند نظارت كرد. در حاليكه دولت ابتدا بايد مجوز توزيع اين لوازم را تنها به برخي از اصناف بدهد آنگاه به درستي بر عملكرد آنها نظارت نمايد.
    وي علت افزايش مصرف لوازم آرايشي در كشور را مساله اي فرهنگي مي داند و مي افزايد : تا زمانيكه تقاضا تا اين حد در كشور وجود دارد نمي توان انتظار داشت اين لوازم در انواع و اقسام تقلبي خود از كشوري همانند چين تايلند اندونزي و حتي پاكستان به كشور ما وارد نشود زيرا ما اجناس خود را از بازار شهرهاي بندري كشور تهيه مي كنيم .
    وي مي گويد : چون دولت اجازه رسمي واردات محصولات معتبر را به دلايل سياسي صادر نمي كند همين موضوع باعث شده كه محصولات نامرغوب و تقلبي به صورت قاچاق در حد وسيع وارد و توزيع شود و دستگاههاي نظارتي هم تنها قادر به شناسايي بخشي از اين مواد هستند زيرا قاچاقچيان با باز كردن كارتن و جداسازي مواد از ظرف اصلي در چند مرحله اين لوازم را وارد و در داخل كشور جمع و توزيع مي كنند.
    در رابطه با علت افزايش مصرف لوازم آرايشي در ميان برخي از خانمها و حتي مردان خانم مرضيه حجازي فر كارشناس مسايل فرهنگي نيز به گزارشگر ما مي گويد : متاسفانه در سالهاي اخير برخي از خانمها حدود شرعي آرايش را كه طبق دستور صريح قرآن و ائمه اطهار صرفا بايد براي شوهر باشد رعايت نمي كنند و همين مساله باعث ايجاد مفسده هاي فراواني در جامعه شده است .
    وي مي گويد : براساس شرع مقدس اسلام هرگونه آرايشي كه حتي ممكن است چشم نامحرمي به آن بيفتد حرام است و شرع مقدس كار آرايشگري را نيز اگر بداند آن زن خود را به نامحرم نشان خواهد داد در حكم « اعانت بر اثم » يا كمك به گناه محسوب و حرام تلقي مي كند چگونه به خود اجازه مي دهند با ظاهري بسيار زننده در كنار انبوهي از مردان نامحرم قرار گيرند
    خانم حجازي فر ادامه مي دهد : اگرچه حيا به مردان هم توصيه شده است ; اما زناني كه با آرايش مو صورت و ناخن دست و پا در انظار عمومي حاضر مي شوند باعث تحريك هوا و هوس و شهوت مردان مي گردند و در بسياري موارد مردان و حتي شوهر خود را از زندگي دلسرد مي سازند.
    وي ادامه مي دهد : در حديثي از رسول گرامي اسلام (ص ) نقل شده كه « هرگاه زني خود را براي غيرشوهرش آرايش و خوشبو كند خدا نماز او را قبول نمي كند مگر اينكه آن زن پس از پاك كردن آن غسل كند » در حاليكه برخي از خانمها مي خواهند با انواع آرايش خود را زيباتر نشان دهند غافل از اينكه روح آنها هميشه در اضطراب خواهد بود زيرا هيچگاه قادر نخواهد بود خواسته هاي مادي خود را با رنگ و لعاب تضمين نمايد.
    وي ادامه مي دهد : گرمي خانواده استحكام ازدواج آرامش قلب مرد وزن تداوم عشق مردان پايداري اعتماد و اطمينان مرد و... ريشه در حجاب زن دارد زيرا براساس تكاليف اسلامي اگر مردان زيبايي چهره و زينت و زيور زنان غير از خود را نبينند اين كار باعث تداوم سالم زندگي زناشويي مي شود. متاسفانه برخي از خانمها با آرايش هاي مختلف اين ركن اساسي دلبستگي و عشق و علاقه مرد به همسر قانوني و شرعي خود را ويران مي سازند.
