مسعود مهدوي
توصيه مي شود وزير محترم جهاد كشاورزي هم اين مطلب را بخواند!
فراخوان چهارمين جشنواره ملي زن و روستا (عذرا) روز 15 شهريور
ماه سال جاري اعلام شد. طبق مندرجات اين فراخوان , بيست و سوم
مهرماه همزمان با روز جهاني زن روستايي , روزي است كه آسمان ادب ,
فرهنگ و هنر عطر افشان و قدرشناس تلاش نام آوران عرصه هاي كوشش و
زحمت در به بار نشاندن « آب و خاك » و « آبادي وعشيره » است .
به اين ترتيب روز 23 مهرماه 1383 , اين جشنواره يك روز درتهران
برگزار مي شود.و بخش هاي مختلفي كه آثار هنرمندان در آنها ارائه مي گردد ,
شامل بخش فيلم , فيلمنامه , عكس , نمايشنامه نويس و نمايشهاي كوتاه
(مونولوگ ) است .
در بخش با عنوان جنبي نيز همزمان با برگزاري مراسم اصلي « جشنواره ,
آئين ها و مناسك » ضمن معرفي و تقدير از معاونت ها , سازمانها و شركتهاي
تابعه وزارت جهاد كشاورزي كه بيشترين فعاليت را براي زنان روستايي
انجام داده اند , نمايشگاهي از رسانه هاي ترويجي , عكس , توليدات
كشاورزي مرتبط با زنان روستايي و عشايري نيز برپا خواهد شد.
برگزار كننده اين جشنواره نيز دفتر امور زنان روستايي و عشايري
معاونت ترويج و نظام بهره برداري وزارت جهاد كشاورزي و موسسه شقايق
روستاست . يعني همان دو برگزار كننده اي كه سال گذشته جشنواره ملي
روستا را برگزار كردند اما هنوز به بخشي از مهمترين تعهدات خود عمل
نكرده اند!!
اما چند نكته يا مساله كه در خصوص اين فراخوان و جشنواره گفتني
است :
اول
فاصله اعلام فراخوان و اجراي جشنواره كمتر از يك ماه و نيم است . و
جالب اينجاست كه مثلا در بخش فيلمنامه , از آثار ارسالي نبايد فيلمي
ساخته شده باشد. به اين معنا كه فيلمنامه اوريژينال باشد و طي همين مدت
كوتاه نوشته شود!
اكنون در نظر بگيريد كه آثار درتمامي بخشها بايد حداكثر تا تاريخ دهم
مهرماه با پست سفارشي به دبيرخانه برسد. يعني توليد هر اثري در هر بخشي
براي جشنواره حداكثر بايد بيست وپنج روز طول بكشد!
اين تعجيل در اعلام فراخوان و سپس ارسال آثار و برگزاري جشنواره اي با
عنوان « ملي » چه توجيهي مي تواند داشته باشد
اساسا در تعريف معاونت ترويج جهاد كشاورزي وموسسه شقايق
روستا , جشنواره چه ويژگيهايي دارد آيا صرفا حركتي تبليغي است و يا
اينكه حتما بايد در هر شرايطي در روز جهاني زن روستايي جشنواره اي
برگزار شود
اما اگر به بخش اهداف جشنواره نگاهي بياندازيم , مي بينيم , اهدافي
بسيار عالي و قابل توجه , مدنظر برگزار كنندگان بوده است , از جمله : « ايجاد
انگيزه براي هنرمندان عرصه هاي فرهنگ و ادب در ارائه موضوعات مربوط
به زنان و دختران روستايي و عشايري » , « شناسايي , تشويق و تقديراز
صاحبان آثار فرهنگي و هنري مرتبط با زنان و دختران روستايي و عشايري »
و « شناسايي , تشويق و تقدير از دختران و زنان هنرمند و فعالان عرصه
فرهنگ و ادب روستايي » .
چنانكه ملاحظه مي كنيد , اهداف قابل تحسين است , اما واقعا اين
جشنواره چقدر به تحقق اين اهداف , منجر مي شود
يك نمونه ديگر مثال بزنيم از بخش نمايشنامه نويسي , كه علي رغم
داشتن اين عنوان , شرط ارسال آثار , اين است كه , « در اين بخش صرفا
) » كه در آنها به پرداخت موضوع , شخصيت ها و Plot « طرح هاي نمايشي (
رويدادها و ... اشاره شده باشد , قضاوت خواهد شد. »
يعني اينكه لطفا براي بخش نمايشنامه نويسي , نمايشنامه نفرستيد!!
