اعلام نتايج انتخابات آمريكا زلزله اي عظيم بود كه آمريكا را لرزاند و نخستين پس لرزه هاي آن باعث بركناري « رونالدرامسفلد » وزير جنگ آمريكا و سست شدن جايگاه « جان بولتون » سفير دائم اين كشور در سازمان ملل شد كه به نظر مي رسد اعلام نام جايگزين بولتون با تاخير همراه باشد. اگرچه رسانه هاي آمريكائي و غربي سعي دارند نتايج انتخابات اخير آمريكا را به منزله شكست بوش و جمهوريخواهان و پيروزي دمكراتها تلقي كنند لكن واقعيت اين است كه آنچه رخ داده شكست مطلق آمريكا بوده و اگر به درستي قضاوت كنيم در جامعه آمريكا « طرف پيروز » در اين حادثه ديده نمي شود.
در ميدان عمل هيئت حاكمه در آمريكا (هم دمكراتها و هم جمهوريخواهان ) هر دو بي اعتبار شده اند لكن اگر بخواهيم در سهميه بندي ها رعايت عدالت را كرده باشيم . انصافا سهم و نقش جمهوريخواهان در اين شكست ها بدون ترديد بيشتر و موثرتر بوده و هست . ممكن است كساني در اصل پذيرش اين ادعا كه اين شكست بزرگ براي آمريكا بوده و دمكراتها و جمهوريخواهان هر دو در اين شكستها شريكند قدري ترديد داشته باشند. سئوال اينست كه چگونه مي توان به اين ترديدها پايان داد و چگونه مي توان دريافت كه اين يك بي اعتباري عمومي براي آمريكاست كه صرفنظر از جناح بنديهاي رايج سياسي در اين كشور بايستي به آن نگريست
نكات مهمي در اين زمينه وجود دارد كه قويا لازم است به هريك از آنها بصورت متمركز بينديشيم :
1 ـ فراموش نكنيم كه تهاجم وحشيانه اي كه عليه عراق صورت گرفت در آغاز كار دقيقا مورد تاييد هر دو حزب اصلي آمريكا بود و نه تنها كوچكترين مخالفت قابل ذكر عليه آن در مجلس نمايندگان و سنا صورت نگرفت بلكه هر دو جناح عمده سعي كردند همبستگي جمهوريخواهان و دموكراتها را تحت عنوان مجعول « مبارزه با تروريسم » اعلام دارند.
بعلاوه دموكراتهادر مجلس نمايندگان و سنا همواره در مراحل تدوين و تصويب بودجه هاي پيشنهادي بوش براي هزينه كردن در عراق بيشترين همكاريها را با جمهوريخواهان انجام داده اند و در واقع طرح نومحافظه كاران در عراق بدون همكاري و همراهي دمكراتها امكان اجراي عملياتي خود را از دست ميداد. به عبارت روشن تر در تهاجم آمريكا به عراق و اشغال اين كشور دمكراتها نيز شركاي جرم بوش و جمهوريخواهان محسوب مي شوند و شكست در عراق شكست دموكراتها نيز هست و در مقياس عمومي بايستي آنرا شكست آمريكا تلقي كرد. اضافه بر آن بوش و دستيارانش تقريبا تمامي تصميمات كليدي خود در قبال مسائل عراق را با رهبران دمكرات هماهنگ مي كردند و در بدترين شرايط دستكم به آنها اطلاع مي دادند كه درصدد انجام چه شاهكارهائي هستند.
2 ـ دمكراتها در طول دوران پرحادثه اي كه اشغال عراق بوجود آورد عموما در بالاترين سطوح سياسي از سياستهاي بوش درعراق حمايت و استقبال كرده بودند لكن در مقاطع مرتبط با مناظرات انتخاباتي و صرفا در جهت بهره برداريهاي سياسي ـ تبليغاتي عليه رقباي سياسي خود به برخي نكات محدود از سلسله فجايع روزمره در عراق اشاره كرده اند و فقط با كلي گوئي سعي كرده اند كه بنفع خود از اين جريانها سود ببرند ولي هرگز براي به تصوير كشاندن فجايعي كه عراق مظلوم را در كام خود گرفته و صدها هزار قرباني به همراه داشته در فكر افشاگري نبوده اند.
