روزنامه جمهوري اسلامي 09/03/1383 صفحه مقالات

نجواي قلم
براي ازدواج جوانان , چه كرده ايم
هشدار! جوانان آلوده موادمخدر و روان گردان مي شوند
مديريت قبيله اي و چالشهاي آن
نجواي قلم


حسين صنعت پور اميري
1 ـ عمل بدون اخلاص , چك بدون امضا ست .
2 ـ سكوت , شاهراه تفكر است .
3 ـ آنها كه پليس مراقبه ندارند , بيشتر در خط خطا سير مي كنند.
4 ـ عمل بدون اخلاص , قلب بدون تپش است .
5 ـ سريال عشق , در شبكه دل پخش مي شود .
6 ـ صاحب مال حريص , گداي مدرن است .
7 ـ نفس اماره , مشاور ارشد ابليس است .
8 ـ انسانهايي كه دلهاي مرده دارند , مستحق دلسوزانه ترين تسليت ها هستند.
9 ـ زبان , مدير كل روابط عمومي سازمان وجود است .
10 ـ لحظه مرگ , فصل درو كردن اعمال و برداشت محصول است .

براي ازدواج جوانان , چه كرده ايم


يادش به خير روزهاي اول انقلاب , كوچه ها يه حال و هواي ديگه اي داشت . آدما يه جور ديگه بودن . همه با هم بودن , در كنار هم , رفت و آمدها روبراه , فاصله نبود , طبقه نبود و اصلا فاصله طبقاتي نبود. همه با صفا بودن و ساده زيستي افتخار بود و ارزش .
از مد و مدگرايي خبري نبود. وفا بود و صفا. « صدا » باوفا بود و از « بي وفايي » در سيما خبري نبود. الگو , « فهميده » بود , و جوانان فهميده ما دانسته بودند كه بدون فاصله مي توان تهاجم دشمن را در هم شكست .
ناهنجاري كم بود , نه اصلا نبود. اون زمونا ايدز نبود ونه از ايدز در جامعه اثري . سنت پيامبر در جامعه رواج داشت , از شعار « شايسته سالاري » خبري در جامعه نبود , چون شايستگان در جبهه ها براي شهيد شدن رقابت مي كردند. اما امروز چي كوچه ها و ميادين ما حال ديگه اي دار , وفا كيميا شده . بي وفايي ورد زبان خرد و كلان , فاصله ها رواج يافته و طبقات افزون تر. ارزشها كم رنگ شده و سنت ها كمرنگ تر. سنت ازدواج و تحكيم خانواده آرزو و مشكلات افزون تر. امروزه در اخبار و جرايد صحبت از ايدز است . عامل آن اعتياد و مصرف آن از طريق سرنگ و روابط جنسي . همه ميگن پيشگيري بر درمان مقدم است و علما و بزرگان بر سنت حسنه ازدواج تاكيد و سفارش مي كنند ولي معلوم نيست چرا در اين مهلكه , مسئولي پا پيش نمي زاره , كشور انقلاب اسلامي ما داراي فرهنگ غني , معادن و منابع سرشار , مردمي نجيب است , با اين وصف شاهديم ارزشها كم رنگ شده و سنت ها به فراموشي سپرده مي شود.
كارشناسان يكي از عوامل گسترش بيماري ايدز را روابط جنسي عنوان مي كنند و با علم به اينكه با گسترش ازدواج , بخشي از آمار اين بيماري مهلك درجامعه كاهش خواهد يافت باز شاهد كم توجهي مسئولين به اين امر هستيم .
