روزنامه جمهوري اسلامي 19/10/1383 صفحه ويژه شهرستان

خراسان در « همايش ايران شناسي » خوش درخشيد
پايان نخستين فصل مطالعات شهر تاريخي نيشابور
برگزاري آزمون ضمن خدمت كاركنان آستان قدس رضوي
بافت قديمي مشهد به سرعت در حال نابودي است
يادي از شهدا دانشجوي 16 ديماه سال 1359
بحث اجراي فاضلاب كاشان با سرعت تمام پيگيري مي شود
* فرماندهي مراكز آموزش نيروي انتظامي فاتح سيزدهمين دوره مسابقات تيراندازي ناجا شد
* نقش آبخيزداري در افزايش ضريب ايمني راههاي مواصلاتي
خراسان در « همايش ايران شناسي » خوش درخشيد


مشهد ـ خبرنگار روزنامه جمهوري اسلامي : به گزارش روابط عمومي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري خراسان رضوي , دومين همايش ايران شناسي با شركت انبوهي از صاحب نظران و انديشمندان ايراني و خارجي طي چهار روز در تهران برگزار شد و پژوهشگران نتيجه تحقيقات خود را در 11 گروه ارايه كردند .
در مباحثي چون جغرافيايي تاريخي , تاريخ , فلسفه و ادبيات فارسي , سرزمين , مردم , اقليم و رجال خراساني بارز و چشمگير بود. براساس همين گزارش از انديشمندان خراساني در همه زمينه ها مقالات فراواني به همايش ارائه شد و پنج مقاله بطور مشخص توسط كارشناسان سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري خراسان با عنوانهاي « گزارش اجمالي كاوش فصل سوم شادياخ نيشابور » و مقاله « سفال نماد فرهنگ مشترك ايران و آسياي ميانه » از رجبعلي لباف خانيكي , مقاله « معرفي اجمالي اسماعيليان و شرح مراسم نو حصار در ديزباد » از سيد ابوالفضل حسيني , مقاله « نقش و رنگ قالي كاشمر » از فاطمه جهانپور و مقاله « نگاهي ديگر به برجها » از منوچهر آرين مورد استقبال قرار گرفت .

پايان نخستين فصل مطالعات شهر تاريخي نيشابور


مشهد ـ خبرنگار روزنامه جمهوري اسلامي : نخستين فصل پژوهشها و مطالعات ميداني شهر كهن نيشابور كه توسط هيات مشترك ايران و فرانسه انجام مي شد به كار خود پايان داد.
به گزارش روابط عمومي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري خراسان رضوي رجبعلي لباف خانيكي در تشريح اين فعاليتها گفت : پس از استقرار هيات ايراني و فرانسوي , اطلاعات مربوط به موقعيت دو سوم شهر كهن نيشابور ـ تاريخ نيشابور به استناد متون فارسي و سابقه فعاليتهاي باستان شناسي ـ حفاريهاي غير مجاز در شهر كهن نيشابور ارائه شد.
وي افزود : جهت فراهم كردن زمينه فعاليت و شناخت دقيق موقعيت يافته ها , به روش بررسي سيستماتيك فضاي كاري , نقشه برداري و مواد فرهنگي آن جمع آوري شد. وي همچنين از بررسي منطقه مركزي شهر كهن نيشابور شامل كهن دژ , شارستان و مسجد جامع خبر داد و گفت : بقاياي معماري و كانالهاي آبرساني در ناحيه كهن دژ و شارستان طي اين بررسيها مشخص شده اند.
گفتني است شهر كهن نيشابور كه عرصه اي به وسعت 3500 هكتار را شامل مي شود در سمت شرقي شهر نيشابور قرار دارد.

