روزنامه جمهوري اسلامي 17/01/1383 صفحه كتاب و كتابخواني

* خاطرات آيت الله پسنديده
* بركات
* سيماي حضرت مهدي در قرآن
* حق و باطل
* شوق مادرانه
* جوان در پرتو اهل بيت
* فلسفه حقوق اسلامي
* نهضت امام خميني و مطبوعات رژيم شاه
* گزيده سيماي فرزانگان
خاطرات آيت الله پسنديده




كتاب « خاطرات آيت الله پسنديده » را انتشارات سوره مهر منتشر كرده است . اين كتاب به كوشش محمد جواد مرادي نيا در 141 صفحه تدوين گرديده است . در بخشي از مقدمه كتاب خاطرات آيت الله پسنديده چنين مي خوانيم : كتابي را كه پيش رو داريد , خاطرات آيت الله سيد مرتضي پسنديده , برادر بزرگ امام خميني است كه پيرامون حوادث و رخدادهاي گوناگون يكي دو قرن گذشته , به صورت شفاهي بر روي نوار كاست ضبط و ويراستاري , به دست چاپ سپرده شده است .
آيت الله پسنديده , در 1313 ه ـ ق ـ7 سال پيش از تولد امام خميني ـ در شهرستان خمين متولد شد و در سال 1375 ه ـش ـ يعني 7 سال پس از ارتحال امام نيز در گذشت خاطرات وي در برگيرنده دو موضوع به شرح زير است :
.
1 ـ تاريخچه خاندان امام (شامل جد بزرگ , جد , پدر , عمو , عمه هاو...) و اطلاعاتي تاريخي از پيشينه شهرستان خمين ـ زادگاه امام ـ در طول يك قرن گذشته .
2 ـ خاطراتي پراكنده از برخي حوادث سياسي در طول يكصدسال گذشته , مانند جزئياتي از كودتاي 1299 ه ـش و يا ناگفته هايي از ماجراي كشف حجاب , تبعيد امام به تركيه , تلاش آمريكايي ها براي رهايي گروگانهاي خود در تهران و ...
بخش اول خاطرات آيت الله پسنديده , به لحاظ منحصر بفرد بودن آن , از اهميت بالايي برخوردار است . اين سمت كه شجره نامه خاندان امام و نيز حوادث و رخدادهاي تلخ و شيرين « بيت موسوي » را در بر مي گيرد , فصلي حساس و خطير از تاريخ معاصر ايران و تاريخ انقلاب اسلامي بشمار مي آيد كه با توجه به فقدان امام و برادر ديگرشان سيد نورالدين , هيچ منبع و ماخذي براي آن , جز شخص آيت الله پسنديده نمي توان يافت . اين ويژگي باعث شده تا خاطرات آيت الله پسنديده در شمار منابع اصلي و ارزشمند تاريخ انقلاب اسلامي به حساب آيد.
علاقه همگان به شناخت و آگاهي از مراحل مختلف تكوين شخصيت بزرگ امام و آشنايي با محيط جغرافيايي و خانوادگي ايشان , مسئله اي انكارناپذير است . همه , طالب آنند تا بدانند چه عواملي دست به دست هم داده , موجب پيدايش شخصيتي بي نظير در جهان اسلام گرديد.شخصيتي كه منشا دگرگونيهاي بس بزرگ در دنياي كنوني و سرنوشت مسلمانان در زمان حيات خويش و حتي بعد از فقدانش شد.
خاطرات آيت الله پسنديده , برخي از عوامل شكل دهنده شخصيت امام را تلويحا براي خواننده شرح مي دهد.
خواننده در ضمن مطالعه بخش اول كتاب , همچنين با جغرافياي تاريخي شهرستان خمين و برخي حوادث تاريخي آن طي يكصد سال گذشته آشنا مي شود. اين موضوع از دو جنبه حائز اهميت است : اول آنكه خواننده با تاريخچه شهري آشنا مي شود كه از سال 1320 تا 1339 ه ـق 19 سال ـ محل رشد و تكامل رهبر كبير انقلاب اسلامي بوده و دوم آنكه اين اثر مي تواند راهنماي محققين و دانشجوبان و علاقه مندان رشته تاريخ , بويژه در بخش « تاريخهاي محلي » قرار بگيرد.
بخش دوم خاطرات آيت اللخ پسنديده , به صورت پراكنده , برخي رخدادهاي با اهميت تاريخ معاصر ايران را مورد توجه قرار داده كه مي توان آن را , اوراقي از تاريخ دوران پادشاهي قاجاران و پهلوي به شمار آورد. پرداختن آيت الله پسنديده به موضوعاتي نظير : نحوه برگزاري انتخابات مجلس شوراي ملي , ماجراي كشف حجاب و متحدالشكل شدن لباس مردان , برخورد مدرس با رضا شاه , كودتاي 28 مرداد , ماجراي دستگيري و تبعيد امام به تركيه , ترفند آمريكايي ها براي نزديك شدن به امام در قضيه گروگانها و نهاينا دست رد امام به سينه آنهاو .... كتاب حاضر را به مجموعه اي متنوع و جذاب در عين اختصارـ تبديل نموده كه خواننده با مطالعه آن , علاوه برآشنايي با تاريخچه خاندان امام خميني و پيشينه شهرستان خمين , براطلاعات مفيدي از برخي حوادث تلخ و شيرين سده گذشته نيز دست مي يابد.

