تكاپوي نافرجام
اسنادي از آخرين تلاش هاي نافرجام رژيم شاه براي جلوگيري از پيروزي انقلاب اسلامي
قسمت دوم
اشاره :
كتاب « در آستانه انقلاب اسلامي » كه حاوي اسنادي از واپسين سال هاي رژيم پهلوي است به كوشش « جلال فرهمند » در هجده فصل تدوين شده و موسسه مطالعات تاريخ معاصر ايران آن را در 658 صفحه منتشر كرده است .
در اين كتاب اسناد متعددي از تكاپوي نافرجام رژيم پهلوي براي جلوگيري از پيروزي انقلاب اسلامي و ممانعت از سقوط رژيم شاه وجود دارد. به مناسبت سالگرد پيروزي انقلاب اسلامي تعدادي از اين اسناد را به منظور بهره برداري خوانندگان منتشر مي كنيم .
بايد مردم را ترساند
جلسه هايي درباره استراتژي ارتباط جمعي
2537 9 13
.1 اين استراتژي نمي تواند جدا از رفتار كلي دولت باشد بنابراين هرگونه برنامه ريزي تبليغاتي جدا از استراتژي سياسي دولت جز هياهو نخواهد بود و فايده اي نخواهد داشت .
.2 بنابراين بايد چهره دولت مشخص باشد . آنچه مردم توقع دارند اين است كه دولت قوي ولي بدون خشونت منطقي ولي بدون تعلل پاك و پاكساز ميهن پرست و ضداجنبي صريح و با سرعت عمل و بدون عوام فريبي باشد. وفاداري ارتش نيز بايد دائما تصريح گردد. بنابراين هر رفتاري كه خلاف اين مشخصات است (و به خصوص كندكاري ظاهرسازي و ضعف ) انجام نگيرد و منعكس نشود.
.3 موقتي بودن دولت بايد به نحوي حل شود . در اكثر سازمانها و به خصوص در مواردي كه مانند مطبوعات و راديو تلويزيون برخورد سياسي وجود دارد بزرگ ترين ضعف براي كساني كه كار مي كنند و بزرگ ترين حربه تبليغاتي مخالفان بر فرض موقتي بودن دولت است . يا بايد اين توهم لااقل براي چند ماه به كنار رود و يا اطمينان وجود داشته باشد كه با تغيير دولت افرادي كه مشغول كارند محكوم به نوعي خيانت نخواهند شد. اين شرط اساسي و اصلي موفقيت در واحدهاي ارتباط جمعي است .
.4 استراتژي سياسي با شناخت مشخصات حركت مخالف بايد معين گردد. استراتژي بايد همه جانبه باشد. رفتار تاكتيكي محكوم به شكست است . اولا " بايد نهضت انقلابي عليه نادرستي را كه شاهنشاه « انقلاب ملت » خواندند و پيام آن را پذيرفتند از شورش براندازي جدا كرد هرچند براندازي سوار بر موج انقلابي باشد.
مشخصات اين طغيان و شورش را مي توان در چهار مورد خلاصه كرد :
نفرت احساس قدرت اميد به پيروزي (و) آينده بهتر بعد از پيروزي .
نفرت و دشمن مشترك
متاسفانه اين مشخصه را طوري جهت داده اند كه معطوف به شخص شاهنشاه و اطرافيان (دولتي لشكري و خانواده و ...) شده جز اين نيست كه اين نفرت و دشمني بر روي است . هيچ چاره (اي ) ديگري منعكس گردد. يك دشمن خارجي (به خصوص استعمارگران چند (مليتي )ها آمريكا و اسرائيل ) كه بايد multinational انگليس با ذكر دليل و مدرك و سندهاي تاريخي و بدون لحن حماسه هاي تبليغاتي محكوم گردد; و يك دشمن داخلي كه در ارتباط با خارجي و با منافع مادي گروههاي داخلي محكوم شود و اين دشمن داخلي ساواك است . مقصر در اشاعه فساد و اينكه خودش خبر فساد را هم منتشر مي كردند همكاري برخي عناصر با خارجيها و... و بالاخره جاويد شاه را در برابر قرآن و مسجد قرار دادن و درست كردن وقايعي مانند كرمان و... و حتي فيلم انفجاري راديو تلويزيون همگي تقصير دشمن داخلي است كه با محاكمه رئيس سابق ساواك عده اي از مقصران و... بالاخره انحلال (در واقع تغيير قانون و سازمان و تشكيلات و به خصوص نام ) ساواك و آنها كه از اين جريان بهره برده اند (همكاري ساواك با عوامل و عناصري كه در فساد مالي بوده اند) نيز محاكمه و با نفرت طرد خواهند شد. آنچه در تغيير شكل تصوير شاهنشاه در توده مردم موثر بوده است اعمال قدرت نبوده بلكه وجود ظلم فساد مالي و سياسي و بستگي خارجي در مملكت بوده است و بايد اين ظلم و فساد و بستگي با خارجي به مقصران بازگردد تا چهره شاهنشاه پاك شود.
