گرگان ـ شيرزاد ـ خبرنگار روزنامه جمهوري اسلامي : استان
گلستان با مساحتي برابر 22022 كيلومتر مربع
داراي تمدني
ديرينه است كه با داشتن موقعيت جغرافيايي استثنايي
در
دسترس بودن مواد اوليه
وجود اقوام مختلف با فرهنگ هاي
متفاوت
هنرمندان و انديشمندان برجسته
از ديرباز نقش مهمي
در شكوفايي فرهنگ و هنر ايفا نموده و مهد انواع گوناگون
هنرهاي دستي ميباشد.
از ويژگيهاي بارز صنايع دستي اين منطقه در كشور اصالت
طرحها و رنگها در كنار حفظ سنتهاي بومي است كه عموما از
طبيعت پيرامون الهام گرفته است .
قالي و قاليچه تركمن
فرش تركمن يكي از شاخص ترين صنايع دستي استان
گلستان ميباشد.
اين قالي را زنان روي دار افقي و درون چادر يا خانه به
روش فارسي باف و يك پود مي بافند.
نقشهاي قالي تركمن هندسي است و در زمره اصيل ترين و
مشهورترين طرحهاي هندسي قرار دارد. اين طرحها از تغيير و
تحول زندگي
مهاجرت
اعمال قدرت
پيروزي در جنگ و
توجه به رزق و روزي دهنده اين جهان سرچشمه گرفته
است .
گلهاي اصيل فرش تركمن علامت خاص هر طايفه است
مانند گل « تكه »
گل « يموت »
گل « سالور »
گل « ساريق »
و...
متن فرش تركمن اغلب با نقشهاي هندسي منظم و مكرر
پوشيده شده است .
معروفترين دستبافتها شامل : قارچين
سرپرده
خورجين
جوال و... مي باشد.
ابريشم بافي
ابريشم به عنوان ظريفترين
محكمترين و درخشانترين نخ
جهان از سابقه اي به قدمت تمدن بشري برخوردار بوده است .
راميان و مينو دشت از معروفترين مراكز بافت پارچه هاي
ابريشمي استان محسوب شود كه توليدات آن شامل پارچه هاي
لباس روسري
شال گردن
چادر شب و نوار ابريشمي حاشيه
لباس است و تا چند دهه اخير پوشاك و البسه غالب مردم اين
منطقه را تشكيل مي داد. اما در حال حاضر صرفا در جشن ها و
مراسم محلي استفاده مي شود. بيشترين مورد مصرف ابريشم در
گذشته شامل مراسم عروسي
مرگ و تولد بوده
است .
لباسهاي قرمز (كوينك ) از جمله لباسهاي ابريشمي سنتي
تركمن است كه بيشتر در روستاي كسر حوالي شهرستان كلاله
بافته مي شود.
جاجيمچه
جاجيمچه دست بافي است كه به صورت سنتي از پشم بافته
شده و به عنوان زيرانداز استفاده ميشود و در حال حاضر با
توجه به توسعه اين صنعت از اين محصول به عنوان روكش
مبلمان
پشتي
كيف
كفش
پادري و ... استفاده
مي گردد.
جاجيمچه محصول هنر دست بانوان روستاي زيارت گرگان
مي باشد.
سوزن دوزي تركمن (سياه دوزي )
سوزي دوزي تركمن كه به آن سياه دوزي نيز گفته ميشود
در
بين تركمن ها به نام كشته
كوجمه
ايلمه معروف بوده و در
گذشته كاربرد فراواني داشته است . امروزه اقوام تركمن براي
تزيين لباس مردان
زنان و كودكان و همچنين انواع پرده روميزي
و غيره از اين دوخت استفاده مي كنند.
نقشهاي مورد استفاده در سوزن دوزي بيشتر هندسي و
قرينه بوده و به صورت ذهني دوخته ميشود. نقشهايي نظير موئي
(عنكبوت ) ساري ايچيان (عقرب ) قوچاق (شاخ قوچ ) نمونه
طرح هايي از اين هنر
مي باشد.