روز به روز آمار طلاق در كشور افزايش يافته و ازدواج كمتر , و با توجه به خواست قلبي خانواده ها به امر ازدواج , جوانان كمتر به تشكيل خانواده رضايت مي دهند. خدا وكيلي چرا با توجه به گذشت ربع قرن از عمر انقلاب اسلامي آمار ازدواج كه يكي از سنت هاي پسنديده مي باشد , كاهش مي يابد مگر در قانون اساسي , دولت ملزم و موظف به فراهم آوردن امكانات در اين مورد كه به صيانت خانواده ها ارتباط دارد نشده ! مگر اصل 43 قانون اساسي جز اين است كه دولت از محل درآمدهاي عمومي كه به حمدالله امروزه شاهد بهبودي آن مي باشيم بايد مقدمات اوليه بهره مندي آحاد جامعه در امر مسكن , تحصيل , اشتغال , ازدواج و دارو و درمان را فراهم كند
انصافا در اين زمينه براي فراهم آوردن بستر مناسب , جز با پرداخت مبلغ ناچيزي وام از سوي بانكها كه براي دريافت آن بايد از هفت خوان رستم گذشت ! اين حداقل , جوابگوي مايحتاج اوليه زندگي نيست . دولتمردان قانونگر و مجري قانون و پاسخگو , چه اقداماتي را در اين زمينه از محل درآمدهاي عمومي جهت ترويج و گسترش اين سنت نبوي در جامعه اختصاص داده و كدامين مايحتاج اوليه مورد نياز را در اين زمينه براي جوانان طالب ازدواج در جاي , جاي كشور اسلاميمان مهيا نموده اند اميد است با آغاز كار نمايندگان منتخب مردم در مجلس جهت گسترش سازوكارهاي اين امر مهم كه مي تواند بخشي از ناهنجاريهاي جامعه را كاهش داده و سلامت كشور را تامين كند , حركتهايي انجام شود.
اراك ـ شهبازي

هشدار! جوانان آلوده موادمخدر و روان گردان مي شوند


از دختري به سن و سال او بعيد بود كه ريسك به اين بزرگي را فقط و فقط براي زيبا شدن خود بپذيرد.
زنگ تفريح , تنها زماني بود كه مي توانست به اصطلاح براي زيبا شدن چشمايش حشيش بكشد و يا قرص « اكس » مصرف كند! و اين جمله اي بود كه يكي از همكلاسي هايش به او گفته بود.
اينهم دردي است از دردهاي دختراني كه حاضرند آينده خويش را تباه كنند , شايد مي خواهند با اين كار , كمبودهاي رفتاريشان درمان شود!
پاتوق هر روز بچه هاي نازي آباد , مدارس دخترانه اي است كه فروش قرص هاي اكستازي و حشيش , يكي از منابع درآمدي برخي دانش آموزان شده بود.
حياط پشتي مدارس و كلاسهاي خلوت به هنگام زنگ تفريح , تنها مكان زدن قرص اكس براي بچه هايي بود كه نمي توانستند در مهماني هاي همكلاسان از « ما بهترون خود » شركت كنند.
مصرف حشيش و انواع قرصهاي اكستازي به ويژه در دختران , معضلي است كه مسئولان مدارس را نگران كرده است , چرا كه خريد و فروش انواع قرص هاي روان گردان و موادمخدر در مدارس جنوب شهر به اندازه اي شايع شده است كه پسران , مايحتاج خود را از آنجا تهيه مي كنند.
« سعيده » دختر 18 ساله محصل در اين خصوص اظهار داشت : همكلاسي هاي من به دليل اينكه نمي توانند در مهماني ها و پارتي ها شركت كنند , از قرص هاي اكس در مدارس و يا راه مدرسه استفاده مي كنند تا به قول خودشان از ديگر جوانان چيزي كم نداشته باشند.
وي افزود : تبليغ و فروش قرص هاي شادي از جانب بچه ها بسيار زياد است ولي به دليل مصرف آنها در مدارس اثرات زيانباري را به دنبال دارد.
معاونت ستاد مبارزه با موادمخدر ناجا در اطلاعيه هاي روزانه خود همواره به اين نكته اشاره مي كند كه انواع مختلفي از قرص هاي اكستازي توسط قاچاقچيان وارد كشور مي شود كه شامل طرح هايي چون اسكلت , شمشير , ماركهاي خارجي و مارمولك است .