احساس قدرت در گروه مخالف
كه به صورت بازتاب افكارشان طرفداريهاي فردي و گروهي در مجامع مختلف روزنامه هاي خارجي و بالاخره در ماههاي اخير به صورت تظاهرات خياباني و راهپيماييهاي بزرگ به وجود آمد و تحكيم يافت . ضعف سيستم در مقابل اين قدرت دو چندان بر احساس قدرت آنها افزود. به هم پاشيدن رستاخيز فرار و مرعوب شدن مقامات سياسي و دولتي تخطئه همه چيز در سيرك بزرگي كه دولت قبلي در مجلس و پخش مستقيم آن اعمال كرد اعتصابهايي كه حتي تشويق شد توطئه اي كه باعث شد روزنامه ها اعتصاب كنند و بعد با نهايت لجام گسيختگي شورش كنند و بالاخره وضع فعلي دولت كه هيچ گونه ارتباطي از بالا به پايين نيست و كار توجيهي انجام نمي گيرد و حتي برخي سازمانهاي حساس مانند نفت و راديو تلويزيون مدير ندارند و احساس موقتي بودن غ دولتي كه هر روز شايعه تغيير آن بيشتر مي شود ادامه برخي اعتصابها (به خصوص پالايشگاه نفت و برق ) و مختل بودن وضع بانكي و گمركي و لحن تقاضا و استدعاي مسئولان در برنامه هاي تلويزيوني اين ضعف حكومت و احساس قدرت مخالفان را زياد مي كند.
براي جبران اين ضعف و يا مقابله با احساس قدرت بايد رفتار دولت محكم (ولي بدون تهديد) باشد. به مردم احساس استمرار و دوام در وضع حكومتي بدهد. مردم احساس كنند كه سلسله اعصاب حكومت كار مي كند حكومت باهوش است و پيش بيني مي كند; اگر مسالمت مي كند از راه قدرت است نه از راه ضعف . در اين زمينه اعمالي مانند تكرار حرف مخالفان در مورد فساد و خطاهاي گذشته يا شتابزدگي در واقعه جمعه شب گذشته بستن مدارس بدون توضيح قانع كننده شعار دادن بدون مايه تظاهر مذهبي بيش از اندازه و حتي برخي از اعلاميه هاي حكومت نظامي (كشف چند قبضه اسلحه كه كارد و پنجه بكس و ضبط صورت هم با آن قاطي شده است ) تاثير معكوس و بد دارد.
چند كار در اين زمينه مي شود كرد :
ترساندن مردم از اينكه قدرت دست آنها نيست بلكه دست توده ايها و اجنبي پرستهاي مسلح است . مثلا " آقاي نخست وزير پنجشنبه يك جلسه محرمانه مجلسين را تشكيل دهند و برنامه كمونيستها را براي روزهاي آينده اعلام كنند كه آنها خيال دارند در اين روزها تعدادي ترور سياسي نه تنها از ميان رجال دولتي بلكه از ميان مردمي كه معتدل و ليبرال هستند و حتي علماي اعلام بكنند. حتي با لباس ارتشي رفتاري كنند كه توهين و حتي خرابكاري و آتش سوزي در اماكن مقدسه مشهد و قم و شيراز و غيره باشد; در نقاط مرزي چندين حمله به پاسگاههاي مثلا " در مغان كردستان و ... شده است ; خيال دارند در روز تاسوعا و عاشورا در دسته ها هر جا كه راه بيفتد وارد شوند; از زير كفن يا عبا مسلح خواهند بود و به سوي سربازان تير خواهند گشود و حتي خود مردم را خواهند كشت ; انفجار در چاههاي نفت خطوط لوله خطوط ارتباطي و برق و ... طبق اسناد يافت شده و اقرار برخي از دستگيرشدگان در نقاط مختلف پيش بيني شده بود; خيال داشتند به داخل مدارس بروند و بچه ها را بيرون بياورند و پشت سر آنها اسلحه به دست به سربازان حمله كنند. هر چه توطئه بزرگ تر جلوه كند بهتر است . جلسه محرمانه خواهد بود ولي خبر آن را مي توان به برخي از علما داد و بقيه را خود وكلا حتما به ديگران خواهند گفت . بعد از پايان عاشورا حتي مي توان يك برنامه تلويزيوني با نمايش اسلحه ها و ... پخش كرد.