نمد مالي
نمد از زيراندازهاي قديمي است كه هنرمندان مناطقي چون
مازندران
گلستان
فارس
لرستان و... با در هم تنيدن پشم و آب
صابون طرحي ساده و اصيل را نقش مي زنند. نمد زيراندازي
گرم
مستحكم و بالنسبه ارزان است كه در برابر رطوبت نفوذ
ناپذيرست . از مناطق مهم توليد اين محصول در استان گلستان
شهرستان علي آباد و مناطق تركمن نشين مي باشد. علاوه بر
استفاده از نمد به عنوان كفپوش
عشاير تركمن براي ساخت
يورت (خانه ) و زين اسب نيز از آن استفاده مي كنند. نقشهاي
اصيل نمد تركمن شامل شاخ قوچ
عقرب زرد و چشم شتر
است .
زيورهاي سنتي تركمن
زيورهاي تركمن اصالتي ديرينه به قدمت تاريخ داشته و
اغلب بصورت قطعاتي درشت از نقره است كه بر سطح آنها
طرحهايي خلاصه شده از گل و گياه و نقشهايي اساطيري حك
شده است . علاوه بر نقشهاي ياد شده
از نگين هاي عقيق يا
شيشه هاي رنگين نيز براي تزيين استفاده ميشود. تركمن ها به
سبب اعتقادات مذهبي خود كاربرد طرح انسان و ديگر
موجودات جاندار را جايز نمي دانند. و به همين دليل بيشتر
طرح هاي انتزاعي در آثار آنها به چشم مي خورد.
پلاس
پلاس (گليم ) دستبافتي بودن پرز است كه از هزاران سال
پيش به صورت ذهني بافته شده و نقشه هاي آن اغلب از تكرار
گل هاي كوچك تشكيل مي شود. قديمي ترين نقش پلاس را (گل
آيدي ) مي توان نام برد. اين نقش داراي نه گلبرگ است كه به
خاطر تقدس عدد نه در ميان تركمن ها بسيار مورد احترام است .
مهمترين مراكز بافت پلاس شهرستان گنبد
كلاله
آق قلا و...
مي باشد.
ساز سنتي
سازهاي كلاسيك و سنتي چون تار
سه تار
دوتار
سنتور
عود
تنبك
دف و... از توليدات اين منطقه به شمار مي آيد. دو
تار را مي توان به عنوان ساز بومي استان نام برد. اين ساز داراي
كاسه اي كشيده و دسته اي بلند
با پرده هاي فلزي است . اين ساز
در بعضي از شهرستان هاي استان چون كلاله
گنبد و... ساخته
شود.
صنايع دستي از ياد رفته
چندين قرن است كه فراموشي بر كارگاههاي سفال و آبگينه
گرگان دامن گسترانيده و از گرمي آتش در كوزه ها خبري نيست .
در خاطر مردمان اين مرز و بوم
اينها هنرهايي از ياد
رفته اند
كه پيشينه اي به قدمت ظهور اسلام دارند.
دوره تاريخي سفال جرجان از دوره عرب ـ ساساني آغاز و
در دوره صفوي پايان مي يابد.
اولين كشفيات مهم سفال در سال 1329 توسط تركمن هاي
محلي در ميان خرابه هاي جرجان بدست آمد كه شامل انبار
بزرگي از كوزه بود . در سال 1350 كاوشهاي مركز باستانشناسي
ايران آغاز شد و در اين بررسي
منطقه وسيعي حفاري
گرديد.
در قرون اوليه اسلامي در اين منطقه علاوه بر سفال
شيشه
نيز توليد مي شد. كه گواه اين ادعا
آثاري است كه از آن زمان به
دست آمده است . با مطالعه در آثار آن زمان مي توان به اين نكته
پي برد كه محصولات شيشه گرگان قديم
بيشتر متعلق به قرن
سوم تا ششم هجري ميباشد.
در استان گلستان مديريت صنايع دستي اين استان فعاليت
آموزشي خود را در قالب مراكز آموزشي و در سطح 11
شهرستان استان با ارائه خدمات آموزشي در رشته هاي قاليبافي
پلاس بافي
گليم بافي
جاجيمچه
چادرشب بافي خوشنويسي
رفوگري
قلمزني روي مس و... ارائه مي كند.
