بسم الله الرحمن الرحيم
امت اسلام , از اين جهت « امت وسط » ناميده شده است كه
امت هاي قبل از آن , بعضي به راه افراط و بعضي به راه تفريط رفتند.
اين , ويژگي , دستورالعملي است كه خداي متعال براي همه امت ها
در نظر گرفته و جوهراصلي همه اديان آسماني و محور كار همه پيامبران
الهي است . اگر امت هاي قبل از اسلام به راه افراط و تفريط رفتند , كاري
برخلاف آنچه به آنها گفته شده بود انجام دادند. راه درست , راه اعتدال
است كه نه به طرف افراط است و نه تفريط .
فلسفه قيام مردم ايران براي همراهي با امام خميني و به پيروزي
رساندن انقلاب اسلامي نيز , باز گرداندن امور كشور از مسير انحرافي به
راه صحيح و صراط مستقيم اسلام بود. تاسيس نظام جمهوري اسلامي ,
با اين هدف صورت گرفت كه « امت وسط » زمام امور را دردست خود
داشته باشد و با محور قرار دادن « اعتدال » اداره امور كشور را در مسيري
قرار دهد كه بر جوهر اصلي اديان آسماني و محور كار پيامبران الهي
منطبق باشد.
امام خميني , كه رهبري اين نهضت اصيل را برعهده داشت ,
معتدل ترين رجل سياسي زمان خود بود. در زندگي شخصي , در برخورد
با مسائل اجتماعي , در امور فرهنگي و حتي در مواضع انقلابي , همواره
راه امام خميني راه اعتدال بود. وقتي به امام خبر ميدهند عده اي براي
اجراي حدود الهي برخورد تند با مردم را راه و رسم خود قرار داده اند ,
برميآشوبد و آشكارا در برابر آنان موضع ميگيرد. هنگامي كه متوجه
ميشود در امر گزينش سختگيري هاي غيرمنطقي وجود دارد , بدون
ملاحظه اين و آن , با اين شيوه افراطي برخورد ميكند. در برابر كساني كه
قصد محروم كردن زنان از حقوق اجتماعيشان را داشتند و يا درصدد
منزوي ساختن آنها بودند , به همان اندازه سرسختي نشان ميداد كه در
برابر افرادي كه تلاش ميكردند نقش صديقه كبري حضرت فاطمه زهرا
سلام الله عليها در الگو و اسوه زنان بودن را به فراموشي
بسپارند.
اينها بخشي از اقدامات بنيانگذار نظام جمهوري اسلامي ايران
براي مبارزه با دور شدن انقلاب و نظام ديني از مسير « اعتدال » بود. با
اينحال , در طول 26 سال گذشته , افراط و تفريط هائي در متن مديريت و
در حاشيه آن صورت گرفت كه با مشي جوهري انقلاب اسلامي و نظام
ديني سازگاري نداشت . نميخواهيم بگوئيم در اين مدت هرچه بود
افراط و تفريط بود و از اعتدال خبري نبود. واقعيت اينست كه عملكردها
تركيبي از اين هر سه بود و چه بسا « اعتدال » بخش عمده اي از آنرا
تشكيل داده است .
تجربه گذشته بايد چراغ راه آينده مديران كشور در مقطع كنوني
باشد. ربع قرن تجربه اندوزي , به اندازه كافي ميتواند راهنماي عمل
دولتمرداني باشد كه از اين پس زمام امور را در كف خود
ميگيرند.
افراد و جريان هائي در كمين هستند كه مايلند دولتمردان جديد را در
مسير افراط يا تفريط مشاهده كنند و بر آنها با تازيانه تمسخر بتازند و
هنگامي كه اين افراط و تفريط ها آنها را به بن بست ميرساند , شادي كنند
و راه را براي بازگشت خود به قدرت هموار بيابند. اين , يك هشدار
جدي براي دولتمردان جديد و شخص رئيس جمهوراست كه بايد آنها
را در برابر وسوسه هاي عناصر نامعتدل , هوشيار و مقاوم نمايد تا راه را
براي عملكردهاي افراطي و تفريطي ببندند.
ساده زيستي را در معطل گذاشتن امكانات موجود و افزودن
امكانات جديد به قيمت ايجاد مشكلات براي مردم و تحميل
محدوديت هاي غيرمنطقي براين و آن , جستجو كردن , تكيه بر ظواهر و
غفلت از اساس و بنيان است . همه زمين ها زمين خدا و همه امكانات
موجود نيز متعلق به نظام جمهوري اسلامي هستند. استفاده معقول و
منطقي از امكانات موجود و پرهيز از خرج تراشي و كارهاي اضافي و
تشريفات زائد , پيمودن راه اعتدال است و معطل گذاشتن امكانات
موجود و ايجاد امكانات جديد , با هر نيتي كه باشد , نه تنها ساده زيستي
نيست بلكه افتادن در دام افراط و تفريط و دور شدن از اعتدال است . و
البته خطر بزرگتر اينست كه ذهن هاي مديران به همين امور سطحي
مشغول گردد و از كارهاي اساسي كه بايد براي تحقق عدالت اجتماعي
انجام شود باز بماند!
مردمي سازي دولت و دولتيان را از كم كردن مخارج زائد , تشريفات
بيهوده و ريخت و پاش هائي كه در جلسات و سفرها و سمينارها , چه در
اصل آنها و چه در حواشي شان , بايد آغاز كرد. اين , كاري است كه اگر با
رعايت « اعتدال » و پرهيز از افراط و تفريط انجام شود , قطعا از طريق
هزينه هاي صرفه جوئي شده , در هر سال ميتوان هزاران خانواده درمانده
را سروسامان داد و صدها مشكل را حل كرد.
به اين نكته بسيار ظريف هم توجه داشته باشيد كه نقطه مقابل
تفريط , افراط است و كساني كه به راه تفريط بروند , همانها روزي دچار
افراط خواهند شد. آيا براي اسير نشدن به اين دام ها بهتر نيست از
هم اكنون كه آغاز راه است , گوشتان بدهكار وسوسه هاي اصحاب افراط
و تفريط نباشد و راه اعتدال در پيش بگيريد
