31 شهريور ماه هر سال يادآور سالروز حمله گسترده ارتش بعثي
صدام به انقلاب اسلامي مردم ايران و تصرف بخش بزرگي از خاك
كشور عزيز ايران است . صدام در سال 1359 براي رسيدن به اهداف
تعيين شده در ذهن خود
دست به يك تهاجم گسترده نظامي به سرزمين
ايران زد و بر اين باور بود كه « استفاده از زور » و « قدرت نظامي »
مي تواند او را به نتايج دلخواه برساند. طبيعتا اگر بر اثر اين تهاجم
وسيع
نظام تازه تاسيس جمهوري اسلامي ايران ساقط مي شد
اين
اوج مطلوب
براي صدام غفلقي بود و اگر او مي توانست با تصرف
خوزستان
اين استان را تبديل به عربستان كند اين هم پيروزي بزرگي
براي رژيم بعثي بود. صدام تصور مي كرد كه اگر به اين اهداف هم نرسد
به حداقل چيزي كه قطعا به آن دسترسي پيدا مي كند همانا پاره كردن
قرارداد 1975 الجزاير است كه صدام در تلويزيون عراق و چند روز قبل
از آغاز شروع تهاجم
اين معاهده را در جلوي چشم بينندگان
بي اعتبار
اعلام كرد. او فكر مي كرد كه لااقل با تهاجم به ايران
مي تواند اروندرود
را به شط العرب تبديل كند و در نتيجه رژيم عراق بر تمام اين رودخانه
عظيم تسلط پيدا خواهد كرد.
صدام براي « شكست » و يا « نرسيدن به هيچ » به « نهضت امام
خميني » حمله نكرد. او از پشتيباني كشورهاي عربي مطمئن بود و
مي دانست كه آمريكا از اقدام او خشنود خواهد شد و شوروي هم از اين
اقدام
ناراضي نخواهد بود . اما پس از 8 سال
صدام به هيچ خواسته و
هدفي نرسيد
نه 16 هزار كيلومترمربع سرزميني را كه از ايران اشغال
كرده بود توانست ـ حتي يك ميليمتر آن را ـ حفظ كند
نه خرمشهر به
محمره تبديل شد و نه سوسنگرد به خفاجيه تغيير نام داد و نه اروندرود
سر به سوي صدام خم كرد. بلكه او مجبور شد طي نامه اي به رئيس
جمهور و رئيس مجلس وقت ايران اعلام نمايد كه اعتبار قرارداد 1975
همچنان پابرجاست و در نهايت تلخ كامي ناكامي در حمله به ايران او را
به تهاجم به همسايه ديگر و تصرف كويت كشانيد و از آن طريق راهي
براي سرنگوني خود گشود اما چرا صدام به اهداف خود نرسيد و چرا
انقلاب اسلامي در اين جنگي كه بدون آمادگي قبلي وارد آن شد سر بلند
و پيروز بيرون آمد پاسخ براي كساني كه آن زمان و آن دوران را درك
كرده اند روشن است . ريشه اصلي موفقيت جمهوري اسلامي ايران را
بايد در روحيه و نحوه مواجهه حضرت امام خميني با اين رويداد
مخوف و خطرناك دانست . امام از جنگ نترسيد. او بلافاصله حمله
صدام را جنگ بين « كفر و اسلام » خواند و ماهيت جنگ را كه نه بر سر
مسائل و اختلافات ارضي بلكه بين دو انديشه حزب بعث و مكتب اسلام
بود را به خوبي روشن كرد. او از درون ملت ايران « قدرت جديد » آفريد
او به ملت خود اعتماد كرد و آنها را به دفاع از عقيده و آرمان خود
فراخواند. او ارتش را از نظر روحي تقويت كرد و آناني را كه به دفاع در
مقابل تجاوز دشمن برخواستند « مجاهدين في سبيل الله » ناميد. امام
اولويت اول كشور را جنگ دانست و لذا توانست « قدرت ملت » را به
همراه توان ارتش و « سپاه تازه تاسيس » براي حضور در جبهه ها بسيج
كند. داوطلبان مردمي به جبهه ها سرازير شدند. آنان كساني بودند كه
فقط به خاطر رضاي خداوند به جنگ با دشمن و دفاع از انقلاب اسلامي
و تماميت ارضي كشورشان مي پرداختند. هيچ انگيزه ديگري بجز
اطاعت امر خدا كه دفاع را بر همه واجب كرده است ـ آنان را به جبهه ها
نمي كشاند
لذا از نداشتن سلاح و كمبود عده و عده شكوه نمي كردند. از
كمبود تجهيزات و مهمات و آذوقه نمي ناليدند. آنها فقط به فكر غلبه بر
دشمن ـ آن هم بخاطر رضاي خدا بودند.
