روزنامه جمهوري اسلامي 14/12/1384 صفحه گزارش

سلامي و كلامي دوباره
نابساماني توزيع گوشت قرمز بار گران بر توليدكننده و مصرف كننده
سلامي و كلامي دوباره


از امروز و روزهاي سه شنبه و پنجشنبه هر هفته صفحه جديدي در روزنامه با عنوان « گزارش » باز مي شود البته عنوان اين صفحه چيز جديدي نيست چرا كه قبلا هم در چند مرحله صفحه اي به همين نام وجود داشته كه دوباره تصميم گرفتيم تا جاي خالي آن را پر كنيم و موضوعات مختلف مبتلا به جامعه خصوصا موضوعات اقتصادي , اجتماعي , فرهنگي و سياسي را در آن بگنجانيم .
قصد ما در اين صفحه انتقال مسايل و مشكلات مردم به مسئولان و درج نظرات كارشناسان هر حوزه است . ما مسير تازه را ـ كه مي دانيم مسير سختي هم هست ـ به آن علت انتخاب كرديم كه حرف هاي دل مردم , مشكلات و تنگناها و تا حد امكان راه حل ها را باز گوئيم و در مقابل , نظرات مسئولان را هم مفصل تر از اخبار روزمره به اطلاع عموم برسانيم .
البته ما مي دانيم كه شنيدن و انتقال درد دل مردم كار آساني نيست زيرا براي شنيدن و درك درست مشكلات و انتقال دقيق آن حتما بايد اهل درد بود و ميزان موفقيت ما هم با درك دقيق اين مشكلات همراه است زيرا تنها درد كشيده واقعي مي داند كه مشكلات مردم چيست وگرنه كسي كه در قصر زندگي كرده باشد از بي سرپناهي مردم خبر ندارد. كسي كه در ناز و تنعم زندگي گذرانده باشد از فقر و نداري بي اطلاع است و كسي كه بيماري حاد كليوي نداشته باشد از درد بيماري دياليزي بي خبر است و آن كس هم كه نخواهد وجود چنين مشكلاتي را باور كند كه ديگر چاره اي برايش نيست .
در چنين شرايطي ما معتقديم اين واژه ها و كلمات نيستند كه با انسانها ارتباط برقرار مي سازند بلكه محتواي اعتقادي و باورهاي ما است كه دردل مردم نفوذ مي كند و در آن ماندگار مي شود كه اگر غير از اين باشد جز تلف كردن عمر و سرمايه هاي مادي و معنوي نصيب ديگري براي ما نخواهد ماند.
ما به اين نيت دوباره گزارش نويسي را در پيش گرفتيم تا موضوعات را بيشتر از حد خبررساني عادي پيگيري نمائيم و چراهاي مردم را نيز از مسئولان بپرسيم و در گزارش هاي به اصطلاح خبري خود درج نمائيم . مطمئن هستيم كه شما نيز در اين مسير همراه ما خواهيد بود و مشكلات و موفقيت ها و راهكارها را براي ما در قالب نامه خواهيد نوشت . زيرا هر قدر شما در اين عرصه با ما بيشتر همراه باشيد موفقيت هاي ما و اثرگذاري نوشته هاي ما هم بيشتر خواهد شد.
خوانندگان محترم روزنامه از امروز مي توانند سئوال هاي خود از مسئولان را با ما در ميان بگذارند تا گزارشگران و خبرنگاران ما در مواجهه با مسئولان آن را در قالب سئوال مطرح سازند و در اين صفحه به طور مفصل درج نمايند همچنانكه ما نيز تا جايي كه بتوانيم به ميان شما خواهيم آمد و از سخنان شما خواهيم شنيد تا اين تعامل دوسويه براي موفقيت هرچه بيشتر صفحه گزارش در دوره جديد به كمك ما بيايد. انشاالله .

نابساماني توزيع گوشت قرمز بار گران بر توليدكننده و مصرف كننده


افزايش قيمت گوشت در روزهاي اخير يكبار ديگر توجه مردم را در آستانه سال نو به خود جلب كرد , به گونه اي كه ترس از افزايش شديد قيمت ها سبب افزايش تقاضا براي ذخيره سازي پروتئين مصرفي روزهاي آغازين سال نو شده است .
