كتاب دفاع پيروز(هشت سال دفاع مقدس در آيينه رهنمودهاي رهبر
معظم انقلاب اسلامي ) را موسسه فرهنگي قدر ولايت در 152 صفحه
منتشر كرده است . عناوين كلي مطالب كتاب مذكور عبارتند از : چرا
جنگ به ايران اسلامي تحميل شد , حمايت كامل دشمنان از عراق در
جنگ تحميلي , نتيجه جنگ تحميلي و بركات آن براي ايران اسلامي ,
پيروزي در جنگ و نشانه هاي آن , نقش ها در دفاع مقدس , صحنه اي
ويژه در دفاع مقدس . انتقام الهي از جنگ افروزان , ضرورت آمادگي
دفاع هميشگي , وظايف در قبال جنگ تحميلي و دفاع مقدس و...
در مقدمه كتاب مذكور مي خوانيم :
در تاريخ زندگي ملتها , مقاطعي وجود دارد كه استعدادها , امكانات ,
تواناييها و شور و عشق عمومي ملت و كشور , در آن برهه زماني , تجلي
مي يابد و درخشندگيهايي بر تارك آن ملت نقش مي نمايد.
يكي از اين مقاطع , مقابله با تجاوزگريها و اشغالگري و چپاول
زورمداران است . تجليل و تكريم از قهرمانان ايثار و فداكاري جنگهاي
آزاديبخش و دفاع در برابر متجاوزان و بناي يادبودها و تنديس هاي
سربازان گمنام , حفظ آثار و يادمانهاي دلاوريهاي ملت در جنگ , نشان
از اهميت اين مقطع از حيات ملتها دارد. در كشور ايران نيز مقاطعي
چنين بوده است . ليكن بواسطه حضور خيانت بار استعمارگران و وجود
عناصر وابسته و زبون در راس دستگاههاي سياسي سلطنتي , بويژه در
طول دو قرن گذشته . همواره جوهره وجودي , استعداد و امكانات و
عشق و حماسه آفريني و ايمان ديني توده هاي مردم , ظهور و بروز كامل
نيافته و اسباب شكستهايي خفت بار شده است .
پس از پيروزي انقلاب اسلامي و مشاركت مردم در سرنوشت
خويش و علاقه و باور عميق آنان به دين اسلام و ارزشهاي والاي آن و
نيز حافظان حدود الهي يعني روحانيت و ولايت فقيه . تمامي
توانمنديها و شور و نشاط مردم بويژه جوانان , بروز يافته و صحنه هاي
درخشنده و به يادماندني و كم نظير از عشق و ايثار و جوانمردي و
فداكاري و وفاداري را به رخ بشريت مهجور از ايمان الهي
كشيد.
دشمن با تجاوز آشكار و ناجوانمردانه و نابرابر و باحمايت تمامي
زورمداران و سرمايه داران جهاني , اسباب اين تجلي و بروز را فراهم
ساخت . او گمان مي كرد كه در طي « سه روز » به تهران خواهد رسيد و
ختم انقلاب اسلامي مردم را اعلام و حكومت دست نشانده تر و
مستبدتر از « پهلوي » را بر سر كار خواهد آورد.گمان او با نداي ملكوتي
امام عظيم الشان و غريو لبيك مردم با ايمان و وفادار , در اندك مدتي
باطل شد و دشمن دريافت كه با دستان خود اسباب صدور انقلاب و
عظمت اين ملت را فراهم آورده و دنيا را متوجه درخشندگي ايماني و
فضايل معنوي و فرهنگي اين ملت كرده است .
اگر چه از آن هنگام , هشت سال تمام , از تمام تجهيزات نظامي
وتوان اطلاعاتي و تجربه رواني و سازمانهاي بين المللي استفاده كرد تا
مانع پيروزي قاطع نظامي ايران اسلامي شود. ليكن جوانان با ايمان
وشجاع و خداجوي اين ملت , پيروزي دفاع مشروع و انساني را براي
مردم و انقلاب , رقم زدند و نگذاشتند نه يك وجب از خاك اين ملت در
اشغال دشمنان خبيث بماند و نه يك لكه تاريك بر جبين غيرت و
فرهنگ و دين داري ملت بنشيند.