آنها معتقد بودند : « ان تنصروالله ينصركم و يثبت اقدامكم » . اما اين
جنگ چگونه اداره شد برخي فكر مي كنند كه فقط روحيه شهادت طلبي
رزمندگان اسلام
موجب شكسته شدن خطوط مستحكم دشمن مي شد
و اين جنگاوران
همين طور و بدون برنامه به خط دشمن مي زدند هر چه
باداباد. شهادت طلبي
روحيه فداكاري را و نترسيدن از دشمن و
استقبال از سختي ها را براي رزمندگان دلاور
به ارمغان مي آورد ولي
ابتكارات فرماندهان بزرگي كه عمليات و نبردها را طراحي مي كردند
موجب مي شد كه رزمندگان شهادت طلب بتوانند به پيروزي هاي بزرگ و
هدفمند دست يابند. نقش بزرگان شهيدي همچون حسن باقري
حسين
خرازي
مهدي باكري
احمد كاظمي
ابراهيم همت
مهدي زين الدين
عباس كريمي
حميد باكري و غيره كه ابتكارات ويژه اي را در
تاكتيك هاي عملياتي خود بكار مي گرفتند و روحيه مقاومت و شجاعت
خود را به رزمندگان سرايت مي دادند را بايد از عوامل اصلي پيروزي در
جنگ دانست . البته براي پرداختن به موفقيتهاي جنگ
بايد به نقش
فرماندهان عالي تر و انسانهاي مطمئني كه برنامه ريزان اصلي عمليات
بوده و طراحي هاي اساسي نبردها را انجام مي دادند پرداخت و روشن
است كه تفكرات و ابتكارات آنها موجب بيرون راندن دشمن از خاك
كشور شده است . گرچه فعلا
نمي توان خيلي به اين موضوع پرداخت .
بنابراين جنگ
با عقلانيت با ابتكار عمل و با تلاشهاي بسيار زياد
فرماندهان سلحشور هدايت شد و با همت رزمندگان اسلام
دشمن را
ناكام گذاشت . امام خميني (ره ) اين جنگ را به خوبي و با درايت تمام به
مدت 8 سال مديريت و راهبري كردند . امام
بسيار منطقي رفتار
مي كردند. ايشان هيچ پيشنهاد مذاكره اي را در طول جنگ تحميلي رد
نكردند ولي ايشان به خوبي دريافتند كه گروه هايي كه براي مذاكره به
ايران مي آيند مي خواهند تهاجم نظامي صدام و تصرف بخشهايي از
سرزمين ايران را با انجام مذاكره
تثبيت نمايند و با سرگرم كردن
مسئولين خيال صدام را از حمله رزمندگان اسلام به ارتش بعث براي
بيرون راندن متجاوز از خاك كشور راحت كنند
لذا امام خميني
آتش بس را به شرط خروج ارتش متجاوز از خاك ايران مورد قبول
مي دانستند. امام در دو جبهه نظامي و سياسي جنگ را به خوبي اداره
كردند و در نهايت
نتيجه اين شد كه براي اولين بار جنگي به كشور
تحميل شد كه در آن
نه تنها ايران
سرزمين خود را از دست نداد و
شكست نخورد بلكه توانست لبه تيز جنگ
را به خاك دشمن هم
بكشاند و حاكميت صدام را متزلزل كند. هفته دفاع مقدس
يادآور
مقاومت مردم ايران در مقابل دشمن و يادآور ايستادگي و هوشمندي
امام عزيز ما در برابر خصم و اطمينان از نصرت الهي بود.