*****
رويدادهاي فرهنگي هنري
|
ميزگرد سينماي دفاع مقدس با حضور كارگردانان مطرح سينما در
سينماتك
سلسله ميزگردهاي بررسي ابعاد مختلف سينماي دفاع
مقدس در سه هفته پياپي با نام « ديروز ـ امروز ـ فردا » در
سينماتك موزه هنرهاي معاصر تهران برپا خواهد شد.
بنا به گزارش روابط عمومي موزه هنرهاي معاصر تهران : در
اولين جلسه سلسله ميزگردهاي سينماي دفاع مقدس روز شنبه
پانزدهم شهريور ماه سال جاري بعد از نمايش فيلم هور در آتش
كمال تبريزي
سعيد سهيلي
احمدرضا درويش و تني چند از
كارگردانان مطرح سينماي دفاع مقدس در يك نشست در سالن
سينماتك موزه هنرهاي معاصر به بحث و بررسي سينماي دفاع
مقدس و نسل سوم مي پردازند.
براساس اين گزارش : شنبه بيست ودوم شهريور ماه سال
جاري در ادامه برنامه هاي ميزگرد سينماي دفاع مقدس
سينماتك موزه هنرهاي معاصر با حضور تني چند از كارگردانان
مطرح سينما در مورد نگرشي نو در آينده سينماي دفاع مقدس به
بحث و بررسي اين موضوع مي پردازند.
لازم به يادآوري است : شركت در اين جلسات براي عموم
آزاد مي باشد و علاقمندان جهت اطلاعات بيشتر مي توانند با
شماره تلفن 8955753 و يا به آدرس خ كارگر شمالي
موزه
هنرهاي معاصر تهران مراجعه نمايند.
پديد آورندگان كتاب بيمه مي شوند
مدير عامل خانه كتاب ايران گفت : پديد آورندگان آثار
فرهنگي بويژه حوزه كتاب در اين موسسه بيمه مي شوند.
به گزارش روابط عمومي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي
« محمد رنجبري » افزود : طرح بيمه تامين اجتماعي و خدمات
درماني پديد آورندگان كتاب همزمان با آغاز دهمين دوره هفته
كتاب آغاز شده است .
وي افزود : براساس توافق به عمل آمده بين معاونت امور
فرهنگي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي و سازمان تامين
اجتماعي
اين طرح توانسته است تاكنون 264 نفر از
پديدآورندگان آثار فرهنگي (كتاب ) را تحت پوشش قرار
دهد.
رنجبري خاطر نشان كرد : براساس آيين نامه اين طرح
دارا
بودن حداقل 18 سال سن و سقف سني 50 سال براي مردان و
45 سال براي زنان
براي تحت پوشش قرار گرفتن در اين بيمه
الزامي است .
مدير عامل موسسه خانه كتاب افزود : پديدآورندگان كتاب
بايد حداقل سه عنوان كتاب در سطح بزرگسال و چهار عنوان
كتاب در سطح كودك و نوجوان منتشر كرده باشند.
براساس طرح بيمه پديدآورندگان آثار فرهنگي و هنري
كه
در مهر ماه سال گذشته تصويب شده است . پديدآورنده كتاب به
شخصي اطلاق مي شود كه حداقل دو كتاب براي نخستين بار
تاليف
ترجمه
گردآوري
تهيه و تنظيم
بازنويسي
تصحيح
نقد و بررسي
يا تحقيق نموده و براساس ضوابط انتشار كتاب
آن را چاپ
منتشر و در بانك اطلاعات موسسه خانه كتاب ثبت
كرده باشد.
همچنين در صورتي كه يك عنوان كتاب
دو يا چند پديد
آورنده داشته باشد
همه پديد آورندگان مشمول طرح خواهند
بود و پديد آورندگاني كه كتاب هاي دوره اي چاپ و منتشر
مي كنند هر جلد يك عنوان محسوب مي شود.