دفاع پيروز اين ملت , الگويي شد فراراه نهضتها و ملتهاي
آزاديخواه , چراغي شد براي خودباوري ملتها و جوانان در راه استقلال
سياسي و اجتماعي و فكري از دنياي فريبكار ليبرال دمكراسي غرب ,
راهبردي شد براي آزادي قدس شريف و به زانو درآوردن
صهيونيستهاي غاصب , دستي شد براي برداشتن نقاب ازچهره كريه
نفاق مدرن كشورهاي مدعي حقوق بشر و آزادي و دمكراسي ;
« ما انقلابمان را در جنگ به جهان صادر
نموده ايم .
مامظلوميت خويش و ستم متجاوزان را در جنگ ثابت نموده ايم .
ما در جنگ پرده از چهره تزوير جهانخواران كنار زده ايم .
ما در جنگ دوستان و دشمنانمان را شناخته ايم .
ما در جنگ به اين نتيجه رسيده ايم كه بايد روي پاي خودمان
بايستيم .
ما در جنگ ابهت دو ابرقدرت شرق و غرب را شكستيم .
ما در جنگ ريشه هاي انقلاب پربار اسلامي را محكم
كرديم . »
دريغا , كه اين همه آثار و نشانه ها و درخشندگيها , در هياهوي
سياسي و گرفتاريهاي معيشتي , مورد ناسپاسي قرار مي گيرند و كمتر ,
مورد بررسي و يادآوريها مي شوند و پتانسيل عظيم آن در تربيت نسل
جوان و سازندگي كشور و نشاط عمومي و مقاومت سرافرازانه , كمتر
بكار گرفته مي شود. اين هم از مكر دشمن است . و اميد است با بيداري
مسئولان و مطالبه مردم , اين مكر هم به دشمنان برگردد.
|
علل تداوم جنگ
|
كتاب « علل تداوم جنگ » را محمد دروديان نوشته و مركز مطالعات
و تحقيقات جنگ سپاه پاسداران انقلاب اسلامي آن را در 218 صفحه
به چاپ رسانده است . در مقدمه كتاب مذكور چنين
مي خوانيم :
پرسش از علت ادامه جنگ ايران و عراق پس از فتح خرمشهر , در
مقايسه با پرسش از علت آغاز اين جنگ و يا روش خاتمه آن , به عنوان
پرسشي جدي تر و اساسي تر مطرح مي شود حال آنكه در مباحث روابط
بين الملل بررسي علل آغاز جنگ ها حائز اهميت است زيرا تا جنگي آغاز
نشود , ادامه و پايان آن موضوعيت ندارد. با اين توضيح اهتمام و توجه
بيشتر به علل ادامه جنگ پس از فتح خرمشهر تامل برانگيز است .
در هر صورت . هم اكنون ابهام در مورد ادامه جنگ و پرسش از آن ,
ريشه دار و عميق شده است و گفتمان جديدي را با ماهيت سياسي شكل
داده است . آنچه با طرح پرسش مطرح است , مجادله كلامي درباره يك
مفهوم نيست بلكه رويكرد انتقادي به تصميم گيري درباره يك حادثه
تاريخي و سرنوشت ساز است . به عبارت ديگر ما با يك حادثه و
تصميم گيري تاريخي و استراتژيك روبه رو هستيم كه مورد پرسش و نقد
قرار گرفته است .
نكته مهم اين است كه با گذشت بيش از 20 سال از زمان فتح
خرمشهر و تصميم گيري درباره جنگ و ادامه آن در خاك عراق , هم
اكنون نقد وبررسي اين تصميم گيري بخشي از موضوع جنگ شده است
كه بدون توجه به آن نمي توان به اين حادثه تاريخي پرداخت .
در رويكرد انتقادي بيش از همه تصميم گيري براي ادامه جنگ
ومديريت سياسي ـ نظامي كشور در آن زمان نقد مي شود كه در مقابل ,
آقايان هاشمي و رضايي براي پاسخ , دو نظريه سياسي و نظامي را ارائه
مي كنند. در نظريه سياسي تاكيد مي شود كه استراتژي كشور كسب يك
پيروزي مهم و پايان دادن به جنگ بود ولي چون پيروزي ها نسبي بود ,
اهداف سياسي تامين نشد. در نظريه نظامي گفته مي شود كه استراتژي
كشور براي جنگ پس از فتح خرمشهر بيشتر سياسي بود نه نظامي , ليكن
براي سقوط صدام بايد با بسيج امكانات كشور استراتژي نظامي اتخاذ
مي شد كه در اين صورت علاوه بر تامين اهداف , جنگ زودتر به پايان
مي رسيد.