در برخوردها (به خصوص شبها كه اللهاكبر مي كشند) سربازان نيز مقداري بلندگو و كاست با شعارهاي ملي و مذهبي (ولي نبايد جاويد شاه در برابر اللهاكبر باشد) و مرگ بر اجنبي گويان به مخالفان حمله كنند.
شعارهايي مانند يا علي مرگ بر خوارج الله اكبر مرگ بر توده اي يا حسين مرگ بر اجنبي ;
ما ارتش ايرانيم ــ توده اي نمي خواهيم
ما همه مسلمانيم ــ توده اي نمي خواهيم ;
توده اي بي وطن ــ از كي مسلمون شدي
تو پيش ملت ــ رسواي عالم شدي ;
حسين حسين مظلوم ــ توده اي رو مي كشيم
حسين حسين مظلوم ــ اجنبي رو مي كشيم
جاويد جاويد شاه شاه اسلام پناه شاه ايران ما;
به علاوه مقداري كاست تلاوت قرآن ; سرود اي ايران و همه سر به سرتن به كشتن دهيم و غيره . به علاوه تعدادي شعارهايي كه مردم را آگاه و نرم كند مانند مردم مسلمان ايران فريب نخوريد; توده اي و اجنبي پرستان در ميان شما رخنه كرده اند. آيا همه كساني را كه در اينجا هستند و در ميان شما هستند مي شناسيد آيا آنها هميشه مسلمان بودند نماز و روزه شان به جا بود يا تازه تظاهر را شروع كرده اند نداي اسلام نداي صلح و دوستي است ... و امثال اين حرفها. دستگيريهاي زياد لااقل محله به محله به طوري كه بشود در برخي محلات كم جمعيت اكثريت تظاهركنندگان را دستگير كرد.
پخش اعلاميه هاي تند كمونيستي پخش اعلاميه هاي جعلي كه ضد و نقيض باشد تلفن كردن به محركان و علماي معتدل و ... و دادن خبرهاي ضد و نقيض و نيز تهديد كساني كه شلوغ مي كنند از طرف همسايگان و ... و كساني كه مغازه را مي بندند و ... براي ايجاد تفرقه اعلاميه هاي ناسيوناليستي ضدكمونيستي ... روحيه فاشيستي ... در داشت ولي بايد triomphaliste آينده و بعد از عاشورا نبايد حالت چند حزب قوي و معتدل را تقويت كرد.
در مورد دسته و عاشورا
تا شنبه اعلام شود كه دسته ممنوع است ولي شنبه گفته شود كه به استدعاي عده اي شاهنشاه به دولت دستور داده اند كه يكشنبه و دوشنبه تحت شرايطي دسته ها را آزاد كنند (مسير و زمان محدود و مشخص ) و بيشتر انتظامات را هم در مسير پليس و نيروهاي پايداري داشته باشند و حتي ساعات منع عبور و مرور به 12 شب (تا شام غريبان ) ادامه يابد . در اين دو روز در تمام شهر حركت موتورسيكلت ممنوع باشد و حركت تاكسي بارها و اتومبيلهاي شخصي هم به سختي محدود گردد. قطع تلفن بين شهري ظرف 48 ساعت و اخلال در تلفنهاي محله هاي شلوغ كمك و ارتباطات كم شود . محدود كردن اتوبوسها mobilit ةخواهد كرد كه و كاميونها از محله به محله و از هم اكنون از شهرستانها به تهران . مبارزه با شايعه بازگشت خميني به ايران از روز شنبه با قطع تلفن بين المللي و پخش شايعه اي كه حضور او را در پاريس تاييد كند (مانند ناخوشي ).