برگزاري آزمون ضمن خدمت كاركنان آستان قدس رضوي


مشهد ـ خبرنگار روزنامه جمهوري اسلامي : 2750 نفر از كاركنان آستان قدس رضوي در آزمون هدايت ـ 5 شركت كردند . حسن خادم رئيس مركز آموزش ضمن خدمت هدف از برگزاري اين آزمون را توجه به محوريت مسايل فرهنگي در آستان قدس رضوي و بستر سازي مناسب براي پاسخ گويي به مراجعات در سال پاسخگويي اعلام كرد.
وي گفت : براساس مصوبه شوراي برنامه ريزي آستان قدس رضوي و به منظور ارتقاي توان علمي كاركنان , طرح هاي هدايت هر سه ماه يك بار برگزار مي شود . اين مسئول خاطرنشان كرد : در اين آزمون حدود 2500 نفر از كاركنان آستان قدس در مشهد و 250 نفر در ساير شهرستانها بطور همزمان در مشهد (6 حوزه ) و 9 شهرستان كشور به سئوالات پاسخ دادند .
خادم افزود. تعداد شركت كنندگان در آزمون اخير بيش از دو برابر دوره قبلي بوده است . وي همچنين از برگزاري آزمون هدايت ـ 6 در نيمه اسفند سال جاري و هدايت ـ 7 در سه ماهه اول سال 84 خبر داد .

بافت قديمي مشهد به سرعت در حال نابودي است


مشهد ـ خبرنگار روزنامه جمهوري اسلامي : معاون حفاظت فني سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري خراسان رضوي اظهار داشت : متاسفانه روند دگرگوني در بافت قديم مشهد به نحوي است كه آخرين شواهد و خاطرات مردم از شهر قديم مشهد در حال محو شدن و نابودي است .
وي افزود : در حاليكه هنوز مي توان از طريق نقشه ها و مدارك موجود صورت يك شهر قديمي , تاريخي و در عين حال با معماري به شدت متاثر مذهبي حرم مطهر را جستجو كرد , اقدامات در حال انجام و تبديل ساختمانهايي با معماري درون گرا به هتل و ساختمانهاي تجاري مرتفع علاوه بر اينكه بافت فرهنگي زندگي مردم را مختل كرده است , شرايط زيستي و كيفيت اجتماعي زندگي را نيز دگرگون كرده است .
مهندس صابري افزود : تعداد زيادي خانه هاي دوره هاي صفوي وقاجاري با معماري درون گرا و با بيان شكلي از زندگي كه در شهر مذهبي مشهد طي قرنها وجود داشته است به مدد لودرها و بولدوزرها تخريب مي گردد و با جايگزيني خانواده هاي اصيل با گروه مهاجر , كيفيت اجتماعي اين محدوده از بافت منهدم مي شود.
وي نقش ميراث فرهنگي را در گذشته ضعيف ارزيابي كرد و افزود : اين نقش اگر چه ضعيف ديده مي شود ولي بايد در مقايسه با شرايط تحميلي سنجيده شود وي گفت : در آينده نه چندان دور از شهر هزار ساله چيزي جز آپارتمان و خيابان باقي نخواهد ماند.

