اشاره :
غرب بويژه آمريكا و انگليس مترصد آنند تا در پوشش نيروهاي حافظ
ضلح سازمان ملل در منطقه آشوب زده دارفور مستقر شوند و با تثبيت
حضور نظامي خويش , دولت عمرالبشير را تسليم نيات سلطه طلبانه خود
كنند.
« عبدالله خضرالبشير » سفير جديد جمهوري سودان در تهران ,
واشنگتن را به خاطر سواستفاده از اوضاع بحراني دارفور مورد شماتت قرار
داد و تاكيد كرد كشورش هرگز با جايگزيني نيروهاي حافظ صلح سازمان ملل
در منطقه دارفور بجاي نيروهاي مشترك اتحاديه افريقا موافقت نخواهد كرد.
به گفته وي در اجلاس سران اتحاديه عرب كه اواخر ماه مارس (اوايل
فروردين 85 ) در خارطوم برگزار شد , رويدادهاي مهم جهان عرب از جمله
تداوم اشغال عراق , تيرگي روابط لبنان و سوريه , پيروزي حماس در
انتخابات فلسطين و... مورد بررسي قرار گرفت . حاصل اين گفتگو را با هم پي
مي گيريم :
آقاي سفير , همانطور كه مطلع هستيد ماموريت نيروهاي حافظ صلح
اتحاديه افريقا در دارفور (منطقه بحران زده در غرب سودان ) چند ماه ديگر
تمديد شده است اما برخي گزارش ها حاكي از آنست كه اتحاديه افريقا
درصدد آن است تا با جايگزيني نيروهاي حافظ صلح سازمان ملل , پاي
كشورهاي غربي را به خاك سودان باز كند. در چنين شرايطي دولت
« عمرالبشير » چه راهكاري انديشيده تا هم بحران دارفور فروكش كند و هم
حاكميت ملي سودان خدشه دار نشود
پاسخ شما را در سه بخش مرتبط به هم خلاصه مي كنم . اول , دولت سودان
بدليل آنكه از ابتدا با مشاركت و حضور نيروهاي حافظ صلح اتحاديه افريقا
براي كمك در كاستن از بحران دارفور موافق بوده با آنها جهت برقراري
امنيت و اجراي توافقات آتش بس كاملا همراهي نموده است . اما اتحاديه
افريقا بدليل مواجه بودن با مشكلات عديده اقتصادي و لجستيك پس از
حدود دو سال حضور در منطقه , در عملي ساختن برنامه هاي خود توفيقي
بدست نياورد. اين امر امكان سواستفاده برخي كشورهايي كه اهدافي غير از
پايان دادن به بحران كنوني دارفور دارند را فراهم آورد تا با تشديد درگيريها
و ناتوان جلوه دادن اتحاديه افريقا و تحت پوشش سازمان ملل , سربازان
غربي را به منطقه بكشانند وليكن دولت و مجلس ملي سودان بارها اعلام
كرده اند كه حضور نيروهاي پاسدار صلح سازمان ملل متحد در دارفور را
نخواهند پذيرفت و در اين راستا جنبش هاي مسلح نيز با دولت اتفاق نظر
دارند.
مطلب دوم اينكه تجربه سومالي , عراق و افغانستان ثابت كرده كه
استقرار نيروهاي بيگانه و غربي در قالب پاسدار صلح همواره با دشواريها و
مشكلات روبرو بوده و بر پيچيدگي اوضاع افزوده و عمدتا با شكست همراه
بوده است .
سومين مطلب اينكه شماري از كشورهاي عربي , اهداف اصلي خود را
نسبت به بحران دارفور مخفي داشته اند و مترصد فرصت مناسب هستند تا
نيات خود را عملي سازند. بنظر ما دولت هاي اروپايي و آمريكا بجاي گسيل
نمودن سربازان خود به منطقه آشوب زده و غيرقابل پيش بني دارفور ,
مي توانند با ارائه كمك هاي مالي و لجستيكي به نيروهاي حافظ صلح
اتحاديه افريقا همچنين افزايش كمكهاي انساندوستانه به آوارگان , نقش خود
را بدرستي و در مسير خواست ملت سودان ايفا نمايند.
