روسيه و انتخابات چهارم رياست جمهوري
مردم روسيه در بيست و چهارم اسفند ماه سالجاري براي
چهارمين بار در تاريخ معاصر اين كشور پس از فروپاشي
شوروي سابق براي تعيين رييس جمهوري خويش به پاي
صندوقهاي راي مي روند.
انتخابات رياست جمهوري در روسيه كه 109 ميليون نفر
از شهروندان اين كشور برخوردار از شرايط شركت در آن
هستند باتوجه به اختيارات گسترده رييس جمهور از جمله
تصدي مقام فرماندهي كل قوا مهمترين واقعه سياسي بشمار
مي رود. روسيه برخلاف برخي از كشورهاي اروپايي و براي
نمونه آلمان و ايتاليا داراي ساختار سياسي است كه رييس
جمهوري در راس امور كشور قرار دارد. رييس جمهوري
روسيه در تصميم گيري و تنظيم امور كشور از اختيارات
فراواني برخوردار بوده و نخست وزير بيشتر به مسايل
اجتماعي و اقتصادي مي پردازد.
پوتين پس از به قدرت رسيدن به عنوان رييس جمهور
روسيه از جايگاه خاصي برخوردار شد و در زمان حاضر نه
تنها رياست قوه مجريه بلكه كنترل سازمانهاي امنيتي
انتظامي
قوه قضاييه و قوه مقننه را در اختيار دارد.
انتخابات آتي رياست جمهوري روسيه از هم اكنون به
عنوان كم هيجان ترين انتخابات دراين كشور شناخته شده و
اين امر وجه تمايز اصلي دوره كنوني با 3 دوره پيش است
زيرا
درميان 7 نامزد انتخابات رياست جمهوري روسيه هيچكدام
رقيبي جدي براي پوتين بشمار نمي روند. اين امر به ويژه پس
از پاييز گذشته و پيروزي چشمگير حزب « روسيه واحد »
طرفدار كرملين در انتخابات دوما كه بيش از 300 كرسي از
450 كرسي را به خود اختصاص داد تشديد يافته است .
انتخابات دوما همچنين موضع احزاب چپگرا و راست در
حيات سياسي روسيه را تضعيف كرد.
شكست فاحش كمونيست ها و از دست دادن شماري از
كرسيهاي دوما كميته مركزي اين حزب را به تعيين فرد ديگري
به جاي « گنادي زوگانف » رهبر حزب براي نامزدي انتخابات
رياست جمهوري واداشت . بدين ترتيب قدرتمندترين رقيب
پوتين كه درانتخابات سال 1375 در يك قدمي پيروزي بر
يلتسين قرار داشت از دور رقابتها كنار رفت .
احزاب راستگراي مطرح روسيه از جمله يابلوكا و اتحاديه
نيروهاي راست نيز كه در انتخابات دوما متحمل شكست
فاحشي شدند از معرفي نامزدي مطرح براي انتخابات آتي
خودداري ورزيدند. گريگوري ياولينسكي رهبر حزب يابلوكا
كه دردوره هاي قبلي رياست جمهوري نامزد شده بود نه تنها
نامزدي خويش را مطرح نساخت بلكه از امكان تحريم
انتخابات بوسيله اين حزب خبر داد. اتحاديه نيروهاي راستگرا
نيز « ايرينا هاكامادا » را به عنوان نامزد انتخابات رياست
جمهوري معرفي كرد كه وي نيز امكان كناره گيري خود را از
رقابتهاي انتخاباتي اعلام كرد.
اين درحالي است كه وجود نداشتن يك رقيب جدي براي
پوتين و كم هيجان بودن مبارزات انتخاباتي به يك نگراني براي
كاخ كرملين تبديل شده است . پوتين در زمان حاضر از
محبوبيت فراواني دربين روسها برخوردار بوده و براساس
آخرين نظرسنجيها بيش از 80 درصد از مردم به وي راي
خواهند داد. علاقه مردم روسيه به پوتين درمقايسه وضعيت
كنوني اين كشور با سال 1375 و دوران رياست جمهوري
يلتسين كاملا توجيه پذير است .
روسيه در دوران اول رياست جمهوري پوتين از ثبات
سياسي
اجتماعي و اقتصادي در داخل برخوردار و در عرصه
بين المللي نيز موفق به جبران اشتباهات يلتسين شد. مسكو در
سالهاي زمامداري يلتسين در قبال بسياري از مسايل
بين المللي عقب نشيني كرده و صحنه را براي آمريكا خالي
گذاشت . روسيه در عرصه داخلي نيز با وقوع جنگ چچن و
شكستهاي پي درپي ارتش از جنگجويان چچني تن به قرارداد
صلح خاساويورت داد و در نتيجه ناچار به خروج كامل
نيروهاي نظامي خويش از چچن و به رسميت شناختن
حكومت اصلان مسخدوف شد.