بركات




كتاب « بركات در فوايد مراقبات » را اسدالله رباني تاليف كرده و موسسه بوستان كتاب قم آن را در 352 صفحه منتشر نموده است .
در صفحات نخستين كتاب بركات , متن دست خط علامه آقا بزرگ تهراني به چشم مي خورد. در اين دست خط , آقا بزرگ تهراني به مولف كتاب بركات , اجازه نقل حديث و روايت داده است .
كتاب مذكور پنج فصل دارد و عناوين فصول و برخي مطالب آن چنين است : مرغ باغ ملكوت . نفس از ديدگاه حكماي الهي , يكه تازي نفس اماره , اقسام جهاد , هماهنگي شيطان با نفس اماره , نمونه كينه توزي شيطان , جايگاه نفس ملهمه , ارزش نفس ملهمه , تعريف نفس مسوله , نمونه هايي از تسويل شيطان , نفس لوامه , ارزش و اهميت نفس لوامه , شباهت هاي نفس لوامه با روز رستاخيز , نفس مطمئنه , امور مرتبط با نفس . معرفت نفس , ريشه هاي محبت , آثار محبت , حراست از قلب , دوري جستن از عوامل مختلف , غيرتمندي خداوند , غيرت امامان معصوم (ع ) , غيرت ملت ايران , عزت حسيني , غيرت عالمان دين , خطر تهاجم نفس , عطر مراقبت , معناي مراقبت , اهميت مراقبت , تقوا بهترين وسيله مراقبت , حفظ مراتب بندگي , درجات مراقبت , علاج كوردلي و غفلت , الگوهاي مراقبت , مراقبت اويس قرني , مراقبات امام علي (ع ) , شكوه مراقبت , مراقبات امام حسن (ع ) , مراقبات حضرت سجاد(ع ) , مراقبات امام صادق (ع ) , مراقبات علي بن موسي الرضا(ع ) , مراقبات حضرت جواد(ع ) , جلوه عقل , گوهر ادب و تهذيب روح , سنگر مراقبت , چاشني عصمت , اشاعه فساد در اثر گناه و بي ادبي , ادب مظهر كمال باطن , ادب ممتازترين خصلت انسان , ثمره ادب اخلاقي , ادب علامه اميني , ادب ميرزا جواد آقا تهراني , ادب علامه طباطبايي , اكتسابي بودن هنر ادب , جلب رحمت از راه تواضع و ادب , حد و مرز انسان از ديدگاه شرع , سيماي صدق و صفا , زندگي مطلوب , ديدگاه امام خميني در باره عدالت آيت الله خوانساري و عناوين متعدد ديگر.
در بخشي از مقدمه كتاب بركات چنين مي خوانيم :