اميد به پيروزي
تمام قدرت بسيج در « نصر من الله و فتح قريب » است . بايد اين اميد را در گروه شورشي به ياس تبديل كرد (با توجه به خطري كه وجود دارد و آن راديكال شدن گروهها و حركات ديوانه وار است ). ولي نهضت بايد احساس پيروزي كند تا براندازها مايوس و انقلابيون پيروز شوند. قدرت دولت ; استمرار حكومت ; سختگيري ; بالا بودن روحيه و نمايش وفاداري ارتش ; درست كردن ميتينگهاي بزرگ به خصوص در تهران و شهرهاي بزرگ ; فرستادن تلگرامهاي مخالفت با وضع از طرف اهالي و افراد سرشناس به علما و رهبران سياسي ; مصاحبه با مردم سرشناس (ولي نه ميتينگهاي كوچك شهرستانها يا تلگرامهاي شعارگونه ); صحبت درباره آينده گفتن اينكه برقراري حكومت قانون و عدل و مبارزه با استعمار و محاكمه و محكوميت فاسدها به خواست ملت انجام شد ولي رژيم پادشاهي با حضور شاهنشاه ادامه و استمرار خواهد داشت و هيچ خطري هم وجود ندارد خطر كشته شدن هزاران نفر هست ولي رژيم پابرجاست ; ممكن است تمام دستگاهها بخوابند و هيچ كس حقوق نگيرد و حتي جيره بندي و قحطي باشد ولي ارتش و شاهنشاه جنگ داخلي را به نفع خواستهاي ملي (پيش ) خواهند برد. بايد گفته شود كه هيچ كس از سربازخانه فرار نكرده و همه وفادارند.
آينده
بايد نشان داد كه حتي ركود اقتصادي امروز عواقب خوب دارد و كمك مي كند كه با سالم شدن بازار كار تمام فعاليتهاي زيربنايي با اولويت در كشاورزي با موفقيت انجام گيرد. بايد نشان داد كه تمدن بزرگ ممكن است ولي برنامه طرف مقابل يا ورشكستگي است و يا وضعي مانند حبشه يا حتي ممالك كمونيستي آسيايي (از افغانستان تا كامبوج ).
در صورت قبول اين استراتژي و پس از تقويت روحيه كاركنان وسائل ارتباط جمعي و توجيه كاركنان دولت مي شود طرحهاي تبليغاتي مربوط را با سرعت عمل كرد. اين برنامه ها اگر در ابتدا تدافعي باشد بايد سريعا تهاجمي شده و سازندگي را در برابر خرابي بگذارد. تشويق روحيه ملي و ناسيوناليستي و ضداجنبي اساس اين حركت خواهد بود.
آقاي كرافت معتقد است كه دكتر سنجابي صفر است
تشريفات كل شاهنشاهي
نوع تلگرام رمز
تاريخ دريافت : 57 7 27
خيلي فوري است رسيده از : سفارت شاهنشاهي ـ رم
جناب آقاي اميراصلان افشار رئيس كل تشريفات شاهنشاهي ;
روزنامه نگار معروف آمريكايي كه قرار بود Joseph Kraft آقاي فردا جمعه 28 مهر ماه با آليتاليا وارد تهران شود به علت اعتصاب 110 ساعت 30 18 وارد PAN AM كاركنان آن شركت فردا با پرواز تهران خواهد شد. وي درخواست داشت مراتب به جناب آقاي اردشير زاهدي و همچنين به قسمت مطبوعاتي دربار شاهنشاهي اطلاع داده شود405. ـ57 7 27
با تجديد مودت شعاع الدين شفا
(در حاشيه : ) به عرض برسد : روز پنجشنبه 7 27 تلگراف فوق كشف و مفاد آن به اطلاع آقاي اصلاني دفتر كشيك و جناب آقاي اكبر رسانيده شد.
