چهاردهمين جلد از مجموعه « انقلاب اسلامي به روايت
اسناد ساواك » توسط مركز بررسي اسناد تاريخي وزارت
اطلاعات در 664 صفحه منتشر شده است . اسنادي كه در اين
جلد جاي گرفته اند , شامل رويدادهاي ده روز اول آبان 1357
هـ . ش است . در اين اسناد از تاثير حادثه مسجد جامع كرمان ,
از راهپيمايي ها و تظاهرات , از تكاپوي دانش آموزان عليه رژيم
شاه و.... مطالب چشمگيري مي خوانيم . در برخي از اين اسناد
چنين آمده است :
گزارش خبر
موضوع : روز كودك
اخيرا خانم وكيلي آموزگار مدرسه اشرف پهلوي شاهرود
روزنامه ديواري مربوط به روز كودك (روز نهم آبان ) تهيه و
براي آشنائي بيشتر دانش آموزان با خصوصيات و ويژگي روز
نهم آبان در كلاس درس نصب نموده لكن توسط خانم ربابه
نجومي مدير و معاونش خانم قمر صابر مورد نكوهش قرار
گرفته و مجبورش نمودند كه روزنامه ديواري را كه تمثال
وليعهد هم روي آن نصب بود از ديوار بردارد.
نظريه شنبه ـ مدير و معاون مدرسه اشرف پهلوي
اهانتهاي زيادي به مقام سلطنت نموده و از طرفداران سرسخت
خميني ميباشند.
نظريه يكشنبه ـ خبر و نظريه شنبه باحتمال قوي صحت
دارد در روزهاي اخير اكثرا افراد بظاهر شاهدوست جزو
مخالفين درآمده اند. لايق
نظريه سه شنبه ـ خبر مذكور از ساير منابع نيز واصل شده
است و مشاهده ميگردد اكثر افرادي كه در گذشته ادعاي
شاهدوستي مينمودند اين روزها در زمره طرفداران خميني
درآمده و جزو محركين محسوب ميگردند كه مورد شناسائي
قرار گرفته تا بموقع اقدامات لازم درباره آنها بعمل آيد. توحيد
مذاكرات افراد مختلف با فرزند آيت الله سيد كاظم
شريعتمداري
1 ـ روز 57,8,2 (2537 شاهنشاهي ) , شخصي بنام
فرشچي از تهران تلفني با حسن شريعتمداري (فرزند آيت الله
شريعتمداري ) تماس گرفته و اظهار داشته : دكتر سنجابي ,
شيخ زادگان و سبحاني در صدد ملاقات با آيت اله شريعتمداري
ميباشند و احتمالا شيخ زادگان براي ملاقات با خميني عازم
فرانسه خواهد شد. فرشچي سپس اضافه نموده : ابوالحسن
بني صدر كه با خميني بطور مستقيم در ارتباط است , از افراد
ماست .
2 ـ صبح روز 57,8,3 , شخصي بنام فوزي تلفني با حسن
شريعتمداري تماس گرفته و اظهار داشته :
آيا صلاح است كه مسافرت دكتر سنجابي بفرانسه و
ملاقات او با خميني در روزنامه ها نوشته شود حسن
شريعتمداري در پاسخ اظهار داشته :
از قول خودش اشكالي ندارد ولي اصلح است كه مطلبي
نگويد كه ما سنجابي را ميپذيريم اما اگر خميني , او (دكتر
سنجابي ) را نپذيرد , آنوقت گفته ميشود , ما ميپذيريم و آنجا
پذيرفته نشده و موجب شك و ترديد فراهم ميشود. حسن
شريعتمداري اضافه نموده : مهم اينست كه عجله نشود. چون
ما ميدانيم رفتار آنان (خميني و طرفدارانش ) چيست اگر در
آنجا سنجابي پذيرفته نشود , ديگر جبهه ملي نفس آخرش را
خواهد كشيد و بعلاوه سنجابي خيلي كار خطائي كرده كه
موضوع را برملا كرده است .
فوزي گفته :
شخصي كه از پاريس آمده بود گفت كه آقا (خميني )
سفارش داده كه مبادا عملي شود كه آقا (شريعتمداري ) آزرده
خاطر گردد , كه در نتيجه از ادامه فعاليت كناره گيري و موجبات
شكست روحانيون فراهم شود.
