به مناسبت مبعث حضرت رسول اكرم (ص )
اشاره
هر جامعه نياز به الگويي دارد كه شناخت آن ضروري و لازم است ,
قرآن كريم برترين الگوي جامعه اسلامي را پيامبراكرم (ص ) معرفي كرده
است , حضرت علي (ع ) در خطبه هايي كه در نهج البلاغه آمده , سيمايي
از حضرت محمد(ص ) را ارائه كرده است .
حضرت محمد(ص ) در هفدهم ربيع الاول سال عام الفيل پا به
عرصه وجود گذاشت در حالي كه پدر را قبل از ولادت از دست داده
بود.
اين حادثه , بزرگترين حادثه تاريخ بشري محسوب مي شود , دليل
آن نيز حوادثي است كه بدنبال حادثه ولادت آن حضرت اتفاق افتاد.
با ولادت آن بزرگمرد عالم هستي , تمام بتهاي عالم سرنگون شده ,
طاق كسري به لرزه افتاده , درياچه ساوه كه سالها مورد پرستش قرار
مي گرفت به زمين فرورفته و خشكيد و آتشكده فارس كه هزار سال
خاموش نشده بود در آن شب به خاموشي گرائيد , دانش كاهنان زائل شد
و سحر ساحران بر باد رفت .
اين همه نشان از عظمت شخصيتي دارد كه در چنين روزي به دنيا
آمده است , لذا جا دارد جامعه اسلامي بيش از پيش با شخصيت او آشنا
شده و خصلت هاي آن حضرت را الگو و سرمشق قرار دهند.
ضرورت شناخت آن حضرت
هر جامعه نياز به الگو دارد كه شناخت آن ضروري و لازم است ,
قرآن كريم برترين الگوي جامعه اسلامي را پيامبر اكرم (ص ) مي داند
آنجا كه مي فرمايد : « ولكم في رسول الله اسوه حسنه ...; مسلما براي شما
در زندگي رسول خدا سرمشق نيكويي بود , براي آنها كه اميد به رحمت
خدا و روز رستاخيز دارند و خدا را بسيار ياد مي كنند. »
بنابراين در هر زمان بايد با توجه به نيازهاي ضروري جامعه , ابعاد
شخصيتي حضرت ختمي مرتبت مورد بررسي قرار گرفته و به جامعه
عرضه شود.
به گزارش پايگاه پيامبر اعظم (ص ) , حضرت علي (ع ) نيز بر اين امر
تاكيد دارد آنجا كه مي فرمايد : « و لقد كان في رسول الله (ص ) كاف لك
في الاسوه , و دليل لك علي ذم الدنيا و عيبها و كثره مخازيها و مساويها
اذ قبضت عنه اطرافها و وطئت لغره اكنافها و فطم عن رضاعهالله » براي
تو كافي است كه راه و رسم زندگي پيامبر اسلام (ص ) را اطاعت نمايي ,
تا رهنماي خوبي براي تو در شناخت بدي ها و عيب هاي دنيا و
رسوايي ها و زشتي هاي آن باشد , چه اينكه دنيا از هر سو بر پيامبر(ص )
باز داشته و براي غير او گسترانده شد , از پستان دنيا شير نخورد , و از
زيورهاي آن فاصله گرفت .
در ادامه همين خطبه درباره اسوه بودن آن حضرت و لزوم اقتدا به او
مي فرمايد : « فتاس بنبيك الاطيب الاطهر(ص ) فان فيه اسوه لمن تاسي
و عزا لمن تعزي و احب العباد الي الله المتاسي بنبيه و المقتص لاثره ;
پس به پيامبر پاكيزه و پاكت اقتدا كن , كه در (راه و رسم ) او الگويي
است براي الگو طلبان و مايه فخر و بزرگي است براي كسي كه خواهان
بزرگواري باشد.