دوم
تجربه برگزاري جشنواره هاي اين چنيني كه بيش از همه , خود جشنواره
هدف باشد , نه تنها كمكي به رشد هنر در روستاها و يا تشويق هنرمندان براي
كار در اين عرصه نمي كند , بلكه , هدر دادن بودجه (كم يا زياد!) است .
در درست ترين و كامل ترين تعريف , جشنواره , حاصل يك جريان
مستمر و در حال انجام است . در يك جشنواره , گزيده ترين و كامل ترين
فعاليتها انتخاب و در معرض ديد همگان قرار مي گيرد كه شايسته جشن است
و تقدير و تنديس و....
سوم
همانطور كه پيشتر اشاره شد , برگزار كنندگان اين جشنواره , همان برگزار
كنندگان جشنواره « روستا » هستند كه حدودا هشت ماه پيش برگزار شد , اما
هنوز تا اين تاريخ (اواخر شهريور ماه 83 ) حق الزحمه داوران آن جشنواره
كه براي اين حركت آبرو , اعتبار و منزلت مي آورند پرداخت نشده است . هيچ
نهادي هم در وزارت جهاد كشاورزي (متاسفانه ) در سال پاسخگويي ,
پاسخگوي اين اهمال , سهل انگاري و.... نيست .
اكنون همان برگزار كنندگان , دست اندركار برگزاري جشنواره اي
مي شوند كه حتما برايش پولي خرج مي شود و هزينه هايي و....
اين دفع الوقت براي پرداخت چند سكه ناچيز به هنرمندان سرشناس و
كارشناس كشور هيچ مناسبتي با تعجيل براي برگزاري جشنواره اي مشابه
ندارد و اتلاف وقت با اين پاسخ ها كه چكها براي خريد هدايا (حق
الزحمه ها) كشيده شده و يا هر پاسخ ديگري , اصلا شايسته وزارت خانه
عريض و طويل و زحمت كشي چون جهاد كشاورزي نيست . چرا كه اكنون
همان كساني كه بخش عمده اي از اعتبار اصلي جشنواره با حضور آنها شكل
مي گيرد , مورد بي احترامي واقع شده و بعيد مي دانم از آن هنرمندان كسي
باشد كه بداند ريشه برگزاري اين جشنواره , به همان جشنواره روستا
برمي گردد و بعد باز هم حاضر به همكاري باشد.
چهارم
شايد بهتر باشد با توصيفات بالا , چنين جشنواره هايي اصلا برگزار نشود
و هر گونه هزينه اي در اين خصوص , مصروف خدمت اصيل فرهنگي , هنري
به روستائيان گردد

|
از جشنواره اصيل تئاتر دانشجويان تا جشنواره بين المللي
عروسكي
|
در حاشيه رويدادهاي تئاتري ةعلي ارسنجاني
از جشنواره اصيل تئاتر دانشجويان چه خبر
معاونت فرهنگي جهاد دانشگاهي هفته گذشته طي سخناني در جمع
معاونان فرهنگي جهادهاي دانشگاهي , از فعاليت هاي فرهنگي , هنري جهاد
دانشگاهي كه عموما با استقبال فرهيختگان و دانشگاهيان روبرو مي شود ,
سخن گفت و از همه گونه فعاليت هاي فرهنگي نام برد و تقويم برگزاري شان را
برشمرد به جز جشنواره هاي اصيل و ماندگار به نام تئاتر دانشجويان كشور
كه سالها توسط همين معاونت در تهران و ساير استانها برگزار
مي شد.
پرچمدار اين جشنواره « جهاد » بود و الحق و الانصاف كه جشنواره اي با
هويت و تاثيرگذار بود. اكنون چند سالي است كه اين جشنواره برگزار
نمي شود و جاي خالي آن به شدت احساس مي شود. اميدواريم , معاونت
فرهنگي جهاد در سخنراني بعدي اش نويد برگزاري جشنواره تئاتر
دانشجويان را بدهد تا بار ديگر جشنواره اي بديع را در تئاتر دانشجويي
شاهد باشيم .