تاكيد مي كنم دولت سودان اجازه نمي دهد كه اتحاديه افريقا براي
جايگزيني نيروهايش در دارفور خود به تنهايي تصميم گيري نمايد يا بدون
كسب موافقت خارطوم از نيروهاي حافظ صلح سازمان ملل كمك بگيرد.
انتظار داريم نشست آينده شوراي صلح و امنيت اتحاديه افريقا درباره
موضوع استقرار نيروهاي حافظ صلح و بهره گيري از كمك هاي مالي
بين المللي , تصميم مناسب بگيرد.
برخي خبرها حاكيست كه در منطقه دارفور منابع عظيمي از نفت و گاز
همچنين معادن غني مس و اورانيوم وجود دارد. اگر اين اطلاعات درست
باشد , تصور نمي كنيد منشا فشارها براي استقرار نيروهاي حافظ صلح
سازمان ملل در دارفور , غربيها بويژه آمريكا و انگليس باشند تا باحضور
نظامي در اين منطقه , ثروت هاي ملي سودان را در اختيار بگيرند
اصولا هرگونه دخالت بيگانگان در امورات يك كشور , نيات آشكار و پنهان
دارد. سوال شما را با طرح دو پرسش , پاسخ مي دهم اول اينكه چرا ايالات
متحده آمريكا و كشورهاي اروپايي جهت خاتمه دادن به دو دهه جنگ در
جنوب سودان كه يك طرف آن شورشيان مسيحي و طرف ديگر دولت مركزي
سودان بود , بدون حضور نظامي در منطقه كمكهاي زيادي كردند اما در
دارفور كه در غرب سودان واقع شده و دو طرف درگيري مسلمان هستند ,
ارائه كمكها را به حضور نظامي در منطقه مشروط ساخته اند پرسش دوم
اينكه چرا در طول 22 سال جنگ داخلي در جنوب سودان هيچگونه
قطعنامه اي از سوي شوراي امنيت سازمان ملل عليه خارطوم صادر نشده اما
در بحران دارفور كه بواسطه كارشكني شورشيان و مداخله بيگانگان تنها سه
سال به درازا كشيده تاكنون چند قطعنامه با هدف تحت فشار قرار دادن دولت
مركزي سودان به تصويب رسيده است البته استنباط ما اينست كه برخي از
كشورهاي اروپايي با همراهي آمريكا در يك طرح مشترك بنا دارند اجازه
ندهند سودان در سايه آرامش و صلح به يك كشور قدرتمند و توسعه يافته
تبديل گردد. آنها با تحريك قوميت هاي مختلف اين كشور و دامن زدن به
اختلافات , تمايل دارند دائما ملت ما را در رنج بحران ها و درگيريهاي داخلي
گرفتار سازند و قطعا وجود معادن بكر و منابع انرژي در اين منطقه چه
آنهايي كه كشف شده و چه آنهايي كه هنوز كشف نشده اند , مي تواند براي
استعمار نو جهت سلطه بر منطقه حايز ا هميت باشد.
تاكنون چند دور مذاكره ميان جنبش هاي مسلح دارفور و دولت مركزي
سودان براي خاتمه درگيريها و بازگشت بيش از دو ميليون نفر آواره صورت
گرفته اما بنظر مي رسد كه هيچيك از اين گفتگوها موفق نبوده است . شما چه
عوامل داخلي و خارجي را بر عدم توفيق مذاكرات موثر مي دانيد
نمي توان به صراحت ادعا كرد كه در هيچيك از مذاكرات , نشانه مثبتي
وجود نداشته است چرا كه طرف گفتگوي شورشيان مسلح , دولت مركزي
سودان است . هم اكنون ميان جنبش هاي مسلح دارفور كه از جناح هاي
مختلف تشكيل شده اند , شكاف ايجاد شده و انتظار نتايج مثبت از وضعيت
پديد آمده را داريم اما در عين حال خواست هاي غيرمنطقي مطرح شده از
جانب آنان مذاكرات را طولاني و پيچيده تر نموده است . از سوي ديگر
دخالت بيگانگان در بحران دارفور به شكل هاي مختلف اعم از صدور
قطعنامه , فشار كنگره آمريكا و نيز مطرح كردن موضوع استقرار نيروهاي
حافظ صلح كشورهاي غربي در منطقه در كنار شيطنت برخي از كشورهاي
همسايه همگي از عوامل خارجي موثر در نتيجه مذاكرات محسوب
مي گردند.
