امام خميني : ضيافت الله ; تجديد بعثت و دعوت براي حل مشكل شد
علي معصومي (وزوايي )
در طول تاريخ بشر مكاتب و جريان هاي متعدد فرهنگي و فكري و اجتماعي ظهور و بروز يافته اند تا به گمان خود مسائل و مشكلاتي را كه بشر با آن مواجه بوده است . حل كنند و سعادت را براي انسان ها به ارمغان بياورند. بنابر اين اگر به تاريخ بشر بنگريم آن را لبريز از تكاپوهاي فكري و فرهنگي و اجتماعي براي سامان دادن به وضع بشر مي يابيم . البته هيچ يك از اين تكاپوها نتوانستند مشكل بشر را حل و دردهاي او را درمان كنند. در كنار اين مكاتب و فرهنگ ها مذاهب و شبه مذاهبي نيز براي همين منظور پديد آمدند ولي مشكل بشر همچنان لاينحل باقي ماند. زيرا شبه مذاهب در اساس به دليل بي بنياني و نداشتن اصالت در قد و قواره اي نبودند تا بتوانند مشكلي از بشر را حل كنند و اديان اصيل نيز اكثرا توسط پيروان و مفسران جاهل آن ها و يا توسط افرادي مغرض و دشمن به بيراهه و انحراف رفتند و به مسائلي آلوده شدند كه نه تنها قدرت حل مشكل از آن ها گرفته شد بلكه خود مشكلي براي بشر شدند و انسان ها را از مسير دستيابي به سعادت فرسنگ ها دور كردند. به همين دليل بود كه در چند قرن اخير جريان هاي قوي عليه مذاهب و اديان پديد آمد و مبارزه با مذهب به يك قاعده عمومي تبديل شد. منشا اين جريان هاي ضد مذهب در غرب بود; زيرا اديان حاكم بر غرب (مسيحيت و يهوديت ) از همان ادياني بودند كه در مقياس وسيع منحرف شده و ماهيت خود را به طور كلي از دست داده بودند به همين دليل اين مذاهب به جاي حل مشكل بشر خود مشكل بزرگي محسوب مي شدند. روشن است كه جريان هاي ضد مذهب در غرب اين اشتباه بزرگ را داشتند كه ماهيت و كاركرد همه مذاهب و اديان را بر اساس آنچه از دين مسيحي و يهودي ديده بودند تطبيق مي دادند و به همين خاطر به جاي مبارزه با انحرافات اديان مسيحي و كليمي ديدگاه خود را توسعه دادند و با كل اديان به مبارزه برخاستند و اساسا دين را مخرب و افيون جامعه اعلام كردند و راه نجات بشر را در اين دانستند كه دين را به طور كلي از زندگي خود حذف كند; در حالي كه اگر سردمداران ضديت با دين اندكي تفحص مي كردند و قدري مي انديشيدند يقينا به اين موضوع پي مي بردند كه درجهان ديني مثل دين مبين اسلام نيز وجود دارد كه اگر بشر به اصول آن عمل كند از نظر سعادت دنيايي و آخرتي و از نظر معنوي و مادي و از نظر تعادل روحي و جسمي در بهترين شرايط قرار خواهد گرفت و بشر به مفهوم واقعي نيك بخت خواهد شد. در قرون اخير بعد از آنكه با مذهب مبارزه شد و انواع مكاتب نيز در انواع جوامع به بوته آزمايش نهاده شد روشن گرديد كه هيچ يك از مكاتب قادر به حل مشكل بشر نيستند و دراين زمينه پاي آن ها كاملا لنگ است . به همين سبب مكاتب مختلف و نظام هاي برخاسته از آن ها يكي پس از ديگري در قعر تاريخ غلتيدند و ليبرال دموكراسي غرب كه نظريه پردازانش آن را بهترين مكتب مي دانستند هم اكنون به دليل ناكامي هاي فاحش اين مكتب در پاسخ گويي به نيازهاي همه جانبه بشر و حل مشكل انسان ها در حال سقوط به قعر تاريخ است و اكنون بار ديگر طليعه عصر دينداري و گرايش به مذاهب و اديان اصيل كه نمونه تمام عيار آن اسلام مي باشد آشكار شده است .
بايد دانست در اين زمان كه عصر گرايش به اسلام است اين گرايش زماني مي تواند درداخل و خارج جوامع اسلامي نتيجه بخش باشد و مشكلات همه مسلمانان را حل كند كه اساس و اصول آن به دقت و در عرصه عمل مورد توجه واقع شود.يكي از عمومي ترين و ريشه اي ترين اصل تعاليم اسلام اين است كه به دعوت خداوند تبارك و تعالي پاسخ جدي و عملي داده شود و عموم مسلمانان و حتي غيرمسلمانان سعي كنند به آنچه خداوند در اين دعوت از بشر خواسته است جامه عمل بپوشانند.
