روزنامه جمهوري اسلامي 10/11/1384 صفحه گزارش
ويژه دهه فجر انقلاب اسلامي ـ 2 فاعتبروا يااولي الابصار! گزارشي از موزه عبرت در گفتگو با آقاي قاسم حسن پور رئيس موزه


اشاره :
عمليات اجرايي زندان كميته مشترك ساواك كه حالا موزه عبرت شده در سال 1311 به دستور رضا پهلوي (پهلوي اول ) و با نظارت و طراحي آلماني ها آغاز گرديد و در سال 1316 به كاربري زندان و به نام توقيف خانه به بهره برداري رسيد . پس از سالها در بهمن ماه سال 1350 در اجراي دستور محمدرضا شاه ايران كميته مشترك ضد خرابكاري ساواك در محل موقت اطلاعات شهرباني تشكيل شد. با انحلال دو كميته ساواك كه در اوين مستقر بودند و با تشكيل كميته مشترك كليه سرنخ هاي عملياتي در اختيار اين كميته قرار گرفت و كليه مامورين دو كميته قبلي ساواك مامور به خدمت در اين مكان شدند . در اوايل خرداد 1352 با اوج گيري مبارزات مردم و گروهها , ساختار كميته مشترك تجديد و توسعه يافت و بااصلاحاتي به تصويب شاه رسيد. از اوايل همان سال اين محل مهمترين محل بازداشت , شكنجه و تخليه اطلاعاتي انقلابيون به ويژه انقلابيون مسلمان بوده است و به گفته ساواك و با توجه به اسناد تاريخي موجود طي سال هاي 1350 تا 1357 هزاران نفر از مبارزين و انقلابيون (زن ومرد) در عمليات هاي كميته مشترك دستگير و بازداشت شده اند.
اين كميته محل استقرار خشن ترين , بي عاطفه ترين و عقده اي ترين شكنجه گران رژيم شاه بوده است . گويي اينكه هيچ بويي از انسانيت نبرده اند و سبوعيت و وحشي گري آنان در تمامي اعمال و رفتار آنان موج مي زده است .
اين كميته با سه واحد اطلاعاتي 357 پست سازماني و 188 پست موقت براي بخش بهداري و زندان اداره مي شده است . كه جمعا 563 نفر , كار سركوب گروههاي انقلابي و مخالفين حكومت پهلوي را دنبال مي نمودند. از مهمترين مسائلي كه بايد به آن اشاره كرد لزوم آموزش تخصصي شكنجه در ساواك بوده كه بازجوها براي كسب مهارت ها به اسرائيل , آمريكا و انگليس مي رفتند و با ادوات و ابزار شكنجه آشنا مي شدند.
اين زندان كه در سه طبقه بنا شده است داراي 6 بند عمومي و انفرادي مي باشد كه زندانيان به محض ورود از مسير تعريف شده ومشخص عبور داده مي شدند.
همه آزاديخواهان و مبارزين باچشمان بسته به كميته آورده مي شدند و از مسير مورد نظر عبور داده مي شدند. زنداني پس از ورود به اتاق افسر نگهبان با ثبت نام در دفتر مخصوص نگهبان كليه لوازم و وسايل شخصي خود را تحويل داده و به جاي آن يونفورم مخصوص زندان به وي تحويل مي شده است .به دنبال آن متهم را به اتاق عكاسي برده وپس از تهيه عكس از او , وي را داخل سلول مي انداختند و شكنجه ها را آغاز مي نمودند.
لازم به ذكر است اتاقهاي شكنجه به انواع و اقسام ادوات و وسايل شكنجه مجهز بوده است .
پس از تغيير كاربري اين زندان به موزه عبرت , كار بازسازي و آسيب شناسي ساختمان با نظر سازمان ميراث فرهنگي آغاز و با اخذ نظرات كارشناسي , امكانات فرهنگي وسيع و خدمات رفاهي فراواني به عنوان امكانات جانبي پيش بيني گرديد كه از مهمترين موارد بايد به كتابخانه تخصصي و فروشگاه محصولات فرهنگي اشاره نمود.
