آيا ملك عبدالله راه پدرش را خواهد رفت
« عبدالله » فرزند ارشد شاه حسين اردني
موسوم به « ملك
عبدالله دوم » ديروز به عنوان پادشاه اردن وارد جمهوري
اسلامي ايران شد و امشب به سفر دو روزه خود خاتمه مي دهد.
اين اولين سفر شاه جديد اردن به تهران از زمان انتصاب
وي به اين سمت در بهمن ماه سال 1377 است . روز دوم بهمن
1377 شاه حسين اردني دو هفته قبل از مرگ خود از بيمارستاني
كه در آن در آمريكا بستري بود مستقيما به اردن آمد تا تكليف
حكومت اين كشور را در غياب خود مشخص كند. وي طي
حكمي عبدالله را به عنوان وليعهد اردن و جانشين خود برگزيد و
به اين ترتيب حكمي را كه 33 سال پيش از آن به برادرش
شاهزاده حسن بن طلال داده بود لغو كرد . 14 روز بعد از اين
انتصاب
شاه حسين پس از 63 سال عمر
46 سال سلطنت
7
ماه ستيز با مرگ در 16 بهمن 1377 در بيمارستان مايو در شهر
« راچستر » ايالت مينه سوتاي آمريكا به مرض سرطان پيشرفته
غدد لنفاوي فوت كرد و فرزند وي با عنوان « ملك عبدالله دوم »
زمام امور كشور را عهده دار شد.
ملك عبدالله
بزرگترين فرزند ذكور شاه حسين محسوب
مي شود . شاه حسين 4 بار ازدواج كرد . همسر اول او تبعه
عربستان
همسر دوم تبعه انگليس
همسر سوم تبعه اردن بوده و
همسر آخر وي آمريكائي است .وي از همسر اول خود كه « پرنس
ديانا » نام داشت يك دختر بنام عاليه داشت كه اكنون 47 ساله
است . شاه حسين در سن 20 سالگي و در سال 1334 با همسر
اول خود ازدواج كرد و بعدا او را طلاق داد.وي سپس در سال
1340 با يك دختر انگليسي بنام « آنتوانت گاردنر » ازدواج كرد و
از او صاحب 2 دختر دوقلوـ بنامهاي زين و عايشه (35 ساله ) و
2 پسر (عبدالله 41 ساله و فيصل 40 ساله ) شد . شاه حسين وي
را در سال 1351 طلاق داد و بلافاصله با يك دختر اردني بنام
« عاليه بهاالدين طوقان » ازدواج كرد. وي از او نيز صاحب يك
پسر (علي 28 ساله ) و يك دختر (هيا 29 ساله ) شد . عاليه
همسر سوم شاه حسين در سال 1356 در سانحه سقوط هليكوپتر
جان خود را از دست داد . هنگام مرگ او فرزندانش 2 ساله و 3
ساله بودند . در سال 1357 شاه حسين با يك دختر آمريكائي
بنام « ليزا حلبي » ازدواج كرد و نام او را « ملكه نور » گذاشت . وي
از ليزا نيز صاحب دو پسر (حمزه 23 ساله و هاشم 22 ساله ) و
دو دختر (اما 20 ساله و دياح 17 ساله ) بود . به اين ترتيب شاه
حسين 4 همسر و 11 فرزند داشته و ملك عبدالله پادشاه فعلي
اردن همانگونه كه گفته شد بزرگترين فرزند ذكور او به شمار
مي رود.
سفر ملك عبدالله دوم به تهران مرحله اي تازه در روابطي
است كه ميان دو كشور از زمان سلطه امپراطوري عثماني بر اردن
برقرار شده است .
پس از سلطه انگليسي بر اردن و فلسطين
ايران در بيت
المقدس كنسولگري داير كرد و اين كنسولگري بعدا به
سركنسولگري ارتقا يافت . پس از استقلال شرق اردن
دولت
ايران اين كشور را به رسميت شناخت .
در سال 1328 ملك « عبدالله » پادشاه وقت اردن (پدر شاه
حسين ) به ايران مسافرت كرد و عهدنامه مودت ميان دو كشور در
25 آبان 1328 در تهران منعقد شد . در 1329 سفارت ايران در
امان در سطح وزير مختار تاسيس شد كه در اسفند همان سال به
سطح سفارت ارتقا يافت .
در همين سال سفارت اردن در تهران تاسيس شد و متعاقب
سفر رسمي شاه مخلوع ايران در اواخر پائيز 1338 به اردن
كه
طي آن يك موافقت نامه فرهنگي ميان دو كشور به امضا رسيد
روابط ديپلماتيك دو كشور به سطح سفارت كبري ارتقا يافت و
در همان تاريخ سفارت اردن در تهران به سفارت كبري تبديل
شد (8 آذر 1338 ) اين مسافرت كه به دعوت « ملك حسين »
انجام شده بود
مباني دوستي و همكاري ميان دو رژيم را بيش از
پيش مستحكم كرد.
از اين زمان تا پيروزي انقلاب اسلامي در ايران
روابط
صميمانه اي ميان دربارهاي دو كشور برقرار بود. روابط سياسي
ميان رژيم وقت ايران و اردن در تمام اين مدت عمدتا در
مناسبات ميان دربارهاي سلطنتي دو كشور تبلور يافته بود و در
خلال ديدارهاي خصوصي سران دو رژيم تعيين و تدبير مي شد.
حدود يازده بار ملك حسين در طول مدت زمامداري
به ايران
سفر داشته است .
پس از پيروزي انقلاب اسلامي در ايران
دولت اردن
جمهوري اسلامي ايران را به رسميت شناخت و ملك حسين در
اسفند 1357 طي پيامي پيروزي انقلاب اسلامي ايران را به
بنيانگذار جمهوري اسلامي ايران تبريك گفت و در سالگرد
پيروزي انقلاب اسلامي ايران
هيات 10 نفره اي از
شخصيت هاي برجسته علمي آن كشور به رياست وزير اوقاف و
امور مقدسات اردن به ايران آمد. ولي با شروع جنگ تحميلي
عراق عليه ايران
دولت اردن رسما جانبداري خود را از رژيم
صدام اعلام كرد كه اين موضع
سردي روابط جمهوري اسلامي
ايران و اردن را به دنبال داشت . از اين زمان سياستها و رفتارهاي
شاه حسين در برابر ايران كاملا دستور گرفته از آمريكا و صدام
بود. او نزديكترين هم پيمان رژيم بعث در جنگ عليه جمهوري
اسلامي ايران بود و مردم ايران حتي حضور وي در جبهه هاي
جنگ تحميلي در كنار صدام و شركت در شليك توپ به مناطق
مسكوني جمهوري اسلامي ايران را از ياد نبرده اند. ولي اين
رفتار خصمانه به هر دليل فعلا در ملك عبدالله دوم ديده نشده
است . وي برخلاف پدرش مناسبات دوستانه اي با جمهوري
اسلامي ايران طي 4 سال اخير برقرار كرده و به دفعات تمايل
خود را به گسترش مناسبات متقابل با ايران ابراز داشته است . با
اين حال در زمينه همزيستي مسالمت آميز با صهيونيستها
وي
عميقا راه پدرش را پيموده و به نظر مي رسد به آن راه ايمان دارد.
به همين دليل ناظران سياسي معتقدند پذيرش اين باور مشكل
است كه يك سياستمدار مورد اعتماد اسرائيل و آمريكا در
تحولات جاري خاورميانه بتواند روابط مستحكم و سازنده را با
جمهوري اسلامي ايران برقرار سازد.