خداوند با ارسال كتب وپيامبران از عموم بشر در هر عصر و هر زماني دعوت عام و ماندگار فرموده است تا از برخي رفتارها بپرهيزند. ازبرخي صفات دست بشويند برخي اعمال را انجام بدهند برخي افكار ناروا را ترك كنند به برخي تعاليم واعتقادات ايمان بياورند....
خلاصه اينكه دعوت خداوند شامل مجموعه اي از بايدها و نبايدها و اعتقادات است كه هر كس در هر زماني مخاطب اين دعوت الهي مي باشد.
به دليل اهميت فوق العاده محتواي دعوت خداوند تبارك و تعالي آن خالق مهربان علاوه بر دعوت عام هر سال يك ماه را نيز براي يادآوري دعوت عام خود معين فرموده است تا تاكيدي بر اين دعوت باشد. اين ماه ويژه همان ماه مبارك رمضان يا ماه « ضيافت الله » است . ماه مبارك رمضان ماهي است كه دعوت خدا تجديد مي شود و اين تجديد سالانه دعوت الهي حكايت از اهميت بسيار فوق العاده چيزي است كه خداوند ما را به آن دعوت فرموده است . اگر نيك بنگريم ماه ضيافت الله (ماه مهماني خدا) ماهي است كه گويي بار ديگر خداوند ارسال رسل و كتاب را تجديد فرموده و بعثت ديگري براي انسان ها ارزاني داشته است . تجديد بعثت و دعوت سالانه در ماه مبارك رمضان همانند تكرار طلوع خورشيد است كه هيچ فرقي با طلوع روز قبل خود ندارد. بنابر اين ماه مبارك رمضان كه ماه ضيافت الله است . بعثتي است كه هر سال تكرار مي شود ولي بر مبناي محتواي همان دعوت اوليه كه رسول اكرم ابلاغ گر آن دعوت بود و قرآن كريم نيز محتواي اين دعوت را مشخص مي كرد.
مشكل اساسي بشر اين است كه به اين بعثت سالانه و به اين دعوت خداوند كه هر سال تكرار مي شود و به اين مهماني خدا (ضيافت الله ) كه هر سال تجديد مي گردد توجهي ندارد. اگر بشر به اين دعوت و ضيافت توجه عملي نمايد قطعا همه مشكلات حل مي شود. به همين دليل است كه امام خميني مي فرمايد : كوشش كنيد كه اين دعوت را لبيك بگوييد اگر در اين جا به شما راه بدهند و اگر راه يافتيد به اين دعوت مسائل حل است . اينكه مسائل ما حل نمي شود براي اين است كه در ضيافت خدا وارد نشده ايم . در ماه رمضان اصلا وارده نشده ايم ; يك ترك اكل و شربي كرديم لكن آن كه بايد بشود نشده است . اگر هواهاي نفساني بگذارد انسان به حسب فطرت الهي است فطرت . فطرت الله است همه هم توجه دارند به او لكن اين توجه به دنيا كه توجه ثانوي است و اعوجاجي است اين جلوگيري مي كند از آن مسائلي كه بايد باشد. اگر مي بينيد در دنيا جنگ و جدال است و در بين شما هم ـ خداي نخواسته ـ نمونه اش هست بدانيد كه در اين ضيافت وارد نشديد ماه رمضان را ادراك نكرديد. اقبال كرده است به شما ماه رمضان : اقبل عليكم شهرالله اما شما او را ردش كرديد پس زديد (صحيفه امام جلد 21 ص 45 و 46 )
امام خميني سخن كوتاهي دارند كه نشان مي دهد از نظر آن بزرگوار نيز ماه مبارك رمضان و ماه ضيافت الله نوعي تجديد دعوت و بعثت است تا بشر با پاسخ گويي عملي به اين دعوت و بعثت سالانه بتوانند مشكلات خود را به طور اساسي حل كنند. امام مي فرمايد :
ماه مبارك به منزله يك ساعتي است كه كوكش بكنيد و خودكار تا مدتي كه اين كوك است باشد. اين ماه مبارك بايد اين جور باشد كه مردم را تا ماه مبارك ديگر حفظ كند بعد ماه مبارك ديگر بياييد از سرگرفته بشود و اين براي اين است كه بايد ما در اين ضيافت وارد شده باشيم ومن اميدوارم كه وارد شده باشيم و همه آقايان با سلامت صحت و خوشي اين سال را بگذرانند (صحيفه امام جلد 21 ص 47 )
محتواي ضيافت الله كه مي تواند منشا حل مسائل و مصايب بشر باشد مبتني بر ترك است ; يعني ترك همه زشتي ها و پليدي هايي كه به تعبير امام خميني جهان را به آتش كشيده و منشا همه جنگ ها نزاع ها تجاوزها و... شده است (صحيفه امام جلد 20 ص 267 )