آدرس : تهران , ميدان امام خميني , ابتداي خيابان فردوسي , ابتداي خيابان كوشك مصري , خيابان شهيد يارجاني , پلاك 18,1 تلفن : 66722096 ـ فاكس 66727597
WWW.Ebratmuseum.ir
مصاحبه اي كه در زير مي آيد , مصاحبه اختصاصي روزنامه جمهوري اسلامي با آقاي قاسم حسن پور , رئيس موزه عبرت است . اين مصاحبه دومين مصاحبه از سري مصاحبه هاي تاريخ شفاهي انقلاب اسلامي ايران است كه بمناسبت دهه مبارك فجر (سالروز پيروزي انقلاب اسلامي و سرنگوني رژيم منفور شاهنشاهي ) منتشر مي شود :
ث چرا موزه عبرت
همه آثار ميراث فرهنگي عبرت است . مرور تاريخ و گذشته ها براي گرفتن عبرت و كوشش براي ساختن آينده بهتر است . اسم موزه عبرت برداشت از آيه شريف قرآن « فاعتبروا يا اولي الابصار » است . اين موزه به صورت هيئت امنايي اداره مي شود. متشكل از افراد مختلف . از مركز اسناد ملي , اساتيد دانشگاه ها , ميراث فرهنگي و...
رضاخان (پهلوي اول ) در سال 1304 به وسيله انگليسيها قدرت را در ايران به دست گرفت . كارهاي زيادي را انجام داد. جزو اولين كارهايي كه انجام داد يك شخصي به نام ماركف روسي را مامور كرد كه بيايد و براي ساخت زندان كارهايي را انجام دهد. ماركف در امور معماري و نظامي تبحر داشت . با بررسيهايي كه ماركف در كشور و بويژه در تهران انجام مي دهد , مي آيد پيشنهاد مي كند كه قصر قجر را تبديل به زندان كنند. در آذر ماه سال 1304 شروع به فعاليت مي كنند . بررسيها را انجام مي دهد , گزارش مي دهد , بالاخره در سال 1308 قصر قجر مي شود « محبس قصر قجر » و به هرحال آن آثار تاريخي از بين مي رود. ماركف هم يك تغييراتي از نظر معماري روي قصر قجر انجام مي دهد و در سا ل 1308 زندان قصر راه اندازي و افتتاح مي شود. در آن موقع در شهرباني رضاخاني دو جا خيلي فعال بود يكي اداره زندانها و اداره پليس سياسي شهرباني . مي بينيد كه رضاخان به محض رسيدن به قدرت و پادشاهي اولين كاري كه مي كند تاسيس زندان و شكنجه گاه براي زندانيان بويژه زندانيان سياسي و مبارزين است . در همان دوره ركن الدين مختاري آخرين رئيس شهرباني رژيم رضاخاني (پهلوي اول ) است و در زمان رياست اين آدم بود كه بسياري از مبارزين سياسي و مسلمان به قتل رسيدند. يا به توسط اعدام و يا به توسط آمپولهاي هواي پزشك احمدي .
ث 1311 , تاسيس شكنجه گاه مخوف
در سال 1311 در مجموعه شهرباني مركز زنداني درست مي كنند به اسم توقيفگاه . در همان سال دستور ساخت زنداني كه در حال حاضر « موزه عبرت » شده است داده مي شود. طراحي و نظارت اين زندان را آلماني ها به عهده داشتند و ساختش را از معماران داخلي استفاده كرده اند. اين زندان داراي طراحي خيلي پيچيده و مخوفي است . قرينه سازي بسيار زيادي شده است . داراي چندين لايه حفاظتي است . امكان فرار محال است . من زماني كه اين ساختمان را براي مرمت تحويل گرفتم , يك كارگر من حدود سه ساعت در اين ساختمان گم شد. نمي دانست كجا بايد برود. اين مثال را زدم تا وقتي مي گويم قرينه سازي در اين ساختمان زياد شده , موضوع براي خوانندگان شما ملموس شود. اينجا دقيقا براي زندان ساخته شده است . 1316 زندان و شكنجه گاه مذكور (موزه عبرت ) به بهره برداري مي رسد . 1320 هم رضاشاه از حكومت عزل مي شود . بعد از رضا شاه , محمدرضا شاه به راس حكومت مي آيد . از 1320 تا 1332 محمدرضا شاه يك سازمان مخفي و مخوف داشته به اسم « كوك » كه تقريبا همان كار پليس خفيه رضاشاه را انجام داده است .
بعد از سقوط دولت مصدق , آمريكاييها وارد صحنه ايران مي شوند و نفوذ بيشتري در دستگاه پهلوي دوم پيدا مي كنند.