دكتر حسين علايي
ريشه اصلي موفقيت جمهوري اسلامي ايران را بايد در
روحيه و نحوه مواجهه حضرت امام خميني با اين رويداد
مخوف و خطرناك دانست . امام از جنگ نترسيد
جنگ
با عقلانيت با ابتكار عمل و با تلاشهاي بسيار زياد
فرماندهان سلحشور هدايت شد و با همت رزمندگان
اسلام
دشمن را ناكام گذاشت
*****
هجوم سراسري عراق به خاك ايران
|
روز سوم
خلاصه تحركات نظامي و سياسي
نظامي :
اشغال مهران
سومار و نفت شهر
در سومين روز حمله
با وجود افزايش فشارهاي زميني و هوايي دشمن
و به كارگيري يگانهاي زرهي
به دليل مقاومت نيروهاي نظامي و مردمي
تلاش دشمن براي اشغال خرمشهر
محاصره آبادان نزديكي به اهواز ناكام
ماند. منطقه مياني شاهد تشديد فعاليت دشمن و سقوط شهرهاي مرزي
مهران
سومار و نفت شهر بود. سرپل ذهاب و قصرشيرين نيز در آستانه
سقوط قرار گرفتند.
هواپيماهاي دشمن حداقل 15 شهر و منطقه را مورد تجاوز قرار داده
و
تاسيسات صنعتي و نقاط مسكوني و حتي بيمارستان را بمباران كردند و
خسارات جاني و مالي فراواني به بار آوردند. در جريان اين تجاوزات
تعدادي هواپيماي دشمن سقوط كرد.
امروز در درگيري دريايي
اسكله البكر عراق آسيب ديد. يك ناو خودي
مورد حمله هواپيماهاي دشمن قرار گرفت و يك كشتي لايروب عراقي منهدم
شد.
سياسي :
اعلام جنگ بين اسلام و كفر توسط امام خميني (ره )
امام خميني با اعلام اين نكته كه جنگ ايران و عراق « جنگ بين اسلام و
كفر و قرآن كريم و الحاد است »
راه هرگونه اقدام سازشكارانه را مسدود
كردند و با ترسيم استراتژي ايران در جنگ نابودي صدام و حزب بعث عراق
خط بطلاني بر خاتمه جنگ از طريق ميانجي گري كشيدند.
عراق نيز ايران را مسئول آغاز جنگ دانست و اعلام كرد كه « دست به
يك جهاد مقدس » عليه ايران زده است .
در شوراي امنيت سازمان ملل متحد بر سر متن بيانيه اي درباره جنگ
ايران و عراق
بين اعضاي شورا اختلاف افتاد. شوروي خواستار رسيدگي
شوراي امنيت به مساله جنگ شد
ولي ساير اعضا تنها به ارسال پيامهايي به
ايران و عراق جهت پايان دادن به جنگ بسنده كردند و بدون درنظر گرفتن
نقش سازمان ملل در مورد خاتمه دادن به منازعات
از دو كشور درگير
خواستند تا دستور يك آتش بس فوري را صادر كنند
و اين در حالي است كه
پيشروي نيروهاي عراقي در داخل خاك ايران
همچنان ادامه دارد.
*****
از زاويه اي ديگر
نگاهي متفاوت به دفاع مقدس
|
بخش سوم ث حسن طاهردل
ويژگي هاي عمليات ثامن الائمه
عمليات ثامن الائمه كه با رمز « يا علي بن ابيطالب » به مورد اجرا گذاشته
شد به دليل ويژگي هاي تقريبا منحصر به فردش قابل تعمق است . اهم اين
ويژگي ها عبارت بودند از :
1 ـ اين عمليات تقريبا نخستين عمليات تهاجمي گسترده ارتش و سپاه اسلام
بود كه با دستيابي به توفيق كامل منجر به آزادسازي بخش وسيعي از
سرزمين هاي ميهن اسلامي گرديد و در اين عمليات آبادان از محاصره خارج
شد. اين در حالي بود كه به دليل موج ترورها و عمق بحران هاي ساخته دست
دشمنان داخلي و خارجي
بوق هاي استكباري خبر از ناتواني نظامي و
ضعف روحيه نيروهاي ايراني و سقوط قريب الوقوع جمهوري اسلامي
مي دادند.