يادي از شهدا دانشجوي 16 ديماه سال 1359


شهيد سيد محمود سيدي علوي
گذشت ايام حافظه جامعه و افراد را بتدريج به فراموشي مي سپارد و مشغله كار و زندگي و گرفتاريهاي مادي و معيشتي و مشكلات روزانه نيز در اين فراموشي دخيل بوده و هست .
در اين راستا يادآوري روزهاي سخت مبارزه و جهاد با دشمنان اسلام و انقلاب و كساني كه جان بركف نهاده و از همه هستي خود يعني جواني و جان عزيز خويش مايه گذاشته و سينه خود را آماج گلوله ها و تركشهاي دشمن نموده تا ما امروز آسوده خاطر زندگي كنيم , حداقل بجاي تشكر و قدرداني با تلاش و مجاهده در پيمودن راه آنان و شركت در صحنه مبارزه در جبهه جديد دشمن كه فرهنگ , اعتقادات و همه سرمايه هاي ملي و اسلامي ما را هدف قرار داده , ياد و خاطره آن عزيزان شهيد را نگذاريم فراموش شود و از حافظه جامعه و تاريخ محو گردد. همين چند روز قبل چگونه و به راحتي شهداي والا مقام دهم ديماه خونين مشهد (سال 1357 ) فراموشمان شد و حتي دريغ از دو كلمه يادآوري در مطبوعات , صدا و سيماي عريض و طويل و ساير دستگاههاي ذيربط (فقط يكي دو روزنامه محلي مشهد يكي به اختصار و مبهم و يكي هم به تفصيل مطلب نوشتند)
اكنون مائيم و واقعه دردناك شهداي مظلوم دانشجو در هويزه و منطقه جنگي اهواز در شانزدهم ديماه 1359 , خاطره فداكاريهاي شهيد علم الهدي , شهيد سيد محمود سيدي علوي و شهيد يوسف نصرحي پور (شهداي دانشجوي خارج از كشور و عضو فعال انجمن اسلامي دانشجويان كانادا و اوكلاهما) و ساير دانشجويان و همرزمان آن عزيزان .
در اين ميان بايستي از شهيد سيد محمود سيدي علوي نام برد كه گمنام بود و گمنام شهيد شد ولي وجدان انسان اجازه نمي دهد كه از او يادنكرد. او كه در عنفوان جواني براي توسعه اسلام و مبارزه باافكار التقاطي , الحادي و ماركسيستي قبل از انقلاب به خارج كشور سفر كرد و با تاسيس انجمن اسلامي دانشجويان در كانادا و اوكلاهما و راه اندازي نشريات فرهنگي , تشكيل جلسات تفسير قرآن و نهج البلاغه , سخنرانيهاي افشاگرانه عليه رژيم ستم شاهي و رساندن صداي مظلوميت مردم ايران كه در زير گلوله ها و تانكهاي حكومت وابسته در شهرهاي مختلف عليه رژيم قيام كرده , مجروح و يا به شهادت مي رسيدند. فعالانه شركت داشت . ولي دلش آرام نگرفت و تمامي موفقيتهاي اجتماعي و درسي و آينده دنيوي خود را رها كرد و به پاريس به ديدار امام و مقتداي خود حضرت امام خميني (ره ) شتافت . سپس براي گذراندن دوره چريكي بهمراه دوست و همرزم ديرينه اش شهيد يوسف نصرحي پور به فلسطين و لبنان سفر كرد و با كوله باري از تجربه و تلاش قبل از ورود حضرت امام (ره ) به ميهن , وارد ايران شد و بهمراه مردم در مبارزه و تظاهرات عليه رژيم طاغوت تا سرنگوني آن فعالانه تلاش و كار كرد. پس از انقلاب اسلامي با فعاليتهاي فرهنگي , اعتقادي در تهران راه را ادامه داد. مدتي نيز پس از اشغال لانه جاسوسي آمريكا به كار ترجمه مدارك آنجا مشغول شد , با شروع جنگ تحميلي فعاليتهاي جاري را رها كرد و ابتدا مدتي در تحريريه روزنامه كيهان مسئوليت اخبار جبهه و جنگ را عهده دار شد ولي بالاخره سلاح بدست مستقيما در روياروي با دشمن بعثي به نبرد پرداخت . چهل روز پس از شهيد شدن دوست و يار ديرينه اش يوسف نصرحي پور , خود نيز در منطقه جنگي اهواز بهمراه ساير دوستان دانشجو در 16 ديماه سال 1359 به درجه رفيع شهادت نائل آمد . از شهيد سيد محمود سيدي علوي دست نوشته هاي فراواني بجا مانده است كه هر كدام حاوي عمق فكري و اعتقادي آن شهيد به اسلام و قرآن و ائمه اطهار(س ) ميباشد. ياد و خاطره همه شهدا مستدام باد.
خواهر شهيد
دكتر قدسيه سيدي علوي
دبير كل كانون فرهنگي ميثاق شهدا

