آزادي بيان
آزادي بيان و مطبوعات , با تمام اهميت و ضرورتي كه دارند ,
هيچگاه نمي تواند مطلق و بدون محدويت باشند و لازم است
ميان آزادي ارتباطات از يك سو و حريم منافع فردي و جمعي از
سوي ديگر توازن برقرار كرد.
همين دليل سبب شده است در كليه كشورها و نظامهاي
حقوقي سواستفاده كنندگان از آزادي ارتباطات مورد پيگرد
قانوني و مدني قرار گيرند.
ماده 11 اعلاميه 1789 حقوق بشر و شهروند اين آزادي و آن
محدوده را اينگونه بيان مي كند : « تبادل آزاد افكار و عقايد يكي از
گرانبهاترين حقوق بشر محسوب مي شود و از اين رو هر شهروند
مي تواند آزادانه بيان كند , بنويسد و به چاپ برساند مگر در
مواردي كه قانون آن را به عنوان سواستفاده از اين آزادي
برشمرده باشد. »
به طور كلي همه پديده هاي ساخته بشر و از جمله اينترنت به
دليل آثار گسترده اي كه در زندگي انسانها دارد به مرور به يكي از
اجزاي ضروري زندگي بشر امروزي تبديل شده است و موجب
پديد آمدن حقوق ويژه اي نيز خواهند شد.
اينترنت در ايران كمتر از يك دهه است كه راه افتاده است .
هم اكنون تمام رسانه هاي سنتي سريعا خود را به اينترنت
رسانيده اند و حتي راديو و تلويزيون وارد اينترنت شده و از اين
طريق برنامه هاي خود را پخش مي كنند. در كشور ما گرچه
نشريات الكترونيك بسيار كم مي باشد اما تقريبا تمامي روزنامه ها
در اينترنت سايت ويژه خود را دارند. اين در حالي است كه هنوز
شرايط و مباحث حقوقي و فني آنها بررسي نشده است .
رسانه هاي الكترونيك
انتشار هرگونه اطلاعات , متن , تصوير , صدا و فيلم از طريق
شبكه اينترنت , رسانه الكترونيك محسوب مي شود.
تكاليف اين نوع رسانه ها عبارتند از : اطلاع رساني صحيح و به
هنگام ـ نقل افكار , گفتار و نظرات مخالفان نظام به منظور نقد و
رد آنها ـ ترويج فرهنگ نقد و انتقاد سازنده بدون تخريب و
توهين به اشخاص ـ نقد و نفي آداب و سنن انحرافي ـ درج
مطالب علمي ـ درج مطالب هنري به دور از ابتذال و ...
حال اگر نشريه اي در رسانه هاي الكترونيك به موارد فوق
عمل نكند جرم رسانه اي مرتكب شده است .
جرايم رسانه هاي الكترونيك
اينترنت جدا از كاركردهاي مثبت كه همه را مجذوب خود
مي كند كاركردهاي منفي نيز دارد به گونه اي كه در حال حاضر
جرايم اينترنتي فراواني در حال وقوع است . به عبارتي مي توان
گفت تمامي آنچه با عنوان جرم در جهان واقعي وجود دارد و بشر
مرتكب آن مي شود در صحنه شبكه هاي اطلاع رساني با عنوان بزه
و تبهكاري در حال وقوع است .
به عنوان مثال يكي از مسائلي كه در جرايم رسانه هاي
الكترونيكي مطرح مي شود اين است كه آيا مي توان فيلمهاي
سينمايي را عليرغم هزينه اي كه تهيه كننده آن صرف كرده است , به
راحتي بر روي يك سايت قرار داد و همه كاربران بدون هيچ
هزينه اي آن را تماشا كنند
و يا اينكه در مجلات الكترونيك گروههاي نفوذگر مي توانند
وارد شده و محتواي آنها را به كلي تغيير دهند. و يا با ابزارهاي
ويرايش تصوير فيلمي را تغيير محتوا بدهند
بررسي منابع جرايم رسانه اي
آنچه به عنوان جرايم رسانه اي در قانون مجازات اسلامي
قابل طرح بوده و عنوان شده است عبارتند از : مطالب هجو ,
اكاذيب , مطالب خلاف عفت عمومي , جرايم سياسي كه در
عرصه رسانه هاي الكترونيك مي تواند بحث و بررسي شود.
