روزنامه جمهوري اسلامي 02/03/1385 صفحه گزارش
سردرگمي بازنشستگان در وادي وعده هاي خوبان




مجيد زندي
آخرين روزي كه قرار بود به اداره محل خدمت خود برود يكي از عجيب ترين روزهاي زندگي اش محسوب مي شد. اداره و همكاران هم برايش جشن مختصري گرفتند و پس از مراسم او را بدرقه كردند. اتفاقا تا آن روز خودش هم به بازنشستگي علاقمند بود زيرا پس از 30 سال كار و تلاش حسابي خسته و فرسوده شده بود اما به محض اينكه از پله هاي اداره پايين آمد « حسن غربت » در دلش زنده شد و احساس كرد دوران تنهايي اش آغاز شده و بدتر از آن هم « پير » شده است .
او تا زمانيكه كار مي كرد مي توانست حداقل از حضور در ميان همكاران جوان خود سرزندگي را هم تجربه كند.... چند ماه پس از بازنشستگي وقتي متوجه دريافت حقوق 120 هزارتوماني خود شد خود را مجبور ساخت به جستجوي شغلي جديد برود زيرا گذران زندگي و هزينه هاي فراوان آن با درآمد حقوق بسيار اندك بازنشستگي ممكن نبود اما آنچه او را بيشتر ناراحت مي كرد حرف هايي بود كه درباره ميزان دريافتي بازنشستگان از راديو تلويزيون مي شنيد و مي ديد آنچه را كه مي گويند با آنچه را كه واقعيت دارد متفاوت است دوباره همانند جواني بيكار پي كار گشت و سفارش پشت سفارش تا اينكه مجبور شد دوباره پشت ميز دفتر ثبت اسناد بنشيند.
مفهوم بازنشسته در كشور ما امروزه داراي مفاهيم و معاني گسترده اي شده كه هر سازمان يا اداره خاصي مفهوم باب ميل خود را انتخاب و براي بازنشستگان اعلام مي كند. به عنوان نمونه مي توان از واژه هاي پيشكسوت , صاحبنظر , با منزلت , با تجربه , خردمند و... نام برد اما وقتي با خود اين افراد روبرو مي شويم نظرات تغيير مي كند زيرا آنها بر اين باورند كه اين واژه ها فقط در حد حرف و دلخوشي بازنشستگان مطرح مي شود و وقتي مرحله عمل مي رسد پاي وزارتخانه ها و سازمانهاي عريض و طويل مي لنگد و در عمل بازنشسته ها افرادي « به درد نخور » و « از كار افتاده » مي شوند.
اين دوران اتفاقا دوراني است كه افراد بيش از گذشته نيازمند شان و منزلت و احترام هستند زيرا اگر در اين دوران افراد بازنشسته نيازمند دست فرزندان شوند بسيار احساس سرشكستگي مي كنند و همين احساس باعث سرخوردگي و افت روحي و رواني افرادي مي شود كه عمري را در راه خدمت به كشور و مصالح ملي صرف كرده اند اما دريغ از بازيابي شان و مقام گذشته .
اين انسانها هم اكنون با هر برنامه ريزي غلط و يكجانبه اي كه از سوي دولت يا سازمانهاي حمايتي همراه شود به شدت آسيب مي بينند زيرا دوره بازنشستگي علاوه بر استراحت جسمي نيازمند استراحت روحي و رواني هم هست كه متاسفانه در كشور ما به آن توجه نمي شود و يا اگر هست بسيار كم و ناقص اعمال مي شود.
ماهها و روزهاي اخير هم بازنشستگان يا به تعبير ديگر از « كار براي بازنشستگان » بسيار سخن گفته شده زيرا تبليغات براي اعطاي وام 10 ميليون توماني خريد مسكن . وام سه ميليون توماني اجاره مسكن , افزايش ميانگين حقوق بازنشستگان بيشتر از 200 هزار تومان اعطاي پاداش و بن و ... همه و همه به صورت پياپي در گوش و ذهن بازنشستگان و حسن ساير افراد جامعه خوانده مي شود.
