روزنامه جمهوري اسلامي 09/03/1383 صفحه امام
امام خميني و رسالت عالمان در برابر متجاوزان




ابراهيم اميري
تاريخ بشريت نشان مي دهد كه همواره جهان عرصه جدال و جنگ ميان حق و باطل , ظالم و مظلوم , مستكبر و مستضعف بوده است . هميشه افراد و گروههايي براي رسيدن به منافع و مصالح خويش , در حق عده اي ستم كرده و حقوقشان را تضييع نموده اند. گروهي به سوي حق و حقيقت رفتند و عده اي به سوي باطل گرايش يافتند.
هرگاه دين حقي از سوي خداوند آمد و پيامبري براي انجام رسالت الهي و تبليغ معارف حق در ميان مردم مبعوث شده گروهي در برابرش , به مقابله و برخورد پرداخته و بر سر راه او موانع و مشكلاتي به وجود آوردند و تعدي و ستم در حق او و پيروانش رواداشتند.
يكي از اهداف مهم و برنامه هاي اصلي اديان الهي مقابله و مبارزه با ظلم , ستم , تعدي و غارتگري مستكبران و ظالمان است از اين رو پيامبران الهي , همواره با كساني كه اقدام به تجاوزگري و ستمگري نسبت به حريم دين , مومنان , انسانهاي آزاده و مظلوم و بي دفاع مي نمودند , ايستادگي و برخورد مي كردند. آخرين پيامبر الهي حضرت محمد(ص ) باتوجه به خاتميت دين اسلام و جهاني بودن آن , از هر سويي مورد هجمه و ستيز قرار گرفت و با انبوهي از متجاوزان به حريم اسلام و مرزهاي اسلامي و نيز ستمگري عليه مسلمانان روبه رو گرديد. آنحضرت از سوي خداوند موظف گرديد تا در برابر آنان مقاومت و برخورد نمايد. از اينرو جنگهاي فرهنگي , نظامي و سياسي فراواني را در مدت كوتاه رسالت خويش انجام داد و دست متجاوزان و ستمگران را كوتاه كرده و در زمان كمي دين اسلام را در شبه جزيره عربستان منتشر ساخت .
منطق اسلام و قرآن مبارزه با ظلم و تعدي و فساد است از اينرو قرآن كريم , كساني را كه در راه خداوند و نجات مستضعفين و مظلومين پيكار نمي كنند , مورد ملامت قرارداده ومي فرمايد : « و ما لكم لاتقاتلون في سبيل الله و المستضعفين من الرجال و النسا والولدان الذين يقولون ربنا اخر جنا من هذه القريه الظالم اهلها; چرا در راه خدا , و (در راه ) مردان و زنان و كودكاني كه (به دست ستمگران ) تضعيف شده اند , پيكار نمي كنيد ! همان افراد (ستمديده اي ) كه مي گويند : « پروردگارا! ما را از اين شهر (مكه ) كه اهلش ستمگرند , بيرون ببر . » 1
پيامبر اسلام (ص ) كه دوران كوتاه رسالت خويش را همواره در جهاد و مبارزه با طاغوتها , ستمگران و متجاوزان به حقوق الهي و مردمي سپري كرد , در روايتي مي فرمايد : « افضل الجهاد كلمه حق عندسلطان جائر; بهترين جهاد , سخن حقي است كه نزد سلطان ستمگر ابراز شود » 2.
بنابراين تمامي انسانها در برابر ظلم و تعدي و بيدادگري مسئوليت و وظيفه اي بس بزرگ دارند ولي در اين ميان عالمان ديني كه وارث و ادامه دهنده راه پيامبران مي باشند , رسالتي مهمتر و بزرگتر برعهده دارند. چرا كه آنان به عنوان هدايتگران مردم و مشعلداران مبارزه با ستم و تجاوزگري هستند و با گفتار و اعمال خويش مي توانند مردم را عليه متجاوزان و ستمگران بسيج و هماهنگ نموده و در جهت نابودي آنان موثر باشند.