اين جو نابسامان با يك تلنگر احتمالي بروز آنفلوانزاي مرغي در كشور ومسايل جزيي ديگر رخ داد اما از اين جو رواني منفي توليدكننده واقعي هيچگاه نفعي نمي برد زيرا واسطه ها با توجه به نياز توليدكننده به پول نقد و اطلاع از عدم كمبود عرضه در سطح كشور , فرصت طلبان و سواستفاده كنندگان از هر جو روان بيشتر بر موج حادثه سوار مي شوند و به يكباره به سودهاي كلان مي رسد.
اين شرايط , گواه نابساماني در توزيع گوشت در كشور است و براي مثال از نابساماني عرضه گوشت در كشور همين بس كه حتي افرادي با ذبح الاغ مي توانند گوشت آن را در تهران در حدي انبوه به قصابي ها , چلوكبابي ها و كبابي هاي مناطق مختلف شهر و بيخ گوش تعداد گسترده اي از دستگاههاي نظارتي به قيمت هر كيلو 4 هزار تومان بفروشند و پس از دهها بار اقدام به اين كار با 250 كيلو گوشت بدون استخوان آماده عرضه بخاطر اختلاف هايي خاص لو روند يا مورد ديگر كه اخيرا رخد داد بالغ بر 5 هزار تن گوشت قرمز آلوده و تاريخ گذشته پس از ورود به كشور توقيف شد در حاليكه يقينا اين كارها در گوشه و كنار شهر همچنان ادامه دارد زيرا هميشه 10 تا 20 درصد از آنچه كه رخ مي دهد مي تواند كشف شود و مابقي خلافكاران كماكان به كار خود ادامه مي دهند.
اما بايد پذيرفت عرضه گوشت الاغ به جهت حساسيت مردم تا حدودي قابل رديابي است اما يقينا ساير نابساماني ها در اشكال مختلف كماكان وجود دارد كه حاكي از رهاسازي اين بازار در كشور است . در اين آشفته بازار سوداگران و دلالان به آساني مي توانند با نفوذ خود از هر جو رواني استفاده كنند و توليدكنندگان واقعي گوشت قرمز را به مرز ورشكستگي برسانند و مصرف كنندگان را هم گرفتار نابساماني قيمت و كيفيت نمايند.
اين شرايط يكبار ديگر موضوع ايجاد سامانه هاي دقيقي براي شناسايي توليدكنندگان واقعي , واسطه ها و شناسنامه دار شدن مراحل توليد تا توزيع گوشت قرمز را در كشور ضروري مي سازد تا هم آنچه توليد مي شود از لحاظ كيفيت مورد نظارت قرار گيرد و هم در مراحل توزيع از بازار گرمي و دلال بازي واسطه گران جلوگيري شود.
هم اكنون قيمت گوشت گوسفند و گوساله در تهران بين 4 هزار تا 6 هزار و پانصد تومان در قصابي هاي متعدد و با كيفيت مختلف عرضه مي شود. تا حدي كه مي توان گفت در تعيين قيمت ها هم بيش از هر چيز انصاف واسطه ها و قصاب ها در آن دخالت دارد.
اين مشكلات در حالي در كشور ما پيش مي آيد كه هم اكنون سالانه 814 هزار تن گوشت قرمز در كشور توليد مي شود اما دامداران هم براي پرواربندي بخاطر مشكلات موجود تنها از 50 درصد ظرفيت ها استفاده مي كنند كه بهبود شرايط مي تواند سطح توليدات را به بالاي يك ميليون تن هم برساند و افزايش مصرف در هر سطح و مقداري از توليد داخل تامين شود.
كشور ما با 52 ميليون و 219 هزار راس دام گوسفند , 25 ميليون و 807 هزار راس بز , 791 هزار راس گاو اصيل , 3 ميليون و 131 هزار راس گاو دو رگ , 3 ميليون و 797 هزار راس گاو بومي , 413 هزار راس گاوميش و 151 هزار نفر شتر يك كشور مستعد براي دامپروري در سطح جهان شناخته مي شود و با ساماندهي شيوه توزيع از مرحله ذبح و بسته بندي و هماهنگي بيشتر توليدكننده و دولت مي توان براي هميشه ثبات را در دامداري كشور ايجاد كرد تا ضمن حفظ رشد افزايش توليد سالانه بازار صادراتي مستعدي هم ايجاد كرد. اما آنچه كه اكنون در كشور ما رخ داده ضمن تخريب روند رو به رشد صنعت دامداري , حتي نمي توان مصرف كنندگان داخلي را نيز راضي نگه داشت و اكنون كه در ماه پايان سال هستيم اين معضل بيش از هر زمان ديگري چشمگير شده است .