بحث اجراي فاضلاب كاشان با سرعت تمام پيگيري مي شود


كاشان ـ خبرنگار روزنامه جمهوري اسلامي : به منظور پيشگيري از بروز مشكلات زيست محيطي شهرهاي تحت پوشش , مطالعات توجيهي ـ فني و زيست محيطي فاضلاب كاشان ـ قمصرـ نياسر در مديريت سازمان بتصويب رسيد و جهت آران و بيدگل و نوش آباد نيز تهيه و ارسال گرديده است .
معاونين شركت آب و فاضلاب كاشان با اعلام اين مطلب گفتند : پروژه فاضلاب كاشان در مرحله اجرا مي باشد اين پروژه 60 ميليارد ريال اعتبار اوليه دارد كه نيمي از شهرستان را تشكيل خواهد كرد. شركت آب كاشان اعلام كرد : همشهرياني كه ساخت و ساز دارند يا مشغول تعمير خانه مي باشند حتما بايد خروج فاضلاب از منازل را درنظر بگيرند. مديريت شركت آب كاشان مشكلات طبيعي , كم بود آب منطقه , عدم كنترل دقيق آب از طرف ارگانها و برداشتهاي بي رويه ـ حفاري هاي غيرمجاز و عدم كنترل مسئولي كه قاطعانه از اينگونه موارد جلوگيري كند را از مشكلات شركت آب خواند , وي با اشاره به كمبود تعرفه ها گفت : قيمت دريافتي آب در حال حاضر بسيار پايين تر از قيمت تمام شده آب است و اين امر باعث ضرر شركت و كاهش خدمات دهي مي گردد. وي با اعلام اينكه هيچگونه سوبسيد و يارانه اي به اين شركت از سوي دولت تعلق نمي گيرد گفت : در سال 82 , هر مترمكعب آب 10481 ريال تهيه بوده و فروش آن 7340 ريال بوده است وي گفت : درآمد سرانه آب در كاشان و اصفهان حدود يك سوم متوسط كشور مي باشد.

فرماندهي مراكز آموزش نيروي انتظامي فاتح سيزدهمين دوره مسابقات تيراندازي ناجا شد




مقدمه :
ماموريت هاي متعدد و متنوع نيروي انتظامي آنهم در بطن جامعه و برخورد و درگيري با قانون شكنان و بعضا استفاده از سلاح گرم , مراكز آموزش نيروي انتظامي را بر آن داشته تا به آموزشهاي علمي تيراندازي توجه اي ويژه داشته و بااستفاده از دستاوردهاي نوين علمي و بهره مندي از تجارب مربيان و اساتيد اين رشته سعي در ارتقا سطح علمي و تجربي پرسنل پايور تحت امر خود نمايند و نتيجه اين آموزشها را بصورت برگزاري مسابقات تيراندازي در سطح پرسنل و نيز نيروهاي مسلح مورد بررسي علمي قرار دهند.
در مراسم اهدا جوايز تيمها و نفرات برتر سيزدهمين دوره مسابقات تيراندازي سراسري كاركنان پايور نيروي انتظامي جمهوري اسلامي كه با قهرماني فرماندهي مراكز آموزش نيروي انتظامي به كار خود پايان داد , سردار سرتيپ دوم پاسدار محمد رفيع رفيعي نيا فرمانده مراكز آموزش ناجا توجه به ارتقا كيفيت آموزش تيراندازي در مراكز آموزشي را يكي از برنامه هاي مهم اين نيرو برشمرد و گفت : بحث تيراندازي بصورت علمي در ناجا پيگيري ميشود كه در همين راستا سال 84 همايش علمي ـ كاربردي تحت عنوان « عوامل موثر بر تقويت تيراندازي » در مراكز آموزش ناجا را برگزار خواهد نمود كه تحت عنوان فراخوان مقاله از تمامي صاحب نظران رشته تيراندازي خواهيم داشت كه در همين رابطه دبيرخانه آن فعال شده و مقالات رسيده بااستفاده از صاحب نظران اين رشته مورد بررسي قرار خواهد گرفت و در يك همايش يكروزه از مقالات ارائه شده تقدير بعمل خواهد آمد.
وي همچنين از برگزاري نمايشگاهي از لوازم آموزشي و كمك آموزشي رشته تيراندازي در جوار اين همايش ياد كرد و اعلام نمود تلاش مي شود با همكاري اينترپول از كشورهاي همسايه و دوست نيز در اين همايش فراخوان مقاله داشته باشيم .
سردار رفيعي نيا در ادامه يادآور شد : تلاش مي شود آموزش در ناجا با توجه به جرائم به وقوع پيوسته به روز شده كه از جديدترين متددهاي موجود بهره گرفته و سعي مي شود پليس هايي كه از اين مراكز فارغ التحصيل مي شوند متناسب با نيازهاي جامعه بوده و آموزشها بصورت كاربردي باشد.