اميرالمومنين علي (ع ) هنگامي كه مردم براي پذيرش خلافت و رهبري جامعه به سوي ايشان هجوم آوردند , در خطبه اي يكي از دلائل قبول اين مسئوليت را پيمان خداوند از عالمان مبني بر عدم سكوت در برابر ستم در حق مظلومين بيان مي فرمايد : « اما والذي فلق الحبه و براالنمه , لولا حضور الحاضر و قيام الحجه بوجود الناصر و مااخذالله علي العلما الايقاروا علي كظه ظالم و لاسغب مظلوم , لا لقيت حبلها علي غاربها و لسقيت آخرها بكاس اولهالله; سوگند به خدايي كه دانه را شكافت و روح را آفريد , اگر گروهي براي ياري من آماده نبود و حجت خداوندي با وجود ياوران بر من تمام نمي گشت و پيمان الهي با دانايان درباره عدم تحمل پرخوري ستمكار و گرسنگي ستمديده نبود , مهار اين زمامداري را به دوشش مي انداختم و انجام آن را مانند آغازش با پياله بي اعتنايي سيراب مي كردم ... » 3
تاريخ پرافتخار شيعه نشان ميدهد كه عالمان ديني با بهره گيري از دستورات و تاكيدات ديني و قرآني و الگو قراردادن سيره و روش پيامبران و ائمه معصومين (ع ) , در شرائط و مراحل مختلف بر طبق اقتضائات زمان , به بهترين شيوه در برابر تجاوزگران به مرزهاي ديني , اعتقادي و جغرافيايي موضعگيري كرده و ضمن آگاهي بخش و هدايت مردم , خود نيز در صحنه هاي گوناگون حضور فعال و موثر داشته اند.
و بدون ترديد حوزه هاي علميه و علماي متعهد در طول تاريخ اسلام و تشيع مهمترين پايگاه محكم اسلام در برابر حملات و انحرافات و كجرويهاي بيگانگان و دشمنان و جنايتكاران بوده و تاريخ بهترين گواه در اين زمينه است .
عالمان دين حافظ استقلال و تماميت ارضي كشورهاي اسلامي بوده و همچون سدي در برابر اجانب , بيگانگان و دولتهاي استعمارگر قرار گرفته و در برابر سلطه و سيطره آنان بر كشورهاي اسلامي ايستادگي كردند.
نهضت تنباكو , جنبش مشروطيت , ملي شدن صنعت نفت , انقلاب عراق و مقابله با تجاوزگري و ستمگري هاي انگليس در آن كشور و حضور عالمان و مجتهداني چون سيدمحمد مجاهد , ملااحمد نراقي , ميرزامحمدتقي شيرازي , آيت الله حكيم , آيت الله كاشاني , در جبهه جنگ عليه دولت انگليس , مبارزات علماي ايران بخصوص آيت الله مدرس با رضاخان , حضور گسترده علما و روحانيون در انقلاب اسلامي ايران و مقابله با رژيم ستمگر محمدرضا پهلوي نمونه هايي از نقش دانشمندان ديني در مبارزات سياسي و اجتماعي است .
در اين مبارزات و قيامها علماي بسياري به شهادت رسيدند و گروهي تبعيد و زنداني شدند. ولي در مواردي موفقيتهاي چشمگيري براي ملت و دين حاصل شد و دست استعمارگران و مستكبران و متجاوزان به حقوق الهي و مردم ـ هرچند براي كوتاه مدت ـ قطع گرديد. اين پيروزي ها جز در سايه حضور فعال عالمان ديني و نقش محوري آنان در جذب و جلب و هدايت نيروهاي مردمي نبوده است .