بعد از سقوط حكومت مصدق , آمريكاييها تصميم مي گيرند ايران را به عنوان پايگاه خودشان در خاورميانه حفظ كنند. در همين راستا , آمريكاييها به كمك شاه , ضداطلاعات ارتش را راه اندازي مي كنند . همان ركن 2 مشهور . بعد از راه اندازي ضداطلاعات يا ركن 2 آمريكائيها به فكر تاسيس يك دستگاه امنيتي هم مي افتند . 10 مستشار آمريكايي به ايران سفر مي كنند تا طراحي دستگاه امنيتي را پياده كنند . سال 1335 اين تحقيقات منجر مي شود به قانون تاسيس سازمان اطلاعات و امنيت كشور (ساواك ). اسفندماه .1335 از سال 1336 رسما ساواك در كشور راه اندازي مي شود . مشروح مذاكرات مجلس در زمان بردن لايحه تاسيس ساواك به مجلس موجود و معلوم است كه اين قانون براي تصويب از دربارشاه سفارش شده بود. اين قانون بدون مخالفت و بدون هيچ تغييري به تصويب مجلس مي رسد. دستور بوده كه قانون تاسيس ساواك بدون چون وچراي نمايندگان مجلس بايد به تصويب برسد.
ث ملاقات شاه با ملكه انگليس
سال 1337 محمدرضا شاه سفري به انگلستان داشته است . در آنجا با ملكه انگليس ملاقاتي داشته است . در آن ملاقات از ملكه انگليس مي پرسد : شما از اطلاعات روزكشور و دنيا چگونه باخبر مي شديد , من كه هرچي گزارش برايم مي آورند , روزي 400 , 500 صفحه گزارش برايم مي آورند , چون وقت ندارم بخوانم در حضور خودم مي گويم آنها را معدوم كنند. ملكه وقت انگليس در جواب شاه ايران مي گويد : ما اتفاقا سيستمي را 60 , 70 سال است پي ريزي كرده ايم , و دارد فعاليت مي كند و خيلي راحت تمام اخبار و اطلاعات , 400 , 500 صفحه ايي شما را در دو برگ براي من مي آورند من از همه آنها مطلع مي شوم . اسم اين سازمان ما دفتر ويژه اطلاعات است .اگر شما بخواهيد براي شما هم راه اندازي مي كنيم و سيستم مي دهيم . وقتي شاه از سفر انگلستان به تهران برمي گردد , فردي را به عنوان رئيس دفتر ويژه اطلاعات انتخاب مي كند و سيستم را راه اندازي مي كند.
« فردوست » رئيس دفتر ويژه اطلاعات مي شود. البته به توصيه انگليسي ها. براي اين حرفم هم سند دارم . بزودي كتابي منتشر مي كنيم به اسم شكنجه گران كه اسناد اين حرفها در آن چاپ شده است . مستندات دقيق حرفهايم در آن كتاب آمده است . فردوست به انگليس سفر مي كند و آموزشهاي لازم را براي راه اندازي دفتر ويژه اطلاعات مي گيرد. وقتي كه برمي گردد به ايران دفتر ويژه اطلاعات را تاسيس مي كند. آمريكا ساواك را تاسيس كرد و انگليس هم دفتر ويژه اطلاعات را. در واقع انگليس و آمريكا با اين دو سازمان براي نفوذ در ايران و نفوذ در درون دربار شاهنشاهي به رقابت با هم پرداختند.
رقابت انگليس و آمريكا در سقوط دولت مصدق مشهود است . انگليسي ها هم در يك نوبت يك كودتا را كه توسط آمريكائيها طراحي شده بود را لو دادند . از سال 1339 و 1340 كم كم پاي اسرائيلي ها به ايران باز مي شود. اسرائيلي ها , هم به مامورين دفتر ويژه اطلاعات و هم مامورين ساواك آموزش مي دادند. شاه هم از اين موضوع استقبال مي كند. از سال 1340 آموزش ساواكيهاي ايران را اسراييلي ها به عهده مي گيرند . رئيس ساواك در آن زمان سرلشگر پاكروان بود. كم كم فعاليتهاي امام خميني و اعتراضات وي آغاز مي شود. اين اعتراضات منجر به قيام خونين پانزده خرداد سال 1342 مي شود .