وي در ادامه به ديگر فعاليتهاي مراكز آموزش اشاره و يادآور شد : بحث آموزش پليس كشورهاي دوست و همسايه با همكاري پليس بعضي كشورهاي اروپائي طي چندين دوره در دستور كار بوده از جمله براي افغانستان آموزشها اجرا شده و براي كشور سودان نيز در دست بررسي است .
فرمانده مراكز آموزش ناجاگفت : مراكز آموزشي نيروي انتظامي در 17 نقطه در استانهاي مختلف پراكنده بوده و آموزش سربازان بي سواد تا دكتري و درجه داران را در رسته هاي مختلف ناجا از قبيل راهور , انتظامي , عمليات ويژه , اطلاعات , آگاهي , مخابرات , مرزباني , دريائي , مهندسي , آماد و پشتيباني , اداري , بهداري و... آموزش مي دهد.
سردار نجفي علمي مدير كل اينترپول و رئيس هيئت تيراندازي نيروي انتظامي نيز در رابطه بااهميت تقويت هدفگيري و تيراندازي پرسنل اين نيرو يادآور شد : به لحاظ در ميان بودن ماموريت ها لازم است به بحث تيراندازي بصورت علمي توجه اي ويژه مبذول گردد. كه در اين رابطه كميته هاي تخصصي با توجه به ساختار و نياز جامعه در هيئت تيراندازي ناجا كار خود را شروع نموده اند و سعي شده با تدوين برنامه اي مدون در تقويت اين رشته كوشا باشند.
رئيس هيئت تيراندازي ناجا از راه اندازي مسابقات كلت كشي در آينده اي نزديك خبر داد و گفت : تجهيزات لازم را طي سال جاري خريداري و در حال نصب و راه اندازي آن هستيم كه با تكميل تجهيزات ياد شده اين مسابقات را در سطح داخلي و خارجي برگزار خواهيم نمود.
در ادامه مراسم سرهنگ مهر علي باران چشمه جانشين اداره كل تربيت بدني نيروي انتظامي به جايگاه ورزش در ناجا اشاره و يادآور شد : ورزش در اين نيرو به صورت حرفه اي و عمومي دنبال ميشود وي به مسابقات پليسهاي جهان اشاره نمود و گفت : در دوره قبلي در چهار رشته تكواندو , جودو , كشتي و كاراته پس از 13 سال به مقام نخست اين رشته ها دست يافتيم و در مجموع به مقام چهارم در ميان 67 كشور دست پيدا كرديم كه باتلاش بيشتر و اردوهاي منظم سعي در هر چه آماده ترشدن براي شركت در مسابقات در پليسهاي جهان در كانادا هستيم .