اين قول و قرارها علاوه بر ايجاد تورم در سطح جامعه انتظارات جديدي هم ايجاد مي كند كه در نهايت چيزي از بار مشكلات بازنشستگان و حتي عموم مردم كم نميكند.
آقاي مصطفي بجاني كه حدود 6 سال پيش بازنشسته شده و هم اكنون در خانه اي استيجاري زندگي مي كند در گفت و گو با گزارشگر ما مي گويد : از قول و قرارهاي پي در پي دولت براي حمايت از بازنشستگان خسته شديم . از طرفي به ما مي گويند و از رسانه ها هم اعلام مي كنند كه به بازنشسته ها 3 ميليون تومان وام وديعه مسكن مي دهند وقتي مراجعه مي كنيم مي گويند چرا آمده ايد اين يك حرف بود و تا عمل فاصله بسيار دارد چون بانك مسكن معتقد است دولت يك چيزي اعلام كرده ممكن است پشيمان شود.
اين بازنشستگان دانشگاه شهيد بهشتي معتقد است : وقتي به مامور صدور اين فرمها مي گوئيم در چنين حالتي چه بر سرما خواهد آمد مي گويند : « هيچ ! اگر نامه هاي شما به سازمان بازنشستگي باز گردد ما هم آن را پاره مي كنيم . » ما نمي دانيم اين چه رفتاري است كه با بازنشستگان دارند.
وي درباره افزايش حقوق بازنشستگان هم گفت : اين هم يك بازي ديگر است كه در آوردند در حاليكه رسما اعلام ميكنند از فروردين حقوق ها اضافه مي شود اما نه تنها فروردين ماه را پرداخت نكردند كه در ارديبهشت هم خبري نشد حالا به ما مي گويند قرار است به صورت معوقه در خرداد ماه پرداخت كنند.
وي افزود : اين شرايط در حالي براي بازنشستگان پيش مي آيد كه حقوق كارمندان رسمي دولت از ابتداي سال افزايش يافته و اعمال هم شده است ولي چون زور بازنشستگان مظلوم به هيچكس نمي رسد آنها هر بلايي كه بخواهند سرما مردان و زنان سالمند در مي آورند.
آقاي بجاني افزود : پس از 30 سال خدمت به محيط علمي و فرهنگي كشور هم اكنون تنها 117 هزار تومان حقوق مي گيرم كه با پرداخت بخشي از آن به عنوان اجاره بها در بدترين شرايط زندگي ميكنم .
وي كه آخرين فيش حقوق خود را هم در دست داشت مي گفت : اين 117 هزار تومان را به كجاي زندگي خود بزنيم در حاليكه در اين سن پيري و بيماري نمي توانم در جاي ديگر به كار مشغول باشم .
آقاي محمودي از بازنشستگان وزارت مسكن هم در گفت وگو با گزارشگر ما مشكل عمده بازنشستگان را بي پولي و گرفتاريهاي ناشي از آن مطرح كرد و افزود : سئوال من از شما اين است كه آيا مي توان با 150 هزار تومان زندگي كرد و مشكلات را تحمل نمود.
وي ادارات بازنشستگي را به اداره اموات تشبيه كرد و افزود : 30 سال كار و تلاش و فعاليت براي دولت آخر و عاقبت ما را به اين روز انداخت كه نه مي توانيم به مسافرتي برويم نه كربلا و مكه اي براي ما مانده و نه زن و بچه از ما راضي است و تنها مجبوريم بنشينيم و افسوس بخوريم .
وي گفت : آن دوران بخاطر زن و بچه ها نمي توانستيم جايي برويم حالا هم بخاطر بي پولي و مشكلات زندگي چاره اي جز خانه نشيني و پارك نشيني نداريم .
آقاي محمودي با آهي سرد ادامه داد : متاسفانه در كشور ما بازنشستگان را افرادي رو به موت فرض مي كنند و در برنامه ريزي و بودجه هم در آخرين مرحله قرار دارند.
