سرویس: اقتصادی تاریخ: دوشنبه ۲۳ آذر ۱۳۹۴ - ۰۷:۳۹ بعد از ظهر شناسه خبر: ۱۳۷۰
گزارش سازمان ملل نشان می دهد؛
بهبود شاخص توسعه انسانی ایران؛ حفظ جایگاه در رتبه بندی جهانی
سازمان ملل در جدیدترین گزارش خود، از حفظ جایگاه ایران در رده‌بندی شاخص توسعه انسانی و کسب رتبه ۶۹ بین ۱۸۸ کشور خبر داد. به گزارش تسنیم، جدیدترین گزارش از سلسله گزارش‌های توسعه انسانی سازمان ملل دیروز در پایتخت اتیوپی و با حضور نخست وزیر این کشور و مقامات سازمان ملل منتشر شد. این گزارش «توسعه انسانی 2015؛ کار برای توسعه انسانی» نامگذاری شده است. در این گزارش آمار و اطلاعات مربوط به شاخص‌های توسعه انسانی 188 کشور جهان از جمله ایران ارائه شده است. گزارش توسعه انسانی 2015 که بر پایه آمار و اطلاعات مربوط به سال 2014 تهیه شده است نشان میدهد توسعه انسانی در ایران طی این سال نسبت به سال قبل از آن اندکی بهتر شده و نمره ایران از نظر شاخص توسعه انسانی در این سال نسبت به سال قبل از آن افزایش اندکی داشته است. شاخص توسعه انسانی ارقامی از صفر تا یک را دربر می‌‌‌‌گیرد که هرچه این رقم برای یک کشور بیشتر باشد دلالت بر توسعه یافتگی بیشتر آن کشور در حوزه انسانی دارد. ایران در شاخص توسعه انسانی در سال 2014 نمره 0.766 را به دست آورده است. برای سال 2013 نیز نمره ایران در این شاخص 0.764 اعلام شده است. با این حال ایران در رتبه‌بندی جهانی از نظر توسعه انسانی رتبه ایران تغییری نداشته است و در حالی که ایران در سال 2013 در جایگاه 69 جهان از نظر توسعه انسانی قرار گرفته بود در سال 2014 نیز جایگاه 69 را حفظ کرده است البته سازمان ملل در برآورد خود از وضعیت توسعه انسانی ایران در سال 2013 تجدید نظر کرده است. در گزارش توسعه انسانی 2014 رتبه جهانی ایران از نظر توسعه انسانی 75 اعلام شده بود. سازمان ملل ایران را میان کشورهای دارای توسعه انسانی بالا بحساب آورده است. در گزارش این سازمان کشورهای جهان از نظر میزان توسعه انسانی به چهار گروه تقسیم بندی شده‌اند که عبارتند از کشورهای دارای توسعه انسانی بسیار بالا، کشورهای دارای توسعه انسانی بالا، کشورهای دارای توسعه انسانی متوسط و کشورهای دارای توسعه انسانی پایین. در گزارش جدید سازمان ملل 49 کشور در گروه نخست قرار گرفته‌اند یعنی دارای توسعه انسانی بسیار بالا هستند و 56 کشور در گروه دوم، 38 کشور در گروه سوم و 45 کشور نیز در گروه چهارم قرار داده شده‌اند. ایران توسعه‌یافته‌تر از 119 کشور در حوزه شاخص‌های انسانی بر اساس این گزارش، توسعه انسانی ایران از 119 کشور جهان بیشتر است. برخی از این کشورها عبارتند از: ترکیه با رتبه 72، برزیل با رتبه 75، آذربایجان با رتبه 78، اردن با رتبه 80، اوکراین با رتبه 81، چین با رتبه 90، مصر با رتبه 108، اندونزی با رتبه 110، هند با رتبه 130 و یمن با رتبه 160. متوسط نمره جهان در شاخص توسعه انسانی 0.711 اعلام شده است که با توجه به کسب نمره 0.766 توسط ایران در این شاخص نشان میدهد توسعه انسانی در ایران از متوسط جهانی بیشتر است. رتبه 8 منطقه‌ای ایران از نظر توسعه انسانی در سطح خاورمیانه رتبه ایران از نظر توسعه انسانی 8 اعلام شده است. قطر با کسب نمره 0.85 در شاخص توسعه انسانی رتبه نخست منطقه را به خود اختصاص داده است. عربستان در رتبه دوم منطقه و امارات در رتبه سوم از این نظر قرار گرفته‌اند. کشورهای بحرین، کویت، عمان و لبنان نیز پیش از ایران به‌ترتیب در رتبه‌های چهارم تا هفتم قرار گرفته‌اند. کشورهای اردن، عراق و یمن نیز پس از ایران و در رتبه های نهم تا یازدهم قرار گرفته‌اند. شکاف طبقاتی در ایران کمتر از آمریکا، ترکیه و ۷۴ کشور دیگر ضریب جینی در ایران طی سال های ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۳ به ۳۸.