ارزيابي خبر :
انجام مذاكرات بالا صحت دارد.
گزارش خبر
موضوع : سرهنگ كمال تصاعدي رئيس شهرباني جهرم
برابر اطلاع :
1 ـ شب چهارم آبانماه بوسيله شخص ناشناسي به رئيس
شهرباني جهرم تلفني اطلاع ميدهند چنانچه جشن چهارم آبان
برپا ساختي كشته ميشوي .
2 ـ در يكي از شبها در يكي از مساجد شهرستان جهرم
مجلس قرائت قرآن برپا بوده و زمان از ساعت مقرره حكومت
نظامي گذشته بود كه افسر ياد شده مسجد ميرود و لگد زير
يكي از جاقرآنيها ميزند و اين موضوع را مردم حاضر در مسجد
ميبينند و با وي بد ميشوند.
ارزيابي خبر :
منبع قابل اعتماد است .
موضوع : تيراندازي بسوي تيمسار سرتيپ نادور و
دستگيري متهم و كشف سلاح
ساعت 1100 روز 57,8,4 كه من در حال گشت در شهر
بودم اطلاع رسيد به خودرو رنجرور تيمسار سرتيپ احمد
نادور فرماندار نظامي جهرم كه باتفاق رئيس شهرباني جهرم
(سرهنگ تصاعدي ) و ستوانيكم خسروي مشغول گشت در
شهر بوده اند در ميدان مصلي تيراندازي شده است بلافاصله
بميدان مصلي رفتم , تظاهر و تجمعي از مردم نديدم از فرمانده
گروهان دوم آموزشي مركز آموزش جهرم (ستواندوم عباسي )
مستقر در ميدان مصلي چگونگي را سئوال كردم موضوع
تيراندازي را تائيد و اظهار داشت نميدانم چه كسي و از كجا
تيراندازي كرده است ضمن صدور دستور اقدام بوي براي
ملاقات تيمسار حركت , ايشان را نديدم گفتند حالشان وخيم
است و به بيمارستان شير و خورشيد رفته اند چون وضع
پرسنل را پراكنده و متوحش ديدم بلافاصله فرماندهان گروهان
را احضار دستور حفاظت و آمادگي كامل صادر و خود در مقر
فرمانداري نظامي مشغول بكار شدم چون اجتماعات و
تظاهرات پراكنده در شهر وجود داشت اقداماتي در جهت
حفظ پرسنل , حفظ سلاح پرسنل و بالاخره حفظ نظم و امنيت
شهر و جلوگيري از تظاهرات و اجتماعات و اخلالگري بعمل
آمد. سپس اطلاع حاصل شد كه سرهنگ تصاعدي بر اثر اين
تيراندازي فوت شده است بلافاصله بررسي براي تعيين هويت
و دستگيري قاتل بعمل آمد فرمانده گروهان دوم آموزشي اطلاع
داد كه يكي از دانش آموزان جمعي آنواحد بنام حسن فرداسدي
كه در ميدان مصلي گمارده شده بود در محل نيست و فراري
شده است براي دستگيري و پيدايش وي اقدام شد منازل واقع
در كوچه هاي مشرف بميدان مصلي وسيله مامورين بازديد
اثري از دانش آموز مذكور بدست نيامد در ساعت 23 وسيله
فردي با شرف و وطن پرست اطلاع يافتيم كه دانش آموز مذكور
لباس نظامي خود را تعويض و با لباس غيرنظامي در اطاقك
باغي در اطراف جهرم واقع در حوزه گروهان ژاندارمري مخفي
شده و تقاضا نموده براي وي شام و وسائل خواب تهيه نمايند
بالاخره ضمن تبادل نظر با مخبر مورد بحث و كسب اطلاعات
از وي با تهيه طرحي جهت دستگيري متهم كه احتمال ميرفت
مسلح باشد و تعيين 3 اكيپ كه يك اكيپ بسرپرستي ستوانيكم
خسروي فرمانده گروهان ژاندارمري با تعداد 6 نفر درجه دار
گروهان و يك اكيپ بسرپرستي سروان صفائي سرپرست
شهرباني جهرم باتفاق 7 پاسبان و خود من و سرهنگ شاه
عليزادگان و ستوانيكم افشار نادري فرمانده گروهان يكم
ضربت و ستواندوم عباسي با عده اي ژاندارم و سرباز