با احترام كاغذچي
تشريفات كل شاهنشاهي
حضور محترم جناب آقاي اميراصلان افشار رئيس كل تشريفات شاهنشاهي
احتراما به عرض عالي مي رساند : به طوري كه استحضار دارند آقاي ژوزف كرافت در تاريخ جمعه 28 مهر ماه 1357 به تهران وارد (شد) و از ايشان در فرودگاه مهرآباد استقبال به عمل آمد. در مدت اقامت مشاراليه كه تا روز دوشنبه 8 آبان ماه 1357 به طول انجاميد يك دستگاه اتومبيل با راننده در اختيار داشتند و يك سويت نيز در هتل انتركنتينانتال براي سكونت درنظر گرفته شده بود.
ايشان در مدت اقامت با آقايان زير ملاقات و مصاحبه داشتند :
ـ تيمسار ارتشبد اويسي (فرماندار نظامي )
ـ تيمسار سپهبد مقدم (رياست ساواك )
ـ جناب آقاي جمشيد آموزگار
ـ جناب آقاي اميرعباس هويدا
ـ جناب آقاي دكتر علي اميني
ـ جناب آقاي جعفر شريف امامي
ـ جناب آقاي اردشير زاهدي
ـ آقاي تهرانيان
ـ آقاي دكتر سنجابي
ـ آقاي فروغي
ـ آقاي شريعتمداري (قم )
ـ آقاي سفير و تعدادي از اعضاي سفارت آمريكا
ضمنا به اطلاع مي رساند كه آقاي كرافت مي خواستند با آقايان زير ملاقات و مصاحبه داشته باشند كه به علت تغيير برنامه خودشان و كمبود وقت موفق نشدند :
ـ جناب آقاي حسنعلي مهران
ـ جناب آقاي هوشنگ انصاري
ـ جناب آقاي لاجوردي
ـ آقاي احسان نراقي
ـ آقاي مهندس بازرگان (در مسافرت بوده است .)
ـ آقاي ميناچي (در مسافرت بوده است .)
ـ جناب آقاي دكتر نهاوندي
ـ تيمسار ارتشبد ازهاري (آقاي كرافت به علت گرفتاري در محل ملاقات حاضر نشد.)
ـ تيمسار ارتشبد قره باغي
ـ جناب آقاي سيدحسين نصر
ايشان دو كنفرانس هم دادند كه تعدادي از محققين و روزنامه نگاران به اين جلسات دعوت شده بودند.
و Gulf U.S And Persian موضوع سخنرانيها يكي Public Opinion And U.S دوم
آقاي كرافت مسافرتهايي در معيت آقاي دكتر آهي
معاونت بانك عمران به تبريز و اصفهان داشتند كه Foragn Policy در اين مسافرتها با آقايان استانداران آذربايجان و اصفهان ملاقات و مصاحبه داشتند.
در ضمن صحبت و گفت وگو عقايد ايشان را نسبت به اشخاصي كه ملاقات و مصاحبه داشته اند جويا شدم و اينك عين عقايد و نكاتي را كه گفته اند به اطلاع مي رسانم :
.1 در مذاكرات با آقاي شريعتمداري در قم اين سئوالات مطرح شد :
الف : سوال ـ چطور شد كه تبليغات شما جوانان را جلب كرده است
جواب ـ چون جوانان پناهگاهي نداشتند و از همه جا سرخورده بودند ناچارا به سوي دين و روحانيون پناه آوردند.
ب : سوال ـ آيا شما بودجه اي براي مخارجي كه مي كنيد داريد و در صورت داشتن اين بودجه از كجا تامين مي شود
جواب ـ ما در حدود سه ميليون تومان در ماه عايدات داريم كه مردم مذهبي بابت خمس و زكات و سهم امام و غيره به ما مي پردازند و ما با اين پول وظايف خود را از هر جهت انجام مي دهيم .
ب : سوال ـ آيا دفتر و حسابداري و تشكيلات لازم را داريد
جواب ـ از اين حيث از هر جهت مجهز هستيم و داراي حساب و دفاتر مرتبي مي باشيم .
ت : سوال ـ آيا موافق با انتخابات جديد براي گزينش نمايندگان مجلسين مي باشيد
جواب ـ در صورتي كه انتخابات در محيط مطمئن و آزادي به عمل آيد موافقم زيرا مجلس فعلي و نمايندگان در جامعه داراي اعتباري نيستند و وجهه ندارند.