بر سر تئاتر مولوي چه مي آيد
با شنيدن « تالار مولوي » ياد تئاتر دانشجويي و جشنواره تئاتر
دانشجويان در دلها زنده مي شود. تالاري كه اعتبار تئاتر دانشجويي بوده و
هست و انشااله خواهد بود.
اما متاسفانه اين تالار در حال حاضر , از نظر مديريت و سياستگذاري ,
در بلاتكليفي به سر مي برد. هر چند معاون فرهنگي جهاد تهران , سرپرستي
اين تالار را به عهده گرفته و اعلام كرده است كه برنامه هاي اين تالار بدون
وقفه انجام مي شود , اما نگراني آگاهان و كارشناسان از وضعيت مبهم اين
تالار در آينده , همچنان وجود دارد.
آخرين مدير اين تالار « محمد مختاري » بود كه ظاهرا به خاطر بررسي
مسائل و مشكلات كه در نهايت به اوج خود رسيد , عطاي مديريت اين تالار
را به لقايش بخشيد و از سمت خود استعفا كرد.
اين مدير جوان كه سابقه اي طولاني در تئاتر نداشت ولي در سينما و
مستندسازي كم وبيش سناخته شده بود توانست در دوره مديريت كوتاه
خود , شكل و شمايل تالار را به كلي تغيير دهد و فضايي تازه در ساختمان آن
ايجاد كند. مختاري كه در دفتر نهاد معظم رهبري نيز فعال است , از جان و
دل مايه گذاشت تا حداقل فضايي ايجاد كند كه تماشاگران در حال و هوايي
مناسب تر از گذشته (به جهت سيستم هاي تهويه , بهداشتي و...) در تالار
حضور يافته و نمايشها را به تماشا بنشيند. هر چند مديريت اين مدير جوان
در مواردي كاملا قابل نقد بود و مي بايست در آنها اصلاحاتي صورت
مي گرفت اما كمتر كسي مي توانست براي اين تالار كم پول , امكاناتي نظير
آنچه او به دست آورده است فراهم كند.
حالا صحبت اين است كه نبايد تالار مولوي را فراموش كرد , نبايد
مديريت آن را ساده فرض كرد و برايش ارزشي قائل نشد. اين تالار , ريشه در
تاريخ تئاتر دارد و بايد زنده و پويا و با هويت دانشجويي باقي بماند. و نكته
آخر اين كه , معاونت فرهنگي جهاددانشگاهي و حتي رياست جهاددانشگاهي
مي بايد نگاه خاص و ويژه خود را به اين تالار و آينده آن معطوف
كنند.
همكاري مركز هنرهاي نمايشي با جشنواره تئاتر دفاع مقدس
مسولان مركز هنرهاي نمايشي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي , طي
جلسه اي با اعضاي ستاد برگزاري يازدهمين جشنواره سراسري تئاتر دفاع
مقدس براي برگزاري هر چه باشكوه تر اين جشنواره به توافق رسيدند. دفتر
امور رسانه اي يازدهمين جشنواره سراسري تئاتر دفاع مقدس خبر داد كه در
اين جلسه , دكتر نشان (رئيس مركز هنرهاي نمايشي ) , همايون قنواتي (مدير
امور استانها) محمد اطبايي (مدير امور بين الملل ) دكتر عباسي (مشاور
رئيس مركز هنرهاي نمايشي ) , سيدمحمد علوي (دبير جشنواره ) , رحمت
اميني , مهرداد راياني مخصوص , حشمت نجفي و هوشنگ هي هاوند از
اعضاي ستاد برگزاري جشنواره تئاتر دفاع مقدس حضور داشتند.
در اين جلسه با توافق كلي درباره همكارهاي بيشتر بين طرفين به منظور
تقويت بنيه تئاتر دفاع مقدس و حضور مداوم و موثر اين تئاتر در بدنه تئاتر
كشور , راهكارهاي حمايت مركز هنرهاي نمايشي از گروه هاي تئاتري و
هدايت آنها در عرصه تئاتر مقاومت بررسي شد و مقرر گرديد كه اين
جلسات به شكل مستمر تا رسيدن به نتايج عملي برگزار شود.