زندگي معقول و خداپسند , تنها در سايه انتخاب الگوي صحيح و عمل كردن به راه و رسم زندگي انسان هاي كامل , امكان پذير است . از اين رو , خداوند تعالي , پيامبر اكرم (ص ) را الگويي شايسته و تمام عيار معرفي كرده است : زيرا پيامبر و ديگر انسان هاي كامل , بهتر از هر كسي به اسرار حيات ابدي و رموز زندگي سالم و آرام بخش , آشنايي دارند , هر كه مي خواهد از نكته هاي زيباي زندگاني منطقي آگاهي يابد , بايد به مكتب نوراني پيامبران و اولياي خداوند , اين برگزيدگان الهي و انسان هاي كامل بنگرد و از آنان الگو بگيرد , هرچند در اين زمان , طالبان سعادت و عاشقان فضيلت , از دست رسي به زندگي انسان كامل حضرت خاتم اوصيا حجه بن الحسن ـ عجل الله تعالي له الفرج و النصر ـ محرومند.
آري , اگر آن عزيز و محبوب دل ها ظاهر مي بود , با سخنان نوراني و حيات بخش خود , تشنگان فضيلت را سيراب و خستگان روح را شاداب مي ساخت و مدينه فاضله اي كه آرمان صالحان و آرزوي تقوا پيشگان است تشكيل مي داد و همه دين داران از عيش سالم و مباركي كه خداوند به اهل ايمان و تقوا وعده فرموده برخوردار مي شدند.
اكنون كه به مقتضاي حكمت الهي , آن طبيب دردآشنا از ديده ها پنهان است و از ديدار جمال دل آراي وي محروميم , ناگزيريم از شيوه زندگاني عالمان پارسا و صالحان با تقوا كه دست پروردگان مكتب حيات بخش همان انسان كاملند , الگو بگيريم و از فروغ سيره و آداب آنان كه برابر با دستورهاي قرآن و سنت پيامبر(ص ) است , بهره گيريم .
امروزه هيچ قدرتي جز معنويت نمي تواند جلو ناامني ها و شعله هاي فساد خانمان سوز را كه در اثر خودكامگي هاي مستكبران دنيا به وجود آمده است , بگيرد. چنان كه ديده مي شود فرياد اعتراض آميز متفكران بشردوست و قدرت سازمان ملل و اعلاميه بلند بالاي حقوق بشر آنان نيز كارساز نيست .
بي ترديد قدرت معنويت , به خوبي مي تواند جامعه , به ويژه نسل مستعد و جوان را از آلودگي هاي فكري , فرهنگي , ... , سالم و پاك نگه دارد , زيرا توان فروغ معنويت , آن چنان است كه هرجاپرتو افكند , حيات درخشان و جلوه هاي نيرومند الهي را با خود به همراه مي آورد...
زندگي معقول و خداپسند , تنها در سايه انتخاب الگوي صحيح و عمل كردن به راه و رسم زندگي انسان هاي كامل , امكان پذير است .
امروز هيچ قدرتي جز معنويت نمي تواند جلو ناامني ها و شعله هاي فساد خانمان سوزي را كه در اثر خودكامگي هاي مستكبران به وجود آمده است , بگيرد.

