توليد سينماي ايران در تنگناي ظرفيت محدود سالنها
بنا به گزارش خبرگزاري جمهوري اسلامي ايران با توليد حدود 60 فيلم سينمايي در سال از جمله كشورهاي صاحب نام در عرصه فيلمسازي است اما به باور برخي از كارشناسان نبود سالنهاي مناسب اين آثار را در نوبتهاي طولاني اكران قرار مي دهد و تهيه كنندگان را براي فعاليت در اين حوزه با ترديد روبرو مي كند.
هر سال حدود 40 اثر در سينماها مجال نمايش مي يابد و ديگر فيلمها در نوبت اكران قرار مي گيرد و هر چه زمان مي گذرد صف اكران طولاني تر مي شود.
عده اي از سينماگران ناهماهنگي در برنامه ريزي عرصه توليد و نمايش فيلم و نبود سالن رااز دلايل انباشت فيلمهاي سينمايي در صف اكران مي دانند و در مقابل سينماداران هم نبود قانون مناسب زمان طولاني اكران و بي توجهي به سالنها را از مشكلات حوزه نمايش فيلم مي دانند.
اداره كل نظارت وارزشيابي وزارت ارشاد به تازگي اعلام كرد كه پروانه نمايش عمومي 24 فيلم سينمايي در سه ماهه اول سال 82 صادر شده كه برخي از اين آثار در نوبت اكران قرار دارند.
ازاين تعداد 21 فيلم ايراني به همراه سه اثر خارجي پروانه نمايش دريافت كردند كه در فصل بهار تنها چهار فيلم مجال نمايش يافت و در جدول شوراي صنفي نمايش نيز نام 11 فيلم براي اكران تا آذرماه جاي گرفت .
تعدادي از دست اندركاران حوزه سينما كاهش زمان نمايش در سالنها و رسيدگي به امور سالنها و استفاده از فضاهاي نمايشي نهاهاي دولتي را در افزايش سقف اكران فيلم موثر مي دانند.
« مرتضي شايسته » عضو شوراي مركزي تهيه كنندگان نبود سالن را عامل معطلي فيلمهاي سينمايي در صف اكران دانست و گفت اين تعداد سالن جوابگوي آثار توليدي سينما نيست .
وي يادآورشد طبق قانون سالن سازي بر عهده دولت و شهرداريهااست بخش خصوصي از توان مالي مناسبي دراين زمينه برخوردار نيست و سرمايه سينماي ايران حتي براي احداث يك سالن مناسب هم كافي نيست .
شايسته افزود دست تهيه كننده و سينمادار بايد براي نمايش فيلم باز باشد و سياستگذاري در حوزه نمايش توسط اصناف سينمايي انجام شود.
وي خواستار حمايت و مشاركت نهادهاي فرهنگي در زمينه نمايش فيلم شد.
« ابوالحسن داودي » كارگردان سينما نيز خاطرنشان كرد با وجود مشكلات متعدد فيلم به اندازه كافي توليد مي شود اما ظرفيت سالنها بيش از اين نيست .
وي احداث سالنهاي جديد و استفاده ازامكانات نهادهاي دولتي در جهت افزايش توان نمايشي را ضروري خواند وافزود براي جلوگيري از انباشت فيلمهاي توليدي در صف اكران و جلب رضايت مخاطب گسترش سالنها الزامي است .
اين كارگردان طولاني شدن زمان نمايش فيلم را عامل اتلاف سرمايه و كندي روند فيلمسازي دانست .
« ناصر مجدبيگدلي » رييس انجمن سينماداران هم گفت دوگانگي مديريت در معاونت سينمايي و خانه سينما مانع ساماندهي وضع نمايش فيلم است .
رييس انجمن سينماداران خاطرنشان كرد پيش ازانقلاب 575 سالن سينما متناسب با جمعيت آن زمان در كشور وجود داشت كه اين تعداد پس ازانقلاب به 305 سالن كاهش يافت .
به گفته وي حدود هفت هزار ميليارد ريال سرمايه سينماداران ايراني در بخش سالنهاي نمايش در جريان است .
مجد بيگدلي تاكيد كرد اگر برنامه مشخصي براي نمايش فيلم در نظر گرفته شود و نهادهاي نظارتي و اجرايي هماهنگ عمل كنند هيچ فيلمي در نوبت اكران نمي ماند.
وي همچنين گفت تعداد سالنها كم نيست بلكه زمان اكران آثار داخلي طولاني است .
75 طرح سينمايي در مراحل فني و توليد قراردارد
بنياد سينمايي فارابي اعلام كرد : 75 طرح سينمايي تا كنون به مرحله فني و توليد رسيده است .