ث : سوال ـ نظر شما درباره خميني چيست
جواب ـ (به طوري كه آقاي كرافت اظهار عقيده مي كردند آقاي شريعتمداري باطنا با خميني نظر مساعد و موافق نداشت و از پاسخ صريح سرباز مي زد) و در جواب آقاي كرافت گفته بود كه ما عجالتا راجع به وضع موجود در ايران صحبت مي كنيم !! (در اين ملاقات يك نفر پاكستاني عهده دار ترجمه بود.)
نظريه آقاي كرافت درباره آقاي شريعتمداري :
شريعتمداري روي هم رفته مرد خوبي است ولي هيچ گونه تشكيلات مرتبي ندارد و از طرفي به وضع سياسي و اجتماعي و اقتصادي به طور كلي وارد نيست و به طوري كه ملاحظه كردم بدون اينكه خودش بخواهد و يا بداند تحت تاثير خميني و عواملش قرار مي گيرد و چون هميشه تعداد زيادي در خارج از منزل و در داخل منزل محاصره اش كرده اند به هيچ وجه آزادي عمل ندارد. ضمنا آقاي كرافت معتقد بوده كه مدارا كردن با آقاي شريعتمداري تا اين حد جايز نيست چون شريعتمداري هيچ وقت خودش تصور نمي كرد تا اين حد مورد توجه واقع شود.
درباره مصاحبه آقاي دكتر علي اميني
مدت مصاحبه 45 دقيقه
دكتر اميني (را) در مقايسه با اشخاص ديگري كه ملاقات كرده مردي فهميده و مسلط و پخته و وارد به امور ديده كه از كليه جريانات داخلي و خارجي مطلع (است ) و وارد به سياست داخلي و خارجي مي باشد.
نسبت به مقام شامخ سلطنت با احترام صحبت مي كند و برطبق قانون اساسي بقاي سلطنت را براي بقاي مملكت لازم مي شمارد. ولي معتقد است كه بايد خودش براي پيشبرد كارها و حل امور داراي اختيارات بيشتري باشد و از وجود اعليحضرت همايون شاهنشاه آريامهر فقط بايد در امور بسيار مهم و حياتي و براي حل مشكلات و معضلات مملكتي استفاده شود و شاهنشاه به طور كلي بايد بدهند . ) DIRECTIVE (ديركتيو
درباره انتخابات مجلسين آقاي اميني معتقد هستند كه بايد انتخاباتي راهنمايي شده انجام شود كه حتما تعدادي در حدود 60 نفر از مخالفين هم انتخاب شوند. (و) دولتي ائتلافي تشكيل شود. به طور كلي طبق نظريه آقاي كرافت دكتر اميني مرد عمل است و ايدئولوگ نيست .
درباره دكتر سنجابي
آقاي كرافت معتقد است دكتر سنجابي صفر است و از هيچ جهت آدم قابل توجهي نمي باشد.
به طور كلي اين بود نظرات و گفته هاي آقاي كرافت كه در مدت چند روز اقامت ايشان از خلال صحبتهاي ايشان درك كردم و عينا بدون دخل و تصرف به عرض رسيد تا عقيده باطني ايشان چه باشد.
اينك درباره خود آقاي كرافت
متاسفانه با وجود سعي و كوششي كه براي انجام خواسته هاي ايشان به عمل مي آمد ايشان به علت خوي و اخلاق تند و عصبي اغلب اعمالي انجام مي دادند و تقاضاهايي داشتند كه غيرمنطقي و غيرمعقول و دور از آداب و رسوم بوده . شخصي بسيار زياده طلب و مادي مي باشد. رعايت ساعت و قرارهاي ملاقات را به هيچ وجه رعايت نمي نمود. البته اينجانب برحسب وظيفه رفتار ايشان را با ملايمت و بردباري تحمل كردم تا جايي كه در حضور جناب عالي از اينجانب تشكر و سپاسگزاري نمود و روز دوشنبه 8 آبان ماه هم كه تهران را ترك مي نمود از اينجانب عذرخواهي و تشكر فراوان نمود و اظهار اميدواري نمود كه اگر به علت عصبي مزاج بودن خطا و اشتباهي از او سر زده مورد اغماض قرار گيرد.
با تقديم احترام و عرض ارادت
اسماعيل اكبر
(98 و 96 و 93 تا 892 و 890 تا 145509887 د)