سيماي حضرت مهدي در قرآن






كتاب « سيماي حضرت در قرآن در پرتو روايات » را سيد جواد رضوي تاليف كرده و انتشارات موعود اسلام آن را در 240 صفحه منتشر نموده است . در فهرست كتاب مذكور عناوين زير مشاهده مي شود : علت و حكمت غيبت امام عصر در روايات , فضيلت تقيه در دوران غيبت , ذلت و خواري كفار به دست حضرت مهدي , نشانه هاي قبل از ظهور حضرت مهدي , فضيلت انتظار فرج و مقام شيعه در عصر غيبت , رجم شيطان در زمان ظهور حضرت مهدي و عناوين متعدد ديگر.

حق و باطل






كتاب « حق و باطل از ديدگاه نهج البلاغه » را ناصر بهرامي نوشته و انتشارات عصر رهايي آن را در 144 صفحه منتشر كرده است . در فهرست كتاب مذكور عناوين زير ديده مي شود. شناخت حق و باطل , مرز حق و باطل , موانع شناخت حق و باطل , حق گويي و حق گرايي , حق معيار ارزيابي مكاتب , ارزش پاسداري از حق , مبارزه در راه حق , راه و رسم جهاد در راه حق , مبارزه حق طلبانه در فلسفه بعثت و امامت , مبارزه حق طلبانه در جبهه حق , انگيزه هاي حق ستيزي , علي و حق , نتايج حق , نتايج باطل و ...
كتاب « نماز زيباترين پرواز , بشكوه ترين آغاز » را زينب سيد ميرزائي نوشته و بوستان كتاب قم آن را منتشر كرده است . در بخشي از مقدمه كتاب مذكور مي خوانيم : نماز سرود بندگي و همان آواي دل انگيزي است كه به سان آبشاري از فراز فطرت بر پهنه جان آدمي فرو مي ريزد و ترنم وصل را با خنكاي ذكر نثار انسان مي كند.
نماز قلعه محكمي است كه ايمان را از جور « غير » محفوظ مي دارد و بر وجود باران رحمت فرو مي فرستد.
و اهل نماز آن دلهاي سودايي و بي قراري هستند كه جز به نماز آرام نمي گيرند; هماناني كه سرمست از صهباي نياز , ترانه ياد مي سرايند و آسماني ترين نيايش خويش را نثار حضرت دوست مي كنند و همه ناچيزي خود را با سجده اي تقديم آن كمال مطلق مي نمايند.

شوق مادرانه






كتاب داستاني « شوق مادرانه » را سيد فضل الله ميرشفيعي نوشته و بوستان كتاب قم چاپ دوم آن را منتشر كرده است .

جوان در پرتو اهل بيت






محمدعلي خادمي كوشا كتاب « جوان در پرتو اهل بيت » را تاليف كرده و بوستان كتاب قم آن را در 255 صفحه منتشر نموده است . كتاب حاضر در پنج فصل زير تدوين شده است :
فصل اول : اهميت جوان و جواني ; بررسي جايگاه ارزشمند جوان در جوامع بشري و دين مبين اسلام ;
فصل دوم : شناخت جوان ; بررسي ويژگيهاي روحي و تربيتي جوانان از ديدگاه قرآن و حديث ;
فصل سوم : آفات جواني و عوامل تباهي ; در بردارنده برخي از عوامل بازدارنده جوان از رشد و تعالي و عوامل سقوط ارزش جوان ;
فصل چهارم : عوامل رشد جوان ; ارائه كننده بسياري از راه هاي موفقيت و سعادت دنيا و آخرت از قرآن و حديث ;
فصل پنجم : حقوق جوان ; درباره قسمتي از وظايف اولياي جوان , در ياري رساندن به جوانان و رعايت ايشان .

فلسفه حقوق اسلامي






كتاب « فلسفه حقوق اسلامي » را بوستان كتاب قم در 407 صفحه منتشر كرده است . اين كتاب از تاليفات محمد خالد مسعود مي باشد و محمدرضا ظفري و فخرالدين اصغري آن را ترجمه كرده اند. در فهرست كتاب فلسفه حقوق اسلامي عناوين زير ديده مي شود : مفهوم حقوق , ماهيت حقوق اسلامي , منشا حقوق اسلامي , حقوق اسلامي و قوانين دولتي , حقوق اسلامي در عمل , زندگي و آثار شاطبي , مفهوم مصلحت در حقوق اسلامي , فلسفه حقوق اسلامي نزد شاطبي , تكليف شرعي و توانايي جسمي و عناوين متعدد ديگر.