بعد از قيام مردمي پانزده خرداد به رهبري امام خميني خشونت رژيم شاه و نفوذ اسراييلي ها و آمريكاييها در دورن نظام شاهنشاهي بيشتر مي شود. متقابلا گروه هاي مبارز هم فعال مي شوند . در دهه 40 گروه هاي مبارز سياسي زيادي بوجود آمدند و هركدام به نحوي مبارزه با رژيم آمريكايي ـ اسراييلي ـ انگليسي شاه را شروع كردند. برخي مسلحانه و برخي غيرمسلحانه . ترور نخست وزير وقت حسنعلي منصور نمونه اي از فعاليتهاي اين گروه ها است .
اواخر دهه 40 , چهار دستگاه امنيتي در نظام شاه فعاليت مي كردند . ركن 2 ارتش . ژاندارمري , شهرباني و ساواك . وجود چهار دستگاه امنيتي و رقابت آنها با يكديگر براي خودشيريني يا خودنمايي در مقابل شاه , باعث يك ناهماهنگي در سيستم اطلاعاتي ـ امنيتي رژيم شاه شد. بسياري از سوژه ها مشترك بود , ولي عملياتها متفاوت بود. ساواك مي خواست سوژه را پرورش دهد , شهرباني بلافاصله وارد عمل مي شد و سوژه را تخريب , دستگير و منهدم مي كرد. بعضي موقع ها تيم هاي گشت ساواك و شهرباني به هم مشكوك مي شدند و همديگر را به رگبار مسلسل مي بستند. اسنادي در اين زمينه در دست ما وجود دارد. ساواك خيال مي كرد اكيپ شهرباني , تيم مبارزين و مجاهدين است و شهرباني هم خيال مي كرد اكيپ ساواك , مبارزين هستند و اين توهمات باعث درگيري و نبرد خياباني مي شد. گزارشات مستندش هست . در اعترافات ساواكيهاي دستگير شده اشاره به اين موارد شده است . گزارش اين درگيري ها و تضادها به شاه مي رسد. شاه در 11 بهمن 1350 دستور تاسيس كميته مشترك ضدخرابكاري متشكل از شهرباني و ساواك را مي دهد. نمايندگاني از ژاندارمري هم در اين كميته حضور دارند مدل كميته مشترك احتمالا از آمريكاي لاتين يا از انگليس گرفته شده است . ما در حال بررسي موضوع هستيم و اسناد و مداركش را در آينده منتشر مي كنيم .
ث 11 بهمن سال 1351
11 بهمن سال 1351 كميته مشترك ضدخرابكاري رسما تاسيس مي شود. اولين رئيس كميته مشترك ضدخرابكاري تيمسار قلي صدري است . كه از شهرباني انتخاب شد. تيمسار قلي صدري بعد از پيروزي انقلاب اسلامي اعدام شد. آموزشهاي موساد و سيا و اينتلجنت سرويس به ساواكيها و شكنجه گران ادامه داشت . نحوه انتخاب شكنجه گران هم بر اين اصل بوده كه عقده ايي ترين افراد را انتخاب مي كردند و به عضويت ساواك درمي آورند. عقده ايي ترين , بي رحم ترين و سنگدل ترين افراد , انتخاب مي شدند. يكي از اين نمونه ها رسولي شكنجه گر است . اين آدم در پرونده ساواك ماهيت خانواده اش ثبت شده است . مادر و پدر اين شكنجه گر ساواك در پرونده ساواك به عنوان بدكاره هاي رسمي معرفي شده اند. مادرش بدكاره حرفه اي بوده و پدرش هم همين طور به شغل مرتبط با زنان بدكاره فعال بوده . در پرونده استخدامي ساواك ضبط و ثبت شده است . اين يك نمونه از استخدام هاي ساواك است . اين فرد وقتي وارد ساواك مي شود اينقدر خشونت را به حد اعلا مي رساند كه اداره كل چهارم ساواك به رفتار اين فرد رسما و كتبا اعتراض مي كند و اعلام مي كند كه چرا اين فرد در حضور نگهبانان و پرسنل عادي ساواك به شكنجه زندانيان سياسي و مسلمان مي پردازد. چرا در اتاق مخصوص شكنجه , افراد را شكنجه نمي كند.