    دكتر حسين مقبل زاده فوق تخصص بيماريهاي پوست و مو هم در اين زمينه به گزارشگر ما مي گويد : بخشي از لوازم آرايشي تابع مد است و بخشي تابع بهداشت . آندسته از لوازمي كه تابع بهداشت هستند مشكل ندارند اگرچه در مصرف آنها نيز مي بايست حد اعتدال رعايت شود. همانند مصرف كرم ضدآفتاب كه حتي ضروري هم هست خصوصا هنگامي كه افراد در مقابل آفتاب تند قرار مي گيرند و از آنجا كه نور مستقيم خورشيد به دليل پاره شدن لايه اوزون در بسياري موارد سرطانزا شده است يا براي كسي كه پوست خشكي دارد استفاده از مرطوب كننده ها توصيه مي شود.
    وي در مورد بخش آرايشي هم مي افزايد : افراط در آرايش به هيچ وجه هم توصيه نمي شود خصوصا براي كساني كه پوست هاي حساس دارند زيرا بسياري از بيماريهاي آلرژيك و حتي سرطان پوست تابعي از لوازم آرايشي خصوصا محصولات بدلي آن است كه مشخص نيست چگونه در كشور مجوز توزيع هم دريافت مي كنند.
    وي با هشدار نسبت به انجام « تتو » يا همان خالكوبي در قالب آرايش هم مي گويد : « تتو » به علت سرطانزايي به هيچ وجه از سوي متخصصان پوست توصيه نمي شود تتو به دليل رنگ دانه هاي غيربهداشتي خود در بسياري موارد حساسيت زاست كه كادر پزشكان پوست به شدت با چنين كارهايي مخالفند و خالكوبي روي پوست هم چنين مشكلي دارد واصلا بهداشتي نيستند.
    دكتر مقبل زاده ادامه مي دهد : البته در موارد خاص ضروري كه فردي در حادثه اي ابروهاي خود را از دست داده يا دچار بيماري ريزش ابرو شده است و به هيچ وجه صاحب ابرو نخواهد شد در چنين شرايطي پزشكان به ناچار چنين عمل هايي را انجام مي دهند و اين براي مرد يا زن تفاوتي ندارد كه استثنا محسوب مي شود. اما نبايد براي زيبايي دور لب يا ابرو تتو كنند يا اگر مردي بخواهد روي دست يا بازويش عكس اژدها را تتو كند به اين علت كه ممكن است ايجاد سرطان پوست كند عمل خطرناكي محسوب مي شود.
    وي ادامه مي دهد : البته خالكوبي هاي قديم كه با كربن انجام مي شد با خالكوبي هاي جديد كه از رنگ هاي غيربهداشتي و سرطانزا استفاده مي شود كمتر ايجاد مشكل مي كرد.
    وي هرگونه نقاشي روي صورت را هم به ويژه با استفاده از محصولات غيربهداشتي خطرناك توصيف مي كند و مي افزايد : مشكل آلرژي اين نوع آرايش هاي شديد براي افرادي كه مشكل پوستي ندارند گذرا و موقت است ولي در مورد كساني كه زمينه فاميلي آلرژي و يا اگزما دارند ممكن است حساسيت هاي بسيار شديد طولاني مدت و محرك اگزما باشد و زخمهاي عميق ايجاد كند.
    وي ادامه مي دهد : شايد برايتان عجيب باشد كه بگويم حتي لاك ناخن روي پوست صورت و اطراف چشم ايجاد اگزما مي كند زيرا اگر افراد حساس با ناخن لاك زده پشت چشم خود بخارانند دچار اگزما مي شوند و افراد فراواني به ما مراجعه مي كنند كه عامل اگزماي آنها همين لاك ناخن بوده در حاليكه بسياري از افراد از اين مساله غافل هستند و فكر نمي كنند با هم ربطي داشته باشد.
    خانم دكتر الهام عليزاده متخصص داروسازي و رئيس اداره فني و نظارت آرايشي و بهداشتي وزارت بهداشت و درمان نيز با هشدار درباره مصرف لوازم آرايشي غيربهداشتي به گزارشگر ما مي گويد : وزارت بهداشت تمام تلاش خود را انجام داده تا راه قاچاق لوازم آرايشي و بهداشتي غيرمجاز و غيربهداشتي را ببندد و در اين راه قرار شد همه محصولاتي كه وارد چرخه توزيع مي شوند مجوز واردات داشته باشند و هم اكنون هم براي شناسايي محصولات بهداشتي داشتن برچسب وزارت بهداشت ضروري تلقي شده است .