نهضت امام خميني و مطبوعات رژيم شاه




كتاب « نهضت امام خميني و مطبوعات رژيم شاه » را طهمورث قاسمي نوشته و انتشارات مركز اسناد انقلاب اسلامي آن را در 196 صفحه منتشر كرده است . عناوين فصول چهارگانه و برخي مطالب كتاب مذكور چنين است : بررسي اجمالي مطبوعات در دوران پهلوي اول و دوم , مطبوعات در دوره رضاخان , مطبوعات در دوره پهلوي دوم , رويكرد مطبوعات به امام خميني در آغاز حركت , رويكرد مطبوعات به قيام 15 خرداد , مواضع مطبوعات در برابر لايحه كاپيتولاسيون و تبعيد امام خميني , نگاهي به وضعيت مطبوعات در دهه پنجاه , مطبوعات و قيام 19 دي , مطبوعات و قيام 29 بهمن تبريز , بررسي مطبوعات از فروردين 1357 تا پيروزي انقلاب , اعتصاب 62 روزه مطبوعات و همراهي كامل با نهضت امام خميني و...
در بخشي از نتيجه گيري پاياني كتاب نهضت امام خميني و مطبوعات رژيم شاه چنين مي خوانيم :
در دهه هاي چهل و پنجاه , پوسته ي رويين جامعه ي ايران را لعابي از مدرنيسم فرا گرفته بود , اما آن چه در عمق مي گذشت , تماما شاخصه هاي جامعه ي دامداري ـ كشاورزي بود. در اين شرايط , سازوكارهاي سياسي , اجتماعي و فرهنگي ايران بر مدار ارتباطات شفاهي استوار بود و اساسا مردم بيش از آن كه به مطالعه و تقويت فرهنگ مكتوب بپردازند , به سمت و سوي ارتباطات شنيداري ـ ديداري گرايش داشتند. اين گرايش در كنار عوامل ديگر , مانعي بر سر راه مطبوعات به سوي تبلور بود. نگاهي گذرا به مطبوعات اين دوره نشان مي دهد كه محتواي نشريات در مطلوب ترين شكل خود , در قالب هاي كليشه اي و تقليدي گرفتار شده بود و نيز روزنامه نگاران براي مخاطبان شفاهي به پيام رساني مكتوب مي پرداختند.
به واقع , مطبوعات ايران در اين مقطع با دو مشكل اساسي مواجه بود : نخست , عوامل محيطي همچون قوانين و مقررات , سانسور حكومتي و موانع اجتماعي ـ فرهنگي و دوم , عوامل درون سازماني نظير تاثير مستقيم سليقه ي مديريت ها بر محتواي مطبوعات , غيبت تخصصهاي لازم و نبود كادر مناسب كه نه تنها از آموزشهاي لازم برخوردار نبودند , بلكه از انقطاع تاريخي نيز رنج مي بردند. طبيعتا مطبوعات در چنين شرايطي نمي توانست به شكل گيري و جهت دهي افكار عمومي آنگونه كه خواست زمامداران وقت بود , دست يازد. به همين دليل , مطبوعات در مقايسه با رسانه هايي همچون نوار , پوستر و شبنامه از توجه كم تري در بين مردم برخوردار بود. با وجود اين , از آن جا كه دست اندركاران رژيم تنها به الگوي تك خطي حكومتي ـ كه نسخه ي اصلي آن در غرب پيچيده شده بود ـ چشم دوخته بودند , براساس اصول و قواعد ديكته شده , از پاره اي تكنيك هاي خبري در پوشش اخبار و اطلاعات جهت دار مدد مي جستند , تا اخبار را آن گونه كه مي خواهند بسازند نه آن طور كه واقعيت داشت .
از اين رهگذر , تكنيك هايي همچون شيوه ي پنهان كاري , منبع نقاب دار , استفاده از مجاري دوگانه , استفاده از عقايد و گرايش هاي فكري و يا سمبل هاي مخاطبان , خشونت مطبوعاتي و نيز تغيير مواضع همراه با سكوت را مي توان نام برد كه به صورت مجزا و يا توامان براي تخريب مخالفان ـ كه در راس آنها امام قرار داشت ـ مورد بهره برداري واقع مي شد.

گزيده سيماي فرزانگان




« سيماي فرزانگان » كتابي است كه در سال 1366 وارد بازار كتاب شد و از آن زمان تاكنون به طور مكرر تجديد چاپ شده است . اين كتاب همان طور كه از نامش پيداست , آينه اي است كه روش و اخلاق و رفتار و سلوك علما را در زمينه تهذيب , دوري از گناه , اخلاص , عبادت , تواضع , توكل , ساده زيستي و... تا حدودي منعكس كرده است . اكنون مولف كتاب سيماي فرزانگان (رضا مختاري ) تلخيصي از اين كتاب تهيه كرده و بوستان كتاب قم اين تلخيص را تحت عنوان « گزيده سيماي فرزانگان » منتشر نموده است .
برخي از عناوين مطالب كتاب مذكور چنين مي باشد : شرايط صدرالمتالهين براي پذيرش شاگرد , شخصيت علمي و عرفاني شاه آبادي , داستاني از مرحوم شاه آبادي , سخني از امام خميني در باره دنياطلبي , توكل و اطمينان , مناعت طبع , زهد و ساده زيستي , تقوا در مصرف اموال عمومي , تواضع و فروتني , سحرخيزي و عناوين بسيار ديگر.