همچنين اين معاونت اعلام كرده است كه قرص هاي شادي , روانگردان و يا اكستازي كه با نام علمي « متيل دي اكسي آم فتامين » مورد استفاده جوانان قرار مي گيرد , تنها باب جديدي را در آسيب شناسي اجتماعي گنجانده است و مانند بخش هاي ديگر هيچ گونه آمار دقيقي در خصوص آن موجود نيست .
براساس گزارشات رسيده از روابط عمومي ستاد مبارزه با موادمخدر ناجا , داروهاي روان گردان امروزه با طرح هاي مختلف در بازار استفاده مي شود.
طرح هاي فوق شامل بنز , لنگرگاه , 007 , استار , هيولا , پروانه قرمز , صورت خندان شانل , و ... در قطعات كپسول هاي شفاف در قالب قرص هاي معمولي در دسترس جوانان قرار مي گيرد.
آمار دقيقي از تعداد مصرف كنندگان , ميزان واردات و فروش آنها در دست نيست و اطلاعات درج شده در بيشتر رسانه هاي گروهي نيز تقريبي واز روي حدس و گمان است .
طبق آخرين اطلاعات رسيده از برخي بيمارستانهاي كشور , نسبت مراجعان به اورژانس شبانه بيمارستان ها در اثر آسيب دربافت مغزي , كليه , كبد , فراموشي , و عدم تعادل , گواه افزايش مصرف كنندگان اكس در بين جوانان است .
اين در حالي است كه به عقيده پزشكان , مصرف اكستازي 100 تا 150 برابر مضرتر از هروئين است .
نبود آمار دقيق در اين خصوص , ضعف اطلاع رساني شفاف و فقدان بانك اطلاعاتي , آسيب در كشور را مشخص مي كند.
يك نويسنده و آسيب شناس مسائل اجتماعي در اين خصوص به خبرگزاري جمهوري اسلامي گفت : نبود آمار دقيق در زمينه هاي مختلف آسيب و ميزان گرايش نوجوانان به آنها سبب شده است تا محققان و مسئولان امر نتوانند براي رفع مشكلات برنامه ريزي كنند.
دكتر مجيد ابهري افزود : متاسفانه در ايران بانك آمار و اطلاعات آسيب شناسي وجود ندارد و هركسي به ظن و گمان خود و بر حسب تقريب و ديده هاي خويش به انتشار آمار مي پردازد.
وي اظهار داشت : بچه هاي محله هاي پايين شهر براي اينكه به خود ثابت كنند از ديگر نوجوانان و جوانان بالاي شهر چيزي كم ندارند , بيشتر به سمت مصرف قرص و موادمخدر رومي آورند.
اين كارشناس اضافه كرد : در ايران بر خلاف بسياري از كشورها , تعريف صحيح و مشتركي در خصوص آسيب شناسي وجود ندارد و لذا روز به روز برشمار بخش هاي مختلف آسيب شناسي اضافه مي شود.
به گفته وي , مصرف قرص هاي روان گردان نيز از باب هاي ديگر آسيب شناسي است كه آمار دقيقي در زمينه گرايش نوجوانان و ميزان خريد و فروش آنها وجود ندارد.
وي تاكيد كرد : ادبيات آسيب شناسي به درستي در ميان مردم وجود ندارد و جوانان مي انديشند كه حتما بايد به طور متوالي و چندين بار به مصرف بپردازند تا معتاد شوند و نتايج منفي آن متوجه آنها گردد.
اين آسيب شناس گفت : آمار بدست آمده تنها از افرادي است كه در نتيجه مصرف اكستازي به اورژانس بيمارستانها و درمانگاهها مراجعه مي كند.
