ث حسن خياطي
كشورهاي اروپايي شركت كننده در مذاكرات هسته اي با جمهوري اسلامي ايران بالاخره پس از هفته ها مقاومت در برابر اعمال فشار دولتمردان آمريكايي متن پيش نويس قطعنامه پيشنهادي خود جهت اعمال تحريم عليه ايران اسلامي را تسليم شوراي امنيت سازمان ملل كردند و اين شورا بررسي قطعنامه پيشنهادي فوق الذكر را از روز دوشنبه گذشته آغاز كرد. در اين پيش نويس با طرح اين ادعا كه « آژانس قادر نيست در تلاشهايش براي ارائه ضمانت نسبت بهبود مواد و فعاليتهاي هسته اي اعلام نشده در ايران پيشرفت حاصل كند » (!) و همچنين تكرار اتهام بي توجهي جمهوري اسلامي ايران به درخواستهاي شوراي امنيت سازمان ملل از همه كشورهاي عضو سازمان ملل خواسته شد كه از ارائه هر گونه كمك يا آموزش فني كمك مالي سرمايه گذاري واسطه گري و ديگر خدمات و انتقال منابع و خدمات مالي مربوط به برنامه هاي هسته اي و موشك بالستيك به ايران خودداري كنند.
اين متن پيش نويس همچنين خواستار مسدود شدن منابع مالي مرتبط با برنامه هاي هسته اي و موشكي ايران و منع سفر دانشمندان و مقامات ايراني مرتبط با اين برنامه ها شده است . متن پيش نويس ياد شده در حالي آماده گرديد كه ميان گروه موسوم به « 1 +5 » اختلافات عميقي طي هفته هاي گذشته بروز كرده بود و آنها براي كسب اجماع جهاني عليه فعاليتهاي صلح آميز هسته اي جمهوري اسلامي ايران بويژه اعمال تحريمهاي وسيع اقتصادي عليه كشورمان به شدت با يكديگر اختلاف نظر داشتند و اين اختلاف نظر همچنان وجود دارد. همين امر باعث آن شد كه تاكنون تسليم متن پيشنهادي قطعنامه تحريم عليه جمهوري اسلامي ايران مدتها به تعويق بيافتد. پيش از اين ديپلماتهاي غربي وعده داده بودند كه سه كشور اروپايي با هماهنگي آمريكا متن پيش نويس پيشنهادي را اوايل آبان ماه آماده و به شوراي امنيت تحويل دهند اما اختلافات موجود بويژه آنچه خواسته دولتهاي اروپايي بود يعني « توافق و تمركز بر روي تحريمهاي محدود » و اينكه آنها نمي خواهند با تحريم وسيع جمهوري اسلامي به منافع تجاري و اقتصادي خود آسيب برسانند موجب گرديد موفق به انجام اين كار نشوند و اين تاخير بوجود آيد. اما اكنون ارائه پيش نويس ياد شده از سوي كشورهاي اروپايي به شوراي امنيت سازمان ملل نشان مي دهد آنها بارديگر منافع كشورهاي خود را به خواسته هاي نامشروع دولتمردان آمريكايي گره زده و يكبار ديگر خود را بازيچه دست سياستمداران جنگ طلب و زياده خواه آمريكايي قرار داده اند.
آنچه مسلم است اينست كه اين پيش نويس بر اثر فشار بي امان آمريكا بر دولتهاي اروپايي كه آنها را نه « متحد » خود بلكه « زير دست » خود به حساب مي آورد صورت گرفته است و گواه بر اين واقعيت آنكه « جان بولتون » نماينده آمريكا در سازمان ملل چند روز قبل از ارائه پيش نويس ياد شده صراحتا اعتراف كرده بود كه آمريكا هنوز نتوانسته با متحدان اروپايي خود به اجماعي در خصوص تحريم ايران دست يابد. سخنان وي كه از طريق خبرگزاري روسي نووستي مخابره گرديد همچنين اشاره به اين نكته دارد كه اختلاف نظر اروپا و آمريكا بر سر مساله هسته اي ايران عميق و همچنان باقيست . از سوي ديگر نتايج سفر وزير امور خارجه آمريكا به روسيه كه براي كسب حمايت كرملين از اعمال تحريم عليه جمهوري اسلامي ايران صورت گرفت با شكست مواجه گرديد و پس از آن « سرگئي لاوروف » وزير امور خارجه روسيه درگفتگو با خبرگزاري كويت صراحتا از مخالفت كشورش با تحريم ايران سخن گفت عمق اين اختلافات را بيش ازپيش نمايان مي كند.