براهنمائي مخبر بمحل عزيمت مخبر مذكور با قرار و تبادل نظر
قبلي پس از ورود باغ با متهم مذاكره و بعنوان اينكه اين مناسب
نيست بجاي امن تري برويم او را از باغ خارج و متهم مذكور كه
بدون سلاح بوده در ساعت 1 دم درب باغ وسيله ماموريني كه
گمارده شده بودند دستگير ميگردد با مذاكره و مصاحبه
حضوري با متهم نامبرده در بدو امر بعمل ننگين خود اعتراف و
در قبال پرسش اينكه سلاح خود را كجا مخفي نموده اظهار
داشت در بين راه انداخته است ضمن تماس با مخبر نامبرده
(يك سطر ناخوانا) مصلي حوزه شهرباني مخفي كرده است
بلافاصله متهم را بشهرباني تحويل و اكيپهاي مذكور باتفاق من
در ساعت 2 از منزل امراله تشكري و ماهوتي كه مجاور آن بوده
بدقت بازديد در نتيجه تفنگ ژ 3 شماره 407207 دانش آموز
وظيفه حسن فرد اسدي كه با مرتكب قتل سرهنگ تصاعدي و
جرح تيمسار سرتيپ احمد نادور شده بود در پشت بام خانه
داخل چوبهاي نخل كه در پشت بام انباشته شده بود بوسيله
ستواندوم عباسي فرمانده گروهان دانش آموز مذكور و استوار
سليماني جمعي گروهان جهرم كشف گرديد و امراله تشكري
تنها مرد ساكت خانه دستگير و بشهرباني هدايت شود اقدامات
اداري و گزارشات اوليه تا ساعت 430 ادامه يافت متهمين
مذكور براي نگهداري بدون ملاقات بشهرباني جهرم تحويل
شد اكنون با اعلام مراتب بالا بدينوسيله :
1 ـ دانش آموز وظيفه حسن فرد اسدي متهم به قتل
سرهنگ تصاعدي و جرح سرتيپ نادور با اسلحه ژ3
2 ـ امراله تشكري فرزند اسداله متهم به اختفا سلاح
دانش آموز مذكور به آن دادستاني معرفي و يك قبضه اسلحه ژ3
بشماره 407207 بهمراه دو برگ صورتمجلس دستگيري وي و
كشف سلاح بپيوست ارسال ميگردد خواهشمند است دستور
فرمائيد ضمن اعلام حضور دو نفر متهم مذكور و وصول سلاح
و دو فقره صورتمجلس نتيجه اقدامات را بفرمانداري نظامي
جهرم و حومه اعلام نمايند1.
معاون فرمانداري نظامي جهرم و حومه : سرهنگ درخشان
سخنراني تحريك آميز و خلاف مصالح مملكتي واعظي بنام
« جهان بين » در شهر خرمشهر ـ استان خوزستان
از ساعت 45 : 2 الي 20 : 22 روز 57,8,7 (2537
شاهنشاهي ) , مجلس سخنراني با شركت حدود 8500 نفر از
طبقات مختلف مردم كه در داخل و خارج مسجد جامع شهر
خرمشهر ـ استان خوزستان اجتماع كرده بودند , در اين مسجد
تشكيل گرديده است .
در مجلس مذكور واعظي بنام « جهان بين » بمنبر رفته و
ضمن صحبت درباره استقرار حكومت باصطلاح اسلامي تحت
رهبري روح الله خميني , بشدت بخاندان جليل سلطنت اهانت
نموده كه بجاي تمثالهاي عليحضرت همايون شاهنشاه
آريامهر , عكسهائي از روح الله خميني نصب نمايند.
نامبرده سپس خطاب به جمعيت گفته :
« آيا شما با رژيم موافق هستيد »
جمعيت مورد بحث با صداي بلند پاسخ داده اند : « خير » .
واعظ مزبور آنگاه مطالبي راجع به انحلال ساواك عنوان
كرد و اظهار داشته : « حكومت با قوانين بي اساس خود , ساواك
را پايه گذاري كرد و حاليه بايد منحل شود » . ناطق همچنين از
حاضرين خواسته كه شعار « مرگ بر.... زنده باد خميني » بدهند
كه جمعيت اين شعار را تكرار كرده است .