2 ـ عمليات مذكور در واقع تحقق و اجراي فرمان امام خميني (ره ) به
عنوان فرمانده كل قوا بود مبني بر اينكه : « حصر آبادان بايد شكسته شود » .
3 ـ اين عمليات پيروز و غرورآفرين نخستين عملياتي بود كه پس از فرار
بني صدر (كه همواره سعي داشت بخش هاي مختلف واحدهاي نظامي اعم از
ارتش
سپاه و نيروهاي بسيجي مردمي را متفرق و در مقابل يكديگر قرار
دهد) با هماهنگي و همدلي كامل ارتش جمهوري اسلامي
سپاه پاسداران
انقلاب اسلامي و نيروهاي بسيج مردمي با موفقيت به انجام رسيد و الگويي
براي عمليات تهاجمي بعدي قرار گرفت .
4 ـ اين عمليات پس از موج ناآرامي ها و ترورها (كه اوج آن در دو فاجعه
جانگداز هفتم تير و هشتم شهريور تجلي يافته بود) خبر از انسجام
وحدت
و استحكام موجود فيمابين مردم و مسئولين مي داد و اين در حالي بود كه
هنوز دولت انتقالي زمام امور را در دست داشت و كشور فاقد رئيس جمهور
و ساختار سياسي تثبيت شده بود و در متن اين آشفتگي ها قرار بود چند روز
بعد انتخابات رياست جمهوري برگزار شود.
5 ـ همزمان با نبرد رزمندگان اسلام در جبهه ها در همان روز (پنجم
مهرماه 1360 ) منافقين در تهران دست به حركتي مذبوحانه و در عين حال
وحشيانه زدند و با انجام جنگ مسلحانه نسبتا گسترده مردم مسلمان و مومن
را به خاك و خون كشيدند. مركز اين عمليات كه در حوالي خيابان هاي ولي
عصر(عج ) و طالقاني (يكي از شلوغ ترين خيابان هاي تهران ) بود
با هشياري
و سرعت عمل نيروهاي كميته انقلاب اسلامي (كه هنوز فعال بودند) و
همياري نيروهاي مردمي در كمترين زمان ممكن مهار شد و تعداد زيادي از
مهاجمين به هلاكت رسيدند و جمعي نيز دستگير شدند كه در اسرع وقت
توسط دادگاههاي انقلاب اسلامي محاكمه و به مجازات اعمال خود
رسيدند.
قابل ذكر است كه پس ازعمليات موفقيت آميز مذكور و در بازگشت از
منطقه عملياتي در هفتم مهرماه جمعي از فرماندهان ارشد نظامي از جمله
شهيد فلاحي
شهيد فكوري
شهيد كلاهدوز و شهيد نامجو در سانحه
سقوط هواپيما به شهادت رسيدند و همزمان در مشهد مقدس شهيد
هاشمي نژاد روحاني مبارز و با نفوذ منطقه به دست منافقين ترور شد و به
شهادت رسيد.
به رغم تمامي تلخي ها و شيريني ها
اما نتيجه نهايي بسيار شيرين و
افتخار آميز بود.
علاوه بر توفيق چشمگير نظامي و پيروزي كامل عمليات و كشته و
زخمي و اسير شدن هزاران نفر از مزدوران عراقي و انهدام ماشين نظامي
صداميان در منطقه و سالم به غنيمت گرفتن تعداد قابل توجهي از ادوات
جنگي دشمن توسط رزمندگان اسلام
حاصل و نتيجه ايثار رزمندگان تنها
در گستره نظامي محدود نماند و آثار سياسي آن به ويژه در سطح جهاني
موجب تغيير لحن و برخورد توام با احتياط رسانه ها و سياستمداران در
اظهارنظر نسبت به نظام جمهوري اسلامي گرديد.