« كاندوليزا رايس » وزير امور خارجه آمريكا كه به « ملكه جنگ » معروف است طي سخناني دردانشگاه « يو.سي .ال .اي » آمريكا گفت : « تاكنون مذاكرات ما بامقامات مسكو و پكن بدون نتيجه مانده است زيرا منافع آنها در ايران اجازه اتخاذ سياست تحريم نمي دهد. علاوه بر آن اخيرا انگليس و فرانسه هم تحريم اقتصادي ايران را راهي مناسب نشناخته و خواستار ادامه مذاكره با اين كشور شده اند. » وي با اينحال با لحني كه حكايت از خط و نشان كشيدنهاي هميشگي وي داشت تهديد كرد در صورت تصويب طرح تحريم اقتصادي ايران در شوراي امنيت هيچ يك از دانشجويان ايراني نيز نخواهند توانست دررشته هايي خاص و مرتبط تحصيل كنند تا در بازگشت به كشورشان براي ما دردسر آفرين شوند!
اين در حاليست كه رايس يك هفته پيش از اين سخنراني در دانشگاه « يو.سي .ال .اي » در گفتگويي با شبكه خبري فاكس نيوز وابسته به پنتاگون اعتراف كرد آمريكا در بكارگيري شيوه يكجانبه گرايي عليه جمهوري اسلامي ايران ناتوان بوده است . وي تاكيد كرد « تلاشهاي ما عليه مساله هسته اي ايران مانند آنچه در مقابل كره شمالي انجام شد بايد يك تلاش چند جانبه باشد و فقط اقدام از جانب آمريكا نباشد زيرا آمريكا را به انزوا مي كشاند. »
واقعيت اين است كه مخالفت آمريكا با مساله هسته اي جمهوري اسلامي ايران را نبايد بدون توجه به بستر سياستگزاري خارجي آمريكا طي دو دهه اخير ارزيابي كرد. سياستهايي كه طي اين دو دهه همواره منجر به انزواي بيشتر آمريكا گرديده است . از اين رو اروپائيها بايد بدانند قدم در مسيري گذاشته اند كه پيش از اين تجربه شده است .
چنانچه كشورهاي اروپايي نگاهي به رخدادها و نتايج سياستهاي آمريكا عليه جمهوري اسلامي ايران طي 27 سال گذشته بياندازند بطور قطع مشاهده خواهند كرد كه تهديد ورود به فضاي تحريم عليه ايران به هيچ وجه نمي تواند باعث عقب نشيني ايران از حقوق مسلم و تصريح شده در معاهده « ان .پي .تي » شود. شايد از هم اكنون نيز براي اروپائيها كاملا محرز شده باشد كه اين قبيل تهديدها قادر به تغيير مواضع ايران نيست .
اروپائيها خود نيز مي دانند كه ورود به فضاي تحريم يك تصميم شكست خورده و كهنه است و بيش از آنكه تهديدي عليه ايران محسوب شود تبعات آن دامنگير غربي ها بويژه خود اروپائيها خواهد شد. زيرا جمهوري اسلامي ايران بدون ترديد نسبت به اين تصميم بي تفاوت نخواهد ماند و هم از جنبه اقتصادي و هم از جنبه سياسي تصميماتي را اخذ خواهد كرد كه فرصت موجود را از اروپائيها خواهد گرفت .
سياستي كه آمريكا اكنون در قبال مساله هسته اي جمهوري اسلامي ايران در پيش گرفته همان سياستي است كه مشابه آن را در سال 1371 با فشار بر آژانس بين المللي انرژي اتمي در قبال كره شمالي درپيش گرفت و نتيجه آن شد كه اين كشور در سال جاري اقدام به آزمايش هسته اي نمود. همانگونه كه « هانس بليكس » بازرس سابق آژانس بين المللي انرژي هسته اي تصريح كرده سياستهاي رئيس جمهور آمريكا در سالهاي اخير موجب گسترش سلاحهاي اتمي در جهان شده است زيرا آمريكا با ورود متكبرانه به صحنه آژانس و نقض حقوق قانوني كشورها آنها را به سمت مخفي كاري كشانده و با تهديد كشورهاي جهان آنها را به سوي تجهيز اتمي سوق دا ده است . بليكس همچنين تاكيد كرد كه كشورهاي جهان سوم به اين درك رسيده اند كه قدرتهاي اتمي بويژه آمريكا درصدد فريب آنها هستند.