    وي مي افزايد : اگر قرار است محصولي وارد بازار ايران شود حتما بايد در اين اداره كل به ثبت برسد و پس از آزمايش كنترل كيفيت و اخذ مجوز استاندارد ملي ايران و تاييد بهداشتي بودن و سلامت آن مجوز واردات صادر مي شود و چون اين چرخه چرخه طولاني هست معمولا شركت ها نمي توانند مداركي را كه ما از آنها درخواست مي كنيم به موقع فراهم آورند و مجبورند با كشور صادر كننده محصول مكاتبه كنند و تا آنها مدارك را تهيه نمايند مدت زيادي صرف مي شود ولي با اينحال ما اجازه ورود به محصولات بهداشتي و آرايشي را قبل از تاييد سلامت آن صادر نخواهيم كرد.
    وي ادامه مي دهد : متاسفانه برخي از كشورهاي صادركننده اين محصولات فكر مي كنند هر كالايي كه توليد كردند ما بايد مجوز واردات به آنها بدهيم و حتي فكر مي كنند واردات به بازار ايران بسيار ساده است اما هنگامي كه نمايندگان آنها به مشكل ورود برمي خورند تازه به دنبال تامين نظر وزارت بهداشت ايران مي افتند كه خوشبختانه بسيار سفت و سخت به دنبال تضمين سلامت محصولات بهداشتي و آرايشي هستيم .
    خانم دكتر عليزاده با رد شايعه منع واردات از طريق شركت هاي شناخته شده بين المللي مي افزايد : ما هيچ دستورالعمل سياسي در اين باره نداريم ملاك ما سلامت محصول است و محصولات چيني هم اگر مدارك بهداشتي خواسته شده ما را در اختيار داشته باشند اجازه واردات دريافت خواهند كرد.
    مسئول فني و نظارت آرايشي و بهداشتي با رد آمار 60 درصدي وجود محصولات غيربهداشتي در بازار مصرف مي افزايد : نمي توانم اين حجم آمار كالاي قاچاق و غيربهداشتي در بازار را حداقل در بازار تهران تاييد كنم ممكن است شركت هايي هم باشند كه صرفا به دليل سهل انگاري و تنبلي برچسب وزارت بهداشت را روي محصولات نچسبانند و يا آن لوازم را به همراه تعدادي محدود برچسب تحويل فروشنده هاي جز دهند تا فروشنده بچسبانند و در اين مراحل با سهل انگاريهاي انجام شده به نظر مي رسد كه 60 درصد محصولات موجود در بازار فاقد برچسب تاييد سلامت وزارت بهداشت است .
    وي ادامه مي دهد : البته در راستاي تشخيص محصولات قاچاق و غيرقاچاق ما به همه دانشگاههاي علوم پزشكي سراسر كشور سفارش كرديم مانع از فروش محصولات بهداشتي ـ آرايشي فاقد مجوز سلامت وزارت بهداشت شوند تا از اين طريق با شركت هاي متخلف هم برخورد شود اما هنوز هم رويه قديم تكرار مي شود كه حتي شركت هاي داراي مجوز واردات برچسب ما را بر پاكت لوازم بهداشتي و آرايشي نصب نمي كنند.
    وي با تاييد وجود محصولات آرايشي غيربهداشتي در بازار مي افزايد : استانداردهاي ملي بهداشتي و آرايشي با همكاري وزارت بهداشت و موسسه استاندارد تدوين مي شود و مردم به ويژه خانم ها تا قبل از اطمينان از بهداشتي بودن اين لوازم از استفاده آن پرهيز نمايند.
    وي مي گويد : استفاده از لوازم آرايشي تقلبي ضررهاي فراواني به خانواده و خصوصا خانمها تحميل مي كند. مي تواند انواع آلرژي هاي پوستي و حتي زخم ها و سرطان هاي پوستي ايجاد كند و با اثرگذاري بر بافت چشم به بينايي افراد آسيب جدي وارد سازد.