در همين رابطه خبرنگار ما با برخي از فعالان عرضه توليد و توزيع و اتحاديه دامداران به گفت و گو نشسته است .
در اين باره « عزيزاله لطفي » دامدار توليدكننده كه حدود 70 راس گوساله براي پرواربندي دارد درباره وضعيت بازار گفت : ما هم حسرت قيمت واقعي گوشت را مي خوريم زيرا هر قدر قيمت تمام شده براي دامدار ارزان باشد و مصرف هم افزايش يابد اين كار به نفع ما هم هست ولي شرايط كشور به گونه اي است كه توليدات دامي ديگر به صرفه نيست .
وي گفت : حدود 17 سال است كه در اين كار وارد شدم در حاليكه در 17 سال پيش با فروش هر كيلو گوشت توان خريد حدود 200 كيلوگرم خوراك دام را داشتيم در حاليكه اين ميزان در سالهاي اخير به حدود 10 كيلو رسيده كه براي توليدكننده فاجعه است .
وي توليدكنندگان را در افزايش اخير قيمت گوشت قرمز بي تقصير دانست و افزود : ما هر چقدر تلاش مي كنيم به هزينه هاي خود نمي رسيم و اكنون بسياري از دامداران بخاطر همين مشكلات ورشكست شده اند در حاليكه دولت حتي با پرداخت وامهاي مناسب نمي تواند مشكلات آنها را حل كنند زيرا گراني توليد روي همه كارها و برنامه ريزيها اثرات منفي گذاشته است .
وي گفت : چون براي فروش محصولات خود تضميني نداريم مجبوريم گوشت را به واسطه ها تحويل دهيم و آنها هم مي توانند با بازار , بازي كنند. چندي پيش براي دريافت غرفه از ميادين ميوه و تره بار هم اقدام كردم و متوجه شدم با قيمت ميليوني براي اجاره بها عملا سودي عايد ما نخواهد شد.
آقاي « مجيد حقي » قصاب باسابقه نيز درباره نابساماني توزيع گوشت گفت : ما مشكلي نداريم چون گوشت مناسب را از كشتارگاهها تهيه مي كنيم و با 10 تا 15 درصد سود آن را به طور متعارف در اختيار مصرف كننده قرار مي دهيم .
وي افزود : مشكلي كه ممكن است براي ما باشد همانند مصرف كننده ها مشكل قيمت هاست . ما دوست داريم قيمت گوشت آنقدر مناسب باشد كه همه مردم خصوصا فقرا هم هر مقدار بخواهند گوشت مورد نياز خود را تهيه كنند.
وي گفت : امروز (ديروز) ما گوشت گوسفندي قلوه گاه را هر كيلو 5500 تومان و گوشت گوساله مرغوب را هم به همين قيمت در اختيار مصرف كننده قرار مي دهيم و خوشبختانه مشتري هاي ما به دليل كيفيت مطلوب از قيمت ها راضي هستند ولي مي دانيم بسياري از مردم نمي توانند گوشت خريداري نمايند.
وي يادآور شد : هم اكنون روزانه چندين نفر هم مي آيند و زير نيم كيلو هم از ما گوشت چرخ كرده مي برند كه ما هم سعي مي كنيم رضايت آنها را ـ اگر خدا بپذيرد. ـ جلب كنيم .
وي افزود : دولت در اين زمينه بايد نظارت دقيقتري داشته باشد تا هر كس نتواند به مردم اجحاف كند ضمن آنكه مصرف مردم در اين ايام هم بخاطر شب عيد و افزايش ميهماني ها افزايش مي يابد.