« محمدالبرادعي » مديركل آژانس بين المللي انرژي هسته اي نيز هفته قبل در مصاحبه با هفته نامه آمريكايي « نيوزويك » اعتراف كرد : « فكر مي كنم ما در سال 1371 و 1372 در مواجهه با كره شمالي بسيار سخت گيري كرديم . ما گفتيم آنها همكاري نمي كنند و نتيجه اين شد كه آنها در سال 1383 رودرروي ما قرار گرفتند و ما صلاحيت قضاوت را در مورد اين كشور از دست داديم . » اين نتيجه سياستي بود كه آمريكا بر آژانس بين المللي انرژي هسته اي در قبال كره شمالي تحميل كرد و نهايتا به آنجا منجر شد كه پيونگ يانگ دو هفته قبل اقدام به آزمايش اتمي نمود.
جهان امروز هر چند از آزمايش هسته اي توسط كره شمالي خوشحال نيست اما به اين واقعيت پي برده است كه اين سياست هاي غلط و فشارهاي آمريكا بود كه كره شمالي را در اين مسير قرار داد و به سوي توليد بمب هسته اي سوق داد و اين خود بزرگترين دليل براي زير سوال بردن سياستهاي واشنگتن نزد جهانيان است . بنابراين به صلاح اروپاييها نيست كه در پي تهديد ملت ايران باشند و قدم در راهي بگذارنند كه مردم جهان چند سال بعد همين قضاوت را در قبال آنها داشته باشند.
اروپائيها هر چند مي دانند ولي بار ديگر يادآوري مي كنيم كه مردم ايران از همان روز كه انقلاب كرد خود را براي مقابله با هرگونه توطئه آماده نمود . اول خرداد 1359 كه رئيس جمهور وقت آمريكا قانون محاصره اقتصادي ايران را امضا كرد ملت ايران در شرايطي با تحريم روبرو شد كه بحران هاي برآمده از انقلاب را تجربه مي نمود اين محاصره اقتصادي و تحريم تا امروز همچنان ادامه داشته و دارد ولي ملت ايران به خوبي توانسته تحريمها را مديريت كرده و بر آنها فائق آيد. مردم ايران فراموش نكرده اند كه در آن سالها در پي آمريكا بلافاصله اروپائيها نيز به اين تحريم پيوستند اما 5 ماه بعد به علل مختلف از جمله ناكارآمدي طرح تحريم و حفظ منافع اقتصادي خود آن را لغو كردند و در مقابل اراده ملت ايران زانو زدند.
به هر حال اگر مقامات اروپايي قصد دارند همچنان بدون توجه به واقعيات به گونه اي جاهلانه باز هم آزموده هاي شكست خورده قبلي را تجربه كنند حرفي نيست ولي آنها بايد در انتظار يك شكست احمقانه ديگر باشند كه بر آورد آن چيزي جز انزواي بيشتر آنها در جامعه جهاني نخواهد بود. همان راهي كه آمريكا رفته است و آن را تجربه كرده است و امروز در اين تجربه شكست خورده خود تلاش مي كند اروپائيها را بدنبال خود بكشد.
اروپائيهابا ارائه پيش نويس قطعنامه تحريم ايران و در مسيري كه در پيش گرفته اند بايد منتظر يك شكست احمقانه ديگر باشند كه نتيجه آن چيزي جز انزواي بيشتر آنها در جامعه جهاني نخواهد بود زيرا تحريم تهران همان راهي است كه پيش از اين آمريكا آن را آزموده و امروز تلاش مي كند در اين تجربه شكست خورده اروپائيها را بدنبال خود بكشاند
مردم ايران فراموش نكرده اند كه در سالهاي اول انقلاب وقتي كه اروپائيها نيز با تحريم اقتصادي ايران توسط آمريكا همراه شدند 5 ماه بعد به دلايل مختلف از جمله ناكار آمدي طرح تحريم و حفظ منافع اقتصادي خود آن را لغو كرده و در مقابل ملت ايران زانو زدند
هانس بليكس : سياستهاي رئيس جمهور آمريكا در سالهاي اخير موجب گسترش سلاحهاي اتمي در جهان شده است زيرا آمريكا با ورود متكبرانه به صحنه آژانس و نقض حقوق قانوني كشورها آنها را به سمت مخفي كاري كشانده و با تهديد كشورهاي جهان آنها را به سوي تجهيز اتمي سوق داده است
اروپائيها بهتر از هر كس مي دانند كه ورود به فضاي تحريم يك تصميم شكست خورده است و بيش از آنكه تهديدي عليه ايران محسوب شود تبعات آن دامنگير خود اروپائيها خواهد شد