يا شده در دنباله سخنراني خود بتظاهرات اخلالگرانه
ميدان ژاله تهران اشاره كرده و افزود :
« جلادان رژيم در اين تظاهرات بيش از 1300 نفر را به
خاك و خون كشيدند و ما در آينده نزديك انتقام خون آنان را
خواهيم گرفت » .
واعظ مورد بحث سپس درباره حكومت زمان هويدا به
صحبت پرداخته و گفته : « اين فرد كثيف در طول اين سيزده
سال , تمام شعائر مذهبي را به نابودي كشاند. » نامبرده آنگاه
خطاب به جوانان عنوان كرده :
« رژيم را سرنگون كنيد و حكومت اسلامي بجاي آن برقرار
نمائيد. »
ناطق در خاتمه اظهارات خود از مردم دعوت كرده براي
استماع سخنراني وي در ساعت 21 روز 57,7,8 مجددا در
مسجد اجتماع نمايند و متعاقب آن با استفاده از ازدحام
جمعيت از مسجد خارج و متواري شده است .
ارزيابي خبر :
عنوان مطالب فوق از ناحيه واعظ مذكور صحت دارد.
اقدامات انجام شده :
مراتب به نخست وزيري اعلام گرديده است .
ساعت 7,15 روز جاري آمريكائيان از چهارراه حكيم نظامي
تا اتوبان نزديك آمادگاه مشاهده مينمايند كه پيكان كرم رنگ
شماره (29283 ـ اصفهان ) كه سرنشينان آن با چوب
آمريكائيان را تهديد ميكرده اند اتومبيل آنها را تعقيب ميكرده
است .
عمليات و اطلاعات :
به افسر رابط شهرباني ابلاغ گردد كه در مورد جلب اين
خودرو اقدام گردد.
سرهنگ حو 57,8,8 به قرارگاه راهنمائي تلفنا ابلاغ شد كه
فورا نسبت به دستگيري پيكان موردنظر اقدام لازم را معمول
دارند.
ستوان پوراحمدي عمليات واطلاعات اينها را هم سريعا جلب
و تحت بازجوئي و بنحو مقتضي آدم شوند . 57,8,8 (رضا
ناجي )
تاكسي شماره 12368 اصفهان در هنگاميكه مسافرين را
پياده ميكند با آنها ميگويد (بگو مرگ بر شاه تا رستگار
شوي )
مراتب جهت استحضار و صدور هرگونه اوامر بعرض
ميرسد
افسر رابط شهرباني ابلاغ شود
به قرارگاه و راهنمائي ابلاغ شد كه فورا تاكسي شماره فوق را
دستگير و به فرمانداري نظامي اعزام دارند.
ستوان پوراحمدي
عمليات و اطلاعات
سريعا جلب و بسزاي وجود كثيف و ناسپاسش برسد . 57,8,8
(رضا ناجي )
گزارش خبر
موضوع : غيرارتشي سعيدي
خبر رسيده حاكيست شخصي بنام سعيدي صاحب مغازه
لوكس فروشي واقع در خيابان برق سه راهي مرادي روبروي
پيراهن دوزي آذر , مغازه ششم يكي مانده به دوزندگي اديب با
نشان دادن تعدادي در حدود 500 فقره عكس خميني اظهار
داشته چون از شاه و خانواده اش متنفر مي باشد در نظر دارد در
روز نهم آبان كه تولد توله سگ « وليعهد » مي باشد در روز
مذكور عكس شاه را بر پيشاني سگ و عكس وليعهد را بر
پيشاني توله سگ چسبانيده و بهمراه گروه كثيري از اهالي
بندرعباس با پخش عكس خميني در جلوي شهرباني شروع به
تظاهرات خواهند نمود و در ضمن اشعاري در اين باره گفته كه
نمونه آن عبارت است از : نه سگ خوبه نه توله اش نه ارتش نه
گلوله اش .
نظريه سه شنبه : موضوع از طريق يكي از همكاران تائيد و
لذا مراتب بموقع به شهرباني استان هرمزگان منعكس گرديده
است . پيكان نظريه چهارشنبه : نظريه سه شنبه مورد تائيد
است . ثابت نظريه ,17 هـ : نظريه چهارشنبه تائيد ميگردد .