وي سپس به قهرماني تيمهاي باشگاه پاس در رشته هاي فوتبال , واليبال , كشتي تكواندو , كاراته و جودو در سطح كشور اشاره و گفت : اميدواريم تيم فوتبال پاس به عنوان يكي از نمايندگان كشورمان در جام باشگاههاي آسيا چون گذشته بدرخشد.
سرهنگ باران چشمه در ادامه يادآور شد : نيروي انتظامي در سطح ورزش همگاني با هماهنگي كه بين سازمان تربيت بدني و فرماندهي ناجا بعمل آمده سعي شده با تامين امنيت اماكن ورزشي بانوان و برادران , همكاري تنگاتنگي با سازمان تربيت بدني كشور جهت گسترش ورزش همگاني داشته باشد.
وي سپس به ورزش همگاني در سطح كاركنان اشاره نمود و يادآور شد : همه پرسنل بايد آموزش دفاع شخصي را در سطح مقدماتي فراگرفته باشند كه در اين رابطه تاكنون 23 هزار نفر آموزشهاي لازم را ديده اند و آموزشهاي دفاع شخصي در سطح متوسطه و پيشرفته آن با توجه به نياز كاركنان در حال انجام مي باشد.
سرهنگ محمود پور اسدالله مديريت تربيت بدني مراكز آموزش نيروي انتظامي نيز در اين مراسم در رابطه با سيزدهمين دوره مسابقات تيراندازي سراسري كاركنان پايور ناجا به ميزباني فرماندهي مراكز آموزش ناجا كه در آموزشگاه علمي تخصصي ثامن الائمه مشهد مقدس اجرا گرديد , به خبرنگار ما گفت : اين دوره از مسابقات با شركت 28 تيم از فرماندهي انتظامي استانهاي مستقل ناجا به استعداد 176 نفر ورزشكار در دو رشته تيراندازي با اسلحه ژ 3 در مسافت 300 متر و نيز كلت رولور به مسافت 25 متر بمدت 2 روز به ميزباني آموزشگاه علمي تخصصي ثامن الائمه (ع ) مشهد مقدس برگزار گرديد كه نفرات برتر تحت عنوان تيم تيراندازي ناجا در مسابقات تيراندازي نيروهاي مسلح شركت خواهند نمود.
وي سپس هدف از برگزاري اين مسابقات را اهميت تيراندازي از نظر ارتقا سطح دقت كاركنان در تيراندازي ذكر نمود و گفت : آموزش تيراندازي به كاركنان پايور و فراگيران وظيفه يكي از اركان در مراكز آموزشي ناجا مي باشد كه در هنگام تنظيم تقويم ورزشي فرماندهي مراكز آموزشي در سال 1383 و باتوجه به رهنمودهاي سردار فرماندهي محترم ناجا طي سال گذشته در مورد ارتقا سطح تيراندازي كاركنان , تلاش مضاعف در راستاي تحقق تدابير اختصاص داده شد و فرماندهي مراكز آموزشي با برگزاري كلاسهاي مربيگري تيراندازي با همكاري فدراسيون تيراندازي سعي در تربيت مربي بااستفاده از آخرين روشهاي علمي و عملي نمود كه آثار آنرا در اين دوره از مسابقات شاهد هستيم كه نفرات برتر در هر دو رشته تيراندازي تفنگ ژ 3 و كلت رولو از كاركنان پايور جمعي فرماندهي مراكز آموزش ناجا مي باشند.