3 ـ اگرچه اين روزها جمهوريخواهان در موضع انفعالي قرار گرفته اند و با قبول شكست خود سعي دارند چنين وانمود سازند كه حاضر به تغيير مسير حركت در عراق هستند ولي واقعيت اين است كه عمق فاجعه در عراق بسيار عظيم تر از آن چيزي است كه منعكس شده و مي شود. دمكراتها اگرچه با كسب اكثريت در « سنا » و مجلس نمايندگان در موقعيت بهتري قرار گرفته اند و « مديريت بحران » به دست آنها افتاده است ولي آنها درصدد جبران مظالمي كه بر ملت عراق و ساير ملتهاي منطقه رفته است نيستند بلكه فقط درصدد بهبود بخشيدن به وجهه و اعتبار آمريكا نجات جان سربازان آمريكائي و جلوگيري از بهدررفتن بودجه عمومي آمريكا در عراق هستند.
خوبست حاصل جمع تبليغات رسانه اي و حزبي در آمريكا درباره عراق را يكبار ديگر از همين زاويه ديد مرور كنيم . در آن صورت خواهيم ديد كه اين انتقادات بعضا شديد عليه بوش صرفا بر حول چند محور خاص متمركز است از جمله :
بوش متحدين آمريكا را ناديده گرفته بودجه عمومي آمريكا را در عراق به هدر داده 300 ميليارد دلار از بودجه را در عراق بيهوده هزينه كرده ارتش آمريكا در عراق را بي هيچ برنامه مدوني درگير و بلاتكليف ساخته بيش از 2 هزار نظامي آمريكائي را به كام مرگ فرستاده درباره مبارزه با تروريسم بي برنامه است حيثيت آمريكا در جهان را خدشه دار كرده و به قول واشنگتن پست يك فصل طولاني از نااميدي شكست و حيرت را به وجود آورده است .
اكنون خوبست دومين فهرست را مرور كنيم تا به اين نكته اساسي پي بيريم كه خسارات وارده بر اثر ندانم كاريهاي بوش و دستيارانش بر عراق و نيز آثار و تبعات سياستهاي بوش بر زندگي مردم عراق چگونه است فجايعي كه در فهرست نخست به آنها كوچكترين اشاره اي نشده است . بيائيد آنها را با يكديگر مرور كنيم :
كل زير ساخت ها و تاسيسات زيربنائي عراق تعمدا ويران شده و عراق را دستكم براي 50 سال به عقب رانده حرج و مرج بعنوان توجيهي براي اثبات ضرورت ابقاي حضور اشغالگران در عراق بر همه جا تعمدا حاكم شده دستكم سيصدهزار نفر در سراسر عراق جان خود را از دست داده اند و حدود 700 هزار نفر قرباني در سراسر جان خود را از دست داده اند و حدود 700 هزار نفر مجروح و معلول برجا مانده استت . فقر بيكاري گرسنگي و ناامني سراسر عراق را فرا گرفته عمليات تروريستي بصورت يك پديده عادي درآمده و روزانه دهها و بلكه صدها قرباني مي گيرد كه هر بار فقط ضرايب و تعداد قربانيان تغيير مي كند. هيچكس در عراق صاحب هيچ چيز نيست و اشغالگران سعي كرده اند با تحميل بدترين شرايط ممكن مردم را خسته نااميد و منفعل سازند.
آيا در رسانه هاي آمريكائي و در اظهارات رقباي انتخاباتي اين موارد هم اشاره اي شده يا مي شود حتي افشاگري غيرمنتظره عليه شكنجه ها و كشتارها در زندان ابوغريب هم بنحوي مهار شد و مقرر گرديد كه بخاطر مصالح آمريكا و حفظ امنيت ملي و حفظ جان نظاميان آمريكائي هيچ كس مجاز به پرداختن به اين مسائل نباشد. نكته جالب اينكه حتي دمكراتها هم در اين زمينه با بوش و دستيارانش هم عقيده هستند و با امتياز دادن به كاخ سفيد در اين مقوله در جاي ديگري از آنها امتيازات بيشتري را دريافت كرده اند.