عمليات ثامن الائمه در حالي به پيروزي رسيد كه تحريم اقتصادي و
نظامي با شدت هر چه بيشتر ادامه داشت و جمهوري اسلامي براي تامين
ابتدايي ترين نيازهاي خود با مشكل مواجه بود. در محاسبات دشمن نه تنها
حمله تهاجمي محلي از اعراب نداشت . بلكه تضعيف نيروهاي تدافعي و
زمينگير شدن آنها به شدت تبليغ مي شد.
اما در همين حال در بين رزمندگان اسلام زمزمه هايي (ابتدا به صورت
طنز و شوخي ) آغاز شد كه بعدها (با توجه به موفقيت هاي گسترده نظامي در
قالب حملات پي در پي و كوبنده ) به صورت يك فرهنگ تثبيت شد و آن اين
بود كه بايد بخشي از نيازهاي نظامي را از طريق خود دشمن تامين كنند و اين
در واقع ديگر طنز و شوخي نبود. بسياري از ادوات نظامي كه توسط
رزمندگان اسلام سالم از دشمن به غنيمت گرفته مي شد
مجددا در صحنه
نبرد (و البته اين بار در لشكر اسلام ) به كار گرفته مي شد.
ثبات سياسي و تغيير معادلات
با انجام موفقيت آميز انتخابات رياست جمهوري و حضور گسترده ملت
شريف و هميشه در صحنه در دهم مهر ماه 1360 حضرت آيت الله خامنه اي
به رياست جمهوري برگزيده شدند و اين در حالي بود كه خود ايشان نيز در
ششم تير ماه (يك روز قبل از فاجعه هفتم تير) در حال سخنراني در مسجد
ابوذر تهران هدف ترور منافقين قرار گرفتند و در واقع دوران نقاهت را
مي گذراندند. اما اراده الهي بر اين بود كه معظم له علاوه بر دو دوره رياست
جمهوري
خلف صالح بنيانگزار جمهوري اسلامي باشند و همچنان سكان
كشتي جمهوري اسلامي را در كف با كفايت داشته باشند.
بهر حال با انتخاب حضرت آيت الله خامنه اي و تنفيذ حكم رياست
جمهوري توسط بنيانگزار جمهوري اسلامي ايران
دولت با نخست وزيري
مهندس ميرحسين موسوي تشكيل گرديد و كابينه از مجلس شوراي اسلامي
راي اعتماد گرفت و سرانجام پس از گذر از بحران
دولت با ثبات با رياست
جمهوري حضرت آيت الله خامنه اي و نخست وزيري مهندس موسوي براي
دو دوره و جمعا هشت سال زمام امور را در كشور به دست گرفت و در تاريخ
دولت هاي پس از پيروزي انقلاب اسلامي به عنوان دولت « دفاع مقدس » در
سال هاي آتش و خون و سال هاي مقاومت و ايثار ثبت گرديد.
اگرچه بحران فروكش كرده بود. اما توطئه ها همچنان ادامه داشت و در
شكل هاي پيچيده تري بروز مي كرد. پس از عمليات ثامن الائمه دفاع مقدس
وارد مرحله جديدي گرديد . (1 ) ترورها كم و بيش ادامه داشت . اما با هشياري
نيروهاي امنيتي و تار و مار منافقين و فرار آنها به دامان اربابانشان از شدت
آنها كاسته و پس از كمتر از يكسال كاملا مهار شد.