در همين رابطه جرايم رسانه اي مندرج در قانون مطبوعات
شامل : مطالب عليه نظم عمومي , نشر مطالب كفرآميز , اهانت به
اسلام , پخش شايعات و انتشار مطالب عليه قانون اساسي و
چاپ نشريه اي كه مجوز ندارند مي شود.
بنابر آنچه ذكر شد مي توان گفت كه تقريبا هيچ يك از
نشريات الكترونيك مجوز انتشار ندارند , اين در حالي است كه
طبق قانون نشر , نشريه بدون مجوز خلاف قانون بوده و مجازات
دارد.
در آبانماه سال 80 به پيشنهاد شوراي عالي اطلاع رساني
مقررات شبكه هاي رايانه اي در شوراي عالي انقلاب فرهنگي
تصويب شد كه اهم آن عبارت بود از :
حق دسترسي آزاد به مطبوعات
مسئوليت مدني افراد در قبال مطالب و فعاليتهاي خود
ايجاد سهولت در جهت بهره برداري از اينترنت
ث ث ث
بيان مختصر آنچه به عنوان منابع شناسايي جرايم رسانه اي
بيان شد نشان مي دهد در حوزه رسانه هاي الكترونيك در كشورها
قوانين دقيق , مشخص و جامعي ديده نشده است .
نكته مهمتر اينكه رسانه هاي الكترونيك پيش و بيش از آنكه
مجرم باشند , شاكي و بزه ديده به حساب مي آيند. چرا كه مطالب
نشريات الكترونيك به راحتي دست كاري و تحريف كرد. اين
تحريف شامل تصوير نيز مي شود. به عبارت روشنتر مجرمان در
رسانه هاي الكترونيك مي توانند جرايم متنوعي را با نام ديگران
انجام دهند.
به طور كلي همه پديده هاي ساخته بشر و از جمله
اينترنت به دليل آثار گسترده اي كه در زندگي
انسانها دارد به مرور به يكي از اجزاي ضروري
زندگي بشر امروزي تبديل شده است و موجب پديد
آمدن حقوق ويژه اي نيز خواهند شد.
اينترنت جدا از كاركردهاي مثبت كه همه را
مجذوب خود مي كند كاركردهاي منفي نيز دارد به
گونه اي كه در حال حاضر جرايم اينترنتي فراواني
در حال وقوع است
تقريبا هيچ يك از نشريات الكترونيك مجوز انتشار
ندارند , اين در حالي است كه طبق قانون نشر ,
نشريه بدون مجوز خلاف قانون بوده و مجازات
دارد.
فراسو
صداي آمريكا براي جوانان عرب
|
دولت آمريكا با راه اندازي مرحله نخست راديو عربي زبان به
صورت 24 ساعته , همچنان به گسترش بخشهاي بين المللي خود
ادامه مي دهد.
اين شبكه راديويي با عنوان ميدل ايست (خاورميانه ) پخش
برنامه هاي خود را در امان پايتخت اردن و شهر كويت آغاز
كرده است .
برنامه هاي اين بخش جديد راديويي را « صداي آمريكا » تهيه
مي كند كه در حال حاضر برنامه هاي زيادي را به زبان عربي براي
كشورهاي منطقه خاورميانه پخش مي كند. اما اين بخش خبري
جديد به جاي تكيه بر امواج كوتاه و متوسط عمدتا " از طريق
ماهواره ديجيتال براي گيرنده هاي اف .ام پخش مي شود.
مخاطبان اين راديوي جديد , جوانان عرب زبان زير سي
سال هستند و برنامه هاي آن شامل اخبار , تحليل خبري ,
مصاحبه , برنامه هاي ورزشي , گزارشهاي هواشناسي , موسيقي و
برنامه هايي درباره مسايل سياسي ـ اجتماعي خواهد بود.