۳ واحد رسیده و نابرابری درآمدی در ایران طی این مدت کمتر از ۷۶ کشور از جمله آمریکا، روسیه و ترکیه بوده است. ایران میان 142 کشوری که در این گزارش مورد بررسی قرار گرفته‌اند از نظر میزان ضریب جینی در رتبه 77 قرار گرفته است که بدین ترتیب شکاف درآمدی در ایران طی این دوره کمتر از 76 کشور بوده است. بر اساس این گزارش شکاف درآمدی در برخی از کشورهای صنعتی و توسعه یافته بیشتر از ایران و یا تقریبا در سطح ایران است. از جمله این کشورها آمریکاست که شکاف درآمدی بیشتری از ایران دارد. ضریب جینی آمریکا 41.1 اعلام شده است. انگلیس نیز با ضریب جینی 38 نزدیک ایران قرار دارد. نابرابری زن و مرد در ایران بیشتر شد سازمان ملل همچنین هم از افزایش نابرابری زن و مرد در ایران طی سال گذشته و نزول ۵ پله ای ایران از این نظر در رده بندی جهانی خبر داد. بخشی از این گزارش به بررسی وضعیت نابربری جنسیتی در 156 کشور جهان از جمله ایران بر پایه آمار سال 2014 پرداخته و شاخصی با همین عنوان ارائه کرده و بسته به میزان برابری بین زن و مرد نمره ای به هر کشور در این شاخص داده شده است. ایران در میان 156 کشور جهان رتبه 114 را از نظر شاخص نابرابری جنسیتی کسب کرده است. در گزارش توسعه انسانی سال گذشته رتبه ایران از این نظر 109 اعلام شده بود که بدین ترتیب ایران در رده بندی جهانی نابرابری جنسیتی 5 پله نزول داشته است. گزارش امسال، نمره ایران در شاخص نابرابری جنسیتی را 0.515 اعلام کرده است. شاخص نابرابری جنسیتی ارقامی از 0 تا 1 را در برمی‌گیرد که هرچه این رقم بیشتر باشد دلالت بر نابرابری بیشتر میان مرد و زن در یک کشور دارد. در گزارش سال پیش نمره ایران در این شاخص 0.51 اعلام شده بود که نشان می دهد نابرابری جنسیتی در ایران طی سال 2014 نسبت به سال قبل از آن بیشتر شده است.
برخی کشورها که در آنها نسبت به ایران نابرابری بیشتری بین زن و مرد وجود دارد عبارتند از: قطر با رتبه 116، عراق با رتبه 123، هند با رتبه 130، غنا با رتبه 127، مراکش با رتبه 117، سوریه با رتبه 119، نیجر و یمن با رتبه 155. رتبه نخست جهان از نظر شاخص نابرابری جنسیتی را اسلونی با نمره 0.016 کسب کرده است و سوئیس با نمره 0.028 در جایگاه دوم و آلمان با نمره 0.041 در رتبه سوم جای گرفته‌اند. یمن نیز با نمره 0.744 در انتهای رده بندی نابرابری جنسیتی بین 156 کشور قرار گرفته است. رتبه برخی دیگر از کشورها در این شاخص عبارت است از: آمریکا 55، انگلیس 39، ژاپن 26، ایتالیا 10، روسیه 54، ترکیه 71، دانمارک 4، اتریش 5، و سوئد 6. نکته جالب در این گزارش آن است که کشورهای عربی حاشیه جنوبی خلیج فارس که زنان در آنها از حقوق اجتماعی چندانی برخوردار نیستند عمدتاً در رتبه‌های بالای این رده‌بندی و بالاتر از ایران قرار گرفته‌اند. امارات رتبه 47 را از این نظر به خود اختصاص داده است. رتبه عربستان نیز که زنان در آن از حق رانندگی برخوردار نیستند 56، بحرین 51 و کویت 79 اعلام شده است. رسیدن جمعیت ایران به ۹۱ میلیون نفر ۱۵ سال دیگر سازمان ملل پیش بینی کرد جمعیت ایران در سال ۲۰۳۰ میلادی به ۹۱.۳ میلیون نفر برسد و ایران در این سال همچنان به عنوان هفدهمین کشور پرجمعیت جهان باقی بماند. سازمان ملل در گزارش توسعه انسانی 2015 که امروز منتشر شد پیش بینی کرده است جمعیت ایران در سال 2030 میلادی به 91.3 میلیون نفر برسد. این گزارش جمعیت ایران در سال 2014 را 78.5 میلیون نفر اعلام کرده است. بر اساس این گزارش ایران در این سال هفدهمین کشور پرجمعیت جهان شناخته شده و انتظار می رود در سال 2030 نیز همچنان این جایگاه را حفظ کند. بر اساس این گزارش رشد جمعیت ایران در 5 ساله 2010 تا 2015 برابر با 1.3 درصد بوده است. رشد جمعیت ایران در این دوره نسبت به دوره 5 ساله 2000 تا 2005 افزایش داشته است. رشد جمعیت ایران در این دوره 1.2 درصد اعلام شده بود. میزان رشد جمعیت برخی کشورها در دوره 2010 تا 2015 عبارت است از: نروژ 1 درصد، آلمان منفی 0.1 درصد، آمریکا 0.8 درصد، انگلیس 0.6 درصد، فرانسه 0.5 درصد،یونان 0، قطر 5.9 درصد، عربستان 1.8 درصد، بحرین 1.7 درصد، روسیه منفی 0.2 درصد، کویت 3.6 درصد، ترکیه 1.2 درصد،چین 0.6 درصد، اندونزی 1.2 درصد و هند 1.2 درصد. همچنین نسبت جمعیت شهری ایران به کل جمعیت در سال 2014 بالغ بر 69.5 درصد برآورد شده است.