نحوه اجراي عمومي نمايشهاي برگزيده جشنواره از ديگر توافقات اين
جلسه بود. همچنين در اين جلسه , مركز هنرهاي نمايشي مسئوليت حمايت و
پشتيباني نمايشهاي جشنواره تئاتر دفاع مقدس را به لحاظ فني به عهده
گرفت .
يادآور مي شود كه يازدهمين جشنواره سراسري تئاتر دفاع مقدس , سوم
الي دهم مهرماه در مشهد برگزار مي شود.
ساختمان جديد براي خانه تئاتر
نشاني جديد خانه تئاتر در خيابان صباي جنوبي , پاساژ آفتاب است . و
از هفته آينده تمامي جلسات انجمن هاي خانه تئاتر در ساختمان « صبا »
تشكيل خواهد شد.
ظاهرا جلسه انجمن نمايشنامه نويسان در خانه تئاتر برگزار شده اما
هنوز اين خانه به طور رسمي افتتاح نشده است .
جشنواره تئاتر كار و تلاش
عضو هيات داوران بخش تئاتر جشنواره جامعه كار و تلاش گفت :
« نمايشهايي با مضامين عامه پسند , مخاطب بيشتري دارد » . دكتر محمود
عزيزي درباره سطح كيفي آثار نمايشي گفت : « كيفيت آثار به سليقه و نوع نگاه
كارگردانان و نويسندگان شركت كننده مربوط مي شود كه چگونه به مضامين
مشكلات جوامع كارگري و مقوله هنر و كار پرداخته باشند.
وي درباره ساختار نمايش اين قشر از جامعه ادامه داد : « بيان موضوعات
در چنين جشنواره اي بايد از ساختار قابل قبول و مضامين عامه پسند
برخوردار باشد. البته نمي توان براي چنين جشنواره اي حد و حدودي تعيين
كرد.
عزيزي گفت : « مهم ترين كار , فراهم كردن شرايط براي شكوفايي
استعدادهايي در اين نوع از جشنواره هاست . فضاي مناسب براي جامعه
كارگري و تشويق آنان بسيار تاثيرگذار است . فضاي فعاليت هاي كتاب ,
مطبوعات , تئاتر و... اگر سالم باشد بسيار موثر خواهد بود.
وي در پايان افزود : در چنين جشنواره هايي گروه ها با تمام نيرو و دانش
خودشان كار مي كنند و قدرت بيان موضوعات روز جامعه را دارند. از ميان
50 نمايش شركت كننده در جشنواره فرهنگي كار و تلاش هيات داوران ,
نفرات و گروه برتر را 31 شهريور ماه در تالار وحدت معرفي
مي كنند.
پوسترها دو رنگ شده اند!
مركز هنرهاي نمايشي به خاطر صرفه جويي در هزينه ها , فقط هزينه
پوسترهاي دورنگ را مي پردازد.
« حسين پارسايي » دبير شوراي مشورتي تئاتر شهر در اين باره به ايسنا
گفت : « به دليل بدهي هاي فراوان مركز هنرهاي نمايشي و به قصد
صرفه جويي , مقرر شد , مركز هنرهاي نمايشي , پوستر و بروشورها را به
صورت دو رنگ تقبل كند. وي درعين حال يادآوري كرد : « اگر گروهي
خواهان پوستر و بروشور چند رنگ باشند مي تواند درخواست خود را به
شورا ارائه دهد و در صورت موافقت شورا , اين گروه با پرداخت هزينه مازاد
هزينه انتشار مي تواند پوستر و بروشور خود را به صوت چند رنگ منتشر
كند.
نمايشنامه اي كه حرام شد!
« محمد ابراهيميان » نمايشنامه نويس , كه مدتي پيش نمايش « ليلي و
مجنون » را به كارگرداني « امي دژاكام » به صحنه داشت درباره فعاليت هاي
اخير خود در زمينه نمايشنامه نويسي گفت : « نمايشنامه « حرير سرخ صنوبر »
را نوشته ام كه احتمالا » تاج بخش فنائيان كارگرداني خواهد كرد.
وي در گفت وگو با ايسنا اظهار اميدواري كرد , نمايشنامه « خدا در
آستون حرف مي زند » در جشنواره فجر امسال اجرا شود. او در عين حال
گفت : « هنوز مشخص نيست كارگرداني اين نمايش به عهده چه كسي باشد.