مدير تربيت بدني مراكز آموزش ناجا به رشته هاي مختلف ورزشي در اين مراكز اشاره و ياد آور شد : در ورزشهاي عمومي چون ورزش صبحگاهي , كوهنوردي , آمادگي جسماني و ورزشهاي كاربردي چون جودو , تكواندو و كاراته و نيز با توجه به پرنمودن اوقات فراغت سعي شده است با ورزش و انجام مسابقات ورزشي نظير فوتسال , دوي صحرانوردي با تجهيزات نظامي , آمادگي جسماني , طناب كشي ضمن ايجاد روحيه وحدت و نشاط و شادابي , فراگيران همواره در آمادگي كامل قرار گيرند.
وي در پايان اسامي نفرات برتر سيزدهمين دوره مسابقات تيراندازي ناجا را در رشته تيمي و انفرادي به شرح ذيل اعلام نمود.
در رشته تيمي اسلحه ژ3 ـ تيم فرماندهي مراكز آموزش با كسب 557 امتياز رتبه اول , تيم ساحفا ناجا با كسب 498 امتياز رتبه دوم و تيم دانشگاه علوم انتظامي با كسب 445 امتياز حائز ربته سوم شدند.
در رشته انفرادي اسلحه ژ 3 ـ ستوان يكم احمد هژ بري از تيم فرماندهي مراكز آموزش مقام نخست , ستوان سوم حسن قويدل از فرماندهي مراكز آموزش ناجا مقام دوم و سرهنگ محسن تميزي از سازمان حفاناجا به مقام سوم نائل گرديدند.
در رشته كلت رولور بصورت تيمي ـ تيم مراكز آموزش ناجا با كسب 736 امتياز رتبه اول , فرماندهي انتظامي استان مازندران با كسب 724 امتياز رتبه دوم و تيم سازمان حفا ناجا با كسب 700 امتياز به مقام سوم رسيد.
در رشته انفرادي كلت رولور ـ سرهنگ سيد رضا كوچك زاده از مراكز آموزش ناجا مقام اول , سروان حميد صاحب كار از فرماندهي انتظامي خراسان رضوي مقام دوم و كارمند خجسته فر به مقام سوم نائل گرديدند.
در كل نيز تيم تيراندازي مراكز آموزش با كسب 1293 امتياز و سازمان حفاناجا با 1198 امتياز و تيم فرماندهي انتظامي استان مازندران با كسب 1136 امتياز به ترتيب مقامهاي اول تا سوم را كسب نمودند.
كاپ اخلاق به تيم فرماندهي انتظامي سمنان اهدا گرديد.