امام خميني در بيانات و پيام هاي مختلف به تشريح خدمات روحانيان و علما و مبارزات آنان در برابر استبداد و استعمار پرداخته ازجمله در پيامي در سال 1350 مي فرمايد : « بايد ملت اسلام بدانند خدمتهايي كه علماي دين به كشورهاي اسلامي در طول تاريخ كرده اند قابل شمارش نيست . در همين اعصار اخير , نجات كشور از سقوط قطعي مرهون مرجع وقت « مرحوم ميرزاي شيرازي » و همت علماي مركز بود . » 4
در قرن اخير يكي از عالمان و شخصيتهاي اسلامي كه نقش ممتاز و برجسته اي را در برخورد با متجاوزين , زورمداران و قدرتمندان ايفا كرد , حضرت امام خميني (رض ) است كه با اتكا بر خداوند و عدم ترس و هراس از دشمنان با تلاشها و مجاهدتهاي خود صفحات زرين و درخشاني را در مواجهه با ستم و تجاوزگري به ثبت رساند و ديگران را نيز بر اين شيوه مبارزه ترغيب نمود. و اگر به توصيه ها و تاكيدات آن بزرگوار عمل شده بود امروزه شاهد اينهمه تجاوزگري و جنايت از سوي ابرقدرتها نسبت به كشورهاي اسلامي و مسلمانان نبوديم . سكوت و بي تفاوتي مراكز ديني و عالمان اسلامي است كه اينگونه دشمنان را جري كرده ودست جنايتكاران را در هتك حرمت مردم مسلمان عراق و اماكن مقدسه باز گذاشته است .
در اينجا به منظور بهره مندي از تذكرات , راهنمايي ها و نصايح مشفقانه و دلسوزانه رهبر فقيد انقلاب اسلامي , حضرت امام خميني (رض ) نسبت به تمامي علماي جهان اسلام و نيز رسالتهايي كه در شرايط كنوني برعهده علماي اسلام نسبت به كشورهاي اسلامي و مردم مسلمان در سراسر جهان در برابر دنياي ظلم و كفر و تجاوزگري وجود دارد , به چند نكته مي پردازيم كه اميد است مورد توجه همگان قرار گيرد.
علما , حافظ كشورهاي اسلامي
بدون ترديد عالمان ديني در برابر دفاع از حقوق ملتهاي خود رسالت مهمي برعهده دارند. آنان بايد همواره نسبت به كشورها و سرزمينهاي اسلامي , حساسيت داشته و در مواقعي كه مورد هجوم و تجاوز قرار مي گيرند به دفاع و حمايت برخيزند. امام خميني در اين رابطه مي فرمايند : « علاقه علماي اسلام به ممالك و قوانين اسلامي , علاقه ناگسستني است . ما از جانب خداي تعالي مامور حفظ ممالك در مقابل ]را[اسلامي و استقلال آنها هستيم و ترك نصيحت و سكوت خطرهايي كه پيش بيني مي شود , براي اسلام و استقلال مملكت جرم مي دانيم , گناه بزرگي مي دانيم , استقبال از مرگ سياه مي دانيم . » 5
علما , مدافع اسلام
امروزه نه تنها مرزهاي جغرافيايي كشورهاي اسلامي مورد تاخت وتاز حملات نظامهاي ستم پيشه و چپاولگر قرار گرفته و منافع سرشار آنها , غارت مي شود , بلكه اسلام و مباني ديني و اصول مسلم و قطعي از هر سو مورد تهاجم قرار گرفته است . اسلام را متهم به مخالفت با آزادي , دموكراسي , حقوق بشر و دفاع از تروريسم و... مي كنند. اگر علماي متعهد و دلسوز با معرفي صحيح اسلام , به اتهامات غيرواقعي و سست آنان پاسخ دهند و با روحانيون درباري و مروج اسلام آمريكايي و علماي متحجر برخورد و مقابله كنند , جلوي خيلي از تبليغات و تجاوزگري هاي آنها نسبت به اسلام گرفته مي شود و بسياري از مردم آزاده جهان با اسلام آشنا شده و بدان گرايش پيدا مي كنند : در اين عصر كه مع الاسف اجانب با سرعت و شدت پايگاههاي تبليغي و غيرتبليغي را در ممالك اسلامي مستقر و محكم مي نمايند و با تبليغات ضدانساني به دست مطبوعات و غير آن احكام مترقي اسلام را در انظار برخلاف واقع معرفي مي كنند و حوزه هاي علميه و دينيه را كه يگانه پايگاه حفظ عظمت اسلام و استقلال ممالك اسلامي است و تنها سد جلوگيري از تجاوز اجانب است , در تحت فشار همه جانبه قرار داده اند , وظيفه علماي اعلام و مبلغين عظام و افاضل گرام است كه در كمال پايداري و استقامت از اسلام و حوزه هاي ديني دفاع فرمايند و با تبليغات خود اسلام را به آن نحو كه هست , معرفي فرمايند . » 6