خانم سجادي بازنشسته ديگري است كه از بومهن براي دريافت فرم وام اجاره مسكن به تهران آمده است او مي گويد باور كنيد از ساعت 7,5 از بومهن راه افتادم و ساعت 10 به تهران رسيدم در حاليكه اينجا به ما ميگويند ما فقط فرم مي دهيم و كار ديگري نمي توانيم انجام دهيم .
وي كه اجاره نامه منزل خود را هم آورده بود مي گويد : من با پا و سر عمل كرده براي دريافت وام خود را به تهران رساندم و آنها مي گويند از 750 هزار بازنشسته كشوري به قيد قرعه تنها به 1000 نفر وام پرداخت ميشود . دو درصد جمعيتي كه ثبت نام مي كنند مي توانند به وامي برسند كه هنوز هم معلوم نيست آيا بدهند يا نه !
وي گفت : بازنشسته ها روزگار سختي را مي گذرانند و امروز كه براي دريافت وام آمده ايم مي گويند شما برويد ما پس از سه ماه اسامي برندگان وام مسكن را در روزنامه ها اعلام مي كنيم آيا اينگونه مي خواهند قدردان تلاش هاي بازنشسته ها باشند.
وي گفت : در سن پيري آدم نبايد نيازمند باشد و اگر افراد بازنشسته خودشان براي خود صندوق قرض الحسنه درست مي كردند زودتر به وام مي رسيدند تا اينكه منتظر برنامه هاي دولت بمانند.
آقاي غلامي از ديگر بازنشستگان كشورمان با اعلام اينكه دوران سختي را در زندگي مي گذراند و هنوز هم مستاجر است مي گويد : شما را به خدا بگوييد آيا ما با حقوق 120 هزار تومان مي توانيم زندگي خود را بگذرانيم در حاليكه من ماهي 300 هزار تومان به طور متوسط كرايه خانه مي دهم .
وي افزود : به همين دليل مجبورم با اين سن و سال از تفريح و استراحت خود و زن و بچه ام بزنم و در جاي ديگري مثل بنگاه معاملات ملكي كار كنم و با پاي پياده مردم را براي بازديد آپارتمان ها يا منازل خريد و فروش شده راهنمايي كنم .
آقاي غلامي گفت : دولت بايد مرا تامين كند تامن مجبور نباشم جاي جوانان را در محل كار بگيريم در حاليكه 65 سال سن دارم هنوز مجبورم كار كنم كه اگر ندوم چه كار كنم از دولت مي خواهم رحمي به پيرمردها بكنند كه هر يك چند سرعائله دارند , عروس و داماد دار شدندولي براي يك لقمه نان بايد شرمنده باشند.
وي افزود : از اينكه مي بينم قول هايي مي دهند و عمل نمي كنند زجر مي كشم زيرا فقط با آبروي ما بازي مي كنند و قصد دارند بگويند ما داريم كار مي كنيم اما ازكار و كمك به سالمندان خبري نيست همه اش در حد حرف و تلويزيون است .
آقاي رجبي نيكان بازنشسته اداره فرهنگ (آموزش و پرورش فعلي ) كه از سال 58 تاكنون در كسوت بازنشستگي قرار دارد هم در گفت وگو با گزارشگر مامي گويد : هم اكنون من تنها 110 هزار تومان دريافتي دارم كه با داشتن دختر و پسر و نوه و نتيجه و هزينه اجاره منزل و آب وبرق وگاز وتلفن هيچ چيزي برايم باقي نمي ماند.
وي هم با انتقاد از برنامه ريزي غلط دولت براي اعطاي وام اجاره مسكن به بازنشستگان گفت : آنقدر كه اينها براي پرداخت وام مشكل مي گيرند هيچ جا اينطور نيست در حاليكه مي خواهند بهره 10 درصد هم بگيرند و پس از قرعه كشي آيا اسم ما بيفتد يانه در حاليكه مي توانستند دقيقا مردم را آگاه مي كردند تا گرفتار ترافيك ونقل و انتقال براي دريافت فرم مخصوص شركت در برنامه قرعه كشي اجاره مسكن نمي شدند!
وي گفت : اميدوارم دولت دست اين بدبخت و بيچاره ها را بگيرد و آنها را از اين فلاكت نجات دهد.