ث سال 1352
سال 1352 تيمسار صدري بر كنار و تيمسار زندي پور به رياست كميته مشترك ضد خرابكاري برگزيده شد. تيمسار صدري از پرسنل شهرباني بود , ولي تيمسار زندي پور از پرسنل ساواك بود. با آمدن تيمسار زندي پور ساواك همه كاره « كميته مشترك » شد. با آمدن تيمسار زندي پور , شكنجه و خفقان به اوج خود مي رسد بخصوص در همين زندان . در اين ساختمان كه به صورت استوانه است لحظه اي صداي فرياد. ضجه وناله مبارزين سياسي و مسلمان قطع نمي شود . 24 ساعت شكنجه و زجر جوانان اين مرز و بوم برقرار بود.
ث9000 آزاد مرد و1000 شير زن
تا اين لحظه كه من خدمت شما هستم (5 ـ9 ـ84 ) بيش از 10 هزار زنداني سياسي ورودي به كميته مشترك ضد خرابكاري را ثبت كرده ايم . 1000 نفر از اين 10 هزار نفر از شير زنان بوده اند و 9000 نفر از آزاد مردان .
ورودي هاي به اين زندان كه ثبت نشده اند بيش از 50 هزارنفر بوده است . اسناد و مدارك از دستگيريهاي فراوان داريم . بولتن هاي روزانه كميته مشترك جزو اسناد ما است و سند ما براي اين ادعا است . برخي موارد مامورين ساواك 100 تا 200 نفر را در يك روز دستگير مي كردند و بعد از چند روز زنداني كردن و بازجويي آنها را آزاد مي كردند. در يك مورد كه در يك بولتن روزانه ثبت شده 196 نفر را از خيابانها دستگير و به زندان كميته آورده اند . تمام 196 نفر كارگر بوده اند .
ث 57 شهيد زير شكنجه
57 نفر ازاين 10 هزار نفري كه وارد كميته مشترك شده اند , زير شكنجه به شهادت رسيده اند . عكسهايشان در موزه عبرت وجود دارد . 57 نفر را صحيح و سالم وارد زندان كرده اند و جسم بي روح و شكنجه شده شان را از اين ساختمان بيرون كرده اند. بسياري از اين شهدا هنور هم قبرشان نامعلوم است .
ث 74 نوع شكنجه
تاكنون توانسته ايم 74 نوع شكنجه هاي ساواك شاه را ثبت بكنيم . مجموع اسناد بدست آمده از ساواك و اعترافات ساواكيها و اظهارات زندانيان سياسي و پرونده هاي زندانيان را جمع بندي كرده ايم و تاكنون 74 نوع شيوه شكنجه را ثبت كرده ايم .
دكتر حسيني متخصص شكنجه در ساواك بوده . اين دژخيم سواد هم نداشته . اما كارش فقط شكنجه زندانيان سياسي بود. كاملا براي شكنجه آموزش ديده بود.
ث آپولوي ساواك و شاه
آپولوي غرب چي بود آپولوي شاه و ساواك چي بود دستگاه آپولو دستگاهي مخصوص شكنجه بود. فرد كه روي دستگاه آپولو مي نشيند شبيه فضانوردها است . در اين دستگاه زنداني به شكل فضانوردها به دستگاه بسته مي شود. كلاه آهني هم به سرش گذاشته مي شد تا جيغ و داد و فريادش فقط به گوش خودش برسد. با بستن زنداني به آپولو شروع مي كردند با كابل به كف پاي زنداني زدن . كف پا را به 12 قسمت تقسيم مي كردند و قسمت انتهايي پا را از كابلهاي ضخيم تر و قسمتهاي بالاي پا را از كابلهاي نازك تر استفاده مي كردند.
كف پا مستقيم با مغز در ارتباط است . وقتي شلاق به آن مي خورد , در كابل سوم يا چهارم فرد زنداني نمي فهمد كه دارند شلاق را به كف پايش مي زنند , بلكه احساس مي كند شلاق به مغزش مي خورد. كابل به سرش زده مي شود. ساواكي ها آتش سيگار خودشان را روي بدن زندانيان خاموش مي كردند. شوك به قسمتهاي حساس بدن وارد مي كردند. به سرسينه ها , لب , گوش , لاله بيني , سرزانو و... با ولتاژ بالا شوك مي دادند. بعضي از زندانيان سياسي عنوان مي كنند اگر دست و پاي ما باز بود , از فشار درد خودمان را به سقف اتاق شكنجه پرت مي كرديم . به سقف مي خورديم . شكنجه ; آب بدن زنداني را به شدت كاهش مي دهد. فرو كردن سوزن زير ناخن و داغ كردن آن با فندك , آويزان كردن به صورت صليبي . دستبند قپني زدن , دست چپ را از پشت به دست راست مي دادند ودستبند مي زدند وروي دستبند وزنه سنگين آويزان مي كردند. برخي از زندانيان سياسي مي گويند وقتي دستبند را از دستمان باز مي كردند , ما دستمان از پشتمان تامدتها برنمي گشت , همينطور مي ماند. عمده اين مطالب را در كتابي كه در حال تدوين است به صورت مستند آورده ايم و بزودي منتشر خواهد شد.