وي افزود : چون مصرف قرص هاي روان گردان و مواد مخدر توسط خود مصرف كنندگان گزارش نمي شود و جوانان بيشتر در فضاي بسته به مصرف مي پردازند , لذا , تنها مي توان از تعداد بيماراني كه به دلايلي چون سكته هاي مغزي , قلبي (انفاركتوس ) , مسموميت , حالت تهوع و معده درد به درمانگاهها و بيمارستانها مراجعه مي كنند به آماري احتمالي و دور از واقعيت دست يافت .
وي خاطرنشان كرد : آمار فروش قرص هاي شادي كه بعضا در نيروي انتظامي ارائه مي شود , آمار درستي نيست چرا كه اين مواد توسط فروشندگان كلي و حرفه اي در دسترس جوانان قرار مي گيرد تا به پخش و توزيع در مدارس بپردازند و هر روزشكل جديدي از آن در قالب قرص , شكلات , آدامس و غيره ارائه مي شود.
به گفته وي , شكل هايي چون شكلات , آدامس و قرص به قدري زياد شده است كه از موارد معمولي قابل تشخيص نيستند.
آمار خريد و فروش و مصرف قرص هاي روان گردان و به اصطلاح شادي آور در مدارس كشور بسيار نگران كننده است و به نظر مي رسد كه مسئولين هيچ راهي را براي مقابله با اين معضل اجتماعي اختيار نكرده اند.
آمار اورژانس شبانه بيمارستانها شاهد مراجعان جواني است كه بر اثر مصرف قرص هاي شادي آور دچار عوارض مغزي , كليوي و كبدي شده اند.
به عقيده پزشكان مصرف اكستازي 100 تا 150 برابر مضرتر از هروئين است .

مديريت قبيله اي و چالشهاي آن


از جامعه اوليه گرفته تا جوامع پيشرفته امروزي , مديريت به معناي اداره امور , همواره حياتي ترين ارزشهاي اجتماعي را به خود اختصاص داده است . در دوران معاصر نيز , تعاريف مختلف , مولفه هاي گوناگون و سرانجام , رشته هاي متنوع دانشگاهي علم مديريت , جملگي دلايل محكمي بر اهميت انكارناپذير اين مقوله است . تجربه هاي متعدد تاريخي نمايانگر اين واقعيت بوده كه كشورهاي برخوردار از مديريت توانمند حتي اگر از منابع و ذخاير درآمدزاي طبيعي بهره چنداني نبرده باشند , با اداره صحيح امور و شكوفا نمودن استعدادهاي مادي و معنوي خويش , رفاه و سعادت قابل ملاحظه اي را براي ملت خود به ارمغان خواهند آورد. و بر عكس , در برخي از كشورهاي به لحاظ مادي ثروتمند , ضعف مديريت نه تنها دست آوردي جز فقر و بدبختي براي عامه مردم نداشته , بلكه گاه موجبات سقوط و انحطاط كامل آنها را فراهم ساخته است .
بنابراين , مديريت يك حوزه يا مسئوليت اداره يك مجموعه , به هيچ روي كار ساده اي نيست كه بتوان آنرا به دست هر كسي سپرد و يا از كنار آن به آساني گذشت . اصولا مسئوليت اداره هر مجموعه اي از منظر علمي به دو پارامتر اوليه يعني « تخصص لازم » و « توانمندي مديريتي » , نياز مبرم دارد. و به اين ترتيب , عدم وجود يكي از اين دو پارامتر , جز ايجاد اختلال و كندي روند فعاليت ها يا به اعتباري گرفتار آمدن در دور تسلسل باطل امور , حاصل ديگري دربرنخواهد داشت .