براي روشن شدن موضوع « تصميم گيري » , فارغ از مجادلات كلامي
وبرخوردهاي سياسي , مناسب است وضعيت تاريخي كه تصميم گيري
در آن اتخاذ شد , بازبيني و بررسي مجدد شود. آگاهي بخشي اي كه با
انتخاب اين روش حاصل خواهد شد امكان روشن شدن ابعاد و لايه هاي
زيرين اين تصميم گيري را فراهم خواهم كرد. علاوه بر اين , تصميم گيري
پس از فتح خرمشهر و در واكنش به يك « وضعيت استراتژيك » صورت
گرفت كه دو موضوع « وضعيت » و « تصميم گيري » هر دو به يك واقعه
تاريخي تبديل شده است . امكان انتخاب گزينه هاي ديگر , غير از ادامه
جنگ , با بررسي وضعيتي كه تصميم گيري در آن اتخاذ شد , و ارزيابي
بضاعت فكري و امكانات عملي براي شكل دادن به روند رخدادها و
وقايع , تا اندازه اي روشن خواهد شد.
در كتاب حاضر طي چهار فصل به موضوعات مذكور پرداخته
خواهد شد. در فصل اول روش و چارچوب تحقيق بيان شده است . در
فصل دوم « تغيير در ماهيت و تحولات استرتژيك جنگ » بررسي شده
وفرض بر اين است كه با اين تحولات . ابتكار عمل نظامي در اختيار
ايران قرار گرفت در نتيجه علت و فلسفه وجودي جنگ تحميلي به ايران
تغيير كرد. پيامدهاي چنين تحولي و سياست و تصميم بازيگران و
تصميم گيري ايران در فصل سوم تحت عنوان « تصميم گيري » , بررسي
شده است . بررسي سياست ها در واقع به ادراك و مواضع و رفتار
بازيگران اختصاص دارد. كنش و واكنش هاي حاصل از اتخاذ سياست ها
در شكل گيري روند جنگ پس از فتح خرمشهر نقش بسيار مهمي داشت .
در فصل چهارم به « رخدادهاي استراتژيك » توجه شده است و به نظر
مي رسد وقوع برخي از رخدادها به عنوان واكنش بازيگران نقش و تاثير
بي همتايي در روند تحولات جنگ داشت .
اميد است با اين بررسي و ترسيم اوضاع تاريخي وموقعيت
تصميم گيري و تاثيري كه سياستمداران و نظاميان بر اساس تحليل و
نظريات متفاوت داشتند , بخشي از ابعاد اين واقعه بزرگ تاريخي و
سرنوشت ساز آشكار شود.
|
ذوالفقار
|
كتاب « ذوالفقار » را كه تجزيه و تحليل نظامي مجموعه خطبه ها ,
نامه ها , كلمات قصار و سفارشات اميرالمومنين علي عليه السلام درباره
نيروهاي مسلح است , توسط موسسه انتشارات هفت به چاپ رسيده
است . كتاب مذكور را سيدامير معصومي و سرگرد زرهي سورنا كياني
تاليف كرده اند. در فهرست كتاب مذكور عناوين زير ديده مي شود :
سستي در مبارزه با گمراهان روانيست . جهاد زره محكم پروردگار ,
تشويق به جهاد , اجراي فرمان , شمشير من , به سوي شام , بسيج
اصحاب و باران , من ابوالحسن هستم , عقيده من اين است , دوست دارم
با من باشي , به نيروهاي مسلح , كوچ براي نبرد , از كوه محكم تر باش , در
يكي از روزهاي صفين . به سوي جهاد , دشمن خسته , از خدا بترس ,
دشنام دهنده مباشيد , اين گونه بجنگيد , از زنان دوري جوييد , باقي
ماندگان شمشير , دندان خشم , پناه ما , دعا در ميدان جنگ
و...