ث 24 ساعت مقاومت
قانون مبارزه 24 ساعت مقاومت بود . يك مبارز وظيفه داشت 24 ساعت مقاومت كند و پس از آن قرار خود را لو بدهد . بعد از 24 ساعت قرار سوخته بود و خطري متوجه هيچ كس نمي شد. ما مواردي داشتيم كه فرد دستگير شده تا48 ساعت مقاومت كرده بود و هيچ اطلاعاتي به ساواك نداده بود. فردي هست به نام عزت الله شاهي يا عزت الله مطهري . آرش شكنجه گر معروف ساواك درباره اين فرد اعتراف كرده و گفته است : ما 6 ماه عزت الله مطهري را شكنجه كرديم و هيچ اطلاعاتي نداد. آرش در شكنجه گري مشهور بود.
يكي از روشهاي شكنجه اش اين بود كه موي زنان را در مشت مي گرفت و آنها را روي زمين اينقدر مي كشيد تا گيس هايشان كنده مي شد و در مشتش مي آمد. اين آدم در باره عزت الله مطهري چنين اعترافي كرده است .
ث استمداد از ملت , از زندانيان سياسي , از مسئولين نظام
از همه مردم , از زندانيان سياسي دوره رژيم پهلوي , از مسئولين مي خواهيم از اين موزه ديدن كنند. موزه عبرت مطابق استانداردهاي روز دنيا تاسيس شده . گرايش ما در اين موزه هنري است . ما با استفاده از ابزار هنري سعي كرده ايم تصاوير را بازسازي كنيم . اتاق افسر نگهبان , اتاق شكنجه , سلولها , تنديس ها. مديريت هنري تنديس ها را خودم به عهده دارم . 7 , 8 گروه دارند با ما كار مي كنند . بعضي از كارهاي ما برتر از كارهاي موزه مادام توسه لندن است .
موزه عبرت از نظر فنون موزه داري جهاني در رديف برترين هاي جهان است . جزو چند موزه برجسته جهان است . ما چند كار هم دركنار اين كارها انجام داديم . فراخواني داديم و از كليه زندانيان خواستيم وسايل يادگاري كه از دوره زندان داشتند براي ما ارسال كنند. اين وسايل آمد. چيزهاي خوبي برايمان آمده . در زندان قصر يا اوين زندانيان از خمير نان كار دستي هاي هنري مي ساختند. يكي از اين كاردستي هاي جالب يك گلدان كوچك است كه توسط خانم طاهره سجادي همسر مهدي غيوران در زندان ساخته شده است . اين گلدان هم اكنون در موزه عبرت نگهداري مي شود و از افتخارات ما اين است كه اين گلدان را در موزه نگهداري مي كنيم . بسيار ظريف , زيبا و شگفت انگيز است . رنگ آميزي اين گلدان زيبا با استفاده از قرصهاي بهداري زندان ساواك انجام گرفته است . گل رز روي كوزه از قرصهاي آسپيرين آنزمان استفاده شده . رنگهاي سياه با استفاده از دوده بخاري هاي نفتي كه روي ديوار سلولها نشسته بود استفاده شده است و...
ث هديه دكتر مقدم به موزه عبرت
يك زيرپيراهني به يادگار مانده از شهيد حميدرضا فاطمي داريم . دكتر مقدم كه در آن زمان دانشجو بوده با حميدرضا فاطمي هم سلول بوده , هنگاميكه شهيد حميدرضا فاطمي را براي اعدام مي خواهند , در لحظات آخر و لحظات وداع دكتر مقدم و حميدرضا فاطمي زير پيراهن هايشان را با هم عوض مي كنند. اين زيرپيراهن توسط دكتر مقدم به موزه عبرت اهدا شده است . دكتر مقدم اين زيرپيراهن را 28 سال به يادگار نگه داشته بود . شرح اين هديه را دكتر مقدم با خط خودش نوشته است .