اگرچه دولت با ثبات تشكيل گرديد و ترورها كاملا مهار شده بود. اما
ابعاد گسترده تهاجمات و توطئه در زمينه هاي مختلف نظامي
سياسي
اقتصادي و..... ادامه داشت بررسي ابعاد رنگارنگ اين توطئه ها خود
پژوهشي مستقل را طلب مي كند و ذكر آنها از مصاديق بارز « مثنوي هفتاد من
كاغذ » است و در سطور آينده صرفا با توجه به اهداف نوشتار مقاطع و
فرازهايي از آن مورد بررسي قرار مي گيرد.
تداوم حركت رزمندگان
با موفقيت كامل عمليات ثامن الائمه
اين حركت تهاجمي در قالب يك
سري عمليات ادامه پيدا كرد . عمليات طريق القدس در هفتم آذر ماه 1360
در سالگرد حمله ناوچه پيكان (روز نيروي دريايي جمهوري اسلامي ) كه
براي هميشه نيروي دريايي دشمن را از كار انداخته بود نيز با توفيق كامل و
دستيابي به اهداف مورد نظر به فتح بستان انجاميد.
در دوم فروردين ماه 1361 در حاليكه بسياري در انديشه برگزاري سنتي
مراسم عيد نوروز بودند
رزمندگان اسلام با عملياتي گسترده تر از پيش
موسوم به « فتح المبين » با موفقيت كامل
وسعت گسترده اي از خاك ميهن
اسلامي را از چنگال دشمن آزاد كردند و دشمن بعثي را به عقب راندند.
و سرانجام فصلي جديد و ماندني در تاريخ دفاع مقدس به ثبت رسيد.
رزمندگان اسلام مركب از ارتش
سپاه و بسيج نيروهاي مردمي با برنامه ريزي
دقيق و فرماندهي منسجم عمليات گسترده اي را به اجرا گذاشتند كه
سردرگمي دشمن و شگفتي كارشناسان نظامي جهان را برانگيخت . عمليات
« الي بيت المقدس » با موفقيت به اجرا درآمد و در سوم خرداد ماه 1361
خرمشهر آزاد گرديد. « خونين شهر » كه از نخستين روزهاي تجاوز دشمن در
اشغال ارتش متجاوز قرار گرفته بود به دامان ميهن اسلامي بازگشت و دوباره
« خرمشهر » شد.
امام خميني (ره ) در پيامي خطاب به رزمندگان اسلام ضمن اينكه اعلام
داشتند كه : « بر دست و بازوي شما رزمندگان اسلام بوسه مي زنم »
تاكيد
كردند كه : « خرمشهر را خدا آزاد كرد » و اين پيام موضع يك رهبر الهي را كه
جز خدا نمي بيند و جز خدا نمي خواهد و جز خدا هيچ قدرتي را غافل و
موثر در امور نمي داند يك بار ديگر به نمايش گذاشت .
در مقابل صدام متجاوز كه سرمست از غرور و دلخوش به استحكامات و
ماشين جنگي اهدايي اربابان
مبتكرانه مدعي شده بود كه اگر رزمندگان
ايراني موفق به شكست محاصره خرمشهر شوند
كليد بصره را تحويل
خواهد داد
سرافكنده و سردرگم مفري براي توجيه شكست ارتش تا دندان
مسلح خود جستجو مي كرد.
دستاورد عمليات بيت المقدس علاوه بر آزادي خرمشهر هلاكت هزاران
نفر از نيروهاي به اصطلاح زبده بعثي
اسارت حدود 19000 نفر از نيروهاي
دشمن
به غنيمت گرفته شدن صدها دستگاه تانك و نفربر و حجم وسيعي از
ابزار
سلاح ها و ادوات جنگي دشمن به دست پر توان رزمندگان اسلام بود.
با اعلام خبر آزادي خرمشهر از راديوي جمهوري اسلامي
موجي از
شادي سراسر كشور را فراگرفت . مردم براي شكرگزاري به درگاه خداي قادر
متعال و دعا براي رزمندگان اسلام به مساجد مي رفتند و در خيابان ها به
تظاهرات توام با شادي مي پرداختند و گل و شيريني توزيع مي كردند. اما همه
دستاوردهاي رزمندگان خداجو و ايثارگر به موارد فوق محدود
نمي شد.....
| | |