براساس نظرسنجي كه دوماه پيش از برگزاري انتخابات
رياست جمهوري سال 1375 صورت گرفت محبوبيت يلتسين
به حدود يك درصد رسيد. وي با تطميع رسانه هاي خبري و
همچنين هشدار درمورد خطر بازگشت كمونيست ها موفق به
كسب حمايت گروههاي راستگرا شده و با زحمت فراوان
توانست دردور دوم رياست جمهوري به پيروزي برسد.
وضعيت روسيه در زمان حاضر از نظر اقتصادي و سياسي
كاملا تغيير كرده و خطر كمونيست هابراي مدتي نامعلوم
برطرف شده است . احزاب و گروههاي روسيه با درنظرگرفتن
اين وضعيت حاضر به مصرف بيهوده بودجه خويش و اتلاف
زمان براي تبليغات انتخاباتي در 89 جمهوري و استان
خودمختار نيستند . به رغم باقي ماندن مدتي كمتر از 3 هفته به
برگزاري انتخابات هيچگونه تبليغاتي بوسيله نامزدهاي رياست
جمهوري در پايتخت مشاهده نمي شود.
نامزدهاي مقام رياست جمهوري كه از محبوبيت مردمي
قابل توجهي برخوردار نيستند تنها به مباحثات تلويزيوني و
استفاده از 20 دقيقه زمان رايگان براي سخن گفتن در
تلويزيون اكتفا مي كنند. برخي از آنها به بي نتيجه بودن مبارزات
انتخاباتي نيز اعتراف مي كنند. براي نمونه « ايرينا هاكامادا »
پيش تر اعلام كرده بود كه هدفش از شركت در انتخابات پيروزي
نبوده بلكه ابراز مخالفت با سياستهاي پوتين است . برخي ديگر
از نامزدها مانند « سرگيي ميرونف » رييس شوراي فدراسيون و
از ياران نزديك پوتين اعتراف كرد كه بخاطر امكان ايجاد
رقابت در انتخابات در آن شركت كرده است .
كرملين بادرك اين وضعيت سعي دارد تا به صورت
مصنوعي به مبارزات انتخاباتي تحرك بخشد و نخستين گام
دراين زمينه را در دوما برداشت . تعدادي از نمايندگان
طرفدارپوتين چندي پيش با اطلاع كامل از موضع وي پيشنهاد
افزايش دوره رياست جمهوري از 4 سال به 7 سال را مطرح
ساختند. پيش از طرح اين پيشنهاد درجلسه علني دوما و
راي گيري در مورد آن نماينده رييس جمهوري در دوما در
سخناني مخالفت پوتين با هرگونه تغيير در قانون اساسي از
جمله افزايش دوره رياست جمهوري را مورد تاكيد قرار داد.
اين پيشنهاد پس از سخنان نمايندگان موافق و مخالف با
اكثريت مطلق آرا رد شد.
اين اقدام دو نتيجه براي كرملين به همراه داشت كه يكي
تحكيم موضع پوتين به عنوان مدافع قانون اساسي و ديگري
فراهم ساختن امكان بحثهاي داغ در زمينه انتخابات بود. پوتين
با روانشناسي مردم روسيه و آگاه بودن از خواسته هاي آنها
هرگونه شانس پيروزي را از رقيبان خويش گرفته است . وي
درزمان حاضر به عنوان ناجي ملت روس
سكاندار كشتي
طوفان زده روسيه و رهبر اصلاحات به قلوب اكثر مردم اين
كشور راه يافته است .
پوتين در دوره رياست جمهوري خود با تقسيم كشور به 7
حوزه فدرال و گماشتن نماينده تام الاختيار در هر قسمت به
هرج و مرج سياسي و تلاشهاي تجزيه طلبانه در برخي از
جمهوريهاي فدراسيون روسيه پايان داد. رييس جمهوري
روسيه با اتخاذ سياست مالي صحيح و به ويژه واداشتن
سرمايه داران و صاحبان شركتهاي نفتي به پرداخت مالياتهاي
سنگين پشتوانه ارزي كشور را تقويت بخشيد. وي به رغم
پرداخت 17 ميليارد دلار از بدهيهاي خارجي روسيه در سال
گذشته ميلادي ميزان ذخاير ارز و طلاي اين كشور را به رقم
بي سابقه 85 ميليارد دلار رساند .