پيش از اين قرار بود محمود عزيزي اين نمايشنامه را در جشنواره
گذشته اجرا كند كه به علت مشغله زياد و مشكلات گوناگون از اجراي آن
منصرف شد.
او با اظهار تاسف از اينكه در سال گذشته اين نمايش اجرا نشده گفت
« دوست نداشتم كه نمايش حرام شود. اما عملا حرام شد. او نمايشنامه
« عشاق قويند » را نوشته كه به زودي « اميردژاكام » آن را براي اجرا در تالار
رودكي كارگرداني خواهد كرد. اين نمايش نگاهي نو به رابطه « شمس و
مولانا » دارد و به نوعي محاكمه عشق است .
اخباري از جشنواره تئاتر عروسكي تهران
دهمين جشنواره نمايش عروسكي بين المللي ايران از دوشنبه گذشته همزمان
با عيد مبعث رسول اكرم (ص ) كار خود را آغاز كرده است . دبيري اين
جشنواره را رئيس مركز هنرهاي نمايشي ـ دكتر نشان ـ به عهده دارد و « بهروز
غريب پور » قائم مقام دبير جشنواره است كه عملا برنامه ريزي ها و اجرا را به
عهده گرفته است . در جلسه مطبوعاتي اين جشنواره اعلام شد كه دويست و
هجده متن به دبيرخانه ارسال شده است كه اين متن ها را « يوسف صديق » ,
« علي پاكدشت » و « فاطمه معمتمدآريا » بازخواني كرده و از اين بين , 54 متن
را پذيرفته اند. پس از آن محمود فرهنگ , يوسف صديق , حسن دادشكر و
فاطمه معتمدآريا 22 نمايش از تهران و 10 نمايش را از شهرستانها براي
حضور در جشنواره انتخاب كردند.
مراسم افتتاحيه جشنواره روز 22 شهريورماه در محوطه باز تئاتر شهر
با حضور گروه هاي شركت كننده در جشنواره برگزار شد.
نمايشهاي جشنواره عروسكي تهران در دو بخش خارجي و ايراني همه
روزه در يازده تالار نمايشي به اجرا درمي آيد . سهم گروه هاي خارجي 25
نمايش (از 17 كشور) است و نمايشها در تالارهاي وحدت , سنگلج , هنر ,
تجربه , گسترش تمدن ها (خانه هنرمندان ) و نيز تالارهاي مجموعه تئاتر شهر
(چهارسو , سايه , كوچك , نو و قشقايي اجرا مي شود)
در اين جشنواره , چهار نمايش ميداني عروسكي از شهرستانها نيز به اجرا
درمي آيد , دو نمايش از همدان و نمايشهايي از گنبد و اصفهان به نامهاي
فرزندان ايران (سعيد باغباني ) , حسن باهوش (محسن پورقاسمي ) آفاق
(مهدي يوسفي ) و عروس سياه (مجتبي طالبي ).
در مجموع , ده نمايش در ميادين و بوستانهاي تهران به اجرا درمي آيد. اين
فضاهاي باز عبارت اند از محوطه بيروني تالار وحدت , بوستان دانشجو , باغ
هنر , پارك شهر و خانه هنرمندان ايران
« هشت لحظه » عنوان يكي از نمايشهاي عروسكي جشنواره است كه
نويسنده اش حسين مهكام و كارگردانش زهرا صبري است . اين نمايش ويژه
بزرگسالان است و شامل هشت قصه متفاوت است كه در نهايت به هم مربوط
مي شوند. شيوه اين نمايش بونراكوي ايراني است . طراحي صحنه اين نمايش
را سيامك احصايي به عهده دارد و عروسك گردانهاي آن عبارتند از بهناز
مهديخواه , داريوش فائزي , مرجان اميرارجمند , آرام قاسمي , جواد نمكي
و...
شايد لازم به گفتن نباشد كه تمامي نمايشهاي در حال اجراي تئاتر شهر و
هنر و سنگلج در هفته برگزاري جشنواره عروسكي تهران تعطيل مي شوند و
بعضي از آنها بعد از جشنواره به تتمه اجراي خود مي پردازند.

| |