پديدآورندگان كتاب هايي كه با عناوين نقاش
خطاط
عكاس
به اهتمام
تهيه كننده
با همكاري
تذهيب
هيات
مشاوران
فيلمنامه نويس
نمايشنامه نويس
طراح
ويراستار
يادداشت هاي اول كتاب
حواشي و ترجمه مقدمه منتشر
شده اند
مشمول اين طرح نمي شوند.
همزمان با ميلاد اميرمومنان حضرت علي (ع ) « جشن نوجواني »
برگزار مي شود
به مناسبت ميلاد پربركت حضرت علي (ع ) سازمان فرهنگي
هنري شهرداري تهران « جشن نوجواني » برگزار
مي كند.
مهدي قربان پور دبير جشن نوجواني اعلام كرد : اين جشن
توسط سازمان فرهنگي هنري شهرداري تهران با همكاري حوزه
هنري سازمان تبليغات اسلامي
شبكه دوم سيما و مجمع
فرهنگي ـ مذهبي منتظران برگزار خواهد شد.
وي افزود در اين مراسم باشكوه دهها برنامه فرهنگي و ادبي
از جمله سخنراني نوجوانان
شعر نوجوان
اجراي صحنه هاي
نمايشي
اجراي موسيقي توسط گروه هاي نوجوان
پخش
صحنه اي از فيلم هاي مرتبط با نقش آفريني نوجوانان
اجراي
موسيقي توسط ترانه سرايان مطرح كشور و ذكر خاطره توسط
كارگردانان مطرح سينما و شاخص كشور به اجرا
درمي آيد.
دبير جشن نوجواني يادآور شد : در اين مراسم كه در فرهنگ
سراي طبيعت و در شب ميلاد حضرت علي (ع ) برگزار مي شود
نوجوانان شاخص كشور به اجراي برنامه در زمينه هاي مختلف
خواهند پرداخت . وي هدف از برگزاري « جشن نوجواني » را
ايجاد پيوند مناسب بين نوجوانان و مفاهيم مذهبي
فرهنگ
سازي در مسير برگزاري مراسم مذهبي با رويكردهاي نوين
و
بالا بردن ميزان مشاركت نوجوانان در برپايي برنامه هاي فرهنگي
در سطح مراكز فرهنگي شهر تهران خواند
نمايشهاي تئاتر شهر
مجموعه تئاتر شهر فعاليتهاي خود را با اجراي 8 نمايش
ادامه مي دهد به گزارش روابط عمومي تئاتر شهر
نام نمايشها
محل اجرا
نويسنده و كارگردان
ساعت اجرا
مدت اجرا و
قيمت بليت به شرح زير است :
« در مصر برف نمي بارد » تالار اصلي ـ نويسنده : محمد
چرمشير
كارگردان : علي رفيعي
ساعت : 19
30
« هزار و يك شب » تالار چهارسو ـ نويسنده وكارگردان :
بهرام بيضايي
ساعت : 17
30
« داستان خرسهاي پاندا » تالار قشقايي ـ نويسنده : ماتئي و
يسني يك
مترجم و كارگردان : تينوش نظم جو
ساعت :
19
30
« مضحكه ي شبيه قتل » تالار سايه
نويسنده و كارگردان :
حسين كياني
ساعت : 18
« هوسنامه مرد پرهيزكار » (بشر و مليخا) ـ تالار سايه
نويسنده : عبدالحسين مرتضوي
كارگردان : ميترا علوي طلب و
عبدالحسين مرتضوي
ساعت : 20
« آندرانيك » تالار كوچك (شماره 2 ) نويسنده : حسين
مهكام
كارگردان : حميدپور آذري
ساعت 19
45
« آژاكس » تالار نو
نويسنده : حميدرضا نعيمي
كارگردان :
آرش دادگر
ساعت 18
45
« تجربه هاي اخير » تالار نو
نويسندگان : ناد يارز ـ ژاكوب
ورن
مترجمان : عليرضا فدايي ـ اميررضا كوهستاني
كارگردان :
امير كوهستاني
ساعت 20
نمايشهاي منتخب پنج بخش جشنواره سراسري تئاتر دفاع مقدس
اعلام شد
نمايشهاي پذيرفته شده در دهمين جشنواره سراسري تئاتر
دفاع مقدس اعلام شد. به گزارش امور رسانه يي جشنواره
سراسري تئاتر دفاع مقدس اسامي نمايشهاي پذيرفته شده در
بخش هاي مختلف جشنواره (تئاتر صحنه اي
تئاتر خياباني
تئاتر عروسكي
تئاتر كودك و نوجوان و تله تئاتر) اعلام
شد.