از چنين نظر گاهي , آيا مجموعه مديريتي كشورمان , پاي بند به اين گونه شاخص ها , بوده است اگر چه در موارد نادري مباني نخستين مديريت مورد اعتنا قرار گرفته ولي متاسفانه در كليت آن , پاسخ كاملا منفي است , چرا كه از پست رئيس جمهوري گرفته تا نازل ترين سطوح مديريتي , هر كس مسئوليتي را عهده دار مي شود , به اولين اقدامي كه مبادرت مي ورزد , گردآوردن آشنايان و همفكران سياسي و نهايتا , تقسيم پست هاي مديريتي زير مجموعه خود , در بين آنهاست . همه مي دانند كه در كابينه , هفت وزير فارغ التحصيل رشته راه و ساختمان وجود دارد كه جز در يك مورد , هيچ گونه دليل تخصصي براي حضور آنان در اين كابينه وجود ندارد. ضمن آنكه , در برخي از پست هاي وزارتي , داشتن تخصص لازم , امري اجتناب ناپذيراست . اما مي بينيم كه وزير كشاورزي مان فارغ التحصيل راه و ساختمان بوده و پستي كه به او واگذار گرديده كمترين سنخيتي با تخصص شان ندارد. در اينجا , اين سوال مطرح مي شود كه آيا در سراسر اين مرز و بوم نخبه پرور , يك متخصص با سابقه مديريت در امور كشاورزي و اقتصاد وجود نداشته كه رئيس جمهور محترم را ناگزير از چنين انتخاب هايي نموده است و يا به نظر ايشان حيطه كشاورزي بر مساله مملكت از آنچنان اهميتي برخوردار نبوده كه نيازمند وزراي متخصص باشد
به تاسي از چنين طرز تفكر عجيبي كه با هيچ عقل و منطقي همخواني و سازگاري ندارد , وزراي كابينه نيز , غالبا ملاك و معيار انتخاب معاونين و ديگر مديران حوزه مديريتي خود را در وهله نخست , همان سابقه آشنايي و يا هم افقي سياسي قرار داده و هر چند در پاره اي از موارد , گزينش هاي اينچنيني , با تخصص لازم ملازمه داشته , اما اين به معني بهترين انتخاب ها نبوده است زيرا در آن گزينش ها نيز معمولا سابقه و توانمندي مديريتي ناديده انگاشته شده است . و جالب اينجاست , وقتي في المثل از وزير محترمي سوال مي شود چرا « عمرو » را با داشتن سابقه مديريتي موفق و تخصص مورد نياز به فلان پست نگماشتي و به جاي آن , « زيد » را كه واجد كمترين صلاحيت مديريتي نيست , گماردي يقينا با برافروختگي اين پاسخ كليشه اي را خواهد داد كه « اولا به شما ارتباطي ندارد. در ثاني , اين حق طبيعي من است كه تيم خود را از ميان كساني انتخاب كنم كه مي توانم با آنان كار كنم ! » و در اين ميان معلوم نيست كدام حق براي مردم در نظر گرفته شده است ! آيا به راستي , همين حق هاي خود پسندانه و دگم مديريتي نيست كه كشور را با دهها چالش اساسي مواجه ساخته است چالشهايي نظير 20 ميليون جوان جوياي كار به تعبيري ديگر بيكار , كاهش سن متوسط اعتياد به 15 سال , افزايش نرخ تورم و جرم و جنايت و دهها مشكل ديگر مانند خودكشي , طلاق , فرار مغزها و...!
ترديدي نيست تا هنگامي كه پست هاي مديريتي كشور به دور از هر گونه باندبازي و ملاحظه منافع گروهي , با در نظر گرفتن مصالح ملي به شايسته ترين افراد واگذار نشود , نه تنها امكان عبور از چنين چالش هايي وجود نخواهد داشت , بلكه چالش هاي ديگري نيز فرار روي مان قرار خواهد گرفت . بديهي است كه نتيجه آنها هيچ چيز , جز سرخوردگي روز افزودن مردم و به ناحق , زير سوال رفتن نظام الهي جمهوري اسلامي در عرصه هاي داخلي و بين المللي نيست .
محمدحسين رحماني