4 ـ يك كميته ويژه تحت عنوان « گروه تحقيقات و مطالعات عراق » كه مدتهاست سرگرم بررسي وضعيت آمريكا در عراق است اين روزها نقش عمده تر و پررنگ تري را برعهده گرفته است . اين گروه كه متشكل از برخي چهره هاي برجسته هر دو جناح سياسي آمريكا و همچنين چهره هاي مستقل است وظيفه دارد راهكارهاي قابل قبول براي خروج آمريكا از بن بست عراق را پيشنهاد كند. اما همچنان اصلي ترين چارچوب ارزيابي و جمع بندي نتايج بررسي ها اين است كه چگونه منافع آمريكا حفظ شود و ارتقا يابد. معني صريح اين عبارت اين است كه حتي اين تيم هم دقيقا در همان مسير غلط گذاشته قرار است حركت كند و بدون درنظر گرفتن سرنوشت قربانيان فجايع اشغال عراق صرفا براي حفظ منافع آمريكا چاره انديشي كند. بدين ترتيب شايد جبران اشتباهات بوش هم بصورت اشتباهات جديدي متجلي شود و شرايطي بوجود آيد كه فردا لازم باشد عده اي بيايند و براي جبران اشتباهات تيم جديد برنامه هاي خود را پيشنهاد كنند.
توجه خاص به اين نكات عمده نشان مي دهد كه فجايع امروز عراق را نمي توان فقط « اشتباهات بوش » ناميد بلكه اينها « اشتباهات آمريكا » محسوب مي شود. اينهمه فاجعه و جنايت كه عراق را به يك ويرانه تبديل كرده فقط ناشي از اشتباهات و افكار جنون آميز بوش و دستيارانش نيست يعني حاصل اشتباهات يك يا چند نفر محسوب نمي شود بلكه خطاي عمدي يك ابرقدرت لجام گسيخته است كه بايستي نظام سلطه پاسخگوي آثار و تبعات آن باشد. معني صريح اين عبارت اين است كه با بركناري دونالد رامسفلد جان بولتون و حتي بوش چيز زيادي در اين صحنه تغيير نمي كند و آمريكا بايستي براي جبران خساراتي كه وارد كرده و مي كند واقعا وارد عمل شود.
5 ـ بايد پرسيد اگر انتخاباتي در آمريكا برگزار نمي شد آيا باز هم شاهد چنين اعلام مواضعي مي بوديم و آيا بوش براي رد اتهام از خود نزديكترين دستيارانش را با عجله و شتاب قرباني مي كرد و آيا رهبران ساير كشورها و متحدين واشنگتن از فجايع عراق و اشتباهات آمريكا با چنين صراحتي سخن مي گفتند يا آنكه بوش همچنان به رجزخواني و تمجيد از خود و دستيارانش مي پرداخت و مدعي مي شد كه به او از جانب خداوند الهام شده است كه بايستي با شدت هر چه تمامتر به اقدامات و سياستهايش عليه تروريستها ادامه دهد!
اگرچه رسانه هاي آمريكائي و غربي سعي دارند نتايج انتخابات اخير آمريكا را به منزله شكست بوش و جمهوريخواهان و پيروزي دمكراتها تلقي كنند لكن واقعيت اين است كه آنچه رخ داده شكست مطلق آمريكا بوده و اگر به درستي قضاوت كنيم در جامعه آمريكا « طرف پيروز » در اين حادثه ديده نمي شود
فراموش نكنيم كه تهاجم وحشيانه اي كه عليه عراق صورت گرفت در آغاز كار دقيقا مورد تاييد هر دو حزب اصلي آمريكا بود و نه تنها كوچكترين مخالفت قابل ذكر عليه آن در مجلس نمايندگان و سنا صورت نگرفت بلكه هر دو جناح عمده سعي كردند همبستگي جمهوريخواهان و دموكراتها را تحت عنوان مجعول « مبارزه با تروريسم » نشان دهند
دمكراتها اگرچه با كسب اكثريت در « سنا » و مجلس نمايندگان در موقعيت بهتري قرار گرفته اند و « مديريت بحران » به دست آنها افتاده است ولي آنها فقط درصدد بهبود بخشيدن به وجهه و اعتبار آمريكا نجات جان سربازان آمريكائي و جلوگيري از بهدررفتن بودجه عمومي آمريكا در عراق هستند
اينهمه فاجعه و جنايت كه عراق را به يك ويرانه تبديل كرده فقط ناشي از اشتباهات و افكار جنون آميز بوش و دستيارانش نيست بلكه خطاي عمدي يك ابرقدرت لجام گسيخته است كه بايستي نظام سلطه پاسخگوي آثار و تبعات آن باشد