آقاي « فخراله جهاندار » مديرعامل اتحاديه مركزي دامداران ايران هم درباره وضعيت كنوني بازار گوشت قرمز به خبرنگار ما گفت : متاسفانه در كشور ما هميشه جوسازي از طرف طيف خاصي انجام مي شود كه نه طرفدار توليدكننده هستند و نه طرفدار مصرف كننده زيرا آنها با استفاده از جو رواني افزايش قيمت ها سود خود را مطالبه مي كنند و چون در كشور ما ساختار نظارتي چندان مستحكمي وجود ندارد اين افراد هميشه بيشتر از توليدكنندگان واقعي به نان و نوايي مي رسند.
وي در همين رابطه ضعف ساختار توزيع را از ديگر عوامل افزايش ناگهاني قيمت گوشت اعلام كرد و افزود : ما بارها به دولت پيشنهاد داده ايم براي تعادل در بازار عرضه بايد در شهرهاي بزرگ بازارچه هاي مخصوص محصولات پروتئيني ايجاد شود تا با سپردن اين بازار به توليدكنندگان واقعي براي عرضه مستقيم گوشت بخشي از مشكلات حل شود.
آقاي جهاندار گفت : شوراهاي شهر در اين زمينه مي توانند نقش بسيار موثري داشته باشند تا همانند برخي از شهرهاي كشورمان كه اين كارها با مديريت صحيح انجام مي شود مردم شهرهايي همانند تهران شاهد نوسان كمتري در قيمت گوشت قرمز شوند.
وي گفت : اتفاقا با ايجاد چنين بازارچه هايي دولت و دستگاههاي نظارتي هم بيشتر مي توانند مراحل توزيع را در كنترل و نظارت خود نگه دارند.
مديرعامل مركزي دامداران ايران با اشاره به نابساماني موجود در مرحله توليد و توزيع گوشت قرمز گفت : اكنون پرواربندي گوساله به هيچ وجه به صرفه نيست و بايد اذعان كرد كه حتي توليدكنندگان واقعي هم مانند بسياري از مصرف كنندگان قادر به مصرف گوشت 6000 توماني نخواهند بود و اين افراد هم فقراي جامعه به شمار مي روند تا حدي كه اختلاف قيمت گوشت در بازار توليد تا بازار مصرف بين 20 تا 30 هزار ريال است در حاليكه توليدكننده واقعي براي توليد هزينه هاي كلاني را مي پردازد.
جهاندار گفت : در برخي از شهرستانهاي كشور گوشت گوساله در قصابي ها 28000 ريال عرضه مي شود و اين سوال عجيب در ذهن انسان ايجاد مي شود كه اگر توليدكننده به هر قيمتي گوشت توليدي خود را به واسطه فروخته باشد باز آشكار است كه با زيان فروخته و سودي عايدش نشده است .
وي افزود : دولت براي به صرفه نمودن توليد گوشت در كشور و استقبال سرمايه گذاران براي ورود به اين بخش بايد همانند وضعيت شير , گوشت را هم از دامداران به قيمت تضميني بالا خريداري نمايد و به قيمت مناسب در اختيار مصرف كننده قرار دهد زيرا در همه جاي دنيا يارانه ها را به توليدكننده مي دهند تا كشور در عرصه توليد خوداتكا و حتي صادركننده اين محصول باشد.
مديرعامل اتحاديه دامداران گفت : ما بخوبي قادر به تنظيم بازار گوشت و ايجاد شتاب در اين بازار هستيم و با حمايت دولت مي توانيم محصولات پروتئيني مازاد را در فصول كم مصرف ذخيره سازيم و در ايام پر مصرف همانند ماه پاياني سال يا ماه مبارك رمضان روانه بازار نمائيم اما همچنانكه گفتم اين كار مستلزم تعيين قيمت مناسب از سوي دولت است تا هزينه هاي نگهداري هم در اين زمينه سرشكن شود.
وي گفت : سال گذشته دامداران به طور ميانگين 3000 تومان بابت هر كيلو گوشت ضرر دادند و باعث شد بحراني در صنعت دامداري كشور ايجاد شود در سال جاري هم كه توليد با ضرر همراه است در حاليكه كشور ما نشان داده ظرفيت توليد و خودكفايي را دارد ولي عده اي فرصت طلب قصد دارند با نابودي اين صنعت زمينه واردات گوشت از خارج را فراهم آورند.