نقش آبخيزداري در افزايش ضريب ايمني راههاي مواصلاتي




با توجه به وجود هزاران كيلومتر راه بين شهري و روستايي كه غالبا در مناطق سيل خيز و سيل گير كشور از جمله خراسان واقع شده است همه ساله شاهد خسارات جبران ناپذير جاني و مالي ناشي از سيل هستيم اين خسارات كه عمدتا در اثر دخالت انسان در طبيعت به دليل تخريب عوارض طبيعي جهت احداث راه و خدمات زيربنايي صورت مي گيرد بوقوع مي پيوندد . بعنوان نمونه طي سالهاي 1378 ـ1370 از تعداد 156 مورد سيل گزارش شده بيش از 33182,5 كيلومتر راه روستايي , 6950 دهنه پل تخريب و 132 نفر كشته و ميلياردها ريال خسارت به بارآورده است . ايجاد ابنيه هاي فني از قبيل پلها , آبراهه ها , آبنماها و... در راههاي بين شهري و روستايي به دليل عدم محاسبات دقيق خروجي روانابها از رودخانه هاي فصلي يا دائمي به هنگام بارشهاي رگباري شرايطي را به وجود مي آورد كه در كوتاهترين زمان ممكن شاهد خروج ميليونها متر مكعب سيلاب با آورد بالا باشيم كه مواد مختلف را با خود حمل نموده و بسيار مخرب نيز مي باشد همين امر منجر به تخريب جاده ها , پلها , آبراهه ها و آبنماها مي شود و بعضا مشاهده گرديده كه تعداد زيادي از مردم نيز در گرداب سيل گرفتار شده و طعمه آن مي شوند.
نمونه بارز اين موضوع سيل ويرانگر جنگل گلستان بود كه در تاريخ 80,5,19 اتفاق افتاد در اين حادثه تاسف بار صدها هزار نفركشته , مجروح , مصدوم و مفقود گرديدند و ميلياردها ريال خسارت مالي به آنها و منابع طبيعي وارد شد . و يا سيل تازه قلعه بجنورد كه در ارديبهشت 1380 اتفاق افتاد كه طي آن 27 نفر جان باختند و ميليونها ريال خسارت مالي به اماكن مسكوني و دام و احشام آن ها وارد آمد.
بايد به اين نكته اذعان نمود كه دستگاههاي اجرايي اعم از دولتي و خصوصي كه مبادرت به تخريب طبيعت به ويژه در مناطق سيل خيز و سيل گير كشور مي نمايند اگر چه هدف از ايجاد تاسيسات زيربنايي خدمات رساني مي باشد لكن به موقعيت جغرافيايي به لحاظ توپوگرافي , جنس خاك , ميزان بارندگي ساليانه , محاسبه دقيق دبي رودخانه هاي همجوار و... كمتر توجه مي گردد و همين امر باعث مي شود تا خسارات جبران ناپذيري به تاسيسات زيربنايي به ويژه راههاي مواصلاتي كه شاهرگ حياتي ارتباطات زميني مناطق شهري و روستايي قلمداد مي گردد وارد آيد. لذا براي جلوگيري از پيشامدهاي ناگوار بايد چاره اي علمي و عملي انديشيد كه در اين زمينه پيشنهاد مي گردد تا دستگاههاي اجرايي (دولتي و خصوصي ) كه به هر دليلي مجبورند در طبيعت دخل و تصرف نموده اقدام به تخريب عوارض طبيعي نمايند در صد ناچيزي از كل اعتبارات آن پروژه ها را به حفظ حراست و احيا طبيعت تخريب شده اختصاص دهند اين اقدام از سه جهت قابل بررسي است .
1 ـ توجه به حفظ و احيا و توسعه منابع طبيعي تجديد شونده در طبيعت و بهسازي عوارضي كه تخريب شده منجر به حفظ اكوسيستم مي شود و از اين طريق كمترين آسيب به محيط زيست وارد مي آيد.
2 ـ بازسازي و احيا مجدد طبيعت بااجراي عمليات مختلف آبخيزداري از جمله عمليات مكانيكي (بندهاي خاكي , بندهاي سيماني , بندهاي سنگي ملاتي , گابيون بندي , خشكه چيني و...) و عمليات بيولوژيكي (درختكاري , بوته كاري , قرق مراتع , كپه كاري و...) و عمليات بيومكانيكي (تلفيق عمليات مكانيكي و بيولوژيكي ) منجر به كاهش سيل و رسوب در رودخانه هاي مذكور مي شود اين امر موجب افزايش ضريب ايمني راههاي مواصلاتي شده و با اين اقدام شاهد كاهش قابل ملاحظه ميزان خسارات جاني و مالي خواهيم بود. هر گونه تخصيص اعتبار از سوي دستگاههاي ذيربط به منظور حفظ و احيا منابع طبيعي تجديد شونده يك سرمايه گذاري محسوب مي شود كه برگشت آن هر چند طولاني مدت , ولي امكان پذير است به عبارت ساده تر چنانچه بخش اندكي از ميزان خسارات سيل كه به راههاي مواصلاتي و خدمات زيربنايي وارد مي آيد را صرف حفاظت و احيا از طبيعتي كه دستخوش تخريب واقع شده بنمائيم نه تنها شاهد كاهش خسارات خواهيم بود بلكه به طور مسالمت آميز و مهربانانه با طبيعت زندگي خواهيم كرد.
3 ـ تخصيص بخشي از اعتبارات چنين پروژه هايي در بين مديران اجرايي منجر به ايجاد تفكر سيستمي خواهد شد تا همه با نگاهي واحد به طبيعت و حفظ محيط زيست و حوزه هاي آبخيز داشته باشند و از سويي اين نگرش موجب خواهد شد تا با نگاهي نو به مقوله آبخيزداري بنگرند و همين امر اشاعه فرهنگ آبخيزداري را كه بسترساز توسعه پايدار و تكيه گاه مطمئن بخش كشاورزي تلقي مي گردد به ارمغان خواهد آورد. انشاالله .
محمدتقي تركمن زاده
كارشناس آبخيزداري
ماخذ :
جزوات و آمار و اطلاعات طرح و برنامه مديريت آبخيزداري سازمان جهاد كشاورزي خراسان