امام خميني در اين باره كه محتواي ضيافت الله مبتني بر ترك است چنين مي فرمايد : اين ضيافت همه اش ترك است ; ترك شهوات از قبيل خوردنيها نوشيدنيها و جهات ديگري كه شهوات انسان اقتضا مي كند. خداوند دعوت كرده است ما را به اينكه شما بايد وارد بشويد در اين ميهمانخانه و اين ضيافت هم جز ترك چيزي نيست ; ترك هواها ترك خوديها ترك منيها منيتها. اينها همه در اين ميهمانخانه است و ما بايد حساب كنيم ببينيم كه آيا وارد شديم در اين ميهمانخانه يا اصلا وارد نشديم را همان دادند با اين ضيافتخانه يا نه استفاده كرديم از اين ضيافت الهي يا نه . البته حساب امثال من با كرام الكاتبين است . اما من به شما آقايان و به هر كس كه اين كلمات مي رسد و خصوصا طبقه جوان عرض مي كنم كه آيا در اين مهمانخانه رفتيد استفاده كرديد از شهوات خصوصا شهوات معنوي چشم پوشيديد يا اينكه مثل من هستيد (صحيفه امام جلد 21 ص 45 )
اميد است كه محتواي اصلي ضيافت خداوند را در ماه مهماني خدا به خوبي درك كنيم و به تجديد دعوت خدا دوباره پاسخ عملي بدهيم تا مشكلات جمعي و فردي ما تا دعوت سال ديگر به طور اساسي حل شود.
ماه مبارك رمضان ماهي است كه دعوت خدا تجديد مي شود و اين تجديد سالانه دعوت الهي حكايت از اهميت بسيار فوق العاده چيزي است كه خداوند ما را به آن دعوت فرموده است . اگر نيك بنگريم ماه ضيافت الله (ماه مهماني خدا) ماهي است كه گويي بار ديگر خداوند ارسال رسل و كتب را تجديد فرموده و بعثت ديگري براي انسان ها ارزاني داشته است . تجديد بعثت و دعوت سالانه در ماه مبارك رمضان همانند تكرار طلوع خورشيد است كه هيچ فرقي باطلوع روز قبل خود ندارد
مشكل اساسي بشر اين است كه به اين بعثت سالانه و به اين دعوت خداوند كه هر سال تكرار مي شود و به اين مهماني خدا (ضيافت الله ) كه هر سال تجديد مي گردد توجهي ندارد. اگر بشر به اين دعوت و ضيافت توجه عملي نمايد قطعا همه مشكلات حل مي شود. به همين دليل است كه امام خميني مي فرمايد : كوشش كنيد كه اين دعوت را لبيك بگوييد اگر در اين جا به شما راه بدهند و اگر راه يافتيد به اين دعوت مسائل حل است . اينكه مسائل ما حل نمي شود براي اين است كه در ضيافت خدا وارد نشده ايم . در ماه رمضان اصلا وارد نشده ايم ; يك ترك اكل وشربي كرديم لكن آن كه بايد بشود نشده است . اگر هواهاي نفساني بگذارد انسان به حسب فطرت الهي است فطرت فطرت الله است همه هم توجه دارند به او. لكن اين توجه به دنيا كه توجه ثانوي است و اعوجاجي است . اين جلوگيري مي كند از آن مسائلي كه بايد باشد اگر مي بينيد در دنيا جنگ وجدال است و در بين شما هم ـ خداي نخواسته ـ نمونه اش هست بدانيد كه در اين ضيافت وارد نشديد ماه رمضان را ادراك نكرديد
محتواي ضيافت الله كه مي تواند منشا حل مسائل و مصايب بشر باشد مبتني بر ترك است ; يعني ترك همه زشتي ها و پليدي هايي كه به تعبير امام خميني جهان را به آتش كشيده و منشا همه جنگ ها نزاع ها تجاوزها و... شده است
امام خميني در اين باره كه محتواي ضيافت الله مبتني بر ترك است . چنين مي فرمايد : اين ضيافت همه اش ترك است ; ترك شهوات از قبيل خوردنيها نوشيدنيها و جهات ديگري كه شهوات انسان اقتضا مي كند. خداوند دعوت كرده است ما را به اينكه شما بايد وارد بشويد در اين ميهمانخانه و اين ضيافت هم جز ترك چيزي نيست ; ترك هواها ترك خوديها ترك منيها منيتها اينها همه در اين ميهمانخانه است و ما بايد حساب كنيم ببينيم كه آيا وارد شديم در اين ميهمانخانه يا اصلا وارد نشديم