از زندان قصر و اوين هم يادگارهايي به موزه عبرت اهدا شده است . قسمتي از موزه عبرت را به وسايل جاسوسي رژيم شاه اختصاص داده ايم .
ث گروه ابوذر
روي تاريخ مبارزه هم داريم كار مي كنيم . 90 درصد تاريخ پانزده خرداد كار شده است . غرفه اي داريم درباره گروه ابوذر بچه هاي نهاوند , حكم اعدام گروه ابوذر را شخص شاه (محمدرضا شاه معدوم ) امضا كرده است . سندش در موزه هست . حزب ملل اسلامي هم است مشي مسلحانه داشتند. مخفي بودند. غرفه هيئتهاي موتلفه اسلامي هست .
38 طرح داريم . ما براي اين 38 طرح هم به حمايتهاي مادي نياز داريم و هم حمايتهاي معنوي
ث ساواكيها هم به موزه عبرت مي آيند
از نكته هاي جالب در موزه عبرت اين است كه حتي ساواكيهاي بازنشسته هم براي بازديد از موزه عبرت به اينجا مي آيند و آمده اند. ساواك چندين اداره كل داشت كه اداره سوم آن كه اداره امنيت داخلي بود بيشتر در كار شكنجه و بازداشت و اعدام زندانيان سياسي و مسلمان بود. برخي از ساواكيها مي آيند , بازديد. بعضي از آنها را من ديده ام .. اسم نمي برم . اينها حتي در اول انقلاب دستگير و تحويل زندان هم شدند. متاسفانه دولت موقت خيلي برخورد مسامحه كارانه با ساواك داشت و ساواكيها جري شدند و حتي براي گرفتن حقوق در مقابل نخست وزيري تظاهرات كردند. برخي از ساواكيها عفو گرفتند و از زندان آزاد شدند , برخي الان حقوق بگير وزارت اطلاعات هستند. برخي از اينها پرونده شان خيلي خراب است . متاسفانه هنوز دارند از جمهوري اسلامي حقوق بازنشستگي مي گيرند.
البته اين يكي از نمونه هاي دموكراسي و آزادي در ايران است و ساواكيها هم به موزه عبرت مي آيند. نگهبانان زندان كميته و مامورين بهداري هم براي بازديد از موزه عبرت مي آيند و تاكنون اطلاعات خوبي به ما از اوضاع كميته ساواك داده اند.
ث 53 هزار نفر
موزه عبرت هر روز به جز سه شنبه ها باز است . سال گذشته (83 ) 53 هزار نفر بازديد كننده از موزه عبرت داشتيم . الان هم از حداكثر 1300 نفر تا حداقل 100 نفر بازديد كننده داريم . روزهايي هم بوده كه ما 1800 نفر بازديد كننده داشتيم . امسال بازديد كننده بيشتري داشتيم . بازديد از موزه عبرت حداقل 2,5 ساعت به طول مي انجامد .
پاورقي :
ساواك
سه سال پس از كودتاي 28 مرداد 1332 (كوتاي انگليسي ها عليه مردم مسلمان ايران ) حاميان رژيم شاه بويژه آمريكا براي نفوذ بيشتر در جامعه ايران , ساواك (سازمان اطلاعات و امنيت كشور) تشكيل شد. غالب افراد ساواك از نظاميان فاسد و عقده اي و ضد مردمي بودند. اولين رئيس آن تيمور بختيار بود كه بعدها توسط مامورين همين سازمان در عراق كشته شد. ساواك از بدو تاسيس تا انحلال آن در آستانه پيروزي انقلاب اسلامي به رهبري امام خميني , يكي از ابزارهاي كنترل و سركوب ملت ايران بود.
يكي از وظايف ساواك شناسايي و سركوب مسلمانان مبارز و سركوب مخالفين نظام شاهنشاهي بود , و در انجام اين ماموريت از خشن ترين شيوه ها بهره مي برد و با دستگيري و شكنجه وحشيانه مخالفين به يكي از مخوفترين سازمانهاي امنيتي جهان شهرت يافت .
موزه عبرت تهران در ساخت تنديس , از موزه مادام توسو لندن هم پيشرفته تر است
موزه عبرت از نظر فن موزه داري در رديف برترين موزه هاي جهان است