آقاي محمد جوانمرد دولت آبادي , كارمند بازنشسته شهر و روستا با دريافت 118 هزار تومان حقوق در ماه هم مي گويد : آقا در اين سن هيچ جايي ما را قبول ندارند دولت كه موظف است از ما حمايت كند ما را به اين روز انداخته از بقيه چه انتظاري داريم .
وي گفت : با اينكه شغلم فني بوده و لي كار فرمايان جوان نمي توانند با من كار كنند مي گويند ما رويمان نمي شود در اين سن وسال به شما دستور بدهيم و امر و نهي كنيم .
ماهها وروزهاي اخير هم بازنشستگاه يا به تعبير ديگراز كار براي بازنشستگان بسيار سخن گفته شده زيرا تبليغات براي اعطاي وام 10 ميليون توماني خريد مسكن , وام سه ميليون توماني اجاره مسكن افرايش ميانگين حقوق بازنشستگان بيشتر از 200 هزار تومان , اعطاي پاداش و بن و ... همه و همه به صورت پياپي درگوش و ذهن بازنشستگان و حسن ساير افراد جامعه خوانده مي شود.
اين قول و قرارها علاوه بر ايجاد تورم , در سطح جامعه انتظارات جديدي هم ايجاد مي كند كه در نهايت چيزي از بار مشكلات بازنشستگان و حتي عموم مردم كم نمي كند.
آقاي حسينعلي ضياعي رئيس سازمان بازنشستگي كشوري هم درگفت و گو با گزارشگر ما ضمن قدرداني از تلاش هاي بازنشستگان در جهت ارتقا نقش وجايگاه اقتصادي و اجتماعي كشور گفت : بر اساس مصوبه هيات دولت اين سازمان طرح هاي جديدي رابراي برقراري سفرهاي زيارتي خصوصا سفر حج بازنشستگان در دست اقدام داردكه ظرف دو تا سه ماه آينده اجرايي مي شود.
وي گفت : هم اكنون با سازمان حج و زيارت در حال مذاكره هستيم تا از تخفيف هايي استفاده كنيم كه بر اساس اين طرح قرار است كمك يك ميليون ريالي در اختيار بازنشستگان قرار گيرد كه آن هم از سوي سازمان مديريت و برنامه ريزي تامين مي شود.
وي از ديگر برنامه هايي كه قرار است در ماههاي جاري عملياتي شود و اعطاي وام سه ميليون توماني وديعه مسكن و 10 ميليون توماني براي خريد مسكن از طريق بانك مسكن اعلام كرد وافزود : ما تنها در بخش معرفي بازنشستگان محترم به بانك مسكن براي دريافت وام 3 ميليون توماني وديعه مجري برنامه هاي دولت هستيم و سقف و ميزان رقم كلي وام از طريق مراجع قانوني تعيين شده است .
مهندس ضياعي پرداخت وام 10 ميليون توماني را هم خارج از چهارچوب سازمان بازنشستگي كشوري اعلام كرد وافزود : قرار است بانك مكسن به صورت مجزا اين كار را براي همه افراد تحت شمول انجام دهد.
رئيس سازمان بازنشستگي كشوري در باره بيمه تكميلي بازنشستگان هم گفت : برقراري اين بيمه ارتباطي به سن بازنشستگان نداشته و با شرايط جديد بازنشستگان براي معالجات متعارف تاسقف يك ميليون و 200 هزار تومان و براي جراحي ها تا سقف 2 ميليون و 600 هزار تومان مي توانند استفاده كنند.
وي تكميل صدور كارت منزلت براي بازنشستگان را از ديگر برنامه هاي سازمان معرفي كرد و افزود : در همين زمينه قرار است آرمي براي بازنشستگان تهيه شود كه به صورت يك مدال به سينه بازنشستگان زده مي شود تا آنها با حضور در ادارات و دريافت خدمات نيازي به ارائه كارت شناسايي نداشته باشند.
وي افزود : هدف ديگر تهيه اين آرم شناخته شدن سالمندان در جامعه است كه در سال جاري انجام خواهد شد و اميدواريم نتيجه اين كار مورد تاييد بازنشستگان قرار گيرد.