قدرت روحانيت
نهضت هاي اسلامي به خوبي بيانگر قدرت و نقش بزرگ و سازنده روحانيت مي باشند. انقلاب اسلامي ايران و پيروزي آن بر رژيم به ظاهر مقتدر و مجهز به بهترين سلاحها و ادوات و تجهيزات نظامي كه پشتيباني ابرقدرتها و كشورهاي مختلف را به همراه داشت , نمونه اي از صلابت و اقتدار علماي اسلامي را به اثبات مي رساند. متاسفانه امروزه عالمان و روحانيان در كشورهاي اسلامي از قدرت و نقش خود در مسائل روز و سياستهاي بين المللي غافل هستند. همين غفلتها موجب شده كه سران كفر بدون هيچ سد و مانعي كشورهاي اسلامي را مورد تجاوز و ستم قرارداده و اهداف شوم خود را دنبال كنند. امام خميني مي فرمايد : « متاسفانه نه تنها مردم كشورها , بلكه روحانيون ممالك اسلامي اكثرا از كارآيي و نقش سازنده و تعيين كننده خود در مسائل روز و سياستهاي بين المللي بيخير هستند و متاثر از القائات و برداشتهاي مادي , تصور مي كنند كه در عصر تمدن و تكنيك و صنعت و تحولات علمي و پيشرفتهاي مادي , نفوذ روحانيت كم شده است و نعوذبالله اسلام از اداره كشورها عاجز مانده است , كه بحمدالله پيروزي انقلاب اسلامي ايران به رهبري روحانيت , خلاف اين تصورات را ثابت نمود و علي رغم همه كارشكنيها و سنگ اندازيها و توطئه هاي شرق و غرب و حسادت و كينه توزي ايادي آنان , توانمندي و اقتدار روحانيت اسلام آشكار گرديد . » 7
علماي جهان اسلام با به صحنه آمدن و تحمل سختيها و مشقتها و نيز آگاهي دادن به مردم خود و به صحنه آوردن آنان مي توانند نقش مهمي را در مقابله با ستمگري و تجاوزگري سران كشورهاي خود و نيز ابرقدرتها و جنايتكاران جهان داشته باشند. و به نتيجه مطلوب برسند. و دست عمال دولتهاي بزرگ را از ملت و كشور خود كوتاه نمايند.
افشاي جنايات ستمگران
دهها سال است كه برخي كشورهاي اسلامي زير وحشيانه ترين ظلمها و شكنجه ها و جنايات قرار دارند بيش از يكسال است كه مردم مسلمان عراق بدترين و بيشرمانه ترين و وقيحانه ترين جنايتها و تجاوزگري ها را تحمل مي كنند و نواميس آنها هتك حرمت مي گردند. ملت مسلمان و مظلوم فلسطين بيش از نيم قرن است كه از كشور خود رانده و آواره كشورهاي ديگر شده و نظاميان صهيونيستي اسرائيل انواع و اقسام شكنجه ها و بي حرمتي ها را در حق آنها روا داشته اند. علماي كشورهاي اسلامي تاكنون چه اقدامات اساسي و مهمي را در درون كشورهاي اسلامي و نيز مجامع بين المللي در دفاع از آنان انجام داده اند
چرا نبايد عالمان مسلمان , با تشريح جنايات اسرائيل در سطح بين المللي , قدمي در راه حمايت از مردم بي دفاع و مظلوم فلسطين بردارند آيا خود را در برابر اينهمه جنايت و ستم و هتك حرمت مسلمانان مسئول نمي دانند
امام خميني در سال 1352 ضرورت افشاي جنايات اسرائيلي ها را مورد تاكيد قرار داده و فرمودند : « وظيفه علماي اعلام و مبلغين است كه جرايم اسرائيل را در مساجد و محافل ديني به مردم گوشزد كنند . » 8 قوانين غيراسلامي در كشورهاي اسلامي !
اسلام , دين جامع و كاملي است كه با دستورات حياتبخش خود براي تمامي شرائط و زمانها قابل اجرا مي باشد. همواره دشمنان اسلامي و برخي خودباختگان , اسلام را به ناتواني در پاسخگويي به مسائل روز و سياست و جامعه متهم كردند. در حالي كه اگر به اسلام اصيل رجوع شود , بهترين و كاملترين راهكارهاي عملي و اجرايي حكومت را ارائه داده است . و قابليت اداره امور جامعه را در تمامي زمانها به بهترين شكل داراست .