شما درخواست جنبش هاي مسلح دارفور كه عمدتا بر تقسيم قدرت و
ثروت متمركز است , زياده طلبي و غيرمنطقي مي دانيد درحاليكه در ژانويه
2005 با امضاي توافقنامه صلح با ارتش آزاديبخش جنوب سودان با
پذيرش مشابه همين درخواست ها به دو دهه جنگ در جنوب كشور خاتمه
داديد. چرا تصور مي كنيد اين خواست ها غيرمنطقي است
درخصوص مشاركت مردم دارفور در دولت مركزي و باصطلاح تقسيم
قدرت , مي توان گفت هم اكنون نمايندگان اين منطقه به تناسب جمعيت و
محدوده جغرافيايي در هر دو قوه مجريه و مقننه حضوري فعال دارند. اما در
بحث تقسيم ثروت بايد اذعان كنم آنچه كه از سوي جنبش هاي مسلح دارفور
مطرح شده بدليل ناديده گرفته شدن حقوق بخش اعظم مردم سودان , مورد
پذيرش دولت مركزي واقع نخواهد شد. در اينجا لازم است يادآور شوم كه
كشور سودان شامل 26 ايالت است و در توافقنامه صلح ژانويه 2005 كه با
ارتش آزاديبخش جنوب سودان منعقد شد درباره تقسيم قدرت و ثروت
براي ده ايالت جنوبي تصميم گيري و توافق گرديد . 16 ايالت ديگر جزو
ايالت هاي شمالي سودان محسوب مي گردند كه سه ايالت منطقه دارفور نيز
در اين مجموعه قرار گرفته اند. بدين ترتيب منصفانه و عاقلانه آنست كه
ثروت 16 ايالت شمالي سودان براساس فاكتورهايي چون عقب ماندگي ,
جمعيت , وسعت و چيزهاي ديگر عادلانه ميان ايالت ها تقسيم گردند تا
ضمن آنكه آهنگ توسعه و رشد تمام ايالت ها يكسان بشود , ثروت كشور
بطور همزمان و متناسب , صرف آباداني و رفع عقب ماندگي ها شود.
آقاي سفير , ماه گذشته سودان ميزبان اجلاس سران اتحاديه افريقا بود و
اوايل ماه جاري نيز سران كشورهاي عضو اتحاديه عرب در خارطوم گردهم
آمدند. ترديدي نيست كه از نظر سياسي , برگزاري هر دو اجلاس براي دولت
« عمرالبشير » كه تحت فشار قدرت هاي غربي است , موفقيت بزرگي بشمار
مي رود. دولت سودان چه انتظاراتي از اجلاس سران عرب داشت آيا تصور
مي كنيد كه كشورهاي عربي از سودان در مقابل فشارهاي غرب حمايت
مي كنند
نشست سران اتحاديه عرب اواخر مارس (اوايل فروردين 85 ) در خارطوم
برگزار شد , اجلاس عادي است مشابه آنچه سال گذشته در الجزاير برگزار
شد. در اين اجلاس قاعدتا رويدادهايي كه طي يك سال گذشته در جهان
عرب اتفاق افتاده از جمله پيروزي حماس در انتخابات فلسطين و تاثير آن بر
منطقه , بحران در روابط لبنان وسوريه , تداوم اشغالگري عراق و گسترش
تروريسم در اين كشور , مورد بحث گذاشته شد. در حاشيه نشست مذكور
همچنين همايش گفتگوي عربي ـ افريقايي برگزار شد و موضوعاتي چون
آئين نامه شوراي صلح و امنيت عربي ـ عملكرد بخش هاي مختلف مالي و
سياسي اتحاديه عرب و نيز نحوه حمايت از سودان و عراق در برابر
هجمه هاي تبليغاتي و نظامي غرب مورد بررسي قرار گرفت و بديهي است در
چنين شرايطي خواست سودان از اتحاديه عرب , جامه عمل پوشاندن به
توافقات و تصميمات اجلاس در تمام زمينه هاي سياسي و اقتصادي است .