جزوه مضره
برابر گزارش آقاي نادري كارمند اين سازمان هنگام انجام
مراسم حج در مكه معظمه دو نفر جوان ناشناس جزوات
مضره اي تحت عنوان « پيام خميني » در قبرستان ابوطالب بين
حجاج ايراني توزيع مينمودند ضمنا در كوه احد و مساجد
سبعه و قبرستان ابوطالب و خيابانهاي مكه شعارهاي مضره و
جملات موهن با خط بسيار درشت و بزبان فارسي نوشته شده
بود.
بدينوسيله يك نسخه جزوه فوق جهت بهره برداري به پيوست
ايفاد ميگردد.
رئيس سازمان اطلاعات و امنيت اصفهان . تقوي
مذاكرات احمد خميني با شيخ محمد صدوقي
روز 57,8,10 (2537 شاهنشاهي ) , احمد خميني پسر
روح اله خميني تلفني از پاريس با شيخ محمدصدوقي روحاني
قشري و سرشناس مقيم يزد , تماس گرفته و اظهار داشته : ما
منتظر شما بوديم , نيامديد. صدوقي گفته : ترسيدم صورت
سياسي بخود بگيرد.
احمد خميني اظهار داشته : نسبت بشما اين حرفها نيست .
آقاي خميني دلش ميخواهد كه شما و آقاي خامنه اي (احتمالا
سيدعلي خامنه اي روحاني تندرو مقيم مشهد) را ملاقات كند.
متعاقب خاتمه مذكرات نامبردگان , شيخ محمد صدوقي
تلفني با خامنه اي تماس گرفته و موضوع را با او درميان گذارده
كه خامنه اي عنوان كرده گذرنامه ندارد و تهيه آن حداقل 10
روز بطول خواهد انجاميد.
شيخ محمد صدوقي گفته : بهرحال من روز پنجشنبه يا جمعه
(11 , 57,8,12 ) به تهران خواهم رفت تا از آن طريق به
پاريس رهسپار شويم .
ارزيابي خبر :
خبر صحت دارد.
مذاكره آيت اله سيدكاظم شريعتمداري با نماينده ساواك در
شهر قم
ساعت 23 روز 57,8,10 (2537 شاهنشاهي ) , آيت الله
سيدكاظم شريعتمداري تلفني با نماينده ساواك در شهر قم
تماس گرفته و اظهار داشته : فردي بمن (آيت الله شريعتمداري )
اطلاع داده كه دونفر مسلح در پوشش زنان چادري از خارج و
احتمالا از جانب ياسرعرفات , ماموريت دارند كه نسبت به من
سو قصد نمايند. نماينده ساواك از وي درباره فردي كه چنين
اطلاعي را بوي داده استفسار نموده است . آيت الله
شريعتمداري در پاسخ فقط تاكيد كرده كه شخص مزبور در
اظهاراتش صادق است و تقاضا داشته كه مراقبتهاي لازم از
وي انجام گيرد.
ارزيابي خبر :
خبر صحت دارد.
اقدامات انجام شده :
1 ـ مراتب به نخست وزيري اعلام شده است .
2 ـ در زمينه مراقبت از وي مراتب به شهرباني كشور شاهنشاهي
و فرمانداري نظامي قم و حومه اعلام شده است .
گزارش گر ساواك : در يكي از شب ها , در يكي از مساجد
جهرم مجلس قرائت قران برپا بوده و چون آن زمان از ساعت
مقرر در حكومت نظامي گذشته بود , سرهنگ كمال تصاعدي
رئيس شهرباني جهرم به مسجد مذكور مي رود و لگدي به يكي
از جاقرآني ها مي زند , اين موضوع سبب بد شدن مردم با او
مي شود. در پي اين ماجرا و در روزهاي بعد , سرهنگ تصاعدي
به هنگام گشت زني در شهر , هدف تير يكي از نظاميان قرار
گرفت و كشته شد
گزارش گر ساواك : صاحب مغازه اي در خيابان برق , قصد
دارد در روز تولد وليعهد , عكس شاه را به پيشاني سگ و عكس
وليعهد را به پيشاني توله سگ بچسباند و در شهر بندرعباس
آن دو حيوان را در خيابان ها رها كند , لذا لازم است مراقبت به
عمل آيد