در اين گزارش فهرست اين نمايش ها در بخشهاي مختلف به
طور جداگانه به ترتيب زير آمده است :
بخش صحنه اي
تهران و شهرستان ها
اسم من رحيم
علي دل پيشه ـ چرخ چوبي بهانه گير
فرشيد
بزرگ نيا ـ مثل سوسوي آويخته
علي فرحناك ـ بنات العش
حميدرضا قرباني ـ محرم زنده است
يعقوب صديق جمالي ـ
قصر شيرين
محبوبه باقر پسند ـ خاك معصوم
عليرضا ارجوني
يك شب اتفاق افتاد
عليرضا خوشپيك ـ يك خواب گم
حميدآذرنگ ـ جايي ديگر
فروغ قجابكلي ـ درون پيراهن
يحيي
حسن رونده ـ يحيي پسر ايمان
حميدرضا هدايتي ـ
اسماعيل اسماعيل
نيما گودرزي ـ زير خاكي
كوروش زارعي و
آمنه
محمود نورايي .
بخش خيابان
تهران و شهرستان ها
جان سقي بگو يا حسين
محمد صمديان ـ ليليان
رد پا
سينا دلشادي ـ از خاك تا خاك
مهناز مهديزاده ـ چرا من
علي روحي ـ يعني ميشه
عادل كروشاوي ـ شناسايي
اكبر
قهرماني ـ ايست
سيروس همتي ـ ارث پدري
جمشيد
عسكري و قريب
عليرضا دهقاني
بخش نوجوان
تهران و شهرستان ها
به رنگ غروب
نيره غائب زاده ـ بچه هاي جنگ
حميد
حميدي ـ شب و بچه ها
رسول مسلمي ـ ساعت 8
رحيم
بهبودي و زنگ خاطرات نرگس
احمد سليماني
بخش عروسكي تهران و شهرستان ها
شب بخير عزيزم
علي رضا همتيان ـ يادگار بابا
فريبا
چوپان نژاد ـ شهري در آسمان
نيره غائب زاده ـ و سپس هيچ
نبود
حسين افشاري ـ آبي
مهتاب شمس ـ آواي خاك
مهدي
شاهپيري ـ حماسه خرمشهر
منصور پاك بين و عصاي
جادويي
سامان محمدي
تله تئاتر
آسمان بي ستاره است
بابك بدبين ـ نغمه هاي سبز
بابك
بدبين ـ غوغاي درون ـ كريم عظيمي ـ پشت آئينه
محمد علي
سلميان تاش ـ فرزندان زيتون
علي حدوي ـ وقتي زنگ بخوره
ايرج غلامي ـ شهود
مهرداد فياض ـ اسماعيل اسماعيل
منوچهر صبوري ـ شبهاي باراني
اكبر شهبازي ـ شبهاي
باراني
سيد جمال كرامتي ـ آخ اگه بارون بزنه
ميلاد اكبرنژاد و
جعفر محسني و چرخ هشتم
حميد عليدوستي . بر پايه اين خبر
در بخش تئاتر صحنه يي 15 نمايش
در بخش تئاتر كودك و
نوجوان 5 نمايش
در بخش تئاتر خياباني 9 نمايش
در بخش
تئاتر عروسكي 8 نمايش و در بخش تله تئاتر 12 نمايش
به
بخش مسابقه دهمين جشنواره سراسري تئاتر دفاع مقدس راه
يافته اند. اين تعداد نمايش
منتخب برترين نمايش هاي سه
جشنواره منطقه يي و نمايش هاي تهران مي باشند.
گفتني است دهمين جشنواره سراسري تئاتر دفاع مقدس از
بيست و پنج شهريور لغايت يكم مهر ماه سالجاري در خوزستان
برگزار مي شود.
|