ضياعي همچنين از برقراري بيمه عمر بدون سقف سني درسازمان بازنشستگي كشوري و لشكري خبر داد و گفت : اين موضوع به تصويب هيات دولت رسيده و به زودي ابلاغ مي شود.
وي گفت : با اين مصوبه سقف سني بيمه عمر و حوادث براي بازنشستگان كه تاكنون 70 سال بود . برداشته شد . زيرا هم اكنون اميد به زندگي در كشور افزايش يافته و اين مساله يكي از عمده ترين انتقادهاي بازنشستگان بوده است .
رئيس سازمان بازنشستگي كشوري درباره نحوه پاسخگويي به انتقادات و پيشنهادهاي بازنشستگان هم گفت : قطعا خدمات دهي به 750 هزار نفر از بازنشستگان عضو اين سازمان ممكن است با مشكلاتي براي آن بزرگواران همراه باشد ولي ما از گلايه هاي و پيشنهادها و انتقادها چه به صورت مكتوب وچه به صورت تلفن استقبال مي كنيم و حتي از طريق ايمل مي توانند آن را به آدرس سايت سازمان ارسال نمايند و يقين بدانند مشكلات مربوط به آنها در اين سازمان رسيدگي خواهد شد.

افكار عمومي انتظار دارد ضمن آنكه بايد احترام و حمايت هاي ويژه نسبت به بازنشستگان و سالمندان در كشور همانند قدر و ارزش آنها در يك خانواده باشد , برنامه هاي حمايتي هم بايد به گونه اي طرح ريزي و اجرا گردد كه موجب وهن بازنشسته ها در جامعه و خانواده نشود.
ضروري است دولت در زمينه هايي كه به روحيات افراد آسيب وارد مي شود خدمات خود را بدون رسانه اي كردن آن عملي سازد و در اين راه مي تواند برنامه هاي خود خصوصا اعطاي وام مسكن استيجاري يا ساير برنامه هاي حمايتي را به آدرس بازنشسته ها ارسال نمايد تا آن دسته از عزيزان بازنشسته اي كه به چنين حمايت هايي نياز دارند. تمايل و درخواست خود را از طريق پست به آدرس سازمانهاي حمايتي ارسال دارند دولت و سازمانهاي حمايتي همچنين مي توانند در اين موارد كف و سقف انتظارات بازنشسته ها را ارزيابي و رصد كنند و براي امتيازات محدود فراخوان عام اعلام نكنند چون از قبل مي دانند اين امتيازات به همه نمي رسد و عدالت اقتضا مي كند سالمندان و بازنشستگان شناسايي و درجه بندي شوند تا حق كسي در اين موارد ضايع نگردد.
مفهوم بازنشسته در كشور ما امروزه داراي مفاهيم متعددي شده و هر سازمان يا اداره اي باب ميل خود يكي از عناوين پيشكسوت , صاحبنظر , با منزلت , با تجربه و... را براي بازنشستگان ادارات خود انتخاب مي كنند اما وقتي به مرحله عمل مي رسد اين افراد را افرادي « به درد نخور » و « از كار افتاده » مي دانند
آقاي مصطفي بجاني بازنشسته دانشگاه شهيد بهشتي : اعطاي وام وديعه مسكن يا خريد مسكن به بازنشسته ها بازي ديگري است كه بر سر ما مي آورند در حاليكه قرار بود حقوق بازنشسته ها همانند ساير كارمندان از فروردين افزايش يابد اكنون قول آن را براي خرداد ماه به ما مي دهند
آقاي محمودي : ادارات بازنشستگي در سراسر كشور به ادارات اموات معروف است زيرا پس از 30 سال خدمت به دولت و تامين اجتماعي تنها 100 تا 150 هزار تومان حقوق بازنشستگي پرداخت مي كنند
آقاي ضياعي رئيس سازمان بازنشستگي كشوري : ما مجري مصوبات مجلس و برنامه هاي دولت هستيم
سقف سني 70 سال از بيمه عمر و حوادث برداشته شده و بزودي برنامه هاي آن ابلاغ مي شود