    وي عوارض جانبي محصولات بهداشتي و آرايشي تقلبي را بسيار گسترده مي داند و مي افزايد : هر محصولي تقلبي در هر بافتي از بدن كه استفاده شود بيماريهاي مخصوص به خود را دارد كه تقسيم بندي آن بسيار مشكل است ولي آنچه كه ما توصيه مي كنيم كاهش مصرف و شديدا پرهيز از مصرف محصولات غيربهداشتي و فاقد مجوز تضمين سلامت از سوي وزارت بهداشت مي باشد كه معمولا از طرف چندين كارشناس مورد بررسي و تاييد نهايي قرار مي گيرد.
    وي ادامه مي دهد : مصرف كنندگان نيز بايد همكاري كنند زيرا بعضا يك محصول بهداشتي و آرايشي تقلبي اگر براي دهان استفاده شود با ورود به چرخه انتقال خون بدن سلامتي كل فرد را مورد تهديد قرار مي دهد كه معمولا افراد قبل از اينكه خود يا اطرافيان نزديك به آن دچار شوند به اين مساله بي توجه هستند در حاليكه كارشناسان و امكانات آزمايشگاهي ما تحت نظر پزشكان ورزيده هر محصول را مورد آزمايش هاي مختلف قرار مي دهند.
    وي ادامه مي دهد : به همين دليل است كه در بسياري موارد از طريق رسانه ها اعلام مي كنيم برخي از محصولات آرايشي موجود در بازار غيربهداشتي است ولي يقينا قادر نيستيم اين نظارت را روي محصولات فراواني كه به صورت قاچاق وارد مي شود گسترش دهيم .

    آنچه اهميت دارد اين است كه بدانيم كاهش مصرف و حتي كاهش سو مصرف لوازم آرايشي به عنوان رنگي پرهزينه از لحاظ مادي و معنوي جز با ارتقا فكري و آگاهي بخشي درباره معايب آن ممكن نخواهد بود. كاهش هزينه هاي ميلياردي واردات اين لوازم نيز جز با كاهش تقاضا ممكن نمي شود. پس در اين راه همه دستگاهها اطلاع رساني خصوصا راديو وتلويزيون ائمه جمعه و جماعت خصوصا در ايام ماه مبارك رمضان مي توانند در اين زمينه توصيه هاي شرعي و يا با دعوت از پزشكان متخصص توصيه هاي پزشكي لازم را بيان دارند تا جامعه ما هرچه بيشتر از رنگ و لعاب بعضا شيطاني كه سود مادي آن فقط به جيب شركت هاي بزرگ چند مليتي در كشورهار اروپايي و آمريكايي مي رود و در اين سو جامعه ما را نيز از بحران هويت صورتي و سيرتي همراه مي سازد نجات دهيم .
    كاهش واردات و صرف هزينه هاي هنگفت ملي براي خريد لوازم آرايشي جز با كاهش تقاضا در كشور ممكن نيست و كاهش مصرف اين رنگ و لعاب ها هم جز با فرهنگ سازي و آگاهي بخشي درباره اثرات سو جسمي روحي و رواني و معنوي فرد و اجتماع امكانپذير نخواهد بود
    دكتر حسين مقبل زاده فوق تخصص بيماريهاي پوست و مو : به دليل وجود رنگ دانه هاي غيربهداشتي در برخي از محصولات آرايشي و كارهايي از قبيل تتو و خالكوبي رنگي روي پوست و حتي افراط در استفاده از مواد آرايشي رنگي باعث بروز آلرژي و حساسيت هاي پوستي و حتي بروز سرطان پوست مي شود
    خانم دكترعليزاده داروساز و رئيس واحد فني و نظارت لوازم آرايشي و بهداشتي وزارت بهداشت : يك محصول بهداشتي و آرايشي تقلبي اگر براي دهان استفاده شود با ورود به چرخه انتقال خون سلامتي فرد را مورد تهديد قرار مي دهد و مصرف كنندگان لازم است علاوه بر استفاده از محصولات داراي مجوز به توصيه هاي بهداشتي نيز براي استفاده از لوازم آرايشي توجه كنند
    هم اكنون در كشور ما بالغ بر 300 شركت توليدي و وارداتي حجم گسترده اي از لوازم آرايشي را روانه بازار مصرف مي كنند محصولاتي شيميايي از چاق و لاغركننده هاي موضعي و فرايند آنتي سلولي گرفته تا صدها نوع محصول رنگي آرايشي كه سود نهايي آن به جيب شركت هاي اروپايي آمريكايي و چيني مي رود