مدير بخش خبري راديو خاورميانه كه در منطقه ساوا
) خوانده مي شود « موفق حرب » است . وي رئيس دفتر sawa (
روزنامه الحيات , چاپ لندن , در واشنگتن و همچنين مديركل
شبكه راديو تلويزيون ملي در لبنان بوده است .
لازم به ذكر است « اخبار , اطلاعات و برنامه هاي
سرگرم كننده » در قالبي جديد روش راديو ميدل ايست مي باشد كه
بيش از 6 ماه از تاسيس آن گذشته است .
دولت آمريكا با راه اندازي مرحله نخست راديو
عربي زبان به صورت 24 ساعته , همچنان به
گسترش بخشهاي بين المللي خود ادامه مي دهد.
|
وقايع اتفاقيه
|
رمان نويسي و كمبود سوژه
رمان و ادبيات داستاني در ايران به عنوان يك قالب رسانه اي
عليرغم همه زمينه هاي مناسب و مستعد نتوانسته است به جايگاه
ويژه و ارزشمند خود دست يابد. يكي از مسائلي كه در حوزه
سينما , تلويزيون و تبليغات بسيار راجع به آن بحث مي شود
كمبود سوژه و موضوع براي دستمايه قرار دادن است . اين در
حالي است كه ايران به لحاظ رويدادها , كشمكش , مسائل و
اتفاقات از فراواني بالايي برخوردار است و قاعدتا همين امر
نبايد سبب شود سوژه و موضوع براي فعاليت رسانه اي كم باشد.
لازم به ذكر است در حوزه ادبيات داستاني انقلاب و دفاع
مقدس عليرغم همه تلاشهايي كه مي شود و قلمهايي كه بر روي
كاغذ كشيده مي شوند اما تا امروز روند رو به رشد ـ همه جانبه ـ
را شاهد نبوده ايم و مخاطب عام گرايش مطلوب و صميمانه اي با
آن پيدا نكرده است .
برگزاري هفته هاي كتاب , معرفي كتاب ماه , كتاب سال و
جشنواره هاي مستمر و مردمي مي توانند كمك موثري براي آنچه
ذكر شد باشند.
علوم فرا روانشناسي و جهاني سازي
طي دو سال اخير ساخت فيلمهايي كه زمينه اي از مباحث فرا
روانشناسي (روح , قدرت برتر و ...) در آنها وجود داشته و داراي
داستاني سياسي ـ اجتماعي باشند افزايش يافته است . عمده اين
فيلمها داستاني سياسي ـ اعتقادي را دستمايه كار قرار داده و
سپس با طراحي و داستان پردازي مناسب در مكاني ماجرا
پيوندي زيبا با مسائل فرا روانشناسي برقرار مي كنند. معمولا
موضوعات اين فيلمها به گونه اي طراحي شده است كه افراد از
تعصبات خود خارج شده و ضمن پايبندي به مذهب , به نيرويي
ماورا آن كه نقطه اشتراك همه محسوب مي شود پيوند يابند. در
چنين شرايطي مذهب و اعتقادات مذهبي يك امر فردي است و
نيرو و انرژي برتر باطن و ظاهر زندگي را كنترل مي كند :
در تحليل روش شناسي آنچه ذكر شد مي توان گفت خداوند
و اعتقادات مذهبي از متن به حاشيه مي رود و رويدادها و
پديده هاي فراروانشناسي از حاشيه به متن مي آيند كه نتيجه آن
كم رنگ شدن نقش و اثر خداوند در مسايل اجتماعي , روابط
سياسي , اقتصادي و غيره مي باشد.
لازم به ذكر است تقابل مسلمانان و مسيحيان , يهوديان و
مسلمانان , مسلمانان و بودائيان در نقطه تمركز چنين فيلم هايي
است .
گريز از تعصب و رها شدن از اعتقادات دست و پاگير پيام و
اثر چنين فيلمهايي است .
سهم ايران از فن آوري ارتباطات
« اطلاعات « در دنياي معاصر و در علم ارتباطات بمثابه يك
موجود زنده مي باشد كه با دانايي و ذكاوت امكان استفاده از آن
فراهم مي آيد.