وي گفت : گوشت توليدي در ايران بخاطر كوهستاني بودن بسياري از مناطق عمده توليدكننده محصولات پروتئيني در شمار بهترين گوشت هاي دنيا قرار دارد تا حدي كه گوشت گوسفند ايران در كشورهاي عربي حاشيه خليج فارس حداقل دو برابر گوشت گوسفند استراليايي و زلاندنويي قيمت گذاري مي شود.
آقاي جهاندار افزود : واقعيت اين است كه هم اكنون دولت كنترل چنداني بر قيمت گوشت قرمز ندارد و صحبت هايي درباره ذخيره سازي تنها در حد مصرف يا در حداقل ممكن براي تامين گوشت قرمز مراكز دانشگاهي و نظامي و انتظامي است .
چند روز پيش سيد نظام الدين سجادي معاون امور دام وزارت جهاد كشاورزي در گفت و گو با خبرنگاران ضمن برشمردن علل افزايش قيمت گوشت قرمز , عدم ذخيره سازي مناسب گوشت قرمز در ايام كم مصرف , افزايش قيمت جهاني نهادهاي مورد نياز دام , كاهش صادرات پوست و تاثير آن بر بازار گوشت قرمز , جوسازي سودجويان , مناسبت هاي مذهبي , آثار رواني شيوع آنفلوانزاي مرغي و ماههاي پاياني سال و گرايش مردم به مصرف گوشت قرمز را از جمله عوامل اثرگذار بر افزايش قيمت گوشت قرمز اعلام كرده بود.
وي افزود : برنامه ريزيهاي مناسبي براي ذخيره سازي گوشت قرمز در سال آينده صورت گرفته است و شركت پشتيباني امور دام در نظر دارد در سال آينده با عقد قرارداد با دامداران و عرضه علوفه و اعطاي تسهيلات ارزان قيمت به آنان , گوشت قرمز مازاد را در ايام كم مصرف ذخيره سازي و در ايام پرمصرف به بازار عرضه كند.
وي گفت : در همين راستا گوشت قرمز هم اخيرا در رديف 21 قلم كالاي اساسي قرار گرفت كه براساس مصوبه دولت زير پوشش طرح ذخيره سازي قرار مي گيرد.
لازم به يادآوري است از ابتداي اسفند صادرات دام زنده به منظور ساماندهي بازار عرضه گوشت قرمز در شب عيد ممنوع شده است اما اين كار اگرچه به صورت موقتي مي تواند در كشور مفيد واقع شود اما نبايد در برنامه دائمي كشور قرار گيرد زيرا تداوم صادرات و ثبات منطق در بازار عرضه داخلي مي توان ضمن توسعه صنعت دامپروري , رضايت توليد كننده و مصرف كننده را هم فراهم سازد.
سوداگران و دلالان عرصه توزيع گوشت قرمز با استفاده از جو رواني شيوع احتمالي آنفلوآنزاي مرغي , ضعف ذخيره سازي براي ماههاي آخر سال يكبار ديگر بربازار حاكم شدند و قيمت ها را در اختيار خود گرفتند.
هم اكنون قيمت گوشت گوسفند و گوساله در سطح قصابي هاي تهران تا 65000 ريال هم رسيده است .
مديرعامل اتحاديه مركزي دامداران ايران : توليد داخلي گوشت قرمز دشمنان فراواني دارد , افرادي كه دوست دارند با واردات گوشت يكبار ديگر كشور را وابسته كنند اما خودشان به سودهاي هنگفت دست يابند.
بارها به دولت پيشنهاد داده ايم براي تنظيم بازار عرضه و تقاضا , ايجاد بازارچه هاي مخصوص محصولات پروتئيني راه حل بسيار مناسبي است كه خودمان موفقيت آن را تضمين مي كنيم .
يك توليد كننده : توليد كنندگان گوشت قرمز همانند بسياري از مردم قادر به خريد گوشت 6000 توماني نيستند .
صادرات دام زنده به منظور ساماندهي عرضه گوشت قرمز در شب عيد از ابتداي اسفند ماه ممنوع شد
شركت پشتيباني امور دام از سال آينده با عقد قرارداد با دامداران و عرضه علوفه و اعطاي تسهيلات ارزانقيمت به آنان گوشت قرمز مازاد را در ايام كم مصرف ذخيره سازي و در ايام پرمصرف به بازار عرضه مي كند