محبوب ترين بنده نزد خدا كسي است كه از پيامبرش پيروي كند و
گام بر جايگاه قدم او نهد و راز الگو بودن حضرت نيز اصالت و جامعيت
اوصاف آن حضرت است , در اينباره اميرمومنان (ع ) مي فرمايد : « ...تا
اينكه كرامت اعزام نبوت از طرف خداي سبحان به حضرت محمد(ص )
رسيد , نهاد اصلي وجود او را از بهترين معادن استخراج كرد , نهال
وجود او را در اصيل ترين و عزيزترين سرزمين ها (و خانواده ها) كاشت
و آبياري نمود. او را از همان درختي كه ديگر پيامبران و منتخبان خود را
از آن آفريد بوجود آورد... در حرم امن الهي روييد و در آغوش خانواده
اي كريم بزرگ شد , شاخه هاي بلند آن سر به آسمان كشيده كه دست
كسي به ميوه آن نمي رسيد. پس پيامبر(ص ) پيشواي پرهيزكاران و
وسيله بينايي هدايت خواهان است , چراغي با نور درخشان و ستاره اي
فروزان , و شعله اي با برق هاي خيره كننده و تابان است , راه و رسم او با
اعتدال و روش زندگي او صحيح و پايدار , سخنانش روشنگر حق و
باطل و حكم او عادلانه است ... »
شناخت آن حضرت و الگوپذيري از روش و زندگي او نه تنها آثار
گرانبهاي دنيوي و آخرتي دارد , بلكه پاداش بيكران الهي را نيز در
پي دارد , چنانكه حضرت علي (ع ) مي فرمايد : پس براستي كسي كه در
بستر خويش با شناخت خدا و پيامبر(ص ) و اهل بيت آن حضرت بميرد ,
شهيد از دنيا رفته و پاداش او بر خداست و ثواب اعمال نيكويي را كه
قصد انجامش را داشته خواهد برد. »
با توجه به ضرورت شناخت اوصاف آن حضرت و الگوپذيري از
آن , به گوشه هايي از اوصاف و ويژگيهاي آن حضرت از ديدگاه
نهج البلاغه اشاره مي شود :
زهد و پارسائي حضرت :
زاهد واقعي كسي است كه توجهش از ماديات دنيا به عنوان كمال
مطلوب و برترين خواسته عبور كرده متوجه مسائل اخروي و يا فضائل
اخلاقي و معارف معنوي شده است .
زهد و پارسائي پيامبر اكرم از چنين زهدي بوده است , چنانكه
علي (ع ) مي فرمايد : نبي اكرم (ص ) دنيا را كوچك و در چشم ديگران آن
را ناچيز جلوه داد تا مردم بدنبال زهد واقعي باشند و لذا آن را خوار
مي شمرد و نزد ديگران (نيز) خوار و بي مقدار معرفي فرمود و آن را براي
ناچيز بودنش به ديگران بخشيد. پس پيامبر اكرم از دل و جان به دنيا
پشت كرد , و ياد آن را در دلش ميراند.
در بخش ديگر اميرمومنان درباره زهد آن حضرت چنين مي گويد :
« پيامبر(ص ) از دنيا چندان نخورد كه دهان را پر كند و به دنيا با گوشه
چشم نگريست . دو پهلويش از تمام مردم فرورفته تر و شكمش از همه
خالي تر بود , دنيا را به او نشان دادند ولي او نپذيرفت , و چون دانست
خدا چيزي را دشمن مي دارد , آن را دشمن داشت و چيزي را كه خدا
خوار شمرده , آن را خوار انگاشت , و چيزي را كه خدا كوچك شمرده
كوچك و ناچيز مي دانست (اين يعني بي ميلي به دنيا به دليل قرب الهي
و محبت به او).