روابط عمومي بنياد سينمايي فارابي روز دوشنبه گزارش داد تعداد 19 طرح در مرحله صداگذاري و ميكس 13 اثر در مرحله تدوين 12 فيلم در حال فيلمبرداري و 31 طرح سينمايي در مرحله تداركات قرار دارند.
فيلمهاي « ملاقات با طوطي » « بوتيك » « سفري اين چنين دراز » « كفشهاي جيرجيرك دار من » « مزرعه پدري » « پروانه ها » « حبس » « گاوخوني » و « طلا » از جمله آثار هستند كه در مرحله صداگذاري قراردارند.
براساس اين گزارش فيلمهايي كه در مرحله تدوين قرار دارند « افسانه شهرجنگي » « دوئل » « سوداي پرواز » « محفل ايكس » « شب سفيد » (سيماي زني در دور دست ) « زيتون شكسته » و « 13 گربه روي شيرواني » هستند.
فيلمهاي سينمايي « روياي جهنمي » « اشك سرما » « هم نفس » « باج خور » « شب آفتابي » « عروس افغان » و « مكث » از آثار در مرحله فيلمبرداري هستند.
« از دل گريخته » « آنفولانزا » « رستاخيز » « معادله » « نت فالش » « اشك شب » « مرد سنگي » و « كودكانه » از فيلمهايي هستند كه در مرحله پيش توليد قرار گرفتند.
برترين آثار سينماي كمدي جهان در تهران بررسي مي شود
آثار برتر كارگردانان سينماي كمدي جهان به منظور آشنايي علاقه مندان به هنر سينماوشناخت فعاليت هاي سينمايي درتهران مورد نقد وبررسي قرار مي گيرد.
به گزارش روز دوشنبه روابط عمومي فرهنگسراي جوان واحد فيلم اين فرهنگسرا در نظر دارد از 17 مرداد ماه به مدت يك هفته آثار برتر سينماي كمدي جهان را بررسي كند.
در اين هفته آثار « باستركيتون » « برادران ماركس » « لورل و هاردي » « چارلي چاپلين » « وودي آلن » و « روبرتو بنيني » از ساعت 16 نقد و بررسي مي شود.
اين آثار پس از نمايش روز 23 مرداد با حضور « عليرضا خمسه » و جوانان علاقه مند به هنر هفتم نقد و بررسي مي شود.

هنر سنگ تراشي يكي از ناشناخته ترين هنرهاي سنتي در ايران است كه عليرغم تلاش و كوشش بي شائبه بعضي از اساتيد اين هنر و استقبال مردم از اين آثار هنوز هنري گمنام است . سنگ سياه يا هر كاره براستي اعجوبه اي است كه فقط افرادي معدود آنرا مي شناسند. سنگي است كه در زير دست هنرمند مطيع است و به هر شكلي در مي آيد و ظريف ترين و زيباترين نقشها را مي توان روي آن حك كرد. حتي آن را مي شود لعاب داد و به صورت شفاف مانند چيني درآورد.
سنگتراشي يكي هنرهايي است كه مواد اوليه آن به وفور در كشور يافت مي شود و به راحتي به دست مي آيد. منابع دهسرخ را مي توان از منابع عظيم سنگ به شمار آورد.
استاد جهانگير هنرمند سنگراتش
استاد كه موهايش به سپيدي گراييده و چين و چروكهاي درشت بر پيشاني و گوشه چشمانش به چشم مي خورد در پشت ميز كارش در زير زمين ساختمان صنايع دستي مشهد در خيابان مدرس نشسته و با دستهايي كار كشته و هنرپرور بر روي ظرفهاي سنگي با نقوشي زيبا و ظريف كه زاييده تفكر و انديشه خود اوست و يا الهام گرفته از آثار هنرهاي سنتي ايران نظير مينياتور خطايي ها و اسليمي گل و گياه نقش برجسته هاي تخت جمشيد و ديگر آثار مي باشد حكاكي مي كند و اين ظرفهاي كم ارزش را تبديل به آثاري هنري مي نمايد. هر خطي كه ترسيم مي كند نشاني از سالها تجربه و تلاش دارد.
ساليان سال است كه در اين رشته با سنگ درهم آميخته و با درشتي و زمختي آن دست و پنجه نرم مي كند و آنرا چنان زيبا مي سازد كه ديده ها را متحير مي كند. قلم فولادي در دستانش مثل موم نرم و منعطف است و هرگز تاب خطا رفتن از اوامر استاد را ندارد.