مبحث يكي از عناوين كتاب مذكور براي نمونه در ذيل مي خوانيد :
از سفارشهاي امام (ع ) به « معقل ابن قيس رياحي » در آن هنگام كه او
را با سه هزار نفر به عنوان مقدمه لشكر خويش به سوي شام فرستاد :
از خدا بترس , همان خدايي كه بناچار بايد ملاقاتش كني و
سرانجامي جز حضور در پيشگاهش نداري , جز با كسي كه با تو بجنگد
پيكار مكن , صبح و عصر حركت كن و هنگام گرمي روز به لشكر
استراحت ده . در پيمودن راه آرامش بخرج ده ! در ابتداي شب كوج مكن
كه خداوند شب را وسيله آرامش قرارداده و آنرا براي اقامت و توقف
تعيين كرده نه كوچ و مسافرت , بنابراين شب هنگام بدنت را آرام كن و
مكربها را نيز آسوده بگذار. پس آنگاه كه توقف نمودي به هنگام سحر يا
وقتي كه سپيده دميد به ياري خدا حركت كن . هرگاه دشمن را ملاقات
كردي درميان يارانت قرار گير. نه آن قدر به دشمن نزديك شو كه خيال
شود آتش جنگ را تو مي خواهي روشن كني و نه آن قدر دور بايست كه
گمان برده شود از نبرد مي ترسي . (چنين باش ) تا فرمان من به تو برسد
(اما به هوش باش ) پيش از آنكه آنها را به صلح و مسالمت و راه خدا
دعوت كني و راه عذرشان را در پيشگاه خداوند ببندي , به خاطر
عداوت خصوصي با آنها پيكار كني !
توضيح : معقل بن قيس رياحي از بزرگان و شجاعان كوفه بوده , او
هم رياست و هم سابقه عمل داشته است . او يكي از امراي سپاه امام (ع )
در جنگ جمل بوده است و هنگامي كه امام (ع ) عازم « صفين » شد و در
« نخيله » براي سپاهش سخنراني كرد « معقل » به پاخاست و عرض كرد
اي اميرمومنان سوگند به خدا كه جز افراد بدگمان و منافق از سپاه تو
تخلف نمي ورزند. هنگامي كه امام (ع ) به مدائن رسيد « معقل » را با سه
هزار نفر پيشاپيش لشكر به سوي صفين گسيل داشت و او را توصيه و
سفارشهايي نمود كه وصيت بالا قسمتي از آن مي باشد.
« نصربن مزاحم » در كتاب « صفين » قسمتي از اين وصيت را در
صفحه 198 آورده است .
تحليل : اين قسمت از سفارشات امام بجز آنكه شامل گوشه اي ديگر
از تاكتيكهاي نبرد و توصيه هاي ايمني و امنيتي مي باشد , شروع هرگونه
عملياتي را بدون اجازه فرمانده ممنوع شمرده و نيت هرگونه نبرد و
مبارزه را خالي از هرگونه عداوت شخصي و تنها در راه خدا مجاز
مي شمارد.
آيه 190 از سوره مباركه بقره به اين مطلب مي پردازد .
در راه خدا با آنانكه به جنگ و دشمني شما برخيزند جهاد كنيد ,
ليكن ستمكار نباشيد كه خدا ستمگران را دوست ندارد.
تجزيه و تحليل نظامي از سفارشهاي امام 12 « از خدابترس »
در اين بخش امام (ع ) هنگام اعزام مقدمه لشكر (نيروي پوشش )
جهت اجراي ماموريت , مبادرت به نصايح و توصيه هاي ارزشمندي به
فرمانده اين نيرو مي نمايند. ايشان در ابتداي بياناتشان ضمن تاكيد بر
ترس از خدا , براي فرمانده نيروي پوشش سپاه خود به تشريح نكاتي در
رابطه با چگونگي حركت , مناسبترين ساعات جهت حركت و استراحت
نيروها , رعايت فاصله مناسب از نيروهاي دشمن و... مي پردازند.
دستورات رزمي حضرت علي (ع ) در اين خصوص از ديدگاه جنگهاي
امروزي بسيار ارزنده و قابل تعمق مي باشند.
نيروي پوشش : نيرويي است كه به منظور انجام ماموريتهاي پوشش
حركت عمده قوا , توسعه وضعيت دشمن , برقراري تامين و جلوگيري از
تاخيرهاي غيرضروري در حركت عمده قوا و انهدام مقاومتهاي كوچك
دشمن در مسير حركت عمده قوا , جلوتر از عمده قوا حركت مي كند.
نكته 1 : پوشش حركت عمده قوا به معناي جلوگيري از نزديك شدن
دشمن به عمده قواي نيروهاي خودي است .
نكته 2 : توسعه وضعيت به معناي انجام كليه اقداماتي است كه به
منظور بدست آوردن اطلاعات در مورد تركيب , استعداد , گسترش ,
فعاليتها و نقاط ضعف و برجسته دشمن صورت مي گيرد.