ويژگيهاي اخلاقي آن حضرت :
قرآن كريم از ميان تمام اوصاف آن حضرت , وي را به اخلاق
نيكويش تحسين مي كند آنجا كه مي فرمايد : « و نك لعلي خلق عظيم ; و
يقينا تو داراي اخلاق عظيم و برجسته اي هستي » و اساسا خود آن
حضرت بر اين باور بود كه فلسفه بعثت براي تكميل مكارم اخلاق بود و
لذا مي فرمود : « انما بعثت لاتمم مكارم الاخلاق ; همانا من براي به سامان
رساندن فضائل اخلاقي مبعوث شده ام . »
اينها نشان از عظمت و ارزش اخلاق و همين طور والائي و برتري
آن حضرت دارد به نمونه هايي از اخلاقيات آن حضرت اشاره مي شود :
نرم خويي و مهرباني :
از ديدگاه قرآن شاخص ترين ويژگي اخلاقي آن حضرت اخلاق زيبا
و برخورد شفقت آميز آن حضرت با ديگران بود. آن پيامبر رحمه
للعالمين با داشتن اين خصلت ستودني دلهاي بسياري را به خود شيفته
ساخته و به راه راست هدايت نمود در حالي كه هيچ قدرتي توان انجام
چنين كار شگرفي را نداشت , خداوند متعال در اين زمينه مي فرمايد :
« فبما رحمه من الله لنت لهم ولو كنت فظا غليظ القلب لانفضوا من
حولك ; پس به بركت رحمت الهي (در برخورد) با مردم نرم و مهربان
شدي و اگر خشن و سنگدل بودي , از اطراف تو پراكنده مي شدند. »
و علي (ع ) درباره اخلاق آن حضرت و نرمخويي و مهرباني او چنين
مي گويد : پيامبر اكرم سخاوتمندترين مردم , شجاعترين آنها ,
راستگوترين آنها و وفادارترين انسان نسبت به وعده , نرمترين (انسان )
از نظر خوي و كريمترين مردم در برخورد و معاشرت بود , هركس در
ابتدا او را مي ديد از او دوري مي كرد (ولي ) هركس با او همراه مي شد و
او را مي شناخت به او علاقمند مي شد و سخت به او محبت مي ورزيد ,
بگونه اي كه مثل او قبل از آن و بعد از آن نديده بود. »
دلسوزي و خيرخواهي :
از ديگر خصوصيات آن حضرت دلسوزي و خيرخواهي و علاقه به
انجام وظيفه بود , اين ويژگي در رهبران الهي و پيشوايان جامعه از
اهميت ويژه اي برخوردار است , قرآن مجيد پيامبر گرامي اسلام را با اين
خصلت پسنديده معرفي مي كند آنجا كه مي فرمايد : « لقد جاكم رسول
من انفسكم عزيز عبليه ما عنتم حريص عليكم بالمومنين رئوف رحيم ;
همانا فرستاده اي از خود شما به سويتان آمد كه رنجهاي شما بر او
سخت است و اصرار بر هدايت و راهنمايي شما دارد و نسبت به مومنان
دلسوز و مهربان است .
عزت جهاني يافتن مسلمانان :
امير مومنان در اين زمينه مي فرمايد : « مردم ! از سر نعمت بعثت
پيامبر و لطف خداوند بزرگ به مقامي رسيده ايد كه حتي كنيزان شما را
گرامي مي دارند و به همسايگان شما محبت مي كنند , كساني براي شما
احترام قائلند كه شما از آنها برتري نداشته و بر آنها حقي نداريد ,
كساني از شما مي ترسند كه نه ترس از حكومت شما دارند و نه شما بر
آنها حكومتي داريد. »
در بخشي از خطبه 96 حضرت علي (ع ) چنين فرمود : « قرارگاه
پيامبر بهترين قرارگاه و محل پرورش و خاندان او شريف ترين پايگاه
است . در معدن بزرگواري و گاهواره سلامت رشد كرد , دل هاي
نيكوكاران شيفته او گشته , توجه ديده ها به سوي اوست . خدا به بركت
وجود او كينه ها را دفن و آتش دشمني را خاموش كرد. با (وجود مبارك )
او ميان دلها الفت و مهرباني ايجاد كرد و نزديكاني را از هم دور ساخت ,
انسان هاي خوار و ذليل و محروم در پرتو (ايمان به ) او عزت يافتند , و
عزيزاني خودسر (بر اثر كفر او) ذليل شدند , گفتار او روشنگر واقعيت ها
و سكوت او زباني گويا بود. »
منبع : خبرگزاري مهر
هر جامعه نياز به الگو دارد كه شناخت آن ضروري و لازم است , قرآن كريم
برترين الگوي جامعه اسلامي را پيامبر اكرم (ص ) مي داند
محبوب ترين بنده خدا كسي است كه از پيامبرش پيروي كند و گام بر جايگاه
قدم او نهد و راز الگو بودن حضرت محمد(ص ) نيز اصالت و جامعيت اوصاف
آن حضرت است
|
داستانهايي از فضائل و سيره فردي امام علي (ع )