استاد جهانگيري در سال 1338 به مشهد آمد و در بازار سنگتراشان سير و سياحت كرد و چون تا قبل از آمدن به مشهد در اصفهان به هنر قلمزني اشتغال داشته هنگامي كه آثار سنگي مشهد را ديد كه بدون نقش و تزيين قابل توجه عرضه مي شود به فكر افتاد كه آنها را تبديل به آثاري هنري كند. آثار سنگي تا آن زمان ساده و كم نقش بودند و گاه نقشهاي جزئي روي آن ديده مي شد معمولا قليان منقل ديزي هاون و بشقاب اين آثار تشكيل مي دادند.
وي نزد يكي از سنگتراشان بازار مي رود و پيشنهاد مي كند كه مي توان اين وسايل را منقوش كرد. آن سنگ تراش چند ظرف سنگي را به عنوان آزمايش به وي مي سپارد. و او كار حكاكي بر روي سنگ را آغاز مي كند. استاد سنگتراش وقتي نتيجه كار را مي بيند از آن پس كار تزيين سنگهايش را به او مي سپارد و خود فقط به ساختن ظرفها مي پردازد.
به اين ترتيب استاد جهانگير در سال 1338 شمسي هنر قلمزني روي فلزات را از اصفهان به روي سنگ سياه مشهد منتقل مي كند و همچنان ادامه مي دهد. در حال حاضر حدود 36 سال از عمرش را صرف تزيين و پرداختن سنگ كرده است در طي اين مدت يكبار كه به اصفهان مي رود و در آن جا از وي دعوت مي كنند كه در اصفهان بماند و در كنار ديگر قلمزنان اصفهاني قلمزني كند ولي وي نمي پذيرد و بار ديگر به مشهد باز مي گردد.
اولين صادرات آثار سنگي به خارج از كشور در سالهاي 1341 تا 1343 صورت گرفت و از آن به بعد تاكنون مقداري از ظرفها و آثار سنگي صادر شده است . در همين سالها بود كه ديگر سنگتراشان نيز اين هنر را فرا گرفتند و به اين طريق هنر سنگتراشي توانمند شد.
پس از انقلاب بعضي از سنگتراشان وقتي هنر بازاري و تقليدي از غرب را مخصوصا در تابلوهاي نقاشي عكسها و نقشهاي روي ظروف در بازار پر رونق ديدند به اين فكر افتادند كه روي سنگ نيز اين نوع تصاوير را اجرا كنند. نقاشي رو ظرفهاي سنگي از اين زمان به جود آمد كه بيشتر مبتدي و مبتذل بود و بار فرهنگي نداشت و غير بومي بود.

استاد هيچ گاه شيوه اش را تغيير نداد و همواره از نقشهاي سنتي و گل و گياه و يا حيوانات براي تزيين استفاده كرد و به جاي نقاشي روي ظرفها را حكاكي مي كرد. بعد از انقلاب نيز بيشتر بر استفاده از نقشهاي سنتي تاكيد كرد.
استاد بيشترين كارهايش را روي سنگ سياه انجام داده است . سنگهاي سياه را از معادني در هفت كيلومتري ده سرخ به كارگاه هاي سنگتراشي مي آورند. در اين كارگاه ها سنگ ها به نسبت اندازه و شكل جدا مي شوند و هر يك براي تهيه ظرفي به كار مي رود. مثلا سنگهاي تخت براي بشقاب يا آثار چند تكه اي با سطوح صاف و مسطح استفاده ميشود مثل بشقاب جاي دستمال جاسيگاري . بعضي از آنها به اشكال مختلف در مي آيد و روي آن اسم يا جمله اي حكاكي يا نقاشي مي شود. سنگهاي كروي شكل براي ديزي قندان شكلات و آجيل خوري و... و سنگهاي مخروطي شكل براي ظرفهايي مانند گلدانها جامهاي سنگي سماور و يا ته قليان استفاده مي شود. پس از تفكيك سنگها داخل آنها را با دستگاه تراش و قلمهاي مخصوص مثل قلم خشكه خالي مي كنند و آنهايي را كه مسطحند به شكل مورد نظر در مي آورند. وقتي كه سطح خارجي و داخلي ظرفها به اندازه كافي صيقل و پرداخت پيدا كرد آنها را براي تزيين نزد حكاكان مي برند.
در اينجاست كه استاد كار قلمزني روي ظرف سنگي را آغاز مي كند. ابتدا ماده سياه رنگي روي سطح ظرف مورد نظر مي مالد. وقتي كه اين ماده سياه رنگ خشك شد با قلم فولادي نوك تيزي طرح اوليه نقش مورد نظر را روي سطح ظرف حكاكي مي كند.