در يكي از خبرها آمده بود طي سال گذشته 50 ميليارد ريال
هزينه چت (گفت وگوي اينترنتي ) جوانان در اينترنت شده است .
اين در حالي است كه اينترنت كاربردها و استفاده هاي
فراواني دارد كه متاسفانه با حاكميت فرهنگ « چت » از ياد رفته
است .
فن آوري اطلاعات و ارتباطات در كشور ما سهمي بسيار
اندك را در توسعه بر عهده دارد و زير ساختهاي آن نيز به درستي
تبيين نشده است . فن آوري ارتباطات و اطلاعات براي افراد و
سازمانها اين امكان را فراهم مي سازد تا بتوانند توانايي خود را
در گردآوري و تجزيه و تحليل اطلاعات توسعه دهند.
متاسفانه سهم ايران در اين عرصه حتي از كشورهاي عربي و
بعضي از كشورهاي آفريقايي نيز پايين تر است . فعاليت فرهنگي
مناسبي نيز از اين جهت براي جوانان انجام نگرفته است . لذا
هزينه اي كه مي بايد صرف دانايي , توسعه و ارتقا بينش مخاطبان
اينترنت و رسانه شود , براي « چت » استفاده مي شود كه داراي
عوارض فراواني نيز مي باشد.
افزايش استفاده تفنني از اينترنت
جذابيت اينترنت و تنوعي كه در آن وجود دارد اگر آگاهانه و
هدفمند مورد استفاده قرار نگيرد عاملي براي وقت گذراني و تفنن
خواهد شد.
شيوه هاي استفاده از اينترنت , امكانات موجود در آن , منابع
ارزشمند آن و آنچه كه مي توان بوسيله آن انجام داد در نزد جوانان
ايراني بسيار كمرنگ مي باشد.
از ديگر سو استفاده از ابزارها , سايتها و امكانات تفنني
درصد بالائي از كاربران ايراني را به خود جلب كرده است كه
هزينه هاي زيادي را نيز بر عهده جامعه مي گذارد. انتخاب مد ,
آشنايي با گروههاي ضداجتماعي , همراه شدن با گرايش هاي
سطحي جوان پسند و ... از جمله نكات قابل ذكر است .
دومين دوسالانه بين المللي نقاشي معاصر جهان اسلام
دومين دو سالانه بين المللي نقاشي معاصر جهان اسلامي
آذرماه سالجاري در موزه هنرهاي معاصر برگزار مي شود. در
اهداف و رويكرد اين دو سالانه بررسي مباني نظري نقاشي جهان
اسلام و جستجوي موضوعي در مباني هنر قدسي از اولويت ويژه
برخوردار بوده و كشورهايي چون لبنان , مصر , مالزي , غنا , چين
و... در آن شركت مي كنند.
نكته قابل ذكر « جريان سازي » هدفمند و طراحي مناسب
براي چنين دوسالانه هايي است . به هر حال هزينه هاي زيادي
صرف برگزاري چنين نمايشگاههايي مي شود.
و چنانچه مديريت و پيگيري مناسبي در آنها وجود نداشته
باشد اهداف درنظر گرفته شده هيچگاه عينيت نمي يابند.
نكته اينكه دو سالانه نقاشي معاصر ايران مرتب برگزار
مي شود , اما به دلايل مختلف اثر اين دو سالانه بر نقاشي معاصر
حداقل بوده و جريان نقاشي كشور مسير خود رامي رود , مشكل
اصلي در كجا بوده است
در يكي از خبرها آمده بود طي سال گذشته 50
ميليارد ريال هزينه چت (گفت وگوي اينترنتي )
جوانان در اينترنت شده است .
اين در حالي است كه اينترنت كاربردها و
استفاده هاي فراواني دارد كه متاسفانه با حاكميت
فرهنگ « چت » از ياد رفته است .
شيوه هاي استفاده از اينترنت , امكانات موجود
در آن , منابع ارزشمند آن و آنچه كه مي توان
بوسيله آن انجام داد در نزد جوانان ايراني بسيار
كمرنگ مي باشد.
|
|
|