|
بخش چهارم
12 ـ علا بن زياد حارثي از ياران امام صلوات الله عليه بود كه در جنگ
بصره زخمي شد , امام براي عيادت او به خانه اش رفت , و از ديدن وسعت
خانه اش در شگفت شد , فرمود : اين خانه به اين وسعت را در دنيا چه
مي كني ! تو كه در آخرت به آن بيشتر نياز داري !! , بعد فرمود : مي تواني اين
خانه را پلي قرار بدهي براي رسيدن به آخرت , بدينسان كه در آن از ميهمانان
پذيرائي كني . در آن صله ارحام بجاي آوري , تا حقوق واجب و مستحب از
آن به محلهاي خود برسد , در اين صورت با اين خانه به آخرت رسيده اي ـ
اگر آنچه را كه خدا داده در آنكه خدا فرموده مصرف كني براي تو ضرري
نيست .ـ علابن زياد گفت : يا اميرالمومنين از برادرم عاصم بن زياد بر تو
شكايت مي كنم , فرمود : چه شكايتي عرض كرد : عبائي پوشيده و كار عبادت
و رهبانيت پيشه كرده و دست از كار دنيا كشيده است , امام فرمود : او را پيش
من بياوريد. چون عاصم آمد , حضرت به او فرمود : اي دشمن نفس خود ,
شيطان خبيث تو را هدف گرفته و اغفال كرده است آيا به خانواده و فرزندت
رحم نمي كني !! مي پنداري كه خدا پاكيزه ها را بر تو حلال كرده اما خوش
ندارد تو از آنها بهره گيري ! تو پيش خدا پائين تر از اين مقامي ـ آن مال
اوليا الله است ـ. عاصم گفت : يا اميرالمومنين خودت نيز مانند من هستي
با اين لباس خشن كه مي پوشي و با اين طعام خشك و بي خورش كه
مي خوري , امام صلوات الله عليه فرمود : واي بر تو , من مانند تو نيستم ,
خداوند بر پيشوايان عادل واجب كرده كه خود را با ضعيفان در زندگي برابر
كنند تا فقرا را فقرشان به طغيان وادار نكند. « قال : وب ي²حك لسةت ب كابنت , ان
الله فرض ب علي ائمه العدل ان يقدروا انفسهم ببضبعبفه غ الناس كيلا يبتبيغ ب بالفقير
فقره » .12 در پايان اين سخن به دو نكته اشاره مي شود يكي زهد مافوق آن
بزرگوار صلوات الله عليه است كه در اين ميدان يكه تاز و تنها فرد بود , ظاهرا
عمربن عبدالعزيز گفته است : علي بن ابيطالب گذشتگان را بي آبرو و بي
موقعيت كرد و باعث زحمت آيندگان گرديد , يعني : مولا صلوات الله عليه
چنان رقم را در عبوديت و عدالت و زهد و تقوي بالاتر زد كه خلفاي گذشته
را در نزد مردم بي موقعيت نمود , مردم گفتند : عدالت و تقوي يعني : اين .
خلفاي آينده نيز هر چه خواستند نتوانستند راه او را بروند به زحمت افتاده
و در نزد مردم موقعيت پيدا نكردند.
ديگر آنكه : تقوي وزهد و عبادت در رهبانيت و تارك دنيا بودن نيست بلكه
بايد در كارهاي اجتماعي و روز مره جامعه وارد شد و در نفع و ضرر مردم
شركت نمود.
روي موج خبر
200 مقاله پيرامون نهج البلاغه در مدرسه علميه امام محمدباقر
ارائه شد
|
بخش تحقيقات از بخش هاي فعال مدرسه علميه امام محمد باقر است
كه در سال تحصيلي گذشته بيش از 200 پروژه تحقيقي پيرامون نهج البلاغه
به واحد تحقيقات اين مدرسه ارائه شده است .
به گزارش خبرگزاري مهر , حجت الاسلام سيد « محمد صادق حجازي »
مدير مدرسه امام محمدباقر(ع ) با بيان اين خبر افزود : اين مدرسه در سال
تحصيلي گذشته جمعا پذيراي 330 طلبه در پايه هاي 4 , 5 و 6 بود و در سال
جاري نيز 250 نفر پذيرش خواهد داشت .
وي افزود : كتابخانه اين مدرسه با ظرفيت 7 هزار جلد كتاب و سالن
مطالعه با گنجايش 120 نفر به طلاب و ساير اقشار مردم خدمات لازم را
ارائه مي دهد , همچنين بانك نوار با 3 هزار و 500 كاست در زمينه هاي
مختلف در خدمت دانش پژوهان علوم ديني است .
مدير مدرسه امام محمدباقر(ع ) بااشاره به نقش فرهنگي و اجتماعي
طلاب گفت : اولين رسالت طلبه , افزايش توان علمي در عرصه هاي مختلف
فقهي , سياسي , اجتماعي و... است و نبايد فراموش كرد كه روحانيون
همواره در اين گونه امور پيشگام بوده اند و اين امر وظيفه طلاب را سنگين تر
مي كند.
|
|
|