سپس بسته به شكل و ضخامت ظرف نقشها را در سه مرحله حكاكي مي كنند . 1 ـ سايه زني 2 ـ گود 3 ـ برجسته (نقش برجسته )
در شيوه تزيين به روش « سايه زني » وقتي طرح اوليه كامل شد قسمت هاي لازمه را با قلم نوك تيز (قلم سايه زني ) به صورت هاشوري سايه مي زنند كه بيشتر ظرفهايي كه در سطح بازارهاي ايران عرضه مي شود با اين روش عرضه مي شود كه هم زحمت كمتري دارد و هم مقرون به صرفه است .

در شيوه تزيين به روش « گود » با قلمهاي نوك پهن قسمتهاي مورد نظر را تا 5 ميليمتر گود مي كنند . اين شيوه بيشتر براي نقشهاي پيچيده و ريز نقش استفاده ميشود مانند : اسليمي ها و خطائيها. در اين روش از هاشور استفاده نمي شود (سايه زني ).
در شيوه تزيين بروش نقش برجسته سطوح كندكاري شده و سطوح دست نخورده وسعت بيشتري دارد و بيشتر از نقشهاي صحنه هاي شكار مناظر گل و بوته مجالس بزم و ليلي و مجنون و تخت جمشيد استفاده مي شود. در اين شيوه با قلمهاي نوك پهن سطوح برداشته نمي شود و سطوح نقوش با قلم نوك تيز سايه زني (هاشور) مي شود.
يكي از تفاوتهاي روش گود و نقش برجسته اين است كه نقشها در روش گود پيچيده و ريز است ولي در نقش برجسته واضح و بيشتر حيوان يا انسان در آن وجود دارد. ديگر اينكه در نقش برجسته از سايه زني براي وضوح بيشتر نقش استفاده ميشود ولي در روش گود بر نقشها علت ريز بودن و پيچيدي هيچگونه هاشوري زده نمي شود.
يكي ديگر از روشهاي تزيين ظرفهاي سنگي نقاشي با رنگ روي سطوح مخصوصا بشقابهاست . در اين روش مانند نقاشي روي بوم از رنگ روغن استفاده مي شود و روي آن را روغن جلا يا ورني مي زنند. كه البته اين روش كمتر مورد استفاده قرار مي گيرد.
استاد جهانگير در سالهاي اوليه به اين نتيجه رسيد كه از « سنگ هركاره » ميشود ظرفهاي محكم و شفافي مانند چيني ساخت . سنگ هر كاره از وقتي كه از كوه كنده مي شود تا مرحله تزيين سخت تر و محكمتر مي شود و بر خلاف ديگر سنگها كه در مقابل حرارت استقامت خود را از دست مي دهند و شكننده مي شوند سنگ هر كاره تا 1000 درجه حرارت را تحمل مي كند و استقامت و استحكام آن بيشتر مي شود.
همچنين از اين نوع سنگ نيز مانند سنگ مرمر كه استاد « امان آبادي » از آن حجم و تنديس انسان يا حيوان ساخته مي توان حجم و تنديس انسان يا حيوانات ساخت و بسياري ديگر از وسايل آشپزخانه مثل قابلمه و پارچ و ليوان از آن ساخته مي شود.
هم اكنون سنگ تراشي با مشكلات عديده اي روبروست كندن سنگ از كوه با دست و وسايل و ابزار دستي مانند : كلنگ پتك و قلمهاي سنگ كني كنده ميشود كه انرژي و توان زيادي را صرف مي كند. سنگ كنان همواره در معرض خطر هستند و زود فرسوده مي شوند آنان بيمه نيستند و اگر اتفاقي برايشان بيفتد با مشكلات فراواني روبرو مي شوند.
صادرات ظرفهاي سنگي نيز با مشكل روبروست اول اينكه هزينه گمرك بسيار بالا است ثانيا از مقدار ظرفهايي كه صادر ميشود تعدادي به هنگام حمل و نقل مي شكند و ثالثا كارهايي كه در بازارهاي داخلي بفروش مي رسد معمولا كارهاي ابتدايي و مصرفي هستند و تزيينات آنها ساده است كارهايي تزيينات پيچيده و پركار بعلت هزينه زياد قيمتشان بالاست با وجود حائز بودن جنبه هاي هنر خريداران كمتري دارد.
همچنين آموزش اين هنر به هنر آموزان جديد بامشكل روبروست .
گزارش حاضر تحقيقي است كه ده سال پيش توسط محمد حسين درج ور با همراهي استاد جهانگير انجام شد. اميدواريم كه استاد جهانگير با گذر از اين سالها همچنان سلامت و پاينده باشد.