ضعف و سستي علماي اسلامي است كه با سكوت و اهمال خود , زمينه هاي كنارگذاردن احكام مترقي اسلامي و اجرا قوانين كفر و غيراسلامي را فراهم نموده اند. امام خميني علماي كشورهاي اسلامي را مورد توبيخ قرارداده و فرمودند : « آيا براي علماي كشورهاي اسلامي ننگ آور نيست كه با داشتن قرآن كريم و احكام نوراني اسلام و سنت پيامبر صلي الله عليه وآله وسلم ـ و ائمه معصومين ـ عليهم السلام ـ احكام و مقررات كفر در ممالك اسلامي تحت نفوذ آنان پياده شود و تصميمات ديكته شده صاحبان زر و زور و تزوير و مخالفان واقعي اسلام اجرا گردد و سياستگذاران كرملين يا واشنگتن دستورالعمل براي ممالك اسلامي صادر كنند علماي بلاد و كشورهاي اسلامي بايد راجع به حل مشكلات و معضلات مسلمين و خروج آنان از سيطره قدرت حكومتهاي جور با يكديگر به بحث و مشورت و تبادل نظر بپردازند و براي حفظ مسلمين سينه ها را سپر كنند و جلوي تهاجم فرهنگي مبتذل شرق و غرب را كه به نابودي نسل و حرث ملتها منتهي شده است را بگيرند. »
بدين ترتيب , به نظر مي رسد امروزه با توجه به موقعيت كشورهاي اسلامي و تجاوزگري هاي استكبار جهاني هم نسبت به مرزهاي جغرافيايي كشورهاي اسلامي و هم مرزهاي فكري و عقيدتي اسلام , رسالت مهم و حساسي بردوش عالمان تمامي كشورهاي اسلامي نهاده شده است كه مي توانند با اتحاد و هماهنگي نقش موثر و تعيين كننده خويش را در معادلات سياسي جهان انجام داده و با سكوت و بي تفاوتي خود , دست زورمداران را در جناياتشان بازنگذارند.
پاورقي :
.1 نسا , آيه 75
.2 كنزل العمال , حديث 43588
.3 نهج البلاغه , خطبه 3
.4 صحيفه امام , ج 2 , ص 397
.5 تبيان , دفتر نوزدهم , ص 175
.6 همان , ص 176
.7 صحيفه امام , ج 20 , ص 335
.8 تبيان , ص 176
.9 صحيفه امام , ج 20 , ص 337
امام خميني : علاقه علماي اسلام به ممالك و قوانين اسلامي , علاقه ناگسستني است . ما از جانب خداي تعالي مامور حفظ ممالك اسلامي و استقلال آنها هستيم و ترك نصيحت و سكوت را در مقابل خطرهايي كه پيش بيني مي شود , براي اسلام و استقلال مملكت جرم مي دانيم , گناه بزرگ مي دانيم , استقبال از مرگ سياه مي دانيم
امام خميني : در اين عصر كه مع الاسف اجانب با سرعت و شدت , پايگاههاي تبليغي و غيرتبليغي را در ممالك اسلامي مستقر و محكم مي نمايند و با تبليغات ضدانساني به دست مطبوعات و غير آن , احكام مترقي اسلام را در انظار برخلاف واقع معرفي مي كنند... وظيفه علماي اعلام و مبلغين عظام و افاضل گرام است كه در كمال پايداري و استقامت از اسلام و حوزه هاي ديني دفاع فرمايند
امروزه با توجه به موقعيت كشورهاي اسلامي و تجاوزگري هاي استكبار جهاني هم نسبت به مرزهاي جغرافياي كشورهاي اسلامي و هم مرزهاي فكري و عقيدتي اسلام , رسالت مهمي بر دوش عالمان تمامي كشورهاي اسلامي نهاده شده است كه مي توانند با اتحاد و هماهنگي , نقش موثر و تعيين كننده خويش را در معادلات سياسي جهان انجام دهند