پوتين در همين حال و ضمن مبارزه با برخي از سرمايه
داران بزرگ چون ميخاييل خاداركوفسكي براي افزايش حقوق
كارمندان و نيروهاي نظامي تلاش كرد. وي علاوه بر تقويت
ارتش از نظر تجهيزات و امكانات و افزايش روحيه پرسنل آن
صادرات تسليحاتي روسيه را براي نخستين بار به مرز 5
ميليارد دلار رساند. رييس جمهوري روسيه درهمين حال به
تلاش خود براي كسب محبوبيت در بين كمونيست ها ادامه داد
و در آخرين سخنراني خود از فروپاشي شوروي به عنوان يك
حادثه غم انگيز براي روسها نام برد. وي همچنين از هر فرصتي
براي توجه ويژه دولت به بازنشستگان و سالمندان كه اكثر آنها
را كمونيست ها تشكيل مي دهند استفاده مي كند.
پوتين با درك روحيه مردم روسيه مبني بر تمايل به وجود
داشتن يك رهبر قدرتمند در راس كشور در موارد گوناگون
تلاش كرد تا خود را به عنوان چنين رهبري نشان دهد. وي در
دوره قبلي انتخابات رياست جمهوري در لباس نظامي و در
مقام كفيل رياست جمهوري از عرصه يك رزمناو بر رزمايش
دريايي نظارت و به عنوان كمك خلبان با يك جنگنده در يكي
از پايگاههاي نظامي چچن فرود آمد. پوتين يك هفته پيش ودر
آستانه انتخابات جديد با لباس نظامي در زيردريايي اتمي
« كارليا » رزمايش راهبردي زميني
دريايي و هوايي روسيه را
فرماندهي و نظارت كرد. وي چند روز قبل نيز به عنوان رييس
جمهوري قدرتمند
آخرين برگ خود را رو كرده و در اقدامي
غير منتظزه « ميخاييل كاسيانف » نخست وزير را بركنار و ضمن
تعيين كفيل نخست وزيري از ساير اعضاي دولت خواست تا
تعيين دولت جديد كه به بعد از انتخابات موكول شده است به
انجام وظايف خود ادامه دهند.
با توجه با تاكيد مكرر مخالفان وبويژه كمونيست ها در
ماههاي گذشته مبني برلزوم بركناري نخست وزير متهم به
حمايت از سرمايه داران اين گام پوتين مي تواند باعث افزايش
محبويت بيشتر او شود. بديهي است كه هيچ يك از نامزدهاي
انتخاباتي رياست جمهوري روسيه از اينگونه امكانات و
درنتيجه كسب امتيازات برخوردار نيستند.
علاوه برآن صندوق انتخاباتي پوتين با برخورداري از
بيش از 30 ميليون روبل امكان تبليغات گسترده اي را براي وي
و درمقايسه با ساير نامزدها كه موجودي حساب بانكي
مبارزات انتخاباتي آنها كمتر از يك ميليون روبل است فراهم
مي سازد.
از سوي ديگر « هاكامادا » از امكان اعلام انصراف خود و دو
تن ديگر از نامزدهاي انتخاباتي يعني « خاريتونف » و « گلازيف »
به دليل وجود نداشتن فضاي تبليغاتي عادلانه و قانوني خبر
داد. ايوان ريبكين رييس سابق دوما و دبير پيشين شوراي
امنيت روسيه نيز از امكان كناره گيري خود از مبارزات
انتخاباتي خبر داد.
با درنظرگرفتن اين عوامل پيروزي « ولاديمير پوتين » در
انتخابات آتي رياست جمهوري و در دست گرفتن زمام امور
روسيه تاسال 1387 قطعي است .
مسكو ـ خبرگزاري جمهوري اسلامي
انتخابات آتي رياست جمهوري در روسيه به
عنوان كم هيجان ترين انتخابات در اين كشور
شناخته شده زيرا در ميان 7 نامزد انتخابات
رياست جمهوري هيچكدام رقيبي جدي براي
پوتين به شمار نمي روند
پوتين با روانشناسي مردم روسيه و آگاه بودن
از خواسته هاي آنها هرگونه شانس پيروزي را از
رقيبان خويش گرفته است ودر ميان ملت روسيه
بعنوان « ناجي » شناخته مي شود