مطلع شديم اخيرا يك مجله آمريكايي فهرستي از اسامي ديكتاتورهاي
جهان را منتشر ساخته است . كه در ميان آنها اسامي رهبران چين ـ كره
شمالي ـ سودان ـ برمه ـ عربستان و نيز سودان به چشم مي خورد. در اين
فهرست نام « عمرالبشير » درصدر قرار دارد. جنابعالي براي دفاع از رهبري
كشورتان چه پاسخي داريد
اولا بايد ديد كه از نظر اين مجله آمريكايي معيارها براي تشخيص
ديكتاتورهاي جهان چه بوده است براي پاسخ به سئوال ابتدا بايد مرز ميان
ديكتاتوري و دمكراسي را معلوم ساخت . با نگاه به وضعيت كنوني احزاب
سياسي در سودان مي توان به ميزان دمكراسي در اين كشور پي برد. در سودان
حتي حزب كمونيست آزادي فعاليت دارد همچنين سران احزاب مخالف
دولت از جمله جعفر نميري رئيس جمهوري اسبق ـ صادق المهدي نخست
وزير اسبق و رئيس حزب امت ـ حسن الترابي رئيس حزب كنگره مردمي و
نيز مقامات ارشد اتحاديه دمكراسي در پناه قانون آزادي بيان , عليه دولت و
عملكرد آن سخن مي گويند. آزادي مطبوعات هم در سودان درحدي كه به
منافع ملي آسيب نرساند , وجود دارد. با وجود چنين آزاديهاي گسترده نبايد
به ادعاي اين مجله آمريكايي توجه كرد. اين در شرايطي است كه عمرالبشير
آمادگي خود را براي برگزاري انتخابات زودهنگام رياست جمهوري اعلام
نموده است (طبق توافقنامه ژانويه 2005 زمان برگزاري انتخابات رياست
جمهوري , سه سال پس از امضاي توافقنامه ذكر شده است )
جا دارد به اين مطلب اشاره كنم كه كشورهايي هستند كه در آنها هيچيك
از آزاديهاي فوق الاشاره وجود ندارد اما بدليل آنكه دولت آن كشور مورد
حمايت ايالات متحده آمريكا قرار دارند , در ليست كشورهاي ديكتاتور قرار
داده نشده اند.
برخي كشورهايي كه اهدافي غير از پايان دادن به بحران كنوني دارفور دارند درصدد آنند
تا با تشديد درگيريها و ناتوان جلوه دادن اتحاديه افريقا سربازان خود را تحت پوشش سازمان
ملل , به منطقه دارفور بكشانند
تجربه سومالي , عراق و افغانستان ثابت كرده كه استقرار نيروهاي بيگانه و غربي در قالب
پاسدار صلح همواره با دشواريها و مشكلات روبرو بوده و بر پيچيدگي اوضاع افزوده و عمدتا با
شكست همراه بوده است
برخي از كشورهاي اروپايي با همراهي آمريكا در يك طرح مشترك بنا دارند اجازه ندهند
سودان در سايه آرامش و صلح به يك كشور قدرتمند و توسعه يافته تبديل گردد. آنها با تحريك
قوميت هاي مختلف اين كشور و دامن زدن به اختلافات , تمايل دارند دائما ملت ما را در رنج
بحران ها و درگيريهاي داخلي گرفتار سازند
درخصوص مشاركت مردم دارفور در دولت مركزي و باصطلاح تقسيم قدرت , مي توان گفت
هم اكنون نمايندگان اين منطقه به تناسب جمعيت و محدوده جغرافيايي در هر دو قوه مجريه و
مقننه حضوري فعال دارند. اما در بحث تقسيم ثروت بايد اذعان كنم آنچه كه از سوي
جنبش هاي مسلح دارفور مطرح شده بدليل ناديده گرفته شدن حقوق بخش اعظم مردم
سودان , مورد پذيرش دولت مركزي واقع نخواهد شد
|