نكته 3 : نيروي پوشش در جلوي نيروي جلودار قرار مي گيرد و به
اجراي ماموريت محوله مي پردازد.
نكته 4 : ماموريت نيروي جلودار عبارت است از برقراري تامين
جهت تسهيل حركت مداوم عمده قوا و حفظ تماس با نيروي پوشش .
|
خم ابروي يار
|
كتاب « خم ابروي يار » را كه خاطرات نماز سرداران و فرماندهان
هشت سال دفاع مقدس است , احمد مومني راد تاليف كرده و انتشارات
سروش آن را در 185 صفحه به چاپ رسانده است . در بخشي از مقدمه
كتاب مذكور مي خوانيم :
نماز , معبري است از زمين به آسمان , از خاك به افلاك . از ملك به
ملكوت . و انسان , اين برگزيده مخلوقات الهي , چه سعادتمند است كه
اذن يافته است كه از اين معبر , از تنگناي تيره فرش , به وسعت بلند عرش
عبور كند. به معراج رود و به قرب الهي نايل شود!
و دفاع مقدس , اين ميدان بروز انسانيت انسان و حقانيت حضرت
حق , زمينه اي بود براي پرواز خونين بالان عبوديت بي كران و سبكبالان
صحنه هاي عشق و عرفان .
جنگ شگفت هشت ساله ما كه پرتوي از شگفت جنگ يكروزه
عاشوراي 61 بود , مردان مردي را به خود ديد كه تاريخ با همه
ديرپايي اش , جز در برهه اي كوتاه , به خود نديده بود , عظيم انسانهايي
كه ياور درد بودند و قرين رنج و آشناي زخم , با تركش و گلوله و خمپاره
انسي عجيب داشتند و هماره با آتش و انفجار و خون هم آغوشي
مي كردند و در تمام اين مراحل , نماز و نياز و نيايش , تنها مامن و ماوا و
پناه و تكيه گاه آنان بود.
با نماز بود كه آنان خود را شناختند و به خداي خويش معرفت پيدا
كردند و به قرب او نايل گشتند و در عظمت او محو شدند و به جايي راه
بردند كه در « وهم » ما نايد!
با نماز بود كه دلاورانه رزميدند و مرگ را به سخره گرفتند و خصم
را به ذلت كشاندند و آواي فتح سر دادند.
در نماز بود كه با حلقومهاي بريده اذان دادند , با پهلوهاي تركش
خورده قيام كردند. با دستهاي قطع شده قنوت گرفتند. با پاهاي قلم
شده ركوع كردند , با قلبهاي پاره پاره تشهد خواندند , با سينه هاي
سوراخ شده سلام دادند و با پيشانيهاي سوخته سجده كردند.
با نماز بود كه توپخانه ها را از غرش انداختند , خمپاره ها را بلعيدند ,
تانكها را مچاله كردند , ميدانهاي مين را خنثي كردند , تركش ها را هضم
كردند , باران گلوله ها را به هيچ گرفتند و آتش شياطين را خاموش كردند
و در تمام اين نبردها , تنها و تنها نماز خواندند و نياز بردند و نيايشگر
بودند و از او ياري خواستند. آري , آنان فقط به نام او جنگيدند و براي
او به خون تپيدند و كائنات را به حيرت واداشتند و فرشتگان را انگشت
به دهان كردند...
برخي از عناوين فهرست كتاب مذكور چنين است : كورسوي
فانوس , امام جماعت , خلوت پاك و زلال , گريه عارفانه , غروبي خون
رنگ , حالت رواني , نماز از پنج سالگي , وضو در حوض يخ زده , نماز
پربركت , وضوي عشق . خواب در سجده , صداي اذان , انس با نماز ,
وضو با برف , سلمان دوران , توسعه فرهنگ نماز در جبهه ها , نماز شب
در زاويه سنگر , نماز روي بام پاسگاه , مزد نماز. سجده در باران , قنوت
زيبا , موذن ولايت , نماز قبل از عمليات , كاسه خون , هديه پس از نماز ,
امام جماعت فرشتگان , شور عارفانه , نماز زير پتو و عناوين متعدد
ديگر.
|
ريشه در بهشت
|
كتاب « ريشه در بهشت » را حسين ذكريايي نوشته و نشر شاهد آن را
در 62 صفحه منتشر كرده است . اين كتاب حاوي 64 خاطره از سرداران
و شهداي هشت سال دفاع مقدس است و شمارگان آن سه هزار مي باشد.
|
|
|
|
|